Downloaded 277 times
![•Là vấn đề nghiêm trọng hiện nay của họ vi khuẩn Enterobacteriacae
gây đề kháng nhiều kháng sinh Betalactam phổ rộng như
Cephalosporin thế hệ 3, 4 và Carbapenem
Sự đề kháng
bằng cách sinh
ESBL và
Carbapenemase
• MRSA hiện nay chiếm từ 70- 80% trong nhiễm trùng S.aureus trong
bệnh viện, gây kháng cao với betalactam bao gồm cephalosporin các
thế hệ và carbapenem. Mặc dù nhậy cảm của MRSA với vancomycin
còn rất cao trên khảo sát qua test nhậy cảm nhưng MIC của
S.aureus đối với vancomycin gia tăng làm cho điều trị vancomycin
trên lâm làng đạt kết quả không cao và cần thay thế vancomycin
bằng kháng sinh khác hiệu quả hơn
Đề kháng kháng
sinh của
S.aureus
• Nhiều nghiên cứu trong nước cho thấy P.aeruginosa và đặc biệt
Acinetobacter baumannii gây kháng cao với hầu hết kháng sinh kể cả
kháng sinh nhóm carbapenem ngoại trừ colistin [14, 25, 26].
A.baumannii là tác nhân thường gặp nhất trong viêm phổi thở máy
(61%) và kháng cao với carbapenem (81-83%), cephalosporin thế
hệ 3 và 4 (94%), ciprofloxacin (92%), piperacillin/tazobactam
(89%); kháng mức độ trung bình với cefoperazone/sulbactam (49%)
và kháng thấp với colistin (2%) [32, 36]
Sự đề kháng của
các vi khuẩn
không lên men](https://image.slidesharecdn.com/ptcls-viemphoibenhvien-t3-n2-160410171700/85/Phan-tich-CLS-viem-ph-i-m-c-ph-i-t-i-b-nh-vi-n-8-320.jpg)
Uploaded byHA VO THI
Phân tích CLS viêm phổi mắc phải tại bệnh viện
Bệnh nhân 68 tuổi bị viêm phổi do vi khuẩn gram âm với tiền sử đái tháo đường và tai biến mạch máu não, nhập viện do sốt cao và khó thở. Kết quả cận lâm sàng cho thấy dịch hút khí quản chứa trực khuẩn gram âm, và bệnh nhân có nhiều yếu tố nguy cơ nhiễm trùng. Các khuyến cáo điều trị nhấn mạnh tầm quan trọng của việc lựa chọn kháng sinh hiệu quả ngay từ đầu và theo dõi đáp ứng điều trị sau 48-72 giờ.
More Related Content
Similar to Phân tích CLS viêm phổi mắc phải tại bệnh viện
![[123doc] - viem-phoi-lien-quan-den-tho-may-ts-dao-xuan-co-khoa-hstc-bv-bach-m...](https://cdn.slidesharecdn.com/ss_thumbnails/123doc-viem-phoi-lien-quan-den-tho-may-ts-dao-xuan-co-khoa-hstc-bv-bach-mai-220621021533-2648e71c-thumbnail.jpg?width=640&height=640&fit=bounds)
Phân tích CLS viêm phổi mắc phải tại bệnh viện
- 2. Ca lâm sàng: Thôngtin: Bệnh nhân nam, 68 tuổi, nặng 45kg Bệnh sử: - Bị liệt nửa người do tai biến mạch máu não (cách đây 5 năm), hiện đang được chăm sóc ở viện điều dưỡng - Hai tháng nay được nuôi dưỡng bằng ống thông mũi- dạ dày - Đái tháo đường từ năm 30 tuổi - Nhiễm trùng đường tiết niệu cách đây 1 tháng Tiền sử dùng thuốc: Famotidin, bactrim Tiền sử gia đình: bình thường Lý do vào viện: Hai ngày nay bệnh nhân sốt cao, khó thở, ho khạc đờm tăng dần,tâm thần biến đổi nhập viện Tiền sử dị ứng: không có dị ứng thuốc được ghi nhận
