Presentatie Bert Bruggink - visie op 2012

1,531 views

Published on

Deze presentatie is getoond op maandag 23 januari tijdens het seminar Visie op 2012 met Bert Bruggink & Jaap van Duijn.

Meer info op www.kennisvloer.nl

Published in: Business
0 Comments
0 Likes
Statistics
Notes
  • Be the first to comment

  • Be the first to like this

No Downloads
Views
Total views
1,531
On SlideShare
0
From Embeds
0
Number of Embeds
88
Actions
Shares
0
Downloads
0
Comments
0
Likes
0
Embeds 0
No embeds

No notes for slide
  • 24-01-12 Rabobank
  • 1 January 2007 Rabobank
  • 24-01-12 Rabobank
  • Kennis & Economisch Onderzoek 24-01-12 Rabobank
  • Kennis & Economisch Onderzoek 24-01-12 Rabobank
  • 24 januari 2012
  • 24-01-12 Rabobank
  • Kennis & Economisch Onderzoek 24-01-12 Rabobank
  • Kennis & Economisch Onderzoek 24-01-12 Rabobank
  • 24-01-12 Rabobank
  • Kennis & Economisch Onderzoek 20-4-2011 Rabobank
  • Kennis & Economisch Onderzoek 20-4-2011 Rabobank
  • 24-01-12 Rabobank
  • 24-01-12 Rabobank
  • 24-01-12 Rabobank
  • 24-01-12 Rabobank
  • 24-01-12 Rabobank
  • 24-01-12 Rabobank
  • 24-01-12 Rabobank
  • Presentatie Bert Bruggink - visie op 2012

