สมาชิกในกลุ่ม
 เด็กชายชัยณรงค์     นิลกาแหง เลขที่ 2
 นางสาวรุ่ งอรุ ณ วงศ์คูณ เลขที่ 35
 เด็กหญิงกุลนารี ย ์ คูจอย เลขที่ 37
                        ้้
 นางสาวเบญจมาส ศิริมาส เลขที่ 41
 เด็กชายวันเฉลิม ชาคาจันทร์ เลขที่ 10

ชันมัธยมศึกษาปี ที่ 3/9
  ้
ระบบสมการเชิงเส้ น
        สมการทีมตวแปรเดียวก็สามารถแก้ได้โดยวิธกราฟ เช่น ถ้าต้องการแก้สมการ 2x
                 ่ี ั                            ี
  + 3 = 5 ซึงมีคาตอบเหมือนสมการ 2x - 2 = 0 (นา 5 มาลบทังสองข้างของ
               ่                                               ้
  เครืองหมาย =) เราเพิมตัวแปร y ขึนมาอีกหนึงตัว โดยกาหนดให้ 2x -2 = y
      ่                     ่           ้      ่
        สมการนีเ้ ป็ นสมการทีมตวแปรสองตัว คาตอบของสมการ 2x - 2 = y คือทุกจุดที่
                              ่ี ั
  อยู่บนเส้นตรงสีแดง ค่าของ x ทีทาให้ y เป็ น 0 เป็ นคาตอบของสมการ 2x-2 =0
                                    ่
  จุดบนกราฟที่ y เป็ น 0 คือจุดทีกราฟตัดแกนนอน เส้นตรงนีตดแกนนอนทีจุด
                                      ่                    ้ ั         ่
  (1,0)
        เราจึงสรุปได้ว่า 1 เป็ นคาตอบของสมการ 2x - 2 = 0
 หรือสมการ 2x + 3 = 5
เราจึงสรุปว่า -1 กับ 3 เป็ นคาตอบของสมการ x2 - 2x - 3 = 0
หรือ x2 - 2x = 3 ในการแก้สมการ x2 - 2x + 2 = 0 เราเขียนกราฟแสดงคาตอบ
 ของสมการ x2 - 2x + 2 = y จะพบว่ากราฟนันไม่ตดแกนนอน แสดงว่า จุด (x,0) ไม่
                                              ้ ั
 อยู่บนกราฟ ดังนัน (x,0) ไม่ใช่คาตอบของสมการ x2 - 2x + 2 = y นันคือไม่ว่า x จะ
                    ้                                               ่
 แทนจานวนจริงใดๆ ก็ตาม
x2 - 2x + 2 ไม่เท่ากับ 0 เราจึงสรุปได้ว่าสมการ x2 -2x + 2 = 0 ไม่มคาตอบทีเ่ ป็ น
                                                                  ี
 จานวนจริง
ทบทวน
                      สมการเชิงเส้น
       สมการเชิงเส้ น หมายถึง สมการใดๆที่มีตวแปร 1ตัว
                                              ั
หรื อ 2ตัวหรื อ 3ตัว แต่เลขชี ้กาลังของตัวแปรนันๆเป็ นหนึง
                                                ้        ่
เสมอ
เช่น ax+by+cz=d
รูปทั่วไปคือ Ax + By + C = 0

   เมือ A,B,Cเป็ นค่าคงที่ ที่A และB ไม่เท่ากับศูนย์
      ่
เช่น 2x + 5y = 6
คาตอบสมการเชิงเส้นสองตัวแปร
นิยมเขียนในรูปคู่อันดับ (x,y)
 เช่น (4,8) จะได้ว่า x = 4,y = 8
   ให้พจารณาสมการต่อไปนี้
        ิ
              2x + y - 3 = 0

             5x - 3y = 10

             3x – 8 = 3y

          เป็ นสมการเชิงเส้นสองตัวแปร

         ที่มีรูปทั ่วไปเป็ น Ax + By + C = 0
ระบบสมการเชิงเส้นสองตัวแปร
ให้ a,b,c,d,e และ fเป็ นจานวนจริง