- 3. Ca lâm sàng: Khám bệnh: Mạch: 110 nhịp/phút Huyết áp: 147/87 mmHg Thân nhiệt: 390C Nhịp thở: 28 nhịp/phút SpO2 : 82% Cận lâm sàng: X-Quang: Thâm nhiễm phổi thùy trên và giữa phổi phải, đông đặc thùy phổi Xét nghiệm Vi sinh: Dịch hút khí quản: trực khuẩn gram âm với khoảng 4% neutrophile. Đang chờ kết quả phân lập Sinh hóa máu Glucose 168 (80-110mg/dL) Ure 19 (20-40mg/dL) Creatinin 1.0 (0.7-1.5mg/dL) Albumin 3.0 (3.6-5g/dL) GOT/ASAT 37 (<40U/L) GPT/ALAT 32 (<40U/L) Na+ 135 (135-150mEq/L) K+ 3.6 (3.5-5mEq/L) Cl- 99 (98-110mEq/L) Calci 4.5 (4.5-5.5mEq/L) CRP 680 (0-50nmol/L) HbA1C 8.2 (4-6%) Xét nghiệm huyết học WBC 14.5 (4-10K/uL) %NEU 81.7 (45-75%) NEU 8.17 (4.5-7.5) LYM% 6.3 (20-35%) LYM 0.63 (2-3.5) MONO% 5.03 (4-10%) MONO 0.48 (0.4-1.0) EOS% 6.23 (1-8%) EOS 0.59 (0.1-0.8) BASO% 1.73 (0-2%) BASO 0.17 (0-0.2) RBC 3.8 (3.8-5.5M/uL) Hgb 12.3 (12-15g/dL) Hct 37.6 (35-45%) MCV 76 (78-100) MCH 24.4 (26.7-30.7) MCHC 31.2 (32-35) RDW 14.0 (12-20%) PLT 240 (200-400K/uL) MPV 8.38 (7-12fL)
- 4. *Định nghĩa Viêm phổibệnh viện (hospital acquired pneumonia – HAP) : là viêm phổi xảy ra sau 48 giờ nhập viện mà trước đó không có triệu chứng hô hấp hay nhiễm trùng và không có tổn thương mới hay tiến triển trên X- quang ngực Chuẩn đoán bệnh: - Viêm phổi do vi khuẩn Gram âm - Suy hô hấp - Bệnh kèm theo: đái tháo đường và di chứng tai biến mạch máu não Thuốc sử dụng trên bệnh nhân: - BN đặt nội khí quản và dùng máy thở - BN được truyền dịch để duy trì lượng nước tiểu 50ml/h
- 5. Yếu tố bệnhnhân: + Tuổi cao (68 tuổi) + Nằm bất động (liệt nửa người) + Suy dinh dưỡng,nằm viện kéo dài + Bệnh đái tháo đường, suy giảm chức năng thần kinh Yếu tố thuộc về kiểm soát nhiễm khuẩn: Thiếu tuân thủ trong vệ sinh tay, thay găng tay, vệ sinh các thiết bị hỗ trợ (ống thông mũi- dạ dày) Yếu tố liên quan đến can thiệp: Có dùng kháng sinh trước đó Có dùng thuốc làm giảm acid dịch vị Được nuôi dưỡng bằng ống thông mũi- dạ dày
- 6. Câu 2:Tác nhânvi khuẩn gây VPBV/VPTM/VPCSYT khác gì so với vi khuẩn gây VPCĐ? Sự khác nhau chủ yếu về vi khuẩn gây bệnh giữa VPCĐ và VPBV/VPCSYT/VPTM là các đặc điểm đặc trưng sau Tỉ lệ cao ở các tác nhân vi khuẩn gram âm Đề kháng kháng sinh của vi khuẩn gram âm và S.Aureus MRSA
- 7. Trong nhiều nghiêncứu tiến hành tại Việt Nam và trên thế giới, tỉ lệ viêm phổi bệnh viện thay đổi theo thời gian và từng địa phương. Những vi khuẩn thường gặp là P. aeruginosa, Acinetobacter spp, Enterobacteriacae, Haemophillus spp, S. aureus, Streptococcus spp. Kết quả nghiên cứu của Nguyễn Thanh Bảo và cs, trong nghiên cứu đa trung tâm năm 2010 tại các bệnh viện lớn thành phố Hồ Chí minh như Chợ Rẫy, Nhân dân Gia Định, Thống Nhất, Bệnh viện 175 và Đại Học Y Dược TP Hồ Chí Minh, tỉ lệ viêm phổi bệnh viện do vi khuẩn gram âm chiếm đa số với 87,4% và trong đó cao nhất là Klebsiella spp (32,99%) Acinetobacter spp (25,99%), Pseudomonas spp (12,48%), E. coli (8,79%). Vi khuẩn gram dương chiếm 12,61% chủ yếu là S.aureus (4,97%) và S.coagulase âm (4,33%). Tuy nhiên, tại từng trung tâm tại thành phố Hồ Chí Minh, tỉ lệ cũng khác nhau giữa các bệnh viện. Klebsiella spp chiếm vị trí hàng đầu gây viêm phổi bệnh viện tại bệnh viện Nhân Dân Gia Định, Thống Nhất nhưng đứng hàng thứ hai sau Acinetobacter spp tại bệnh viện Chợ Rẫy và Bệnh viện 175.
