Skip to main content
UploadLanguage (EN)Support
BusinessMobileSocial MediaMarketingTechnologyArt & PhotosCareerDesignEducationPresentations & Public SpeakingGovernment & NonprofitHealthcareInternetLawLeadership & ManagementAutomotiveEngineeringSoftwareRecruiting & HRRetailSalesServicesScienceSmall Business & EntrepreneurshipFoodEnvironmentEconomy & FinanceData & AnalyticsInvestor RelationsSportsSpiritualNews & PoliticsTravelSelf ImprovementReal EstateEntertainment & HumorHealth & MedicineDevices & HardwareLifestyle
Just Burnee, profile picture
Uploaded byJust Burnee
PPT, PDF61,124 views

эрэлт ба нийлүүлэлт

Зах зээлийн эрэлт нийлүүлэлт, түүнд нөлөөлөх хүчин зүйлсийг судална.

Downloaded 506 times
Лекц -2 Эрэлт, Нийлүүлэлт
Сэдвийн хүрээнд: 1. Эрэлт, түүнд нөлөөлөх хүчин зүйлс 2. Нийлүүлэлт, түүнд нөлөөлөх хүчин зүйлс 3. Эрэлт, Нийлүүлэлтийн функцийн хэрэглээ 4. Засгийн газрын нөлөөлөл. © 2009 Pearson Addison-Wesley. All rights reserved. 2-2
Эрэлт гэдэг нь: Худалдан авах чадвараар баталгаажсан хэрэгцээг эрэлт гэдэг Өөрөөр хэлбэл: Хэрэгцээ=ЭРЭЛТ+МӨРӨӨДӨЛ Эрэлт= ХЭРЭГЦЭЭ+МӨНГӨ-МӨРӨӨДӨЛ © 2009 Pearson Addison-Wesley. All rights reserved. 2-3
ЭРЭЛТ: Эрэлтийн тодорхойлогч хүчин зүйлс.  Эрэлтийн хүчин зүйлс:  Барааны үнэ  Туршилт  Мэдээлэл  Ижил төрлийн бүтээгдэхүүний үнэ  Жиших болон Орлох  Орлого  ЗГ-ын хууль, дүрэм  Бусад © 2009 Pearson Addison-Wesley. All rights reserved. 2-4
ЭРЭЛТ: Эрэлтийн муруй  Эрэлтийн тоо хэмжээ- Тодорхой өгөгдсөн үнийн түвшинд хэрэглэгчийн худалдан авч чадах бараа бүтээгдэхүүний тоо хэмжээ  Эрэлтийн муруй- Тодорхой үнийн түвшинд хэрэглэгчийн худалдан авч буй бараа бүтээгдэхүүний хослолыг харуулсан муруйг хэлнэ. © 2009 Pearson Addison-Wesley. All rights reserved. 2-5
Хэрэглэгчийн функц Хэрэглэгчийн эрэлтийн функц: Qd=f(Pd,Pa,Pb,I,E,T,N,M)          Qd-Эрэлтийн тоо хэмжээ Эрэлт бүхий бүтээгдэхүүн үйлчилгээний үнэ Орлох бараа бүтээгдэхүүн, үйлчилгээний үнэ Хослох бүтээгдэхүүн, үйлчилгээний үнэ I-Хэрэглэгчийн тухайн хугацааны дундаж орлого Е-Хэрэглэгчийн хүлээлт Т-Хэрэглэгчийн таашаал N- тухайн бүтээгдэхүүн үйлчилгээг хэрэглэгчдийн тоо Эрэлтэд нөлөөлөгч бусад хүчин зүйлс
Эрэлтийн функц  Эрэлтийн шугаман функцыг бичвэл: Qd = a-d*Pd  Qd- Эрэлтийн тоо хэмжээ  Рd-Эрэлт бүхий бүтээгдэхүүний үнэ  a,d тогтмол параметрүүд © 2009 Pearson Addison-Wesley. All rights reserved. 2-7
p , $ per kg График 2.1 А Эрэлтийн муруй 14.30 4.30 2.30 0 200 240 286 Q, Million kg of pork per year © 2009 Pearson Addison-Wesley. All rights reserved. 2-8