ที่ a, b ไม่เป็ นศูนย์พร้อมกัน

และ c,d ไม่เป็ นศูนย์พร้อมกัน

     เรียกระบบที่ประกอบด้วยสมการ
ax + by       = e
cx + dy       = f

  ว่า ระบบสมการเชิงเส้นสองตัวแปร
  ที่มี x และ y เป็ นตัวแปร
คาตอบของระบบสมการเชิงเส้นสองตัวแปร คือ คู่อนดับ(x,y)
                                                  ั
   ที่สอดคล้องกับสมการ
    ทั้งสองของระบบสมการ
หรือ คู่อนดับ(x,y)ที่ค่า x และค่า y ทา
         ั
 ให้สมการทั้งสองของระบบสมการเป็ นจริง
จากสมการทั้งสอง
สมการ y = -3X – 2 มีคาตอบคือ (1,-5), (0,-2) , . . .
สมการ y = 3X – 2 มีคาตอบคือ (-1,-5),(0,-2), …
   จะเห็นว่ ามีคาตอบมากมายทีเ่ ป็ นคาตอบของสมการทั้งสอง
และมีคาตอบทีเ่ หมือนกันคือ (0,-2)
    กราฟของสมการทั้งสองเป็ นเส้นตรงสองเส้น ตัดกันเพียงจุด
เดียวที่จด (0,-2)
         ุ
   ดังนั้นระบบสมการนี้จึงมีคาตอบหนึ่งคาตอบคือ (0,-2)
แบบฝึ กหัด
             พร้อมเฉลย
จงหาคาตอบของระบบสมการต่อไปนี้

      2y+2x = 2 ------(1)
     y+x = 1 ------ (2)
   แทนค่า(0,1)ในสมการ(1)
2(0) +2(1) = 2 จริง

   แทนค่า(0,1)ในสมการ(2)
1+0 =1       จริง
 ดังนั้น (0,1) เป็ นคาตอบของระบบสมการ
จงหาคาตอบของระบบสมการต่อไปนี้
 2y+2x = 2 ------(1)
y+x = 1 ------ (2)

          แทนค่า(0,1)ในสมการ(1)
2(0) +2(1) = 2 จริง

    แทนค่า(0,1)ในสมการ(2)
1+0=1      จริง
    ดังนัน (0,1) เป็ นคาตอบของระบบสมการ
         ้
จงหาคาตอบของระบบสมการต่อไปนี้
2y+2x = 2 ------(1)
y+x = 1 ------ (2)

     แทนค่า(0,1)ในสมการ(1)
2(0) +2(1) = 2 จริง

     แทนค่า(0,1)ในสมการ(2)
 1 + 0 = 1 จริง

   ดังนัน (0,1) เป็ นคาตอบของระบบสมการ
        ้
จงหาคาตอบของระบบสมการต่อไปนี้
2y+2x = 2 ------(1)
y+x = 1 ------ (2)

         แทนค่า(0,1)ในสมการ(1)
2(0) +2(1) = 2 จริง

         แทนค่า(0,1)ในสมการ(2)
1+0 =1       จริง
         ดังนัน (0,1) เป็ นคาตอบของระบบสมการ
              ้
จากสมการทังสอง
                               ้
                  2y + 2x =2   และ   y + x =1



จะเห็นว่ ามีคู่อนดับมากมายทีเ่ ป็ นคาตอบของสมการทั้งสอง
                ั
และเนื่องจากกราฟของสมการทั้งสอง เป็ นเส้ นตรงสองเส้ นซึ่ง
ทับกัน แสดงว่ า คู่อนดับทุกคู่อนดับเป็ นพิกดของจุดบนเส้ นตรง
                    ั          ั           ั
ทีทบกันนี้ ซึ่งเป็ นคาตอบของระบบสมการ
  ่ ั
         ดังนั้นระบบสมการนี้จึงมีคาตอบมากมายไม่จากัด
สรุป
ระบบสมการเชิงเส้นสองตัวแปร
     อาจมีคาตอบเดียว
       มีหลายคาตอบ
   หรือไม่มีคาตอบเลยก็ได้

