Downloaded 26 times
Uploaded byMedicalWeb.gr
Η ΣΝ στο άτομο με διαβήτη Webinar σεπ 2013 - Α. Μελιδώνης
Η ΣΝ στο άτομο με διαβήτη Webinar σεπ 2013 - Α. Μελιδώνης
More Related Content
Similar to Η ΣΝ στο άτομο με διαβήτη Webinar σεπ 2013 - Α. Μελιδώνης
Η ΣΝ στο άτομο με διαβήτη Webinar σεπ 2013 - Α. Μελιδώνης
- 1. Δρ Α. ΜελιδώνηςΔρΑ. Μελιδώνης Συντονιστής ΔιευθυντήςΣυντονιστής Διευθυντής Α Παθολογικής κλινικήςΑ Παθολογικής κλινικής και Διαβητολογικού Κέντρουκαι Διαβητολογικού Κέντρου Γ.Ν. ΠειραιάΓ.Ν. Πειραιά «ΤΖΑΝΕΙΟ»«ΤΖΑΝΕΙΟ» ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΙΑΒΗΤΟΛΟΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ (ΕΔΕ)ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΙΑΒΗΤΟΛΟΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ (ΕΔΕ) ΣΥΝΕΧΙΖΟΜΕΝΗ ΙΑΤΡΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣΥΝΕΧΙΖΟΜΕΝΗ ΙΑΤΡΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΣΤΟ ΔΙΑΒΗΤΗ ΜΕ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΤΟΥ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟΥΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΣΤΟ ΔΙΑΒΗΤΗ ΜΕ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΤΟΥ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟΥ 4 ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΥ 20134 ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΥ 2013 «Χρόνιες επιπλοκές του ΣΔΤ2:«Χρόνιες επιπλοκές του ΣΔΤ2: Η ΣΝ στο άτομο με διαβήτη»Η ΣΝ στο άτομο με διαβήτη»
- 2. Η ΣΝ στοάτομο με διαβήτηΗ ΣΝ στο άτομο με διαβήτη • Επιδημιολογικά και κλινικά δεδομέναΕπιδημιολογικά και κλινικά δεδομένα • Διαβήτης, ισοδύναμο στεφ. νόσουΔιαβήτης, ισοδύναμο στεφ. νόσου • ScreeningScreening στεφανιαίας νόσουστεφανιαίας νόσου • Γλυκαιμική ρύθμιση και νοσηλεία των Ο. Σ. Σ.Γλυκαιμική ρύθμιση και νοσηλεία των Ο. Σ. Σ. • Πρωτογενείς και δευτερογενείς παρεμβάσεις στη Σ. Ν.Πρωτογενείς και δευτερογενείς παρεμβάσεις στη Σ. Ν. στο Σ. Δ.στο Σ. Δ.
- 4. ΔΙΑΒΗΤΗΣ ΚΑΙ ΚΑΡΔΙΑΓΓΕΙΑΚΗΝΟΣΟΣΔΙΑΒΗΤΗΣ ΚΑΙ ΚΑΡΔΙΑΓΓΕΙΑΚΗ ΝΟΣΟΣ • Η καρδιαγγειακή νόσος είναι υπεύθυνη για το 80% τωνΗ καρδιαγγειακή νόσος είναι υπεύθυνη για το 80% των θανάτων των ατόμων με ΣΔθανάτων των ατόμων με ΣΔ – 75% εξ αυτών οφείλεται στην75% εξ αυτών οφείλεται στην στεφανιαία νόσοστεφανιαία νόσο • Οι διαβητικοί παρουσιάζουν τονΟι διαβητικοί παρουσιάζουν τον ίδιο κίνδυνο στεφανιαιαςίδιο κίνδυνο στεφανιαιας νόσου με αυτόν των μη διαβητικών που είναι μεγαλύτεροινόσου με αυτόν των μη διαβητικών που είναι μεγαλύτεροι κατά 15 χρόνιακατά 15 χρόνια ** • 50% των νεοδιαγνωσμένων διαβητικών έχουν50% των νεοδιαγνωσμένων διαβητικών έχουν ηδηηδη καρδιαγγειακή νόσοκαρδιαγγειακή νόσο Z. Bloomgarden Diabetes Care 2005Z. Bloomgarden Diabetes Care 2005** Lancet 2006; 368: 29Lancet 2006; 368: 29 Diab.Care 2011;Supll.1Diab.Care 2011;Supll.1
- 5. Ο κίνδυνος Στεφ.Νόσου σε άτομα με ΣΔ vs μη διαβητικά άτομα μετάΟ κίνδυνος Στεφ. Νόσου σε άτομα με ΣΔ vs μη διαβητικά άτομα μετά βαθμιαία προσαρμογή προς τους παράγοντες κινδύνουβαθμιαία προσαρμογή προς τους παράγοντες κινδύνου Μεταανάλυση 102 μελετώνΜεταανάλυση 102 μελετών The Lancet 2010;375:2215-2222The Lancet 2010;375:2215-2222
- 6. The Continuum ofCV Risk inThe Continuum of CV Risk in Type 2 DiabetesType 2 Diabetes Adapted from American Diabetes Association.Adapted from American Diabetes Association. Diabetes CareDiabetes Care. 2003;26:3160-3167.. 2003;26:3160-3167. Tsao PS, et al.Tsao PS, et al. Arterioscler Thromb Vasc Biol.Arterioscler Thromb Vasc Biol. 1998;18:947-953.1998;18:947-953. Hsueh WA, et al.Hsueh WA, et al. Am J MedAm J Med. 1998;105(1A):4S-14S.. 1998;105(1A):4S-14S. American Diabetes Association.American Diabetes Association. Diabetes CareDiabetes Care. 1998;21:310-314.. 1998;21:310-314.
