Маркетингийн судалгаа

Market Research
www.zaluu.comwww.zaluu.com

Contents
1. Маркетингийн судалгааны талаарх
онол
2. Маркетингийн судалгаа хийх дараалал

Маркетингийн судалгаа
гэж юу вэ?
Маркетингийн шийдвэр гаргахад
хэрэглэгдэх мэдээллийг олж цуглуулах,
эмхэлж цэгцлэх эрэмбэ дараатай үйл
явцыг маркетингийн судалгаа гэдэг.
Маркетингийн судалгааны үндсэн зорилго
нь хэрэглэгчдийн хэрэгцээ, шаардлагыг
хангахтай холбогдсон асуудлыг
шийдвэрлэхийн тулд түүнд
шаардлагатай мэдээллийг бий
болгоход оршино.

Маркетингийн судалгааны
хэлбэр
Судалгаа нь 3 үндсэн хэлбэртэй.
Эдгээрийг хослуулан хэрэглэх эсвэл
дангаар нь хэрэглэж болно.
– Шинжлэх
– Тодруулах
– Учир шалгааны
Шинжлэх судалгаа гэдэг нь аливаа
зүйлийн тухай анхны төсөөлөл олж
авах зорилго бүхий судалгаа

Маркетингийн судалгаа
Тодруулах судалгаа нь анхны төсөөллийг улам
баяжуулах, мэдээллийг илүү нарийвчлан авахад
чиглэгдсэн байдаг.
Учир шалтгааны судалгаа нь хамгийн өргөн хэрэглэгдэх
бөгөөд байнга ямар нэгэн зүйлд хариулт өгч байдаг
онцлогтой.
Аль ч судалгааны үед мэдээллийн эх үүсвэрээр нь
• Гадаад
• Дотоод
• Дотоод эх сурвалжууд. Пүүсийн дотоод тайлан баримт,
урд өмнө хийсэн судалгааны тайлан гэх мэт
• Гадаад эх сурвалжууд. Улсын болон судалгааны
байгууллагуудын хэвлэл, ном, сэтгүүлүүд гэх мэт.

арга
Аливаа мэдээллийг цуглуулах аргаар
• Анхдагч
• Хоѐрдогч
Хоёрдогч мэдээлэл нь
• Урьд өмнө хийсэн судалгааг ашиглах
• Статистик тоо баримтыг холбогдох
газруудаас авах
Анхдагч мэдээлэл нь
• Асуулга
• Ажиглалт
• Туршилт

арга
Анхдагч мэдээлэл гэдэг нь жинхэнэ эх үүсвэрээс
нь цоо шинээр авч буй мэдээллийг хэлнэ.
Хоёрдогч мэдээлэл нь олоход хялбар, цаг
зардал хэмнэдэг давуу талтай боловч тухайн
асуудалд бүрэн дүүрэн хариулт өгч чадахгүй
байх нь бий. Мөн мэдээллийн хугацаа
өнгөрсөн байх, зөрүүтэй байх, чанарын
шаардлага хангахгүй байх зэрэг сөрөг талтай.
Иймээс хоѐрдогч мэдээллийн дутууг нөхөхийн
тулд анхдагч мэдээллийг цуглуулдаг гэж
ойлгож болно.

Судалгааны үндсэн
чиглэл
Судалгаа нь үндсэн 6 чиглэлтэй байдаг.
1. Зах зээл ба борлуултын судалгаа
– Зах зээлийн нийт багтаамж
– Зах зээлийн хэсгийн /боломжит/ багтаамж
– Зах зээлийн хөгжлийн хандлага
– Борлуулалтын мэдээлэл
– Зах зээлийн чадавхи
– Өрсөлдөгчдийн зах зээл

чиглэл
2. Бүтээгдэхүүний судалгаа
– Бүтээгдэхүүний шинэ санаа олох
– Бүтээгдэхүүнийг турших
– Баглаа боодлын янз бүрийн төрлийг
судалж, турших
– Шинэ бүтээгдэхүүн үүсгэх судалгаа

чиглэл
3. Үнийн судалгаа
– Үнэ ба эрэлтийн хамаарлын судалгаа
– Амьдралын мөчлөгийн янз бүрийн шатууд
дахь үнийн бодлогын прогноз
4. Маркетингийн орчины судалгаа
– Маркетингийн дотоод орчины үнэлгээ
– Гадаад орчины хүчин зүйлийн нөлөөлөл

