1. Улаанбаатар Их Сургууль
Бизнес менежментийн тэнхим
Хэрэглэгчийн зан төлөв
Лекц :№2
Зах зээлийн хэсэгчлэл ба түүний тодорхойлолтууд
•
•
•
Хичээлийн кредит: 3
Хичээлийн индекс: BA321
Судлах анги: Маркетинг менежмент 3

2. Лекц 2
Зах зээлийн хэсэгчлэл
ба түүний тодорхойлогдохуун

3. Хичээлийн агуулга
• Зах зээлийн хэсэгчлэл гэж юу вэ?
• Орчны хүчин зүйлс
• Худалдан авагчийн онцлог

4. Зах зээлийг үндсэн 5 бүлэгт хуваан сегментчилнэ.
1. Хүн ам зүйн шинж
байдалаар нь:
-Хүн амын байршил
-Хүн амын тархалт
- Төвлөрөл
- Ахуй соёлын хөгжлийн ялгаа
- зах зээлд ойр хол байдал
2. Газарзүйн шинж
байдалаар нь:
- Байгаль
- Газарзүйн нөхцөл
3. Сэтгэлзүйн шинж
байдалаар нь:
-Хүний боловсрол
- Соёлын түвшин
- Эрхлэж буй ажлын нөхцөл
- Аж төрх шинж байдал
- Зан заншилын байдал
4. Зан төлөвийн шинж
байдалаар нь:
5. Цаг уурын хэв
шинжээр нь
-Тухайн бараа таваарын мэдлэг
- Тухайн бараанд хандах хандлага
- Түүний хэрэглэж байгаа байдал
- Төв азийн эрс тэс уур амьсгалтай
байгалийн олон бүтэц бүсээс тогтсон
манай орны хувьд хүнс, хувцас ялгаатай

5. Хэрэглэгчийн зан төлөв нь дараах байдлаар
илэрч болно.
1. Олох үр ашиг: (бүтээгпэхүүний онцлог,
чанар, үйлчилгээ, аривлан хэмнэлт )
2. Худалдаа хийх шалтгаан: (байнга хэрэглэдэг
бараа, онцгой үед хэрэглэх)
3. Хэрэглэгчийн байдал: (хэрэглэж байсан,
далд шинэ хэрэглэгч гэх мэт )

6. 4. Худалдан авагчийн бэлэн байх байдал:
(мэддэг хэрэглэгч, өргөн мэдлэгтэй хэрэглэгч,
мэддэггүй хэрэглэгч гэх мэт )
5. Барааны хандлага: (бахархсан, хамаагүй,
үгүйсгэсэн хандлага гэх мэт )
6. Шүтэн бишрэх хэмжээ: ( үг дуугүй
бишрэгчид, тэсвэртэй хэрэглэгчид,
хувирамтгай хэрэглэгчид, тогтворгүй
хэрэглэгчид) гэх зэргээр илэрч болно.

7. Зорилтот зах зээлийг найдвартай сонгохын
тулд дараах зүйлсийг тогтоох шаардлагатай.
1.Зах зээлийн багтаамж буюу эрэлтийн
түвшингтогтоох
2.Зах зээлийн боломжит хүрээг тогтоох
3.Зах зээлийн зорилтот сегментчилэлийг зөвсонгох
4.Зах зээл дээр барааг зохистой
байршуулах

8. Аж ахуй нэгж компани нь сегментийг
сонгохдоо дараах хүчин зүйлсд төвлөрөх
хэрэгтэй.
1. Маш олон зах зээлээс нэгийг л сонгох
2.Худалдан авагчдын хэрэгцээг баримжаалан
тодорхой нэг төрлийн бүтээгдэхүүнээр зах
зээлийг эзэмших
3.Хэрэглэгчдийг бүлэглэлээ баримжаалах
4.Хэрэглэгчдийг сонирхолоор нь
баримжаалах
5.Зах зээлийг бүхэлд нь хамрах

9. 1.
Олон
улсын
зах
зээлийн
сегментчилэл
segmentation
Дэлхийн улс орнуудыг сегментчилэхдээ улс орнуудаар
бүлэглэх, хувь хэрэглэгчдээр бүлэглэх 2 төрлийн арга
байдаг. Сегментчилэх гэдэг маань хэрэглэгчдийн ижил
төсөөтэй шинж чанараар нь тэдгээрийг бүлэглэх явдал
байдаг. Олон улсын түвшинд үйл ажиллагаа байгаа
пүүсүүд худалдан авагчдынхаа хэрэгцээ шаардлагыг
илүү мэдэрч борлуулалт ашгаа нэмэгдүүлэхийн тулд зах
зээлээ сегментчилдэг.
А.Коскин
Сэмлигийн
гаргасан
“Дэлхий
нийтийн
сегментчиллийн ялгаатай байдал” ыг харуулсан хүснэгт
байдаг.

10. Уламжлалт ойлголт
1.
Улс орнуудын хоорондын
ялгаатай байдлыг үнэлэх
2.
Тухайн улсуудын нийтлэг ижил
байдлыг үнэлэх
3.
Макро түвшний соёлын ялгаанд
нь хүчтэй төвлөрөх
4.
Үндэсний зах зээлийг бүлэглэсэн
сегментчилэлд нь түшиглэх
5.
тухайн улсыг микро
сегментчилэлд нь шилжүүлэх
Шинэлэг ойлголт
1.
Үндэстнээр зааглагдсан
сегментүүдийн онцлогийг үнэлэх
2.
Тухайн улсын ялгаатай байдлыг
хүлээн зөвшөөрөх
3.
Хэрэглээний хэв маяг, микро
түвшний
үнэ
цэнэдэх
ижил
болон ялгаатай байдлыг харгалзах
4.
Улс хоорондын эсвэл тухайн
улсын микро зах зээлийн бүлэглэсэн
сегментчилэлд түшиглэх
5.
Хэрэглэгчийн зан төлөвт
үндэслэсэн микро сегментчилэлийн
өндөр түвшинд шилжүүлэх