    1. 1. Crisis op crisis Wanneer houdt het op? Bert Bruggink
    2. 2. Grote veranderingen in 2008…
    3. 3. Agenda <ul><li>Kredietcrisis </li></ul><ul><li>Financiële crisis </li></ul><ul><li>Economische crisis </li></ul><ul><li>Landencrisis </li></ul><ul><li>Pensioencrisis </li></ul>
    4. 4. Kredietcrisis Goedkoop krediet, dure huizen <ul><li>Lage rente 2002-2004 </li></ul><ul><li>- Weinig wanbetaling </li></ul><ul><li>- Speurtocht rendement </li></ul><ul><li>- Rommelhypotheken </li></ul><ul><li>- Speculatie </li></ul><ul><li>- Stijgende huizenprijzen </li></ul><ul><li>Rentes omhoog 2004-2006… </li></ul><ul><li>- Luchtbel geknapt </li></ul><ul><li>- Betalingsproblemen subprime </li></ul><ul><li>- ‘Resets’ dreef gedwongen verkoop </li></ul><ul><li>- Inmiddels lijkt de bodem bereikt </li></ul>
    5. 5. Kredietcrisis Securitisatie: tweedehands leningen <ul><li>Gebundelde pakketten leningen in aparte BV’s (conduits, SPV, SIV, …) </li></ul><ul><li>Risicomandjes met credit ratings </li></ul><ul><li>Laagste mandje eerst geraakt </li></ul><ul><li>Liquiditeitsrisico </li></ul><ul><li>Banken als sponsoren </li></ul><ul><li>$2500mrd uitgegeven in 2006 </li></ul><ul><li>$1900mrd in entiteiten </li></ul><ul><li>Waarvan ¼ subprime </li></ul><ul><li>Originate-to-distribute: </li></ul><ul><li>Einde business model </li></ul>
    6. 6. Financiële crisis Van marktimplosies naar afboekingen <ul><li>Betalingsproblemen subprime </li></ul><ul><li>ABCP-beleggers lopen weg </li></ul><ul><li>Liquiditeitsnood speciale vehikels </li></ul><ul><li>Spanning interbancaire geldmarkt </li></ul><ul><li>Onzekerheid en wantrouwen </li></ul><ul><li>Besmetting op financiële markten </li></ul><ul><li>Wat is de prijs? </li></ul><ul><li>Enorme afboekingen ($1000 miljard) </li></ul><ul><li>Slachtoffers (NIBC, Northern Rock) </li></ul><ul><li>Schaars kapitaal selectiever ingezet </li></ul>
    7. 7. Financiële crisis Eind 2008: Systeemrisico’s & nationalisaties <ul><li>Grote zakenbanken: </li></ul><ul><li>Bear Stearns weg, Lehman valt om, Merril Lynch fuseert, Morgan Stanley en Goldman Sachs worden ‘gewone’ banken </li></ul><ul><li> Einde business model </li></ul><ul><li>IJsland failliet na val Glitner, Landsbanki (IceSave), Kaupthing </li></ul><ul><li>VS: $700mrd reddingsfonds </li></ul><ul><li>Europa: > €1000mrd garanties; </li></ul><ul><li>€ 190- €230mrd injecties </li></ul><ul><li>Nederland: nationalisatie Fortis/ABN; </li></ul><ul><li> € 20mrd ‘stroppenpot’ voor </li></ul><ul><li>kapitaalinjecties; €200mrd </li></ul><ul><li>garantieregeling bancaire leningen </li></ul>
    8. 8. Financiële crisis Alle registers open <ul><li>Liquiditeits-Tsunami centrale banken </li></ul><ul><li>Staatskapitaal naar banken </li></ul><ul><li>Nationalisaties </li></ul><ul><li>Opkoopregelingen </li></ul><ul><li>Garantieregelingen </li></ul><ul><li>Verstandige aanpassing boekhoudregels </li></ul>
    9. 9. Financiële crisis Tijdelijke stabilisatie <ul><li>Vanaf maart 2009 sprake van stabilisatie </li></ul><ul><li>Risicopremies in veel markten weer naar beneden </li></ul><ul><li>Beurzen herstelden zich enigszins </li></ul><ul><li>Maar: volumes over het algemeen nog lager </li></ul><ul><li>Onzekerheden bleven en inmiddels hernieuwde stress </li></ul>
    10. 10. Economische crisis Na de Grote Recessie (2009) …
    11. 11. Economische crisis … het Grote Herstel? (2010)
    12. 12. <ul><li>Wereldwijde economische groei zet waarschijnlijk door, maar: </li></ul><ul><ul><li>Kans op beleidsfouten en recessie aanzienlijk toegenomen </li></ul></ul><ul><ul><li>Europese politieke crisis duurt maar voort </li></ul></ul><ul><ul><li>Groei Eurogebied blijft ongelijk verdeeld, al komen ook diverse ‘kernlanden’ nadrukkelijk in de buurt van een recessie </li></ul></ul><ul><ul><li>Politieke crisis in de VS, belabberde overheidsfinanciën en afwaardering kredietwaardigheid </li></ul></ul><ul><ul><li>Groei opkomende markten loopt tegen grenzen aan, risico’s oververhitting nemen toe </li></ul></ul>Economische crisis Mondiale groei zwakt af in 2012
    13. 13. Landencrisis Fors opgelopen staatsschulden NED
    14. 14. Landencrisis Onhoudbaar hoge rentevoeten
    15. 15. Landencrisis Politieke crisis besmet de markten <ul><li>Nog altijd geen ‘allesomvattende’ oplossing, wel kleine stapjes voorwaarts </li></ul><ul><li>Top 26 oktober 2011: </li></ul><ul><ul><li>Meer hulp aan Griekenland </li></ul></ul><ul><ul><li>Grotere vuurkracht EFSF, maar hoe? </li></ul></ul><ul><ul><li>Herkapitalisatie banken (8% naar 9%) </li></ul></ul><ul><li>Top 8/9 december 2011 </li></ul><ul><ul><li>Focus op handhaving begrotingsregels </li></ul></ul><ul><ul><li>Vervroegde start ESM </li></ul></ul><ul><ul><li>Extra steun via IMF </li></ul></ul><ul><li>De vooruitgang gaat langzaam, ondertussen nemen de spanningen in het Europese bankwezen toe </li></ul>Risico slaat over op bedrijven Geldmarkt loopt weer vast