- 8. Most Cardiovascular PatientsHave AbnormalMost Cardiovascular Patients Have Abnormal Glucose MetabolismGlucose Metabolism 35%35% 31%31% 34%34% 37%37% 18%18% 45%45% 37%37% 27%27% 36%36% GAMIGAMI n = 164n = 164 EHSEHS n = 1920n = 1920 CHSCHS n = 2263n = 2263 GAMI = Glucose Tolerance in Patients with Acute Myocardial Infarction study;GAMI = Glucose Tolerance in Patients with Acute Myocardial Infarction study; EHS = Euro Heart Survey; CHS = China Heart SurveyEHS = Euro Heart Survey; CHS = China Heart Survey PrediabetesPrediabetesNormoglycemiaNormoglycemia Type 2 DiabetesType 2 Diabetes Anselmino M, et al.Anselmino M, et al. Rev Cardiovasc MedRev Cardiovasc Med. 2008;9:29-38.. 2008;9:29-38.
- 9. Οξύ Στεφανιαίο Επεισόδιο:ΟξύΣτεφανιαίο Επεισόδιο: Βραχυπρόθεσμη έκβαση (30 ημερών)Βραχυπρόθεσμη έκβαση (30 ημερών) Melidonis et al. World Diabetes Congress 2011, IDFMelidonis et al. World Diabetes Congress 2011, IDF
- 10. Οξύ Στεφανιαίο Επεισόδιο:Μακροπρόθεσμη έκβαση (12 μηνών)Οξύ Στεφανιαίο Επεισόδιο: Μακροπρόθεσμη έκβαση (12 μηνών) Melidonis et al. World Diabetes Congress 2011, IDFMelidonis et al. World Diabetes Congress 2011, IDF
- 11. 1Α Ρ< 0,001 2Α Ρ= NS 3Α Ρ<0,001 Πάσχοντα αγγεία ανά ασθενή Ρ<0,001 ΜΜelidonis et al. Angiologyelidonis et al. Angiology 1999;50:997-10051999;50:997-1005 0 10 20 30 40 50 25.9% 43.8% 27.0% 28.6% 47.1% 27.6% 2.2 1.8 Διαβητικοί : 453 Control: 332 * Οι 2 ομάδες ήταν απόλυτα συγκρίσιμες* Οι 2 ομάδες ήταν απόλυτα συγκρίσιμες ως προς την ηλικία, το φύλο και τους κλασσικούςως προς την ηλικία, το φύλο και τους κλασσικούς Παράγοντες κινδύνου.Παράγοντες κινδύνου. Οι διαβητικοί παρουσιάζουν πλέον διάχυτη στεφανιαίαΟι διαβητικοί παρουσιάζουν πλέον διάχυτη στεφανιαία νόσονόσο (Αγγειογραφική μελέτη – Προσαρμογή προς τους(Αγγειογραφική μελέτη – Προσαρμογή προς τους RFs)RFs)
- 12. Οι διαβητικοί μεΣ. Ν. παρουσιάζουν μεγαλύτερηΟι διαβητικοί με Σ. Ν. παρουσιάζουν μεγαλύτερη παράπλευρη κυκλοφορίαπαράπλευρη κυκλοφορία G. Niccoli et al EHJ 2013;34:729-741G. Niccoli et al EHJ 2013;34:729-741
- 13. Η ΠΡΟΓΝΩΣΤΙΚΗ ΑΞΙΑΤΟΥ ΠΑΧΟΥΣΗ ΠΡΟΓΝΩΣΤΙΚΗ ΑΞΙΑ ΤΟΥ ΠΑΧΟΥΣ ΤΟΥ ΕΣΩ - ΜΕΣΟΥ ΧΙΤΩΝΑ ΤΩΝ ΚΑΡΩΤΙΔΩΝ , ΣΤΗΝΤΟΥ ΕΣΩ - ΜΕΣΟΥ ΧΙΤΩΝΑ ΤΩΝ ΚΑΡΩΤΙΔΩΝ , ΣΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΙΑ ΚΑΙ ΒΑΡΥΤΗΤΑ ΤΗΣ ΣΤΕΦΑΝΙΑΙΑΣ ΝΟΣΟΥ, ΣΕ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΜΕ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗ ΔΙΑΒΗΤΗΠΑΡΟΥΣΙΑ ΚΑΙ ΒΑΡΥΤΗΤΑ ΤΗΣ ΣΤΕΦΑΝΙΑΙΑΣ ΝΟΣΟΥ, ΣΕ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΜΕ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗ ΔΙΑΒΗΤΗ ΤΥΠΟΥ 2ΤΥΠΟΥ 2 Melidonis et al. Diabetes Care 2003: 26; 3189Melidonis et al. Diabetes Care 2003: 26; 3189 Στη πολυπαραγοντική ανάλυση μόνο