Medikal Yoğun Bakımda
Akut Karın
Dr. Yusuf Alper Kılıç
Hacettepe Üniversitesi
Akut Karın
 Eşlik eden enfeksiyon ve sıvı açığı
 Destek tedavisi
Akut Karın
 Eşlik eden enfeksiyon ve sıvı açığı
 Destek tedavisi
 Girişim gerekliliğinin
 Güvenilir verilerle
 Zamanında
Akut Karın
 Eşlik eden enfeksiyon ve sıvı açığı
 Destek tedavisi
 Girişim gerekliliğinin
 Güvenilir verilerle
 Zamanında
 Tedavi
 Uygun yöntemle
 Cerrahi / Girişimsel radyolojik
 Zamanında
Medikal Yoğun Bakım
 Hastanın genel durumundaki bozulmanın karın
içerisinde bir patolojiden kaynaklandığından
kuşkulanılması
 Tanının konması
 Tedavinin uygulanması
– GECİKİR
Karın Muayenesi
 Bilinci kapalı
 Entübe
 Sedatize
 İmmünosüpresyon
 Steroid, analjezik
 Periton irritasyon bulguları belirsiz
• Gajik – hastaların % 62'sinde
 Güvenilirliği sınırlı
Laboratuvar
 Beyaz küre
 KCFT
Radyolojik Tetkikler
 Hastanın genel durumu, uygulanan destek
tedavisi hastanın güvenli şekilde yoğun bakım
dışına tetkike (USG, BT) götürülmesini engeller
 Yatakbaşında yapılabilecek tanısal ya da
girişimsel tetkikler ve güvenilirlikleri sınırlıdır.
 Hasta antikoagule ya da kanama diyatezine
sahip olduğundan girişimsel işlemlerin güvenli
şekilde uygulanabilirliğii azalır.
Direkt Grafiler
 Hava sıvı seviyesi ya da serbest havayı
gösterecek kalitede olmayabilir
– Hastanın oturur ya da dekübit pozisyonda
film çekimi süresince tutulması bile zor
olabilir
– Portable grafiler
• Film basılıp görülene kadar kalitesi
anlaşılamaz
• Dijital film kalitesi yakalanamaz
Radyolojik Tetkikler
 Hastanın yoğun bakım dışına çıkarılması
 Oral opağı tolere edemeyebilir
 Opak nefropatisi olasılığı
 Morbid obez hastalar CT açıklığına
sığmayabilir
USG
 Yatakbaşı – en uygun ilk ileri görüntüleme
– Akut akalkülöz kolesistit
 “Gaz süperpozisyonu”
 Pozisyon verilmesinde zorluk
 Hasta kooperasyonunun yetersizliği
 Yatak başı USG'nin yetersizliği
 Perkütan sıvı örneklemesi
 Perkütan drenaj
Yoğun Bakım Tedavisi
 Şok, vazopresör infüzyonu, mekanik
ventilasyon
 Gastrointestinal perfüzyonu olumsuz etkiler
 Vasküler geçirgenlik artışı
 Bağırsak duvarı ve mezoda ödem
 Karın içi basınç artışı
Yoğun Bakım Tedavisi
 Elektrolit bozuklukları
 İleus
 Parenteral beslenme
 KCFT bozukluğu, kolelitiaziz
 Enteral beslenme
 Distansiyon
 İskemik bağırsak hastalığı riski
Karın İçi Basınç Artışı
 Hemodinamik
 Solunumsal
 Metabolik
 Splanknik perfüzyon
Yoğun Bakım
 Hastanın genel durumunun zaten kötü olması,
bilincinin kapalı olması ya da sedatize olması
– Karın içinde bir sorun olduğunu ya da
hastanın durumundaki değişikliğin karın
içerisinden kaynaklandığı şüphesini
geciktirir
– Şüphe duyulduğunda sorun zaten ileri bir
aşamada olabilir
– 77 hastalık seride
• 21'inde cerrahi gerektiren bir sorun
olduğu anlaşılmasına karşın hastanın
Yoğun Bakım
 Hastanın tanısal ve tedavi edici girişimleri tolere
etmesi daha zor olabilir.