p, $ per kg График 2.1 А Эрэлтийн муруй 14.30 Demand curve for pork, D1 Эрэлтийн хууль гэдэг нь: Эрэлтэнд нөлөөлдөг бусад бүх хүчин зүйлс өөрчлөлтгүй тогтмол байхад тухайн бүтээгдэхүүн үйлчилгээний үнэ өсөхөд эрэлтийн тоо хэмжээ буурч байдаг. Эсрэг тохиолдолд тухайн бүтээгдэхүүн үйлчилгээний үнэ буурахад эрэлтийн тоо хэмжээ өсч байдаг. Энэ зүй тогтлыг эрэлтийн хууль гэдэг 4.30 3.30 2.30 0 © 2009 Pearson Addison-Wesley. All rights reserved. 200 220 240 286 Q, Million kg of pork per year 2-9
Эрэлтэнд нөлөөлөх хүчин зүйлс:  Орлогын нөлөөлөл  Оруулалтын нөлөөлөл Томёолвол: © 2009 Pearson Addison-Wesley. All rights reserved. 2-10
Эрэлтэнд нөлөөлөх хүчин зүйлс:  Үнийн хүчин зүйл:     Эрэлтэд нөлөөлөх бусад хүчин зүйл тогтмол байхад Барааны үнэ өөрчлөгдөснөөр Эрэлтийн тоо хэмжээ өөрчлөгдөх Эрэлтийн муруйд цэгэн шилжилт хийх  Үнийн бус хүчин зүйл:        Орлох бүтээгдэхүүн, үйлчилгээний үнэ Хослох бүтээгдэхүүн, үйлчилгээний үнэ Хэрэглэгчийн орлого Хэрэглэгчийн таашаал Хэрэглэгчийн хүлээлт Бүтээгдэхүүн, үйлчилгээг хэрэглэгчийн тоо Бусад хүчин зүйлс © 2009 Pearson Addison-Wesley. All rights reserved. 2-11
p , $ per kg Figure 2.2 А Эрэлтийн муруйн шилжилт Effect of a 60¢ increase in the price of beef 3.30 D2 D1 0 176 © 2009 Pearson Addison-Wesley. All rights reserved. 220 232 Q, Million kg of pork per year 2-12
Эрэлтийн функц  Гахайн махны эрэлтийн функцыг тодорхойлвол: Q = D(p, pb, pc, Y)  where Q нь гахайн махны эрэлтийн хэмжээ  p Гахайн махны үнэ (кг/доллар)  pb Үхрийн махны үнэ (кг/доллар)  pc нь тахайн махны үнэ (кг/доллар)  Y нь хэрэглэгчийн орлого(мян.доллар) © 2009 Pearson Addison-Wesley. All rights reserved. 2-13
Эрэлтийн функцээс эрэлтийн муруйд шилжих нь  Гахайн махаар тооцоолсон эрэлтийн функц: Q = 171−20p + 20pb + 3pc + 2Y  Өгөгдсөн утгууд pb = 4, pc = 3.33 and Y = 12.5, we have Q = 286−20p  Аль шулуун нь гахайн махны эрэлтийн функц болох вэ? © 2009 Pearson Addison-Wesley. All rights reserved. 2-14
Эрэлтийн функцээс эрэлтийн муруйд хэрэв p = $3.30 болвол, шилжих нь Q = 220 p , $ per kg Q = 286−20p 14.30 DQ = -20Dp = налуу Dp хэрэв p = 0, болвол Q = 286 Demand cu rve for po rk, D1 4.30 3.30 2.30 0 © 2009 Pearson Addison-Wesley. All rights reserved. хэрэв p өссөн $1 (to $4.30) болж өсөхөд, Q = 200 Хэрэв p буурсан бол $1 (to $2.30) , Q = 240 200 220 240 286 Q, Million kg of pork per year 2-15
Хэлэлцэх асуудал 2.1: Хариулт 1. Тодорхой үнийн түвшинд хэрэглэгч доорх функцийн хүрээнд худалдаж авна. Q = 286−20p 20p = 286 - Q p = 14.30 − 0.05Q © 2009 Pearson Addison-Wesley. All rights reserved. 2-16