τοΣτη πολυπαραγοντική ανάλυση μόνο το ΙΜΤΙΜΤ >> 0.9250.925 σχετιζόταν ανεξάρτητα (σχετιζόταν ανεξάρτητα (p=0.02p=0.02)) μεμε τηντην παρουσία ΣΝ μεπαρουσία ΣΝ με R.RR.R (σχετικό(σχετικό κίνδυνο) = 25κίνδυνο) = 25 0.000.00 .25.25 .50.50 .75.75 1.001.00 0.000.00 0.250.25 0.500.50 0.750.75 1.001.00 IMT=0.925IMT=0.925 ROC CURVEROC CURVE 1 -SPECIFITY1 -SPECIFITY SENSITIVITYSENSITIVITY ROC Area=0.79; SE=75% and SP=80%; p=0.02ROC Area=0.79; SE=75% and SP=80%; p=0.02
- 14. Η παθοφυσιολογική υπόθεσητων διαβητικών επιπλοκώνΗ παθοφυσιολογική υπόθεση των διαβητικών επιπλοκών Diabetes Care 2010;33:442-449Diabetes Care 2010;33:442-449
- 15. Η παθοβιολογία τηςαθηρωματικης πλάκας στα οξέαΗ παθοβιολογία της αθηρωματικης πλάκας στα οξέα στεφανιαία σύνδρομαστεφανιαία σύνδρομα S. Sanon et al Am. J. Cardiol 2012;110:13B-23BS. Sanon et al Am. J. Cardiol 2012;110:13B-23B
- 16. Η ΑΘΗΡΩΜΑΤΩΣΗ ΣΤΟΝΔΙΑΒΗΤΗ.Η ΑΘΗΡΩΜΑΤΩΣΗ ΣΤΟΝ ΔΙΑΒΗΤΗ. ΔΙΑΦΟΡΕΣ ΑΠΟ ΤΗΝ ΚΛΑΣΣΙΚΗ ΑΘΗΡΩΜΑΤΩΣΗΔΙΑΦΟΡΕΣ ΑΠΟ ΤΗΝ ΚΛΑΣΣΙΚΗ ΑΘΗΡΩΜΑΤΩΣΗ Πολυεστιακή κατανομή των αγγειακών βλαβώνΠολυεστιακή κατανομή των αγγειακών βλαβών με διάχυτη προσβολή τωνμε διάχυτη προσβολή των στεφ.αρτηριών,των αρτηριών των κάτω άκρων των ενδο- και εξωκρανιακώνστεφ.αρτηριών,των αρτηριών των κάτω άκρων των ενδο- και εξωκρανιακών αρτηριών ενώ είναιαρτηριών ενώ είναι ταχύτερη η εξέλιξη της αγγειοπάθειαςταχύτερη η εξέλιξη της αγγειοπάθειας στον Σ.Δ.στον Σ.Δ. Οι μεταβολικές διαταραχές που χαρακτηρίζουν τον ΣΔ (Υπεργλυκαιμία,Οι μεταβολικές διαταραχές που χαρακτηρίζουν τον ΣΔ (Υπεργλυκαιμία, ↑↑ ΕΛΟ,ΕΛΟ, Ινσουλινοαντίσταση) προωθούν ιδιαίτερους μοριακούς μηχανισμούςΙνσουλινοαντίσταση) προωθούν ιδιαίτερους μοριακούς μηχανισμούς ((↑↑ κύκλοςκύκλος πολυολών,πολυολών, ↑↑AGES,AGES, δραστηριοποίησηδραστηριοποίηση PKCPKC και οδούκαι οδού HexosamineHexosamine,),) που συμβάλουνπου συμβάλουν στην αθηρωμάτωση του ΣΔ. Σημαντικός ο ρόλος τουστην αθηρωμάτωση του ΣΔ. Σημαντικός ο ρόλος του ↑↑αυξημένου οξειδωτικούαυξημένου οξειδωτικού stressstress στην ενεργοποίηση όλων των άλλων μοριακών μηχανισμών.στην ενεργοποίηση όλων των άλλων μοριακών μηχανισμών. Οι αθηρωματικές πλάκες των διαβητικών, είναι πλουσιότερες σε λιπίδιαΟι αθηρωματικές πλάκες των διαβητικών, είναι πλουσιότερες σε λιπίδια και πιο εύθραστεςκαι πιο εύθραστες.. Συχνότερη επίσης η εμφάνιση επιλεγμένωνΣυχνότερη επίσης η εμφάνιση επιλεγμένων αθηρωματικών πλακών με ενδοπλακική αιμορραγία και εξέλκωση.αθηρωματικών πλακών με ενδοπλακική αιμορραγία και εξέλκωση. Η αθηρωμάτωση στον Σ.Δ. χαρακτηρίζεται από τηνΗ αθηρωμάτωση στον Σ.Δ. χαρακτηρίζεται από την συνύπαρξησυνύπαρξη γενικευμένης ενδοθηλιακής δυσλειτουργίας και μικροαγγειοπάθειαςγενικευμένης ενδοθηλιακής δυσλειτουργίας και μικροαγγειοπάθειας..