 Hastanın primer sorunu ve durumunun kritikliği
tanı ve tedavinin gecikmesinde toleransı azaltır.
Cerrahi Kararı
 Bağırsak iskemisinin objektif şekilde ortaya
konması
 Örneklenen serbest sıvıda iskemi /
perforasyona işaret eden objektif bulgular
 Radyolojik incelemelerde serbest hava
 USG/CT ile kesin tanı konması
Taraflar
 Yoğun bakımcı
– “durumun ciddiyetini kavrayamayan bir
cerrah”
 Cerrah
– “daha konservatif hareket edilmesini
gerektiren bir sorun olduğunu
anlayamayan yoğun bakımcı”
Taraflar
 Yoğun bakımcı
– Cerraha erişmekte ve hastayı
göstermekte zorlanır
 Cerrah
– Kafasındaki algoritmada çok önemli
saydığı ve hızla yapılması gereken tetkik
ve girişimlerin gecikmesinden rahatsızlık
duyar
Sonuç
 Daha fazla konsültasyon
 Başka bölümlerin gereksiz şekilde devreye
girmesi
 Gereksiz tetkikler yapılması
 Sorunun girişimsel yollarla çözülmeye
çalışılması
İletişim
 Konsültasyon yasak savma ya da sorumluluğu
nakletme temelinde olmamalıdır
 İletişim
 Birebir
 Yüzyüze
 Hasta başında
 Doğrudan konsültanlar aracılığı ile
Mortalite
 Gajik / Crit Care Med / 2002, 30:1187
 Dahiliye Yoğun Bakım hastalarında ciddi bir
karın içi sorun gelişimi
 % 1.3
 APACHE III
 Mortalite %31 den %63'e yükseliyor
Etiyoloji
 İskemik bağırsak hastalığı
 Ülser perforasyonu
 Obstrüksiyon
 Kolesistit
Yanlış Adres
 Hastaların %53'ü en başından aslında cerrahi
bir sorunu olmasına karşın yanlış tanı ile
dahiliye yoğun bakıma yatırılmış
Mortalite
 APACHE III skoru
 İskemik bağırsak hastalığı varlığı
 Cerrahi değerlendirme/girişimde gecikme
Gecikme
 Bilinci bulanık/kapalı
 Peritoenal bulgular yok
 Opioid verilen
 Antibiyotik tedavisi alan
 Mekanik ventilasyon uygulanan
Gecikme
 Steroid kullanımı ve immün süpresyonun
gecikme üzerinde etkisi yok
Yatakbaşı Laparoskopi
 Derinlik algısının dolaylı
 Fulcrum etkisi
 Haptik geribildirimin yetersiz
 CO2 insüflasyonu
 Karın içi basıncın artırılması
 İleus nedeniyle dar bir alanda
 Optik yetersizlik kromatizasyon gibi nedenlerle
iskeminin değerlendirilmesi zor
Tanısal Periton Lavajı
 Lokal anestezi/sedasyon altında
 Göbek altı insizyonla
– Açık teknikle
 Yatakbaşında yapılabilmesi
 Bağırsak dolaşımının değerlendirilebilmesi
 Karın içi sıvıyı daha iyi örnekleme olanağı
Yatakbaşı Minilaparotomi
 Lokal anestezi/sedasyon altında
 Göbek altı/üstü küçük bir insizyonla
 Bağırsakların görülmesi
Perkütan Drenaj
 Akalkülöz kolesistit
 Kolesistit
 Karaciğer apsesi
 Lokalize kolleksiyon/apse
 Divertikülit perforasyonu (Hinchey II)
 Transrektal / transvajinal drenaj
Akut Karın
 İskemik bağırsak hastalığı
– Mezenterik venöz tromboz
– Nonoklüzif mezenter iskemi
 Viskus perforasyonu
 Akut kolesistit
 Divertikülit
 İntraabdominal apse
 Pankreatit
 Ogilvie sendromu

Yb yak

  • 1.