чиглэл
5. Бүтээгдэхүүний идэвхжүүлэлтийн
судалгаа
– Зарлал, сурталчилгааны үр ашиг
– Мэдээллийн хэрэгслүүдийн үр ашиг
– Сурталчилгааны янз бүрийн
хувилбаруудыг турших
– Идэвхжүүлэлтийн хэрэгсэл аргуудыг
харьцуулан шинжлэх

чиглэл
6. Өрсөлдөгчийн судалгаа
– Өрсөлдөгчдийн зорилго
– Өрсөлдөгчдийн хариу үйлдлийн үнэлгээ
– Өрс-н санхүүгийн хүчин чадлын ба
технологийн түвшиний үнэлгээ
– Өрс-н удирдлага зохион байгуулалтын
түвшиний үнэлгээ
– Өрс-н нэр хүнд ба аргаа өөрчлөх
чадварын үнэлгээ

дараалал
1. Судлах асуудлыг тодорхойлох
2. Судалгааны дизайн (төлөвлөгөө)
боловсруулах
3. Мэдээлэл цуглуулахад бэлтгэх

1. Судлах асуудлыг
тодорхойлох
Юуг, ямар учраас, судлах шаардлагатай
эсэх, эцсийн үр дүн юу байх, түүнийг
шийдвэрт хэрхэн ашиглах вэ гэдгийг
боловсруулна гэсэн үг.
Хэрвээ асуудлыг буруу тодорхойлбол
судалгааны үр дүн хэрэгцээгүй болох,
асар их нөөц, цагийг үргүй зарцуулна.

2. Судалгааны дизайн
төлөвлөгөөг боловсруулах
Судалгааны дизайны хүрээнд дараах зүйлд
анхаарах хэрэгтэй
– Судалгааны хэлбэр ямар байх?
– Судалгаанд ямар хэрэгсэл ашиглах вэ?
– Судалгаанд хамрагдах нэгжийг хэрхэн сонгох
вэ?
– Тэрхүү нэгжтэй хэрхэн харилцаа тогтоох вэ?
– Хэн хэзээ хэрхэн гүйцэтгэх вэ?

3. Судалгааны мэдээлэл
цуглуулахад бэлтгэх
Мэдээлэл цуглуулахад бэлтгэх
– Мэдээллийн эх сурвалжийг тодорхойлох
• Гадаад уу, дотоод уу
– Мэдээлэл цуглуулах арга хэлбэрээ сонгох
• Анхдагч уу, хоѐрдогч уу

дараалал
4. Судалгаагаа хийх
– Асуулга авагчдыг зааварлаж бэлтгэх
– Судалгаа явуулах цагийн хуваарийг гаргаж
судалгааг хийх
5. Мэдээллийг боловсруулах
Мэдээлэл нь шууд шийдвэрт ашиглагдаж болох
шалгуураар хэмжигдэж байдаг. Энэ шалгуурыг
хангаагүй мэдээллийг түүхий мэдээлэл гэж нэрлэдэг.
Түүхий мэдээллийг боловсруулан удирдлагын
шийдвэрт ашиглаж болох үр дүнг гаргаж авах үүднээс
хэрэглэгддэг арга зүйн системийг нийтэд нь мэдээлэл
боловсруулах аргачлал гэж нэрлэнэ.
6. Хүснэгтлэх ба шинжилгээ хийх
7. Судалгааны тайлан гаргах

Судалгаа хийхэд
анхаарах зүйл
Судалгааны зардал нь үр дүнгээсээ их
байхаар бол судалгааг хийх гэж
оролдохын хэрэггүй.
Судалгаанаас юуг мэдэж авах нь
тодорхойгүй буюу хүлээн зөвшөөрөөгүй
үед.

Менежерүүдэд зориулсан
бүдүүвчилсэн гарын
авлага

№
Маркетингийн
үндсэн
асуудлууд
шийдвэрүүд
Хэрэгцээт маркетингийн
мэдээлэл
Мэдээллийн гол эх үүсвэр
1
Бүтээгдэхүүний
асуудал
Шинэ бүтээгдэхүүн
гаргах Хэрэглэгчийн хандлага
сонирхол
Зах зээлийн багтаамж
хувь хэмжээ
Хэрэглэгчийн зан
төлөвийн мэдээлэл
Өрсөлдөгчийн талаарх
мэдээлэл
Шинэ санаа
Зах зээл дээрх
бүтээгдэхүүний
мэдээлэл
Бүтээгдэхүүний үзэл баримтлалыг
хөгжүүлэх, шалгах судалгаа
Брэнд нэр гаргах түүнийг шалгах
судалгаа
Бүтээгдэхүүний сав
баглаа боодлыг
шийдэх Шинэ бүтээгдэхүүний зах зээл дээрх тест
Бүтээгдэхүүний
брэндчлэл
Конжойнт судалгаа /conjoint research/
чанарын судалгаа /Ажиглалт, туршилт,
ярилцлага/
Бүтээгдэхүүнийг
шинэчлэх хөгжүүлэх
Сав баглаа боодлын судалгаа
Зах зээлийн судалгаа
Өрсөлдөөний орчины судалгаа
Латериал маркетингийн судалгаа /lateral
marketing research/
Бүтээгдэхүүний хөгжлийн судалгаа /BC
matrix analysis/
Үйлчилгээний зөрүүний судалгаа

