Root cause analysis technique for energy conservation

1. QC Techniques / QC Tools : Fish Bone Diagram
นาเสนอโดย ผู้ช่วยศาสตราจารย์ เด่นพงษ์ สุดภักดี
คุณนรินพร มาลาศรี
ผู้เชี่ยวชาญด้านการจัดการพลังงาน

2. QC Techniques / QC Tools : Fish Bone / Cause and Effect Diagram
MAN MATERIAL MACHINE METHOD

3. USE THE SPECIALLY DESIGNED SHAPES TO BETTER YOUR COMMUNICATION!
Sample Text This is an
Sample Text Sample Text
example text.
This is an This is an This is an
example example text. example text.
text.
This is an
example text.
This is an This is an This is an
example example text. example text.
text.
Sample Text Sample Text
Sample Text
QC Techniques/QC Tools: Fish Bone Diagram
This illustration is a part of ”Fishbone”. See the whole presentation at slideshop.com/PowerPoint-Fishbone

4. QC Techniques/QC Tools: Fish Bone Diagram

5. QC Techniques/QC Tools: Fish Bone Diagram
ผังก้างปลา หรือผังแสดงเหตุผล (Fish bone / Cause and
Effect Diagram) คือ แผนผังแสดงความสัมพันธ์ ระหว่างคุณลักษณะ
ของปัญหา (ผล) กับปัจจัยต่าง ๆ (สาเหตุ) ที่เกี่ยวข้อง ใช้เพื่อแสดงและค้นหา
สาเหตุของปัญหา โดยมีการจัดเรียงลาดับ และหาแนวทางในการแก้ปัญหา
อย่างมีระบบ เมื่อต้องการศึกษา และทาความเข้าใจกับกระบวนการ
ของส่วนอื่นๆ ให้มีการระดมสมอง เพื่อให้ทุกคนสนใจในปัญหาของกลุ่มซึ่ง
แสดงโดยหัวปลา

6. QC Techniques/QC Tools: Fish Bone Diagram
• เป็นเครื่องมือที่ใช้กันอย่างแพร่หลายและได้ผลดี
• ทุกคน เข้าใจ/ ใช้ ได้ง่าย
• สามารถหาสาเหตุของปัญหา
หมายเหตุ ผังก้างปลา หรือผังแสดงเหตุผล (Fish bone / Cause and Effect Diagram)

7. หลักการของผังก้างปลา (Fish Bone Diagram )
สรุปได้ 6 ขั้นตอนคือ
Plan: 1. ให้กาหนดหัวข้อของปัญหา 2. จัดกลุ่มที่เป็นสาเหตุของปัญหา
Do: 3. ผู้เกี่ยวข้อง / ไม่เกี่ยวข้อง รับรู้ โดยระดมความคิด เพื่อหาสาเหตุของ
ปัญหา 4. ค้นหาสาเหตุหลักของปัญหา
Check: 5. เรียงลาดับความสาคัญของสาเหตุ แล้วกาหนดวิธีการแก้ไข
Act: 6. มีการปรับปรุงในส่วนที่จาเป็น ผลที่ได้ต้องนามาประเมิน และวิเคราะห์
ผลลัพธ์

8. ขั้นตอนการสร้างผังก้างปลา
Method (2) Material Man/People
ลักษณะ
ปัญหา
Method (1) Machine/Equipment

9. ตัวอย่างการใช้ผังก้างปลา (Fish Bone Diagram )
แก้ปัญหาตามโจทย์ คือ….“ ผู้บริหารต้องประกาศ นโยบายของ
โรงงาน / บริษัท / องค์กร เป็นสาคัญ…..คือ ต้องการแก้ปัญหา
ค่าขนส่งสินค้าที่เพิ่มสูงมาก ตามสภาวะการเปลี่ยนแปลง
ของน้ามันเชื้อเพลิง…..ให้แผนกขนส่ง…ช่วยหาวิธี….ลดต้นทุน
ส่วนนี้ลง…ภายใต้นโยบายคือ……..ต้องส่งของ….ทันเวลา…..
และปลอดภัย ”

10. ขั้นตอนการสร้างผังก้างปลา
เส้นทางจัดส่งสินค้า สภาพรถไม่ดี น้ามันปรับราคาสูงขึ้น
เครื่องยนต์หลวม ยังไม่ติดตั้ง NGV
ถนนไม่ดีกน
ิ ไส้กรอง
ยาง/กินเบรค อากาศตัน
ลมยางอ่อนเกินไป
ปัญหาต้นทุน
ค่าขนส่งสูง
ส่งของผิดพลาด จอดรถไม่ดับเครื่อง มากขึ้น
น้าหนักรถไม่ได้ ขับรถแช่คันเร่ง,เข้า
ของชารุดระหว่าง
เกียร์ไม่ตรงรอบเครื่อง
ขนส่ง เส้นทางรถอ้อม,รถติด
ตั้งอุณหภูมิแอร์ต่าเกินไป
ความผิดพลาด
ของการจัดส่ง พนักงานขับรถ