- 17. • Επιδημιολογικά καικλινικά δεδομέναΕπιδημιολογικά και κλινικά δεδομένα • Διαβήτης, ισοδύναμο στεφ. νόσουΔιαβήτης, ισοδύναμο στεφ. νόσου • ScreeningScreening στεφανιαίας νόσουστεφανιαίας νόσου • Γλυκαιμική ρύθμιση και νοσηλεία των Ο. Σ. Σ.Γλυκαιμική ρύθμιση και νοσηλεία των Ο. Σ. Σ. • Πρωτογενείς και δευτερογενείς παρεμβάσεις στη Σ.Πρωτογενείς και δευτερογενείς παρεμβάσεις στη Σ. Ν. στο Σ. Δ.Ν. στο Σ. Δ. Η ΣΝ στο άτομο με διαβήτηΗ ΣΝ στο άτομο με διαβήτη
- 18. Συχνότητα των θανατηφόρωνκαι μη θανατηφόρων εμφραγμάτων του μυοκαρδίου διαβητικών σε σχέση με μη διαβητικούς ασθενείς East-West Study 0 10 20 30 40 50 Συχνότητα(%) (n=69) Nondiabetics with prior MI Nondiabetics with no prior MI Diabetics with prior MI Diabetics with no prior MI 18.8 Haffner SM et al.Haffner SM et al. N Engl J MedN Engl J Med 1998;339:229-234. Παρακολούθηση 7 Ετών1998;339:229-234. Παρακολούθηση 7 Ετών (n=1304) (n=169) (n=890) 3.0 0.5 7.8 3.2 3.5 45.0 20.2 Συμβάματα ανά 1.000 έτη ασθενών P<0.001 p<0.001
- 19. Είναι ο διαβήτηςισοδύναμο στεφανιαίας νόσου;Είναι ο διαβήτης ισοδύναμο στεφανιαίας νόσου; Μεταανάλυση 13 μελετών 38.578 άτομα. Μέσο Fu = 13 έτηΜεταανάλυση 13 μελετών 38.578 άτομα. Μέσο Fu = 13 έτη U. Bulugahapitiya et al, Diabetic Medicine 2009;26:142 - 148U. Bulugahapitiya et al, Diabetic Medicine 2009;26:142 - 148
- 20. Μόνο ο διαβήτηςμακράς διάρκειας είναι ισοδύναμοςΜόνο ο διαβήτης μακράς διάρκειας είναι ισοδύναμος Στεφανιαίας ΝόσουΣτεφανιαίας Νόσου British Regional Heart Study – 4045British Regional Heart Study – 4045 άτομαάτομα EventEvent No diabetes and noNo diabetes and no prior MI (n=3197)prior MI (n=3197) Late-onset diabetesLate-onset diabetes (n=307) *(n=307) * Early-onset diabetesEarly-onset diabetes (n=107) *(n=107) * Men with prior MIMen with prior MI and no diabetesand no diabetes (n=368)(n=368) Major coronary heartMajor coronary heart diseasedisease 1.01.0 1.54 (1.07–2.21)1.54 (1.07–2.21) 2.39 (1.41–4.05)2.39 (1.41–4.05) 2.51 (1.88–3.36)2.51 (1.88–3.36) Major cardiovascularMajor cardiovascular diseasediseasebb 1.01.0 1.37 (1.01–1.84)1.37 (1.01–1.84) 2.08 (1.33–3.25)2.08 (1.33–3.25) 2.17 (1.71–2.77)2.17 (1.71–2.77) All-cause mortalityAll-cause mortality 1.01.0 1.31 (1.06–1.62)1.31 (1.06–1.62) 1.68 (1.19–2.38)1.68 (1.19–2.38) 1.48 (1.22–1.78)1.48 (1.22–1.78) a.a. Adjusted for age, smoking, alcohol consumption, social factors, body-mass index, physical activity, stroke, blood pressure,Adjusted for age, smoking, alcohol consumption, social factors, body-mass index, physical activity, stroke, blood pressure, HDL and total cholesterol, respiratory factorHDL and total cholesterol, respiratory factor , C-reactive protein, von Willebrand factor levels, and estimated glomerular filtration rate, C-reactive protein, von Willebrand factor levels, and estimated glomerular filtration rate ** Early onset diab.: diagnosed <60years old age (mean duration of diabetes : 15 years)Early onset diab.: diagnosed <60years old age (mean duration of diabetes : 15 years) Late onset diab.: diagnosed > 60 years old age (mean duration of diabetes : 5 years)Late onset diab.: diagnosed > 60 years old age (mean duration of diabetes : 5 years) Wannamethee et al. Arch Int Med 2011;171:404-410Wannamethee et al. Arch Int Med 2011;171:404-410 Idris Arch Int. Med 2011;171:411Idris Arch Int. Med 2011;171:411