คณิตศาสตร์ม.34

  • 2.
    สมาชิกในกลุ่ม  เด็กชายชัยณรงค์ นิลกาแหง เลขที่ 2  นางสาวรุ่ งอรุ ณ วงศ์คูณ เลขที่ 35  เด็กหญิงกุลนารี ย ์ คูจอย เลขที่ 37 ้้  นางสาวเบญจมาส ศิริมาส เลขที่ 41  เด็กชายวันเฉลิม ชาคาจันทร์ เลขที่ 10 ชันมัธยมศึกษาปี ที่ 3/9 ้
  • 3.
    ระบบสมการเชิงเส้ น สมการทีมตวแปรเดียวก็สามารถแก้ได้โดยวิธกราฟ เช่น ถ้าต้องการแก้สมการ 2x ่ี ั ี + 3 = 5 ซึงมีคาตอบเหมือนสมการ 2x - 2 = 0 (นา 5 มาลบทังสองข้างของ ่ ้ เครืองหมาย =) เราเพิมตัวแปร y ขึนมาอีกหนึงตัว โดยกาหนดให้ 2x -2 = y ่ ่ ้ ่ สมการนีเ้ ป็ นสมการทีมตวแปรสองตัว คาตอบของสมการ 2x - 2 = y คือทุกจุดที่ ่ี ั อยู่บนเส้นตรงสีแดง ค่าของ x ทีทาให้ y เป็ น 0 เป็ นคาตอบของสมการ 2x-2 =0 ่ จุดบนกราฟที่ y เป็ น 0 คือจุดทีกราฟตัดแกนนอน เส้นตรงนีตดแกนนอนทีจุด ่ ้ ั ่ (1,0) เราจึงสรุปได้ว่า 1 เป็ นคาตอบของสมการ 2x - 2 = 0 หรือสมการ 2x + 3 = 5
  • 4.
    เราจึงสรุปว่า -1 กับ3 เป็ นคาตอบของสมการ x2 - 2x - 3 = 0 หรือ x2 - 2x = 3 ในการแก้สมการ x2 - 2x + 2 = 0 เราเขียนกราฟแสดงคาตอบ ของสมการ x2 - 2x + 2 = y จะพบว่ากราฟนันไม่ตดแกนนอน แสดงว่า จุด (x,0) ไม่ ้ ั อยู่บนกราฟ ดังนัน (x,0) ไม่ใช่คาตอบของสมการ x2 - 2x + 2 = y นันคือไม่ว่า x จะ ้ ่ แทนจานวนจริงใดๆ ก็ตาม x2 - 2x + 2 ไม่เท่ากับ 0 เราจึงสรุปได้ว่าสมการ x2 -2x + 2 = 0 ไม่มคาตอบทีเ่ ป็ น ี จานวนจริง
  • 5.
    ทบทวน สมการเชิงเส้น สมการเชิงเส้ น หมายถึง สมการใดๆที่มีตวแปร 1ตัว ั หรื อ 2ตัวหรื อ 3ตัว แต่เลขชี ้กาลังของตัวแปรนันๆเป็ นหนึง ้ ่ เสมอ เช่น ax+by+cz=d
  • 6.
    รูปทั่วไปคือ Ax +By + C = 0 เมือ A,B,Cเป็ นค่าคงที่ ที่A และB ไม่เท่ากับศูนย์ ่ เช่น 2x + 5y = 6 คาตอบสมการเชิงเส้นสองตัวแปร นิยมเขียนในรูปคู่อันดับ (x,y) เช่น (4,8) จะได้ว่า x = 4,y = 8
  • 7.
    ให้พจารณาสมการต่อไปนี้ ิ 2x + y - 3 = 0 5x - 3y = 10 3x – 8 = 3y เป็ นสมการเชิงเส้นสองตัวแปร ที่มีรูปทั ่วไปเป็ น Ax + By + C = 0
  • 8.
    ระบบสมการเชิงเส้นสองตัวแปร ให้ a,b,c,d,e และfเป็ นจานวนจริง ที่ a, b ไม่เป็ นศูนย์พร้อมกัน และ c,d ไม่เป็ นศูนย์พร้อมกัน เรียกระบบที่ประกอบด้วยสมการ ax + by = e cx + dy = f ว่า ระบบสมการเชิงเส้นสองตัวแปร ที่มี x และ y เป็ นตัวแปร