- 8. •Là vấn đềnghiêm trọng hiện nay của họ vi khuẩn Enterobacteriacae gây đề kháng nhiều kháng sinh Betalactam phổ rộng như Cephalosporin thế hệ 3, 4 và Carbapenem Sự đề kháng bằng cách sinh ESBL và Carbapenemase • MRSA hiện nay chiếm từ 70- 80% trong nhiễm trùng S.aureus trong bệnh viện, gây kháng cao với betalactam bao gồm cephalosporin các thế hệ và carbapenem. Mặc dù nhậy cảm của MRSA với vancomycin còn rất cao trên khảo sát qua test nhậy cảm nhưng MIC của S.aureus đối với vancomycin gia tăng làm cho điều trị vancomycin trên lâm làng đạt kết quả không cao và cần thay thế vancomycin bằng kháng sinh khác hiệu quả hơn Đề kháng kháng sinh của S.aureus • Nhiều nghiên cứu trong nước cho thấy P.aeruginosa và đặc biệt Acinetobacter baumannii gây kháng cao với hầu hết kháng sinh kể cả kháng sinh nhóm carbapenem ngoại trừ colistin [14, 25, 26]. A.baumannii là tác nhân thường gặp nhất trong viêm phổi thở máy (61%) và kháng cao với carbapenem (81-83%), cephalosporin thế hệ 3 và 4 (94%), ciprofloxacin (92%), piperacillin/tazobactam (89%); kháng mức độ trung bình với cefoperazone/sulbactam (49%) và kháng thấp với colistin (2%) [32, 36] Sự đề kháng của các vi khuẩn không lên men
- 9. Yếu tố nguycơ nhiễm trùng do vi khuẩn đa kháng kháng sinh gây VPBV, VPTM và VPCSYT : Điều trị kháng sinh trong vòng 90 ngày trước Nằm viện quá 5 ngày Tỉ lệ kháng kháng sinh cao trong cộng đồng hay trong bệnh viện Hiện diện những yếu tố nguy cơ VPCSYT: Nằm viện > 2 ngày trong 90 ngày trước Sống trong nhà dưỡng lão hay trung tâm chăm sóc mở rộng Truyền dịch tại nhà bao gồm kháng sinh Chạy thận trong vòng 30 ngày Chăm sóc vết thương tại nhà Thành viên gia đình mang vi khuẩn đa kháng Điều trị hay bệnh ức chế miễn dịch
- 10. NGUYÊN LÝ ĐIỀU TRỊ ??? Guidelinesfor the management of adults with hospital-acquired Hiệp hội Lồng Ngực Hoa Kỳ và Hội nhiễm trùng Hoa Kỳ đã đưa ra bốn nguyên lý chính trong điều trị viêm phổi bệnh viện/ viêm phổi do máy thở/ viêm phổi do chăm sóc y tế dược bao gồm: • Tránh việc không điều trị hoặc điều trị không thích hợp vì sự thất bại trong việc tìm ra một liệu pháp ban đầu kịp thời, phù hợp, thỏa đáng chính là nhân tố quan trọng làm tăng nguy cơ tử vong • Phán đoán tác nhân vi khuẩn dựa trên thời gian khởi phát viêm phổi bệnh viện, độ nặng của bệnh và các yếu tố nguy cơ của bệnh nhân. Sử dụng các thông tin này để có thể lựa chọn KS phù hợp nhất trong các tình huống lâm sàng cụ thể. • Tránh lạm dụng quá mức các kháng sinh bằng cách tập trung chẩn đoán chính xác, thay đổi kháng sinh dựa trên kết quả cấy dịch đường hô hấp dưới và giảm thời gian điều trị • Áp dụng chiến lược phòng ngừa hướng vào việc thay đổi các yếu tố nguy cơ có thể thay đổi được