- 21. Στεφανιαία νόσος: Screeningκαι αγωγήΣτεφανιαία νόσος: Screening και αγωγή ADAADA 20120133 Screening: Εκτίμηση παραγόντων κινδύνου, αξιολόγηση τουScreening: Εκτίμηση παραγόντων κινδύνου, αξιολόγηση του 10ετούς κινδύνου και θεραπευτική αντιμετώπιση των10ετούς κινδύνου και θεραπευτική αντιμετώπιση των παραγόντων κινδύνουπαραγόντων κινδύνου (Β)(Β) Σε άτομα με γνωστό CVD δίνεται a-Mea (C), ασπιρίνη (Α) καιΣε άτομα με γνωστό CVD δίνεται a-Mea (C), ασπιρίνη (Α) και στατίνη (Α) Σεστατίνη (Α) Σε άτομα με προηγούμενο έμφραγμα μυοκαρδίου δίνεται β-blockerάτομα με προηγούμενο έμφραγμα μυοκαρδίου δίνεται β-blocker (A)(A) Σε άτομα >40 ετών με ένα ακόμα παράγοντα κινδύνου (ΥΤ,Σε άτομα >40 ετών με ένα ακόμα παράγοντα κινδύνου (ΥΤ, οικογενειακό ιστορικό, δυσλιπιδαιμία, μικρολευκωματινουρία,οικογενειακό ιστορικό, δυσλιπιδαιμία, μικρολευκωματινουρία, Κ.Α.Ν, κάπνισμα) μπορεί να δοθεί ασπιρίνη και στατίνη (Β)Κ.Α.Ν, κάπνισμα) μπορεί να δοθεί ασπιρίνη και στατίνη (Β) Σε άτομα με καρδιακή ανεπάρκεια αντενδεικνύονται τα TZDs (C)Σε άτομα με καρδιακή ανεπάρκεια αντενδεικνύονται τα TZDs (C) Σε άτομα με σταθερή καρδιακή ανεπάρκεια μπορεί να δοθείΣε άτομα με σταθερή καρδιακή ανεπάρκεια μπορεί να δοθεί μετφορμίνη εάν είναι καλή η νεφρική λειτουργία. Αποφεύγεταιμετφορμίνη εάν είναι καλή η νεφρική λειτουργία. Αποφεύγεται σε ασταθή Κ.Α ή σε νοσηλευόμενη Κ.Α (C)σε ασταθή Κ.Α ή σε νοσηλευόμενη Κ.Α (C) Diabetes Care 201Diabetes Care 20133;32:Suppl I, S6 – S12;32:Suppl I, S6 – S12
- 22. • Επιδημιολογικά καικλινικά δεδομέναΕπιδημιολογικά και κλινικά δεδομένα • Διαβήτης, ισοδύναμο στεφ. νόσουΔιαβήτης, ισοδύναμο στεφ. νόσου • ScreeningScreening στεφανιαίας νόσουστεφανιαίας νόσου • Γλυκαιμική ρύθμιση και νοσηλεία των Ο. Σ. Σ.Γλυκαιμική ρύθμιση και νοσηλεία των Ο. Σ. Σ. • Πρωτογενείς και δευτερογενείς παρεμβάσεις στη Σ.Πρωτογενείς και δευτερογενείς παρεμβάσεις στη Σ. Ν. στο Σ. Δ.Ν. στο Σ. Δ. Η ΣΝ στο άτομο με διαβήτηΗ ΣΝ στο άτομο με διαβήτη
- 23. Αλγόριθμος διερεύνησης σταάτομα με Σακχαρώδη ΔιαβήτηΑλγόριθμος διερεύνησης στα άτομα με Σακχαρώδη Διαβήτη και Στεφανιαία νόσοκαι Στεφανιαία νόσο ΣΝ & ΣΔ Κύρια διάγνωση ΣΔ ± ΣΝ Κύρια διάγνωση ΣΝ ± ΣΔ ΣΝ Άγνωστη ΣΝ γνωστή Επί θετικών ευρημάτων, παραπομπή σε καρδιολόγο ΣΔ Άγνωστος OGTT: Έλεγχος λιπιδίων & σακχ. ΗbA1C: εάν ΕΜ ή ΟΣΣ: στόχος η νορμογλυκαιμία ΣΔ γνωστός Έλεγχος νεφροπάθ. Εάν κακή γλυκ. Ρύθμ. (HbA1C>7%) στον διαβητολόγο Παθολογικά ευρήματα Παραπομπή σε καρδιολόγο Αγωγή ισχαιμίας Μη επεμβατική ή επεμβατική Νεοδιαγνωσθείς ΣΔ ή IGT ± μεταβ. σύνδρομο Παραπομπή σε διαβητολόγο Ryden L. et al. Eur. Heart Journal 2007; 28: 88 -136Ryden L. et al. Eur. Heart Journal 2007; 28: 88 -136 Guidelines ESC & EASD 2007Guidelines ESC & EASD 2007 ΣΝ γνωστή Επί θετικών ευρημάτων, παραπομπή σε καρδιολόγο ΣΔ Άγνωστος OGTT, Έλεγχος λιπιδίων & ΗbA1C Εάν ΕΜ ή ΟΣΣ: στόχος η νορμογλυκαιμία ECG, echocardiography, exercise test Normal Follow-up Normal Follow-up
