Download to read offline
More Related Content
Similar to จุดสิ้นสุดของการเริ่มต้นบนถนนครุวิจัย ของครูกอบวิทย์ พิริยะวัฒน์
จุดสิ้นสุดของการเริ่มต้นบนถนนครุวิจัย ของครูกอบวิทย์ พิริยะวัฒน์
- 1. จุดสิ้นสุ ด...ของการเริ่มต้น บนเส้นทางของครุวจย ิั นายกอบวิทย์ พิริยะวัฒน์ โรงเรี ยนนนทรี วิทยา E-mail : magnegis@hotmail.com ศูนย์ครุ วิจยนวัตกรรมและการจัดการเทคโนโลยีอาหาร ั มหาวิทยาลัยศิลปากร หลังจากที่ สานักงานกองทุนสนับสนุนการวิจย (สกว.) ั ได้ประกาศรับสมัครครู เข้าร่ วมโครงการ “ครุวจย สกว.” ิั ซึ่งมีวตถุประสงค์ เพื่อพัฒนาศักยภาพของครู ดวยกระบวนการวิจย ั ้ ั จากประสบการณ์ตรง เพื่อเพิ่มความรู้ความเข้าใจในหลักการทาง วิทยาศาสตร์อย่างเชื่อมโยงกับวิถีชีวิต และเพื่อพัฒนากระบวนการ เรี ยนการสอนของครู ที่สามารถสร้างแรงบันดาลใจในการเรี ยนรู้ ของนักเรี ยน โดยข้าพเจ้า นายกอบวิทย์ พิริยะวัฒน์ ได้ดาเนินการส่ง เค้าโครงวิจยเข้าสมัครและได้รับทุนให้ ั ไปฝึ กทาวิจยที่ศูนย์ครุวจยนวัตกรรมและเทคโนโลยีอาหาร มหาวิทยาลัยศิลปากร อ.เมือง จ.นครปฐม ตั้งแต่ ั ิั วันที่ 1 – 30 เดือน เมษายน พ.ศ. 2553 รวม 30 วัน ณ ภาควิชาเทคโนโลยีอาหารคณะวิศวกรรมศาสตร์และ เทคโนโลยีอุตสาหกรรม มหาวิทยาลัยศิลปากร วิทยาเขตพระราชวังสนามจันทร์ จังหวัดนครปฐม และ เข้าร่ วมการประชุมครุ วิจย สกว. ปี 2553 “ครู ไทย นักจัดการการเรี ยนรู้” ณ โรงแรมรัชดาซิต้ ี กรุ งเทพฯ ั เมื่อวันที่ 1 พฤษภาคม 2553 นั้น หากถามว่า การเข้าร่ วมครุ วิจยในครั้งนี้ ได้อะไรบ้าง คงเป็ นการยากที่จะบรรยายได้หมดสิ้น จะขอ ั แต่ สรุ ปเป็ นประเด็นที่สาคัญ ดังนี้ 1. ทาให้มีความรู้ ความเข้าใจ เกี่ยวกับวิทยาศาสตร์และ เทคโนโลยีอาหารมากยิงขึ้น ซึ่งเ ป็ นการพัฒนาองค์ความรู้ และสามารถ ่ นาไปปรับใช้ในการจัดการเรี ยนการสอนได้เป็ นอย่างดี 2. ทาให้มีความรู้ ความเข้าใจเกี่ยวกับกระบวนการวิจย ั ทางด้านวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี ซึ่งทาให้ได้แนวคิดในการนา กระบวนการวิจยทางวิทยาศาสตร์ มาประยุกต์ใช้ บูรณาการการจัดการ ั เรี ยนการสอนให้กบนักเรี ยน ั
- 2. 3. ได้เรี ยนรู้และพัฒนากระบวนการคิด ทั้งการคิดวิเคราะห์ คิดสังเคราะห์ และ คิดสร้างสรรค์ จากการอบรมเชิงปฏิบติการ ที่ได้ออกแบบและพัฒนาผลิตภัณฑ์จากการงานวิจย ั ั 4. ได้แนวคิดในการนากระบวนการวิจย ทางเทคโนโลยีอาหาร ั มาจัดทาเป็ นสาระ การเรี ยนรู้และสื่อการเรี ยนการสอน เพื่อจัดการเรี ยนรู้ให้กบผูเ้ รี ยน ั 5. ได้แลกเปลี่ยนเรี ยนรู้กบเพื่อนครู จากโรงเรี ยนต่างๆ เป็ นการสร้างเครื อข่ายการเรี ยนรู้ ั ของครุ วิจย และมีการติดต่อ ประสานงานแลกเปลี่ยนเรี ยนรู้อย่างต่อเนื่องผ่านทาง