Хэлэлцэх асуудал 2.1: Хариулт 2. Сөрөг налалттай эрэлтийн муруйн хувьд үнийн хэдий хэмжээний өөрчлөлтөнд хэрэглэгч жилдээ 1 саяас илүү гахайн мах худалдан авахыг тодорхойлоё. Δp = p2 − p1 = (14.30 − 0.05Q2) − (14.30 − 0.05Q1) = –0.05(Q2 − Q1) = –0.05ΔQ.  Хэмжээний өөрчлөлт нь ΔQ = Q2 − Q1 = (Q1 + 1)−Q1 = 1, тэгэхээр үнийн өөрчлөлт нь Δp = –0.05. © 2009 Pearson Addison-Wesley. All rights reserved. 2-17
Хэрэглээ: Broadband service-ийн нийт эрэлт © 2009 Pearson Addison-Wesley. All rights reserved. 2-18
НИЙЛҮҮЛЭЛТ, ТҮҮНД НӨЛӨӨЛӨХ ХҮЧИН ЗҮЙЛС © 2009 Pearson Addison-Wesley. All rights reserved. 2-19
Нийлүүлэлт: Нийлүүлэлтийн хүчин зүйлс  Барааны үйлдвэрлэлийн дараах нийлүүлэлтийн хүчин зүйлс:  Барааны үнэ  Зардал  Засгийн газрын оролцоо, хууль эрх зүйн орчин  Нийлүүлэлт = Үйлдвэрлэл+Нөөц © 2009 Pearson Addison-Wesley. All rights reserved. 2-20
Нийлүүлэлт: Нийлүүлэлтийн муруй  Нийлүүлэлтийн тоо хэмжээ- Тодорхой үнийн түвшин үйлдвэрлэгчийн зах зээлд нийлүүлж чадах бүтээгдэхүүний тоо хэмжээ  Нийлүүлэлтийн муруй- Тодорхой үнийн түвшинд нийлүүлж чадах бараа бүтээгдэхүүний сонголтуудыг хэлнэ. © 2009 Pearson Addison-Wesley. All rights reserved. 2-21
График 2.3 А Нийлүүлэлтийн муруй, Нийлүүлэлтийн хууль p , $ per kg Үнийн өсөлт... Supply cu rve , S 1 5.30 3.30 Нийлүүлэлтийн муруйн шилжилтийн шалтгаан…. 0 176 220 Барааны тоо хэмжээг нэмэгдүүлэх…. © 2009 Pearson Addison-Wesley. All rights reserved. 300 Q, Million kg of pork per year 2-22
Нийлүүлэлтэд нөлөөлөх хүчин зүйлүүд:  Үнийн хүчин зүйл:  Үнийн бус хүчин зүйл © 2009 Pearson Addison-Wesley. All rights reserved. 2-23
Үнийн бус хүчин зүйл: 1. Үйлдвэрлэлийн хүчин зүйл буюу нөөцийн үнэ 2. Үйлдвэрлэлийн технологи 3. Төрөөс бизнесийн орчны талаар явуулж байгаа бодлого зохицуулалт 4. Өрсөлдөгчийн тоо 5. Үйлдвэрлэгчийн хүлээлт 6. Бусад бүтээгдэхүүн,үйлчилгээний эрэлт нийлүүлэлтийн өөрчлөлт 7. Бусад хүчин зүйлс © 2009 Pearson Addison-Wesley. All rights reserved. 2-24
p , $ per kg График 2.4 Нийлүүлэлтийн муруйн шилжилт А $0.25 Гахайн махны үнэ өссөн….. Нийлүүлэлтийн муруй зүүн тийш шилжинэ S2 S1 3.30 Өмнөх үнийн түвшин нийлүүлэлтийг багасгасан гэвэл 0 176 © 2009 Pearson Addison-Wesley. All rights reserved. 205 220 Q, Million kg of po rk per year 2-25
Нийлүүлэлтийн функц  Гахайн махны нийлүүлэлтийн функцыг бичвэл: Qs = a+d*ps  Qs- Нийлүүлэлтийн тоо хэмжээ  Рs-Нийлүүлэх бүтээгдэхүүний үнэ  c,d тогтмол параметрүүд © 2009 Pearson Addison-Wesley. All rights reserved. 2-26