- 24. Ο έλεγχος μεΟέλεγχος με SPECTSPECT ασυμπτωματικών διαβητικώνασυμπτωματικών διαβητικών δεν οδηγεί σε μείωση των καρδιακών συμβαμάτωνδεν οδηγεί σε μείωση των καρδιακών συμβαμάτων DIAD Study 1130DIAD Study 1130 άτομαάτομα Fu = 5Fu = 5 έτηέτη BMJ 2009;338:b1617BMJ 2009;338:b1617 11 22 33 44 YearsYears
- 25. Στεφανιαία νόσος καιΣακχΣτεφανιαία νόσος και Σακχ.. Διαβήτης:Διαβήτης: ScreeningScreening και Αγωγήκαι Αγωγή ADA 2013ADA 2013 • Σε ασυμπτωματικά για Σ. Ν. άτομα με ΣΔ, δεν συνιστάταιΣε ασυμπτωματικά για Σ. Ν. άτομα με ΣΔ, δεν συνιστάται screeningscreening για στεφ. Νοσο γιατι δεν σχετιζεται με βελτίωση των εκβάσεων.για στεφ. Νοσο γιατι δεν σχετιζεται με βελτίωση των εκβάσεων. ΗΗ εμφαση στην αντιμετώπιση των καρδιαγγειακών παραγόντων κινδύνου (Α)(Α) • Σε άτομα με ΣΔ και γνωστήΣε άτομα με ΣΔ και γνωστή CVDCVD συνιστάται χορήγηση α – ΜΕΑ (συνιστάται χορήγηση α – ΜΕΑ ( C )C ) όπως επίσης χορήγησηόπως επίσης χορήγηση aspirinaspirin και στατίνης (Α)και στατίνης (Α) • Σε άτομα με ΣΔ και προηγούμενο Ε. Μ. συνιστάται χορήγηση β –Σε άτομα με ΣΔ και προηγούμενο Ε. Μ. συνιστάται χορήγηση β – ανασταλτών για δύο χρόνια τουλάχιστον μετά το Ε. Μ. ( Β ).ανασταλτών για δύο χρόνια τουλάχιστον μετά το Ε. Μ. ( Β ). • Μεγαλύτερης διάρκεια χορήγηση β – ανασταλτών, απουσίαΜεγαλύτερης διάρκεια χορήγηση β – ανασταλτών, απουσία υπέρτασης, είναι δόκιμη, αλλά τα δεδομένα είναι λίγα (Ε)υπέρτασης, είναι δόκιμη, αλλά τα δεδομένα είναι λίγα (Ε) • Αποφυγή αγωγής μεΑποφυγή αγωγής με TZDsTZDs σε ασθενεις με συμπτωματική καρδιακησε ασθενεις με συμπτωματική καρδιακη ανεπάρκειαανεπάρκεια ((C)C) • AAποφυγή αγωγής μεποφυγή αγωγής με metforminmetformin σε ασταθη ή νοσηλευόμενησε ασταθη ή νοσηλευόμενη καρδιακή ανεπάρκεια (καρδιακή ανεπάρκεια (C)C) Diabetes Care January 2013 36:S11-S63Diabetes Care January 2013 36:S11-S63
- 26. Cardiovascular risk assessmentin diabetesCardiovascular risk assessment in diabetes L. Ryden et al EHJ August 30, 2013L. Ryden et al EHJ August 30, 2013 20132013
- 27. ΕΔΕ 2011:ΕΔΕ 2011:Καρδιολογικός έλεγχος σε άτομα με ΣΔΚαρδιολογικός έλεγχος σε άτομα με ΣΔ • ΗΚΓ ηρεμίας κατ’ έτοςΗΚΓ ηρεμίας κατ’ έτος (Α)(Α) • Ευρύτερος καρδιολογικός έλεγχοςΕυρύτερος καρδιολογικός έλεγχος ασυμπτωματικών ασθενών με φυσιολογικό ΗΚΓασυμπτωματικών ασθενών με φυσιολογικό ΗΚΓ ηρεμίας δεν οδηγεί στη λήψη θεραπευτικώνηρεμίας δεν οδηγεί στη λήψη θεραπευτικών αποφάσεων με κλινικό όφελος από εκείνο πουαποφάσεων με κλινικό όφελος από εκείνο που προσφέρει η αντιμετώπιση των παραγόντωνπροσφέρει η αντιμετώπιση των παραγόντων κινδύνουκινδύνου (Α)(Α)