Facebook และ Wordpress ั 6. ได้เผยแพร่ และประชาสัมพันธ์ผลงานวิจย ต่อผูทรงคุณวุฒิ นักวิชาการ และคณะครู ั ้ จากโรงเรี ยนต่างๆทัวประเทศ ซึ่งสร้างชื่อเสียงให้กบตนเองและโรงเรี ยนนนทรี วิทยาต่อไป ่ ั แม้ว่าการอบรมดังกล่าวจะสิ้นสุดลงตั้งแต่ วันนั้น แต่สาหรับผมและครู อีกหลายๆคน ถือว่า นี่ ... คือการเริ่ มต้น บนเส้นทางของการวิจย เมื่อก่อนเคยถามตนเองอยูเ่ สมอว่า จะทา ั วิจยอย่างไร และจะทาไปเพื่ออะไรหากไม่ทาเพราะถูกบังคับ หรื อ ั ทาเพราะหวังผลประโยชน์เพื่อความก้าวหน้าในวิชาชีพจากการ วิจ ัย แต่การเข้าร่ วมโครงครุ วิจยในครั้งนั้น ได้เปลี่ยนแนวคิด ั ปรับทัศนคติที่มีต่อการวิจย และคิดต่อว่าจะทาอย่างไรให้นกเรี ยน ั ั ของเรา รู้จกกับการวิจย มองว่าวิจยเป็ นสิ่งที่มีความสาคัญ และเป็ นเรื่ องที่ไม่ยาก เป็ นสิ่งที่ใกล้ตว ยิงในฐานะที่ ั ั ั ั ่ เราเป็ นครู วิทยาศาสตร์ การเรี ยนการสอนที่มีการบูรณาการเรื่ องกระบวนการวิจย จะสามารถช่วยฝึ กกระบวน ั การคิดให้กบนักเรี ยนได้เป็ นอย่างดี และยังเป็ นการสร้างพื้นฐานเรื่ องการวิจยเพื่อเตรี ยมความพร้อมให้กบ ั ั ั นักเรี ยนก่อนเข้าสู่การเรี ยนในระดับอุดมศึกษาอีกด้วย นับตั้งแต่วนนั้น ถึงวันนี้ จึงได้นาแนวคิด ประสบการณ์ และ ั กระบวนการวิจยที่ได้รับจากการเข้าร่ วมโครงการครุ วิจย มาถ่ายทอดสู่นกเรี ยน ั ั ั ผ่านการจัดกิจกรรมการเรี ยนการสอนในกลุ่มสาระการเรี ยนรู้วิทยาศาสตร์ ที่ทาการสอน ทั้งในวิชาวิทยาศาสตร์พ้ืนฐาน สาระการเรี ยนรู้วิชาทฤษฎีความรู้ TOK และวิชาโครงงานวิทยาศาสตร์ 1 สาหรับนักเรี ยนหลักสูตร SMART CLASS ตลอดจนในการทาโครงงานวิทยาศาสตร์ของนักเรี ยนชั้นมัธยมศึกษาตอนปลาย ซึ่งได้จดกิจกรรมต่างๆขึ้นที่โรงเรี ยนนนทรี วทยา หลายรายการ เช่น ั ิ
- 3. จัดโครงการค่ายโครงงานวิทยาศาสตร์ครั้งที่ 2 ให้กบนักเรียนระดับชั้นมัธยมศึกษาปี ที่ 4 แผนวิทย์-คณิ ต ั เมื่อวันที่ 12-13 มิถุนายน 2553 โดยได้รับเชิญเป็ นวิทยากรให้ความรู้เรื่ อง การคิดโครงงานวิทยาศาสตร์ ซึ่งได้นาเรื่ องกระบวนการวิจย และ Powerpoint เรื่ อง คิด (เห็น) หรื อ (เห็น) คิด จากการเข้าร่ วมโครงการ ั ครุ วิจย ไปใช้ดวย ทาให้ได้จุดประกายความคิดให้กบนักเรี ยนหลายๆคน ั ้ ั จัดกิจกรรมการเรี ยนการสอนวิชาโครงงานวิทยาศาสตร์ 1 สาหรับนักเรี ยนหลักสูตร SMART CLASS ระดับชั้นมัธยมศึกษาปี ที่ 5 โดยจัดชุดกิจกรรมการเรี ยนรู้ เรื่ อง การทาโครงงานวิทยาศาสตร์แบบงานวิจย ั ใช้ในการจัดกิจกรรมการเรี ยนการสอน