Нийлүүлэлтийн функцээс нийлүүлэлтийн муруйд шилжих нь  Тооцоологдсон нийлүүлэлтийн функ: Q = 178 + 40p−60ph  Хэрэглэх утгууд ph = $1.50 кг тутамд Q = 88 + 40p.  Нийлүүлэлтийн тогтмол түвшинд гахайн махны үнийг өөрчлөвөл юу болох вэ? Δp = p2−p1? © 2009 Pearson Addison-Wesley. All rights reserved. 2-27
График 2.5 Нийт нийлүүлэлт: Өрхийн болон нийгмийн нийлүүлэлтийн нийлбэр © 2009 Pearson Addison-Wesley. All rights reserved. 2-28
Зах зээлийн тэнцвэрт нөлөөлөх хүчин зүйл 1. Эрэлтийн үнийн бус хүчин зүйл 2. Нийлүүлэлтийн үнийн бус хүчин зүйл 1. Эрэлтийн өөрчлөлт – Эрэлтийн үнийн бус хүчин хүчин зүйлс нөлөөлснөөр эрэлт баруун, зүүн тийш шилжилт хийдэг. Нийлүүлэлт тогтмол хэвээр байхад. 2. Нийлүүлэлтийн өөрчлөлт – Нийлүүлэлтийн үнийн бус хүчин хүчин зүйлс нөлөөлснөөр нийлүүлэлт баруун, зүүн тийш шилжилт хийдэг. Эрэлт тогтмол хэвээр байхад. Төрийн бодлогоор зах зээлийн тэнцвэрт нөлөөлөх – Эдийн засагт оролцогч гол субъект бол төр юм. Төр өмнө нь хэлсэнчлэн дараах 5 байдлаар ЗЗ-ийн тэнцвэрт нөлөө үзүүлнэ 1. Үнийн тааз тогтоох 2. Үнийн шалыг тогтоох 3. Татвар ноогдуулах 4. Татаасын хөнгөлөлт үзүүлэх 5. Квот тогтоох © 2009 Pearson Addison-Wesley. All rights reserved. 2-29
Зах зээлийн тэнцвэрт нөлөөлөх хүчин зүйл 1.Эрэлт, Нийлүүлэлтийн үнийн бус хүчин зүйлс 2.Эрэлт, Нийлүүлтийг тодорхойлох аргууд 3.Бодлого дасгал 9-13 худасны бүх дасгалыг хийж ирэх © 2009 Pearson Addison-Wesley. All rights reserved. 2-30
Зах зээлийн тэнцвэр  Тэнцвэр – Эрэлт нийлүүлэлтийн харилцан огтлолцлын цэгийг юм.  Илүүдэл эрэлт: Тодорхой заагдсан үнийн түвшин нийт эрэлтийн тоо хэмжээ нийлүүлэлтээс давах үзэгдэл/Хомсдол/  Илүүдэл нийлүүлэлт: Тодорхой үнийн түвшинд нийт нийлүүлэлт, эрэлтийн тоо хэмжээнээс давах үзэгдэл/Илүүдэл/ © 2009 Pearson Addison-Wesley. All rights reserved. 2-31
Тэнцвэр түүнд нөлөөлөх хүчин зүйлс: 1. Эрэлтийн үнийн бус хүчин зүйлсийн өөрчлөлт 2. Нийлүүлэлт үнийн бус хүчин зүйлсийн өөрчлөлт © 2009 Pearson Addison-Wesley. All rights reserved. 2-32
p , $ per kg График 2.6 Зах зээлийн тэнцвэр Тэнцвэрээс дээгүүр үнэ Тэнцвэрийн цэг! Excess supply = 39 S 3.95 e 3.30 2.65 Excess demand = 39 Тэнцвэрээс доогуур үнэ 0 176 Тэнцвэрээс дээгүүр нийлүүлтийн хэмжээ 194 Тэнцвэрээс доогуур нийлүүлэлтийн хэмжээ © 2009 Pearson Addison-Wesley. All rights reserved. 207 220 Тэнцвэрээс доогуур D эрэлтийн хэмжээ 233 246 Q , Million kg of pork per year Эрэлтийн тоо хэмжээ... 2-33