- 28. Πότε θα κάνουμεαναίμακτο έλεγχοΠότε θα κάνουμε αναίμακτο έλεγχο Κατευθυντηριες οδηγιες ΕΔΕ 201Κατευθυντηριες οδηγιες ΕΔΕ 20133 • Τυπικά ή άτυπα συμπτώματα ενδεικτικά καρδιακής νόσου • ΗΚΓ με ενδείξεις ισχαιμίας ή ΕΜ • Περιφερική αποφρακτική αρτηριοπάθεια ή αποφρακτική καρωτιδική νόσος • >35 ετών, καθιστική ζωή και έναρξη εντόνου προγράμματος άσκησης
- 29. • Επιδημιολογικά καικλινικά δεδομέναΕπιδημιολογικά και κλινικά δεδομένα • Διαβήτης, ισοδύναμο στεφ. νόσουΔιαβήτης, ισοδύναμο στεφ. νόσου • ScreeningScreening στεφανιαίας νόσουστεφανιαίας νόσου • Γλυκαιμική ρύθμιση και νοσηλεία των Ο. Σ. Σ.Γλυκαιμική ρύθμιση και νοσηλεία των Ο. Σ. Σ. • Πρωτογενείς και δευτερογενείς παρεμβάσεις στη Σ.Πρωτογενείς και δευτερογενείς παρεμβάσεις στη Σ. Ν. στο Σ. Δ.Ν. στο Σ. Δ. Η ΣΝ στο άτομο με διαβήτηΗ ΣΝ στο άτομο με διαβήτη
- 30. ΠΤΩΧΗ ΠΡΟΓΝΩΣΗΠΤΩΧΗ ΠΡΟΓΝΩΣΗ ΕΠΙΟΞΕΩΝ ΙΣΧΑΙΜΙΚΩΝ ΣΥΝΔΡΟΜΩΝΕΠΙ ΟΞΕΩΝ ΙΣΧΑΙΜΙΚΩΝ ΣΥΝΔΡΟΜΩΝ • Εκτεταμένη στεφανιαία αθηρωμάτωσηΕκτεταμένη στεφανιαία αθηρωμάτωση • Διαβητική μυοκαρδιοπάθειαΔιαβητική μυοκαρδιοπάθεια • Διαταραχές αιμοπεταλίωνΔιαταραχές αιμοπεταλίων και πηκτιδολογικούκαι πηκτιδολογικού μηχανισμούμηχανισμού • Αυτόνομη νευροπάθεια – Σιωπηλή ισχαιμίαΑυτόνομη νευροπάθεια – Σιωπηλή ισχαιμία • Αυξημένη κατανάλωση ελεύθερων λιπαρών οξέωνΑυξημένη κατανάλωση ελεύθερων λιπαρών οξέων (αυξημένες απαιτήσεις σε Ο(αυξημένες απαιτήσεις σε Ο22)) • Ανεπαρκής θεραπείαΑνεπαρκής θεραπεία ΔΙΑΒΗΤΙΚΗ ΚΑΡΔΙΑΔΙΑΒΗΤΙΚΗ ΚΑΡΔΙΑ
- 31. Η ΕΝΤΑΤΙΚΟΠΟΙΗΜΕΝΗ ΙΝΣΟΥΛΙΝΟΘΕΡΑΠΕΙΑΜΕΙΩΝΕΙ ΤΗΝ ΘΝΗΤΟΤΗΤΑ – ΜΕΤΑ ΕΜΦΡΑΓΜΑ ΜΥΟΚΑΡΔΙΟΥ ΝΝΤ: 9ΝΝΤ: 9
- 32. Θεραπευτικές παρεμβάσεις σταπλαίσια οξέων στεφανιαίωνΘεραπευτικές παρεμβάσεις στα πλαίσια οξέων στεφανιαίων συνδρόμων στο σακχαρώδη διαβήτησυνδρόμων στο σακχαρώδη διαβήτη ΕντατικόςΕντατικός Γλυκαιμικός έλεγχοςΓλυκαιμικός έλεγχος μεμε ινσουλινοθεραπείαινσουλινοθεραπεία Βελτίωση της ινωδολυτικής δραστηριότητας (Melidonis A,Foussas Clin Cardiol 2000;23:160-64). Βελτίωση της διασποράς του QTc διαστήματος (Foussas S, Stefanidis S, Melidonis Diabetes Care 2003) Μείωση αριθμού και διάρκειας νέας ισχαιμίας κατά την νοσηλεία ( Μelidonis A . Acta Cardiol. 2002) Βελτίωση της λειτουργικότητας της αριστεράς κοιλίας (Stefanidis A, Melidonis A, Am J Cardiol 2003
- 33. Νοσηλεία στις καρδιολογικέςΜΕΘ ασθενών με ΣΔ καιΝοσηλεία στις καρδιολογικές ΜΕΘ ασθενών με ΣΔ και ΟΣΣΟΣΣ ΣυστάσειςΣυστάσεις ESC, EASD 2007ESC, EASD 2007 ΣυστάσειςΣυστάσεις ClassClass ΕπίπεδοΕπίπεδο ευρημάτωνευρημάτων Η αυστηρή γλυκαιμική ρύθμιση με εντατική ινσουλινοθεραπεία βελτιώνει νοσηρότητα και θνητότητα ασθενών με ΣΔ και ΟΣΣ νοσηλευομένων στη καρδιολογική ΜΕΘ. II ΑΑ Η αυστηρή γλυκαιμική ρύθμιση με εντατ. ινσουλίνη βελτιώνει νοσηρότητα και θνητότητα διαβητικών ασθενών μετά καρδιοχειρουργική επέμβαση. ΙΙ ΒΒ Ryden L. et al. Eur. Heart Journal 2007; 28: 88 -136Ryden L. et al. Eur. Heart Journal 2007; 28: 88 -136