11. ตัวอย่างการใช้ผังก้างปลา (Fish Bone Diagram )
สรุปผังก้างปลา การค้นสาเหตุของ
ปัญหา ต้นทุนของค่าขนส่งเพิ่มสูงขึ้น
หาสาเหตุหลัก แสดงว่าปัญหามาจาก
5 สาเหตุ ( อาจจะมีมากกว่านี้ตาม
ประเภทของงานและการบริหารองค์กร )
1. พนักงานขับรถ 2. น้ามันปรับราคาสูงขึ้นตลอดเวลา
3. สภาพรถไม่ดี 4. เส้นทางจัดส่งสินค้า 5. ความ
ผิดพลาดของการจัดส่ง

12. ตัวอย่างการใช้ผังก้างปลา (Fish Bone Diagram )
ในสาเหตุจากข้อที่ 1 สาเหตุหลักว่ามาจากพนักงาน
ขับรถ สาเหตุรองมาจากกระบวนการ / วิธีการ
ของการขับรถ
ผู้วิเคราะห์จะต้องแยกให้ออกว่า การที่พนักงานขับรถทา
ให้ต้นทุนสูงขึ้นในหัวข้อนี้นั้นสรุปแล้วมาจากการ...
สิ้นเปลืองน้ามันมากกว่าสภาพปกติ…...ในการวิ่งไปส่ง
สินค้าในแต่ละเที่ยว…พนักงานขับรถมีพฤติกรรม…จอด
รถแล้วไม่ดับเครื่อง…ชอบขับไปในเส้นทางลัดแต่รถติด….
ชอบขับรถลากเกียร์ / แช่คันเร่ง….และชอบตั้งอุณหภูมิของเครื่องปรับอากาศภายในรถต่ากว่า 25°C….
จากองค์ประกอบเหล่านี้จึงทาให้รถสิ้นเปลืองน้ามันมากขึ้น และทาให้ต้นทุนในการขนส่งสูงขึ้น……
สรุปจากการวิเคราะห์สาเหตุในข้อนี้แล้ว….ปัญหาหลักมาจาก พนักงานขับรถ….ซึ่งทาให้เกิด
ปัญหารองคือสิ้นเปลืองน้ามันมากขึ้นกว่าปกติ.….สาเหตุย่อยของการสิ้นเปลืองน้ามันดังกล่าวมาจาก
พฤติกรรมการขับรถของพนักงานขับรถนั่นเอง!

13. ตัวอย่างการใช้ผังก้างปลา (Fish Bone Diagram )
ในสาเหตุจากข้อที่ 2 มาจากน้ามันปรับราคา
สูงขึ้นตลอดเวลา ในการวิเคราะห์ข้อนี้มุ่ง
ประเด็นไปที……่
• เราสามารถเก็บค่าขนส่งเพิ่มขึ้นได้
หรือไม่?....
• ในกระบวนการคิดราคาต้นทุนได้รวมส่วน
นี้ไปแล้วหรือยัง?....
• และจะต้องระวังการโต้แย้งจากลูกค้า / ถึงความยุติธรรมในการคิดราคาค่าขนส่ง
หรือ การเอาภาวะของราคาน้ามันเพิ่มขึ้นมาเป็นสาเหตุในการปรับราคาค่าขนส่ง…..
แต่ในที่สุดเราก็ต้องหาวิธีให้รถที่ใช้ในการขนส่ง…ประหยัดเชื้อเพลิงด้วยวิธีอื่นๆอีก เช่น ติดตั้งระบบแก๊ส
NGV เพื่อช่วยลดความสิ้นเปลืองของการใช้น้ามันเชื้อเพลิง ซึ่งเป็นอีกหนทางหนึ่ง…..แล้วในที่สุดเราก็
อาจจะตัดประเด็นในข้อนี้ซึ่งเป็นสาเหตุของปัญหาอีกข้อหนึ่งไปได้!

14. QC Techniques/QC Tools: Fish Bone Diagram
กล่าวโดยสรุปของผังก้างปลา
• จะช่วยให้เรารู้ถึงสาเหตุของปัญหา
• จานวนปัญหาทั้งหมด
• เข้าใจในความสัมพันธ์ของแต่ละปัญหา
• มีการแสดงความคิดเห็นจากผู้เกี่ยวข้องจากทุกฝ่าย
• และใช้เป็นกรณีตัวอย่างที่สามารถนาไปใช้ในกรณีอื่นๆได้ทั่ว
ทั้งองค์กร

15. ตัวอย่าง : Fish Bone Diagram

16. ตัวอย่างการใช้ผังก้างปลา (Fish Bone Diagram )
/
1
18, 36 50
-

17. ตัวอย่างการใช้ผังก้างปลา (Fish Bone Diagram )

18. ตัวอย่างการใช้ผังก้างปลา (Fish Bone Diagram )

19. ตัวอย่างการใช้ผังก้างปลา (Fish Bone Diagram )

20. ตัวอย่างการใช้ผังก้างปลา (Fish Bone Diagram )

21. ตัวอย่างการใช้ผังก้างปลา (Fish Bone Diagram )

22. http://slideshare.net/denpong
http://facebook.com/denpong.s