- 11. VIÊM PHỔI BỆNH VIỆN Khởiphát sớm, bệnh không nặng và không có yếu tố nguy cơ nhiễm vi khuẩn đa kháng thuốc Khởi phát muộn, hoặc bệnh nặng, hoặc có nguy cơ nhiễm vi khuẩn kháng thuốc Kháng sinh điều trị theo kinh nghiệm
- 14. VIÊM PHỔI BỆNH VIỆN Khởiphát sớm, bệnh không nặng và không có yếu tố nguy cơ nhiễm vi khuẩn đa kháng thuốc Có thể điều trị với kháng sinh đơn trị như : - Các CEPHALOSPORIN thế hệ 3 - Các CARBAPENEM - Kết hợp BETALACTAM/Chất ức chế BETA-LACTAMASE - Một FLOUROQUINOLON không có hoạt tính kháng Pseudomonas Khởi phát muộn, hoặc bệnh nặng, hoặc có nguy cơ nhiễm vi khuẩn kháng thuốc Cần kết hợp KS có hoạt tính chống Pseudomonas: - BetaLactam: CEFEPIM, IMIPENEM -PIPERACILLIN/ TAZOBACTAM + AMINOGLYCOSID - PIPERACILLIN/TAZOBACTAM + CIPROFLOXACIN/LEVOFLOXACIN VANCOMYCIN hoặc LINEZOLID cân nhắc nếu nhuộm Gram kết quả nghi ngờ MRSA hoặc cơ sở địa phương có tỷ lệ mắc MRSA cao ĐỐI CHIẾU VÀO CA LÂM SÀNG ????
- 15. ÁP DỤNG VÀOCA LÂM SÀNG Bệnh nhân trong ca lâm sàng này có nhiều yếu tố nguy cơ của viêm phổi bệnh viện và có nguy cơ nhiễm vi khuẩn đa kháng thuốc vì đã dùng kháng sinh trước đó. Thêm vào đó không có thông tin gì về mặt vi sinh như nhuộm Gram và đang chờ kết quả cấy KS điều trị ban đầu cần có phổ tác động hướng trên các khuẩn Gram âm đa đề kháng như P. aeruginosa, Acinetobacter spp hay trực khuẩn Gram âm đường ruột. Ngoài ra vì chức năng gan- thận của bệnh nhân cho thấy trong khoảng bình thường, nên có thể khởi đầu bằng một beta- lactam kháng Pseudomonas như Cefepim hay Ceftazidim hoặc Piperacillin-Tazobactam + 1 KS Aminoglycosid hoặc Flourouquinolone. Thời gian nhận liều KS đầu tiên phải bắt đầu ngay trong vòng 24h hoặc sớm hơn kể từ lúc chẩn đoán vì sử dụng KS chậm trễ sẽ làm tăng nguy cơ tử vong
- 16.
- 17. Nguy cơ viêm phổido tác nhân vi khuẩn Gram âm đa đề kháng Đã từng được nuôi dưỡng bàng ống thông mũi-dạ dày Đã dùng kháng sinh trước đó(dùng BACTRIM để điều trị nhiễm trùng đường tiểu) Hiện đang nằm tại viện điều dưỡng Được đặt nội khí quản và dùng máy thở Câu trả lời là ở bệnh nhân này không dùng beta lactam đơn điều trị được. Bởi bệnh nhân này có các yếu tố sau:
- 18. Các vikhuẩn đa đề kháng có thể gặp ở bệnh nhân này như Pseudomonas,Acinetobacter spp hay trực khuẩn gram âm đường ruột tiết ESBL… Các vi khuẩn này có nhiều cơ chế đề kháng như:sản xuất enzym làm bất hoạt kháng sinh,giảm tính thấm của tế bào vi khuẩn… Đa số các vi khuẩn này đều đề kháng với nhóm beta lactam như carbanepem,cephalosporin. Đồng thời ở bệnh nhân này chưa có kết quả cấy phân lập từ xét nghiệm vi sinh. phác đồ kết hợp kháng sinh ngay ban đầu được ưu tiên. Hiệp đồng tác dụng diệt khuẩn Giảm kháng thuốc đối với một kháng sinh mới Cải thiện sự kháng thuốc của các tác nhân đa đề kháng
- 20.