    Medikal Yoğun Bakımda AkutKarın Dr. Yusuf Alper Kılıç Hacettepe Üniversitesi
  • 2.
    Akut Karın  Eşlikeden enfeksiyon ve sıvı açığı  Destek tedavisi
  • 3.
    Akut Karın  Eşlikeden enfeksiyon ve sıvı açığı  Destek tedavisi  Girişim gerekliliğinin  Güvenilir verilerle  Zamanında
  • 4.
    Akut Karın  Eşlikeden enfeksiyon ve sıvı açığı  Destek tedavisi  Girişim gerekliliğinin  Güvenilir verilerle  Zamanında  Tedavi  Uygun yöntemle  Cerrahi / Girişimsel radyolojik  Zamanında
  • 5.
    Medikal Yoğun Bakım Hastanın genel durumundaki bozulmanın karın içerisinde bir patolojiden kaynaklandığından kuşkulanılması  Tanının konması  Tedavinin uygulanması – GECİKİR
  • 6.
    Karın Muayenesi  Bilincikapalı  Entübe  Sedatize  İmmünosüpresyon  Steroid, analjezik  Periton irritasyon bulguları belirsiz • Gajik – hastaların % 62'sinde  Güvenilirliği sınırlı
  • 7.
  • 8.
    Radyolojik Tetkikler  Hastanıngenel durumu, uygulanan destek tedavisi hastanın güvenli şekilde yoğun bakım dışına tetkike (USG, BT) götürülmesini engeller  Yatakbaşında yapılabilecek tanısal ya da girişimsel tetkikler ve güvenilirlikleri sınırlıdır.  Hasta antikoagule ya da kanama diyatezine sahip olduğundan girişimsel işlemlerin güvenli şekilde uygulanabilirliğii azalır.
  • 9.
    Direkt Grafiler  Havasıvı seviyesi ya da serbest havayı gösterecek kalitede olmayabilir – Hastanın oturur ya da dekübit pozisyonda film çekimi süresince tutulması bile zor olabilir – Portable grafiler • Film basılıp görülene kadar kalitesi anlaşılamaz • Dijital film kalitesi yakalanamaz
  • 10.
    Radyolojik Tetkikler  Hastanınyoğun bakım dışına çıkarılması  Oral opağı tolere edemeyebilir  Opak nefropatisi olasılığı  Morbid obez hastalar CT açıklığına sığmayabilir
  • 11.
    USG  Yatakbaşı –en uygun ilk ileri görüntüleme – Akut akalkülöz kolesistit  “Gaz süperpozisyonu”  Pozisyon verilmesinde zorluk  Hasta kooperasyonunun yetersizliği  Yatak başı USG'nin yetersizliği  Perkütan sıvı örneklemesi  Perkütan drenaj
  • 12.
    Yoğun Bakım Tedavisi Şok, vazopresör infüzyonu, mekanik ventilasyon  Gastrointestinal perfüzyonu olumsuz etkiler  Vasküler geçirgenlik artışı  Bağırsak duvarı ve mezoda ödem  Karın içi basınç artışı
  • 13.
    Yoğun Bakım Tedavisi Elektrolit bozuklukları  İleus  Parenteral beslenme  KCFT bozukluğu, kolelitiaziz  Enteral beslenme  Distansiyon  İskemik bağırsak hastalığı riski
  • 14.
    Karın İçi BasınçArtışı  Hemodinamik  Solunumsal  Metabolik  Splanknik perfüzyon
  • 15.
    Yoğun Bakım  Hastanıngenel durumunun zaten kötü olması, bilincinin kapalı olması ya da sedatize olması – Karın içinde bir sorun olduğunu ya da hastanın durumundaki değişikliğin karın içerisinden kaynaklandığı şüphesini geciktirir – Şüphe duyulduğunda sorun zaten ileri bir aşamada olabilir – 77 hastalık seride • 21'inde cerrahi gerektiren bir sorun olduğu anlaşılmasına karşın hastanın
  • 16.