Тэнцвэрийн хүчин зүйлсийн математик загварчлал  Эрэлтийн функц: Qd = 286 − 20p  Нийлүүлэлтийн функц: Qs = 88 + 40p  Тэнцвэр нь: Qd = Qs 286 − 20p = 88 + 40p 60p = 198 P = $3.30 Q = 286 – 20(3.3) = 220 © 2009 Pearson Addison-Wesley. All rights reserved. 2-34
График 2.7a Эрэлтийн муруйн өөрчлөлтөөс хамаарсан тэнцвэрийн нөлөөлөл p , $ per kg A $0.60 Үнийн өөрчлөлтөөс хамааран эрэлтийн муруй гадагш шилжсэн. Шинэ тэнцвэрийн цэг e2 3.50 3.30 S D2 e1 D1 Анхны үнийн түвшин дэх илүүдэл эрэлт…. Илүүдэл эрэлт = 12 0 176 220 228 232 Q, Million kg of pork per year © 2009 Pearson Addison-Wesley. All rights reserved. 2-35
p , $ per kg График 2.7b Нийлүүлэлтийн муруйн шилжилтээс хамаарсан тэнцвэрийн нөлөөлөл A $0.25 –өөр өсөж нийлүүлэлтийн муруй зүүн тийш шилжсэн Шинэ тэнцвэрийн цэг S2 S1 e2 3.55 3.30 e1 D Анхны үнийн үе дэхь илүүдэл нийлүүлэлт Илүүдэл эрэлт = 15 0 176 205 215 220 Q, Million kg of pork per year © 2009 Pearson Addison-Wesley. All rights reserved. 2-36
Хэлэлцэх асуудал 2.3: Шийдэл 1. Гахайн махны тэнцвэрт үнийг тодорхойлоё. Qd = 286−20p Qs = 178 + 40p−60ph 286−20p = 178 + 40p−60ph 60p = 108 – 60ph p = 1.8 – ph © 2009 Pearson Addison-Wesley. All rights reserved. 2-37
Хэлэлцэх асуудал 2.4 © 2009 Pearson Addison-Wesley. All rights reserved. 2-38
p , Pr ice of r ice per pound График 2.8 Япон улс будааны импортод хориг тавьж үнэ өссөн бол – будааны импортод хориг тавьснаар нийт нийлүүлтийн өөрчлөлтийн хэмжээ (квоттой) S S (квотгүй байхад) e2 p2 p1 Шинэ тэнцвэрийн цэг e1 D Q2 © 2009 Pearson Addison-Wesley. All rights reserved. Q1 Q, Tons of r ice per year 2-39
Хэлэлцэх асуудал 2.5 Гангийн нийлүүлэлтийн квот нь АНУ-ын зах зээлд хэрхэн нөлөөлсөн вэ? (Тэнцвэрт бага хэмжээний нөлөөлөл үзүүлнэ). © 2009 Pearson Addison-Wesley. All rights reserved. 2-40
Хэлэлцэх асуудал 2.5 © 2009 Pearson Addison-Wesley. All rights reserved. 2-41
p , $ per gallon График 2.9 Түлшний үнийн тааз Нийлүүлэлт зүүн тийш шилжсэн S1 S2 Гэхдээ нэг үнийн түвшинд нийлүүлэлт хийгдсээр байх болно.….. e1 – p p1 = p1 Price ceiling D Аль илүүдлийг үүсгэх вэ? Q1= Qd Qs Илүүдэл эрэлт © 2009 Pearson Addison-Wesley. All rights reserved. Q , Gallons of gasoline per month 2-42
Яагаад эрэлт хэрэгцээ нийлүүлэлттэй тэнцдэггүй вэ?  Пүүсүүд тодорхой хэмжээний үнийн түвшинд тодорхой хэмжээтэй бүтээгдэхүүнийг үйлдвэрлэдэг, мөн хэрэглэгчид тодорхой хэрэгцээний бараа бүтээгдэхүүний худалдаж авах сонирхолтой байдаг энэ тэнцвэр бодит байдлаар огт тогтоогддоггүй.  Жнь: Үнийн тааз. © 2009 Pearson Addison-Wesley. All rights reserved. 2-43
Гэрийн даалгавар © 2009 Pearson Addison-Wesley. All rights reserved. 2-44