  • 9.
    คาตอบของระบบสมการเชิงเส้นสองตัวแปร คือ คู่อนดับ(x,y) ั ที่สอดคล้องกับสมการ ทั้งสองของระบบสมการ หรือ คู่อนดับ(x,y)ที่ค่า x และค่า y ทา ั ให้สมการทั้งสองของระบบสมการเป็ นจริง
  • 10.
    จากสมการทั้งสอง สมการ y =-3X – 2 มีคาตอบคือ (1,-5), (0,-2) , . . . สมการ y = 3X – 2 มีคาตอบคือ (-1,-5),(0,-2), … จะเห็นว่ ามีคาตอบมากมายทีเ่ ป็ นคาตอบของสมการทั้งสอง และมีคาตอบทีเ่ หมือนกันคือ (0,-2) กราฟของสมการทั้งสองเป็ นเส้นตรงสองเส้น ตัดกันเพียงจุด เดียวที่จด (0,-2) ุ ดังนั้นระบบสมการนี้จึงมีคาตอบหนึ่งคาตอบคือ (0,-2)
  • 11.
    แบบฝึ กหัด พร้อมเฉลย
  • 12.
    จงหาคาตอบของระบบสมการต่อไปนี้ 2y+2x = 2 ------(1) y+x = 1 ------ (2) แทนค่า(0,1)ในสมการ(1) 2(0) +2(1) = 2 จริง แทนค่า(0,1)ในสมการ(2) 1+0 =1 จริง ดังนั้น (0,1) เป็ นคาตอบของระบบสมการ
  • 13.
    จงหาคาตอบของระบบสมการต่อไปนี้ 2y+2x =2 ------(1) y+x = 1 ------ (2) แทนค่า(0,1)ในสมการ(1) 2(0) +2(1) = 2 จริง แทนค่า(0,1)ในสมการ(2) 1+0=1 จริง ดังนัน (0,1) เป็ นคาตอบของระบบสมการ ้
  • 14.
    จงหาคาตอบของระบบสมการต่อไปนี้ 2y+2x = 2------(1) y+x = 1 ------ (2) แทนค่า(0,1)ในสมการ(1) 2(0) +2(1) = 2 จริง แทนค่า(0,1)ในสมการ(2) 1 + 0 = 1 จริง ดังนัน (0,1) เป็ นคาตอบของระบบสมการ ้
  • 15.
    จงหาคาตอบของระบบสมการต่อไปนี้ 2y+2x = 2------(1) y+x = 1 ------ (2) แทนค่า(0,1)ในสมการ(1) 2(0) +2(1) = 2 จริง แทนค่า(0,1)ในสมการ(2) 1+0 =1 จริง ดังนัน (0,1) เป็ นคาตอบของระบบสมการ ้
  • 16.
    จากสมการทังสอง ้ 2y + 2x =2 และ y + x =1 จะเห็นว่ ามีคู่อนดับมากมายทีเ่ ป็ นคาตอบของสมการทั้งสอง ั และเนื่องจากกราฟของสมการทั้งสอง เป็ นเส้ นตรงสองเส้ นซึ่ง ทับกัน แสดงว่ า คู่อนดับทุกคู่อนดับเป็ นพิกดของจุดบนเส้ นตรง ั ั ั ทีทบกันนี้ ซึ่งเป็ นคาตอบของระบบสมการ ่ ั ดังนั้นระบบสมการนี้จึงมีคาตอบมากมายไม่จากัด
  • 17.
    สรุป ระบบสมการเชิงเส้นสองตัวแปร อาจมีคาตอบเดียว มีหลายคาตอบ หรือไม่มีคาตอบเลยก็ได้