- 21. Có ítthông tin về lịch sử tự nhiên VPBV, thời điểm giải quyết các dấu hiệu lâm sàng thay đổi ở các nghiên cứu, tùy thuộc bệnh lý mỗi bệnh nhân và nhiều dạng đáp ứng lâm sàng Để đánh giá đáp ứng điều trị dựa trên tiêu chuẩn lâm sàng và vi sinh Đánh giá đáp ứng điều trị sau 48-72 giờ điều trị: không nên thay đổi kháng sinh sớm hơn thời điểm này, trừ bệnh tiến triển xấu hơn hay có kết quả vi sinh khác với chế độ điều trị hiện tại Đánh giá tái phát vào ngày thứ 9 Đánh giá vi sinh dựa trên cấy định lượng tin cậy và hàng loạt
- 22. • Tiêu chílâm sàng Cải thiện Chữa lành Đáp ứng chậm Tái phát Thất bại Chết • Tiêu chí vi sinh Tiêu diệt Bội nhiễm Tái phát • X quang ngực có giá trị hạn chế trong đánh giá hồi phục lâm sàng của viêm phổi nặng do hồi phục chậm hơn lâm sàng, đặc biệt trên bệnh nhân lớn tuổi và có bệnh đồng thời như COPD. Tổn thương tăng thêm > 50%/48 giờ, tổn thương hoại tử, tràn dịch màng phổi nhiều là những dấu hiệu bệnh xấu hơn. • Bạch cầu máu, nhiệt độ và đo oxy máu được dùng đánh giá sự hồi phục của VPBV. Những bệnh nhân điều trị ban đầu thích hợp, các thông số nầy cải thiện dần trong tuần lễ đầu. • Procalcitonin: là một chỉ số để theo dõi đáp ứng lâm sàng và sẽ giúp hạn chế sử dụng kháng sinh quá mức. Tuy nhiên, tiên lượng tử vong dựa vào PCT vẫn còn nhiều tranh luận
- 23. • Dựa vàothông tin đáp ứng lâm sàng của bệnh nhân với kháng sinh ban đầu để đánh giá sử dụng kháng sinh Kết quả cấy : (-) hoặc không kết luận được • Cần tiếp tục cân nhắc thu hẹp phổ tác dụng vào những vi khuẩn nghi ngờ nhất Đáp ứng kháng sinh ban đầu • Bệnh nhân không đáp ứng kháng sinh ban đầu cần dùng kháng sinh phổ rộng hơn hay phối hợp trong khi chờ kết quả vi sinh. • Cần đánh giá cẩn thận lại chẩn đoán phân biệt, cấy lại bệnh phẩm kể cả làm nội soi và rửa phế quản phế nang hay chải có bảo vệ. • Tìm các biến chứng có thể giúp giải thích sự không đáp ứng chế độ điều trị hiện hành như siêu âm màng phổi, CT scan ngực hay cơ quan nghi ngờ nhiễm trùng ngoài phổi, thậm chí sinh thiết nhu mô phổi Không đáp ứng điều trị
- 24.