Конжойнт судалгаа /Conjoint research/
Бараа бvтээгдэхvvнийг хэрэглэгчийн таашаал, хэрэгцээнд нийцvvлэн
vйлдвэрлэх зорилготой судалгааны аргачлал юм. 1971 онд Green, Rao
нар энэ аргийг сэдсэн байна. Анх зах зээл судлалын хvрээнд боловсрогджээ.
Зах зээлд борлуулагдах гэж буй бараа бvтээгдэхvvнийг олон шинжийн
нийлмэл цогц гэж vзнэ.
Жишээ нь кофе. Кофе нь vйлдвэрлэгчийн нэр, vнэр, чанар, амт, савлагаа гэх
мэт шинжvvдээс бvрдэх иж бvрдэл болно. Талх ч мөн адил бидний сонирхож
буй шинж чанарт задарч болох "систем". Гурилны ангилал, хөөлт, өнгө,
шарсан байдал, жин, хэмжээ, ямар vйлдвэрийнх вэ? гэх зэрэг шинжvvдээр
нь бид талхыг тодорхойлж болно. Бvтээгдэхvvнийг (кофе, талх, жинс,
компьютер г.м.) зах зээлд гаргахаас өмнө бид загварчилж, хэрэглэгч хэр
хvлээн авах талаас нь судална. Бид vйлдвэрлэсэн хойноо биш, харин
vйлдвэрлэхээсээ өмнө ямар шинж чанар дээр илvv анхаарах вэ, хаана ямар
алдаа байж болох вэ гэх зэргийг таамаглаж болно. Мөн реклам явуулахдаа
ямар шинж чанарыг хэрэглэгчид илvv тодотгож өгөх вэ гэдэг асуултанд хариу
хайж болно. Энэ бvх асуудлыг шийдвэрлэхэд туслах зорилготойгоор
Конжойнт анализын арга бий болжээ. Дахин тодотгохд энэг аргачлалын гол
зорилго нь : Хэрэглэгчийн таашаал, сонирхол, худалдан авах шийдвэр
гаргаж буй "хар хайрцаг"-ийг судлахад оршино.

№
Маркетинг
ийн үндсэн
асуудлууд
Хэрэгцээт
маркетингийн
мэдээлэл
2
Үнийн
асуудал
Үнэ тогтоох
Үнийн мэдрэмж
Зах зээл дээрх
үнийн тухай
мэдээлэл
Өрсөлдөгчийн
талаарх мэдээлэл
Ашигт ажиллагааг
хангах үнэ болон
үнэд нөлөөлөлх
хүчин зүйлсийн
талаарх мэдээлэл
Зардлын шинжилгээ
Ашгийн шинжилгээ
Үнийн хөнгөлөлт
Үнийн мэдрэмжийн судалгаа
Эрэлтийн шинжилгээ
Үнийн тактик
хэрэгжүүлэх
Зах зээлийн боломж
Борлуулалтын боломж
Борлуулалтын төсөөлөл
Үнийн бодлого
тогтоох
Үнийн өрсөлдөөний судалгаа
Хүчин зүйлсийн хамаарлын
шинжилгээ

№
Маркетинги
йн үндсэн
асуудлууд
Хэрэгцээт
маркетингийн
мэдээлэл
3
Хувиарлалт
ын сувгийн
асуудал
Хувиарлалтын
сувгийн шийдвэр
Худалдааны
цэгийн мэдээлэл
Зах зээлийн бүтэц
Худалдааны
цэгийн тархац
Борлуулалтын цэгийн судалгаа
/борлуулалтын цэгийн үнэлгээ,
тооллого/
Дэлгүүрийн
байршилыг
шийдэх
Хувиарлалтын сувгийн үр
ашгийн судалгаа
Тээвэрлэлт
хадгалалтыг
шийдэх
Хувиарлалтын сувгийн
тархацын судалгаа
Экспорт болон олон улсын
судалгаа

Маркетингийн судалгаа

More Related Content

What's hot

Similar to Маркетингийн судалгаа

More from E-Gazarchin Online University

Маркетингийн судалгаа