- 4. จัดกิจกรรม พิธีเทิดพระเกียรติพระบิดาแห่งวิทยาศาสตร์ไทย และกิจกรรมวันวิทยาศาสตร์แห่งชาติ ประจาปี 2553 ซึ่งกลุ่มสาระการเรี ยนรู้วิทยาศาสตร์โรงเรี ยนนนทรี วิทยาได้จดขึ้น โดยหนึ่งในกิจกรรม ั ภายในงาน คือ การจัดแสดงโครงงานวิทยาศาสตร์ของนักเรี ยน เมื่อ 18 สิงหาคม 2553 ผลจากการบูรณาการเรื่ องกระบวนการวิจยในการเรี ยนการสอนวิทยาศาสตร์โดยใช้รูปแบบ ั โครงงานวิทยาศาสตร์ ซึ่งทาหน้าที่เป็ นครู ที่ปรึ กษา ส่งผลให้นกเรี ยนได้จดทาโครงงานวิทยาศาสตร์ เรื่ อง ั ั การศึกษาชนิดของอาหารที่ใช้ทอดต่อปริ มาณกรดไขมันอิสระในน้ ามันพืชที่ผานการใช้งาน ซึ่งได้รับรางวัล ่ ชมเชย ในการประกวดโครงงานวิทยาศาสตร์ ระดับมัธยมศึกษาตอนปลาย ประเภททีม สาขาชีวภาพ ในงาน มหกรรมวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีแห่งชาติ 2553
- 5. นอกจากนี้ ในปี การศึกษา2553 เนื่องด้วยโรงเรี ยนนนทรี วิทยา เป็ นโรงเรี ยนมาตรฐานสากล ซึ่งจะต้องจัดการเรี ยนการสอนสาระการเรี ยนรู้หนึ่งที่ ชื่อว่า "ทฤษฎีความรู้ หรื อ Theory of Knowledge : TOK" ระดับชั้น ม.1 และ ม.4 โดยบูรณาการในการจัดการเรี ยนการสอนวิทยาศาสตร์ จึงได้มีแนวคิดใน การนากระบวนการวิจยอย่างง่ายๆ จากการเข้าร่ วมโครงการครุ วิจย มาใช้ในการจัดการเรี ยนรู้ โดยกาหนด ั ั เป็ นขั้นตอนต่างๆ 8 ขั้นตอน ดังนี้ 1. สารวจปัญหา ให้นกเรี ยนสังเกตและสารวจว่าในชีวิตประจาวัน ั พบกับปัญหาในโรงเรี ยนหรื อชุมชนอะไรบ้าง เลือกปัญหาที่ตนเองสนใจคนละ 1 ปัญหา แล้วเขียนถึงสภาพปัญหาและเหตุผลที่นกเรี ยนสนใจ ั 2. ร่ วมกันกาหนดปัญหา นักเรี ยนแต่ละคนนาเสนอปัญหาที่ตนเองสนใจ จากนั้นครู นาอภิปรายเพื่อรวบรวมและจัดกลุ่มปัญหาลักษณะเดียวกัน ให้นกเรี ยน ที่สนใจปัญหาลักษณะ ั เดียวกันอยูกลุ่มเดียวกัน ตามความเหมาะสม ซึ่งครู ตองแนะนาให้นกเรี ยนสร้างโจทย์วิจยที่ตวนักเรี ยนมี ่ ้ ั ั ั ศักยภาพทาได้สาเร็ จ ทาเรื่ องง่าย เพื่อการเรี ยนรู้ 3. ตั้งสมมุติฐาน นักเรี ยนแต่ละกลุ่มร่ วมกันวิเคราะห์หาสาเหตุของปัญหา โดยใช้ปัญญาในการคิด ตั้งสมมุติฐาน 4. รวบรวมข้อมูล นักเรี ยนร่ วมกันออกแบบ วางแผนดาเนินการเพื่อหาสาเหตุของปัญหา โดยสร้าง เครื่ องมือ เช่น แบบสัมภาษณ์ แบบสอบถาม แล้วนาไปใช้ในการเก็บรวบรวมข้อมูล 5. วิเคราะห์ขอมูล นักเรี ยนร่ วมกันนาข้อมูลที่ได้มาทาการวิเคราะห์และ ้ ประเมินผล โดยใช้กระบวนการคิด 6. สรุ ปผล นักเรี ยนร่ วมกันนาผลจากการวิเคราะห์ขอมูลมาสรุ ป เพื่ออธิบาย ้ ถึงสาเหตุ และปัจจัย ที่สมพันธ์กบปัญหาที่กาหนดไว้ในตอนแรก รวมทั้งตรวจสอบ ั ั สมมติฐาน โดยนาความรู้ต่างๆของตนเอง มาใช้ในการอธิบายอย่างบูรณาการเพื่อสร้างความรู้ดวยตนเอง ้ 7. เผยแพร่ และประชาสัมพันธ์ผลงาน โดยนักเรี ยนทุกคนต้องเขียนบทความเชิงวิชาการ ทาแผ่นพับ เผยแพร่ ความรู้ที่ตนเองได้รับ จัดนิทรรศการแสดงผลงานและนักเรี ยนทุกคน นาเสนอปากเปล่า คนละ10 นาที ต่อครู เพื่อนและผูที่สนใจ ตลอดจน ้ นาผลงานของนักเรี ย ่ดีเด่นเผยแพร่ ทางblog ของครู นที 8. ประเมินผล ซึ่งประเมินโดย ครู เพื่อน และผูปกครอง ตลอดจน ้ ให้นกเรี ยนประเมินตนเอง โดยจัดทาเป็ นรายงานการประเมินการเรี ยนของตนเอง ในรู ปแบบของ Mind ั mapping เพื่อแสดงถึงช่องทางการรับรู้ สาขาความรู้ คุณธรรมที่ได้รับ และองค์ประกอบความรู้ที่ได้รับ