- 25. Trong ca lâmsàng trên bệnh nhân này, có nguy cơ nhiễm khuẩn đa đề kháng thuốc ( đề kháng hầu hết kháng sinh phổ rộng), nên cần phải phối hợp kháng sinh . - Xác định sớm BN đáp ứng điều trị, rút ngắn thời gian điều trị KS - Xác định sớm BN đáp ứng kém với điều trị, can thiệp chẩn đoán và điều trị tích cực, cải thiện kết quả Có thể lựa chọn kháng sinh cefepim hoặc piperacillin- tazobactam kết hợp với kháng sinh aminoglycosid hoặc fluoroquinolon
- 26. Nếu kếtquả vi sinh phân lập được vi khuẩn Gram âm thì sẽ ngưng kháng sinh tác động trên VK Gram dương và ngược lại ●Khi có kết qủa cấy vi khuẩn và kháng sinh đồ, phác đồ kháng sinh điều trị có thể sẽ thay đổi => điều trị xuống thang Nguyên tắc xuống thang kháng sinh
- 27. http://www.ninhthuan.gov.vn/chinhquyen/soyt/Admin/Lieu%20phap%20xuong%20thang%20tro ng%20DT%20Nhiem%20trung%20nang%20ICU-%20Bs%20Thach.pdf Ba thành phầnchính của liệu pháp xuống thang • Giảm số lượng KS dùng • Chuyển từ KS phổ rộng sang phổ hẹp • Giảm thời gian trị liệu KS Mục đích Giảm các biến chứng có hại của thuốc Rút ngắn thời gian điều trị, tiết kiệm chi phí Hạn chế, giảm đề kháng KS
- 29. Phác đồkháng sinh thường là 2 tuần (có thể dài hơn ở 1 số bệnh nhân đáp ứng lâm sàng chậm, hoặc không dẫn lưu được ổ nhiễm khuẩn, nhiễm khuẩn huyết do S. aureus, nhiễm nấm và virus, suy giảm miễn dịch, giảm bạch cầu hạt... ) Chỉ nên ngưng kháng sinh ở bệnh nhân nghi ngờ viêm phổi khi đáp ứng lâm sàng được ít nhất 72h và mẫu cấy không dương tính với vi khuẩn vào ngày thứ 3 và trước đó không có thay đổi kháng sinh ban đầu Thời gian điều trị ● http://bacsinoitru.vn/f21/huong-dan-ve-dieu-tri-nhiem-khuan-huyet-nang-va-soc-nhiem- khuan-2012-a-8073.html
- 30. http://benhnhietdoi.vn/tin-tuc/Nghien-cuu-khoa-hoc/khang-sinh-tri-lieu-ngan-ngay-so-voi-dai-ngay- doi-voi-benh-nhan-nguoi-lon-benh-nang-mac-viem-phoi-benh-vien_7906.html Với bệnh nhânviêm phổi do thở máy, một quá trình dùng kháng sinh 7 hay 8 ngày so với một quá trình dùng kháng sinh 10 – 15 ngày: giảm giảm lượng kháng sinh dùng và giảm sự tái phát của bệnh viêm phổi do vi khuẩn kháng thuốc Với bệnh nhân viêm phổi do thở máy không do các vi khuẩn Gram âm không lên men đường, một thời gian ngắn cố định kháng sinh trị liệu (7 hoặc 8 ngày) có thể thích hợp hơn một quá trình dùng kháng sinh kéo dài (10 - 15 ngày) Với bệnh nhân viêm phổi do thở máy hổ trợ là do một kiểu vi khuẩn đặc biệt (trực khuẩn Gram âm không lên men),kháng sinh trị liệu rất khó khăn để làm sạch chúng, nguy cơ viêm phổi tái phát cũng xuất hiện cao hơn sau một quá trình dùng kháng sinh ngắn.
- 32. Thông số 0điểm 1 điểm 2 điểm Thân nhiệt >36,5 - 38,4 38,5-39 >39 hoặc <36 Bạch cầu/mm3 máu 4000 - 11000 <4000 hoặc >11000 - Dịch tiết phế quản Không có Không nhiều Nhiều Tỷ số PaO2/FIO2 >240 hoặc h/c suy hô hấp cấp - <240 và không có h/c suy hô hấp cấp Đám thâm nhiễm trên X- Quang ngực Không có thâm nhiễm Lan tỏa hoặc rời rạc Thâm nhiễm từng vùng Sự tiến triển của tình trạng thâm nhiễm phổi Không tiến triển - Tiến triển (sau khi đã loại trừ suy tim sung huyết hoặc h/c suy hô hấp cấp) Cấy dịch hút khí quản Không mọc hoặc mọc với số lượng ít hoặc hiếm thấy Mọc với số lượng trung bình hoặc nhiều - Vi khuẩn trong dịch khí quản giống với vi trong kết quả nhuộm gram không có -
- 33. Định hướng thờigian điều trị: Sau 3 ngày
Editor's Notes
- #6 - Nằm bất động nên dễ ứ đờm, dịch tiết, thức ăn trong họng hầu vi khuẩn sinh sôi, phát triển trong dịch này và xuống phổi Thuốc giảm tiết acid dạ dày: giảm tác dụng bảo vệ dạ dày của acid dịch vị mầm bệnh sống và di chuyển, xâm lấn vào đường hô hấp bệnh đái tháo đường: làm suy giảm miễn dịch tạo đk cho vi khuẩn phát triển.
- #17 Các vi khuẩn đa đề kháng có thể gặp ở bệnh nhân này như Pseudomonas,Acinetobacter spp hay trực khuẩn gram âm đường ruột tiết ESBL…