    16. 16. Landencrisis ECB verleent eerste hulp <ul><li>Schoorvoetend, want buiten haar mandaat en symptoombestrij-dend in plaats van de kern van het probleem adresserend </li></ul><ul><li>ECB koopt staatsobligaties op en verstrekt liquiditeit </li></ul><ul><li>Volledige toewijzing 3-jaars financiering eind december </li></ul><ul><li>Opkopen staatsobligaties: tempo laatste weken afgenomen </li></ul><ul><li>Effectief; brengt enige rust in Spaanse en Italiaanse markten </li></ul>Liquiditeitssteun aan bankwezen Opkopen staatsobligaties
    17. 17. Landencrisis Hoe is de domino te stoppen?
    18. 18. Landencrisis Euro-obligaties als oplossing? <ul><li>Euro-obligaties en verdergaande politieke integratie? </li></ul><ul><li>Vormgeving: </li></ul><ul><li>Kruislingse garanties tussen lidstaten </li></ul><ul><li>Automatische (politieke) sancties </li></ul><ul><li>Rente differentiatie o.b.v. begrotingspositie </li></ul><ul><li>Voordelen: </li></ul><ul><li>Geen speculatie tegen individuele landen meer mogelijk </li></ul><ul><li>Grote markt met liquiditeitsvoordeel voor sterke landen </li></ul><ul><li>Nadelen: </li></ul><ul><li>Alle drie de elementen noodzakelijk voor succes </li></ul><ul><li>Politiek vooralsnog volstrekt onhaalbaar </li></ul>
    19. 19. Landencrisis Aanhoudend uitdagend krachtenveld Kennis & Economisch Onderzoek Economische omstandigheden Marktsentiment Binnenlandse politiek Europese politiek Externe hulp van ECB & IMF Wanbetaling door landen?
    20. 20. Landencrisis Maar: wanbetalen ≠ euro-exit! <ul><li>Zwak land </li></ul><ul><li>Bankencrisis </li></ul><ul><li>Kapitaalvlucht </li></ul><ul><li>Begrotingsevenwicht </li></ul><ul><li>Hogere rente door wisselkoers- en inflatierisico </li></ul><ul><li>Faillissementsgolf </li></ul><ul><li>Economische crisis </li></ul><ul><li>Sterk land </li></ul><ul><li>Veel sterkere munt </li></ul><ul><li>Uitvoergeleide krimp </li></ul><ul><li>Loonmatiging t.b.v. prijsconcurrentieherstel </li></ul><ul><li>Afwaarderen/-stempelen van vorderingen </li></ul><ul><li>Vermogensverliezen remmen economie nog verder </li></ul>Kennis & Economisch Onderzoek
    21. 21. Landencrisis Zorgelijke ‘State of the Union’
    22. 22. Landencrisis Verenigde Staten politiek tot op ‘t bot verdeeld <ul><li>2 partijen, 1 loopgraaf, geen structurele oplossingen </li></ul><ul><li>Schertsvertoningen 2011 </li></ul><ul><li>Voorjaar: begroting 2011 </li></ul><ul><li>Zomer: verhoging schuldplafond </li></ul><ul><li>Najaar: automatische bezuinigingen getriggerd </li></ul><ul><li>Afwaardering kredietwaardigheid door S&P (AAA  AA+) </li></ul><ul><li>Schokgolf door de markt </li></ul><ul><li>Maar staatsrente VS daalt </li></ul><ul><li>En CDS al snel weer terug op pre-afwaarderingsniveau </li></ul><ul><li>2012 in teken van verkiezingen, niet van structurele hervormingen </li></ul><ul><li>VS blijft bekende haven, bekend maakt bemind </li></ul>
    23. 23. Pensioencrisis Bezuinigen op toezeggingen onvermijdelijk <ul><li>Gaat de rente (snel) weer omhoog? </li></ul><ul><li>Mag met beursherstel worden gerekend? </li></ul><ul><li>Hoeveel ouder gaan we nog worden? </li></ul><ul><li>Verhoging AOW-leeftijd onvermijdelijk </li></ul><ul><li>Verhoging pensioenleeftijd eveneens </li></ul><ul><li>Verminderen toezeggingen (bijvoorbeeld: basis + variabel) </li></ul><ul><li>Lagere uitkering naarmate mensen ouder worden </li></ul>
    24. 24. Pensioencrisis Rente is vaker lang laag geweest
    25. 25. Pensioencrisis Int’l perspectief: dure toezeggingen
    26. 26. Pensioencrisis Int’l perspectief: veelal staats-”gedekt”
    27. 27. Pensioencrisis Wie veel heeft, kan veel verliezen
    28. 28. Crisis op crisis Wanneer houdt het op? <ul><li>Jarenlange stagnatie huizenprijzen mogelijk </li></ul><ul><li>Inkomens onder druk. Bezuinigingsdruk & HRA. </li></ul><ul><li>Lagere economische groei dan in het verleden </li></ul><ul><li>Verhulde zegening: verkleint kans op volgende crisis </li></ul><ul><li>Alsnog handelsbarrières opgeworpen </li></ul><ul><li>Pijn nu voelbaar bij bredere bevolking. Populistische maatregelen niet uit te sluiten. </li></ul><ul><li>Nieuwe euro-spanningen en uiteenvallen eurozone </li></ul>

    ×