- 6. ทั้งนี้ในการจัดกิจกรรมการเรี ยนการสอน วิชาทฤษฎีความรู้น้น ได้ให้ความสาคัญกับ ั การให้นกเรี ยน ั สร้างโจทย์วิจยหรื อต่อยอดจากผลงานวิจยที่มี ซึ่งเป็ นเรื่ องที่ ตัวนักเรี ยนมีศกยภาพทาได้สาเร็ จ ทาเรื่ องง่าย ั ั ั เพื่อการเรี ยนรู้ โดยใช้ตวช่วย เช่น ครู ที่ปรึ กษา ผูปกครอง ผูรู้ ให้คาปรึ กษาหรื อเป็ นพี่เลี้ยง ั ้ ้ โดยเฉพาะ ในขั้นตอนการออกแบบการววิจย และการเก็บ ข้อมูล ทั้งนี้ครู ตอง ให้อิสระแก่นกเรี ยน ในการวิจย ภายใต้ ั ้ ั ั กรอบที่ยดหยุน วัดกระบวนการคิด การแปลผลข้อมูล แทนชิ้นงานที่ได้ เพราะเราใช้กา ื ่ รทาวิจยพัฒนา ั ศักยภาพนักเรี ยน ไม่ใช่ ให้นกเรี ยนเป็ นนักวิจยผูสร้างความรู้ ซึ่งเป็ นไปตามแนวคิดที่ อาจารย์ไพโรจน์ ั ั ้ ได้เคยให้คาแนะนาไว้นนเอง ั่ อย่างไรก็ตาม การเข้าร่ วมโครงการครุ วิจย สกว. ในครั้งนี้ ทาให้ขาพเจ้าได้รับประสบการณ์มากมาย ั ้ โดยเฉพาะในด้านการพัฒนาองค์ความรู้ดานวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี ตลอดจนพัฒนากระบวนการคิด ้ ด้วยกระบวนการวิจย ซึ่งเกิดจากกระบวนการเรี ยนรู้ในการอบรมจากศูนย์ครุ วิจยพี่เลี้ยง และการแลกเปลี่ยน ั ั เรี ยนรู้ร่วมกับเพื่อนครู จากโรงเรี ยนต่างๆ โดยสามารถนาสิ่งที่ได้เหล่านี้ไปถ่ายทอด แบ่ งปันความรู้สู่เพื่อน ครู ในสถานศึกษา ตลอดจนผ่านทางบล็อก http://teacherkobwit2010.wordpress.com เพื่อ เผยแพร่ ต่อผูที่ ้ สนใจต่อไป ที่สาคัญที่สุดคือการถ่ายทอดสิ่งเหล่านี้สู่นกเรี ยน ผ่านการจัดกิจกรรมการเรี ยนรู้แบบบูรณาการ ั ในการเรี ยนการสอนวิชาวิทยาศาสตร์ที่ได้รับมอบหมาย โดยมีเป้ าหมายสาคัญในการใช้กระบวนการวิจย ั ในการพัฒนาศักยภาพนักเรี ยน ซึ่งจะเป็ นพื้นฐาน ในการสร้างนักเรี ยนไปสู่การเป็ นนักวิจยที่ดีในอนาคต ั เพื่อพัฒนาประเทศชาติสืบไป สุดท้ายนี้ขอขอบพระคุณ สานักงานกองทุนสนับสนุนการวิจยและหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง ั ขอขอบพระคุณ ผศ .ไพโรจน์ คีรีรัตน์ และเจ้าหน้าที่ผประสานงานโครงการครุ วิจยทุกท่าน ที่ได้ให้ ู้ ั ความสาคัญกับการพัฒนาครู สู่การเป็ นนักวิจย ช่วยผลักดันโครงการครุ วิจยให้เกิดขึ้น และหวังเป็ นอย่างยิงว่า ั ั ่ จะดาเนินโครงการนี้อย่างต่อเนื่อง เพื่อการพัฒนาคุณภาพการศึกษาของไทยต่อไป กอบวิทย์ พิริยะวัฒน์