    Yoğun Bakım  Hastanıntanısal ve tedavi edici girişimleri tolere etmesi daha zor olabilir.  Hastanın primer sorunu ve durumunun kritikliği tanı ve tedavinin gecikmesinde toleransı azaltır.
  • 17.
    Cerrahi Kararı  Bağırsakiskemisinin objektif şekilde ortaya konması  Örneklenen serbest sıvıda iskemi / perforasyona işaret eden objektif bulgular  Radyolojik incelemelerde serbest hava  USG/CT ile kesin tanı konması
  • 18.
    Taraflar  Yoğun bakımcı –“durumun ciddiyetini kavrayamayan bir cerrah”  Cerrah – “daha konservatif hareket edilmesini gerektiren bir sorun olduğunu anlayamayan yoğun bakımcı”
  • 19.
    Taraflar  Yoğun bakımcı –Cerraha erişmekte ve hastayı göstermekte zorlanır  Cerrah – Kafasındaki algoritmada çok önemli saydığı ve hızla yapılması gereken tetkik ve girişimlerin gecikmesinden rahatsızlık duyar
  • 20.
    Sonuç  Daha fazlakonsültasyon  Başka bölümlerin gereksiz şekilde devreye girmesi  Gereksiz tetkikler yapılması  Sorunun girişimsel yollarla çözülmeye çalışılması
  • 21.
    İletişim  Konsültasyon yasaksavma ya da sorumluluğu nakletme temelinde olmamalıdır  İletişim  Birebir  Yüzyüze  Hasta başında  Doğrudan konsültanlar aracılığı ile
  • 22.
    Mortalite  Gajik /Crit Care Med / 2002, 30:1187  Dahiliye Yoğun Bakım hastalarında ciddi bir karın içi sorun gelişimi  % 1.3  APACHE III  Mortalite %31 den %63'e yükseliyor
  • 23.
    Etiyoloji  İskemik bağırsakhastalığı  Ülser perforasyonu  Obstrüksiyon  Kolesistit
  • 24.
    Yanlış Adres  Hastaların%53'ü en başından aslında cerrahi bir sorunu olmasına karşın yanlış tanı ile dahiliye yoğun bakıma yatırılmış
  • 25.
    Mortalite  APACHE IIIskoru  İskemik bağırsak hastalığı varlığı  Cerrahi değerlendirme/girişimde gecikme
  • 26.
    Gecikme  Bilinci bulanık/kapalı Peritoenal bulgular yok  Opioid verilen  Antibiyotik tedavisi alan  Mekanik ventilasyon uygulanan
  • 27.
    Gecikme  Steroid kullanımıve immün süpresyonun gecikme üzerinde etkisi yok
  • 28.
    Yatakbaşı Laparoskopi  Derinlikalgısının dolaylı  Fulcrum etkisi  Haptik geribildirimin yetersiz  CO2 insüflasyonu  Karın içi basıncın artırılması  İleus nedeniyle dar bir alanda  Optik yetersizlik kromatizasyon gibi nedenlerle iskeminin değerlendirilmesi zor
  • 29.
    Tanısal Periton Lavajı Lokal anestezi/sedasyon altında  Göbek altı insizyonla – Açık teknikle  Yatakbaşında yapılabilmesi  Bağırsak dolaşımının değerlendirilebilmesi  Karın içi sıvıyı daha iyi örnekleme olanağı
  • 30.
    Yatakbaşı Minilaparotomi  Lokalanestezi/sedasyon altında  Göbek altı/üstü küçük bir insizyonla  Bağırsakların görülmesi
  • 31.
    Perkütan Drenaj  Akalkülözkolesistit  Kolesistit  Karaciğer apsesi  Lokalize kolleksiyon/apse  Divertikülit perforasyonu (Hinchey II)  Transrektal / transvajinal drenaj
  • 32.
    Akut Karın  İskemikbağırsak hastalığı – Mezenterik venöz tromboz – Nonoklüzif mezenter iskemi  Viskus perforasyonu  Akut kolesistit  Divertikülit  İntraabdominal apse  Pankreatit  Ogilvie sendromu