- 34. Η εντατική ινσουλινοθεραπείαστους νοσηλευόμενους διαβητικούςΗ εντατική ινσουλινοθεραπεία στους νοσηλευόμενους διαβητικούς ασθενείς και ο κίνδυνος υπογλυκαιμίαςασθενείς και ο κίνδυνος υπογλυκαιμίας Μετανάλυση 21 μελετώνΜετανάλυση 21 μελετών Cochrane Database of Syst. Reviews. Ann. Int Med 2011;154:268-282Cochrane Database of Syst. Reviews. Ann. Int Med 2011;154:268-282 Ο κίνδυνος υπογλυκαιμίας μετά χρήση των γνωστών πρωτοκόλλωνΟ κίνδυνος υπογλυκαιμίας μετά χρήση των γνωστών πρωτοκόλλων IVIV ινσουλίνης στις καρδιαγγειακές ΜΕΘινσουλίνης στις καρδιαγγειακές ΜΕΘ Μετααναλυση 10 μελετωνΜετααναλυση 10 μελετων
- 35. Νοσηλεία στις καρδιολογικέςΜΕΘ και κλινικές διαβητικώνΝοσηλεία στις καρδιολογικές ΜΕΘ και κλινικές διαβητικών ασθενών με ΟΕΜ: Συστάσεις και στόχοιασθενών με ΟΕΜ: Συστάσεις και στόχοι ADA Guidelines 2013ADA Guidelines 2013 Στις καρδιολογικές ΜΕΘ στόχος: επίπεδα σακχάρου 140mg-180mg%.(A) Για την επίτευξη του στόχου συνιστώνται πρωτόκολλα ενδοφλέβιας συνεχούς έγχυσης ινσουλίνης (C) Στη νοσηλεία του ΟΕΜ στην καρδιολογική κλινική στόχος: επίπεδα σακχάρου νηστείας <140mg% και μεταγευματικά ή τυχαία σάκχαρα νοσηλείας <180mg% Προτιμώμενη αντιδιαβητική θεραπευτική αγωγή για την επίτευξη των στόχων η ινσουλινοθεραπεία (Ε) Diabetes Care2013;suppl1:15-60Diabetes Care2013;suppl1:15-60
- 36. • Επιδημιολογικά καικλινικά δεδομέναΕπιδημιολογικά και κλινικά δεδομένα • Διαβήτης, ισοδύναμο στεφ. νόσουΔιαβήτης, ισοδύναμο στεφ. νόσου • ScreeningScreening στεφανιαίας νόσουστεφανιαίας νόσου • Γλυκαιμική ρύθμιση και νοσηλεία των Ο. Σ. Σ.Γλυκαιμική ρύθμιση και νοσηλεία των Ο. Σ. Σ. • Πρωτογενείς και δευτερογενείς παρεμβάσεις στη Σ.Πρωτογενείς και δευτερογενείς παρεμβάσεις στη Σ. Ν. στο Σ. Δ.Ν. στο Σ. Δ. Η ΣΝ στο άτομο με διαβήτηΗ ΣΝ στο άτομο με διαβήτη
- 37. DCCT Research Group.DCCTResearch Group. N Engl J MedN Engl J Med 1993;329:9771993;329:977 UKPDS 33:UKPDS 33: LancetLancet 1998; 352, 837-8531998; 352, 837-853 DCCT-EDIC study:NEJM 2006;353:2643DCCT-EDIC study:NEJM 2006;353:2643 Holman etal:NEJM2008;359 .Holman etal:NEJM2008;359 . HbA1CHbA1C Αμφιβληστροειδ.Αμφιβληστροειδ. NεφροπάθειαNεφροπάθεια NευροπάθειαNευροπάθεια ΚαρδιαγγειακήΚαρδιαγγειακή νοσοςνοσος DCCTDCCT 99 →→ 7.2%7.2% 63%63% 54%54% 60%60% 41%41% KumamotoKumamoto 99 →→ 7%7% 69%69% 70%70% 65%65% -- UKPDSUKPDS 88 →→ 7%7% 17-21%17-21% 24-33%24-33% -- 16%*16%* Η αυστηρή γλυκαιμικη ρύθμισηΗ αυστηρή γλυκαιμικη ρύθμιση μειώνειμειώνει την επίπτωση των επιπλοκώντην επίπτωση των επιπλοκών *p=0.052*p=0.052 DCCT/EDIC studyDCCT/EDIC study: 11: 11έτηέτη παρακολούθησηπαρακολούθηση ((σύνολοσύνολο 1717 ετηετη),), έδειξανέδειξαν 57%57% μείωσημείωση στοστο CVDCVD κίνδυνοκίνδυνο.. UKPDSUKPDS: 10: 10 έτηέτη παρακολούθησηπαρακολούθηση ((σύνολοσύνολο 2020 ετηετη),), έδειξανέδειξαν σημαντικήσημαντική μείωσημείωση στοστο CVDCVD κίνδυνοκίνδυνο
- 38. Σύγκριση των μεγάλωνΣύγκρισητων μεγάλων κλινικών μελετών για τη ρύθμιση διαβητικώνκλινικών μελετών για τη ρύθμιση διαβητικών ασθενών υψηλού κινδύνουασθενών υψηλού κινδύνου ACCORD ADVANCE VADT Ηλικία 62 66 60,4 Διάρκεια Σ.Δ 10 8 11,5 Υψηλού κινδύνου ή CVD Ναι Ναι Ναι % σε ινσουλίνη 77% 40% 90% Εντατική ρύθμιση 3,5 έτη 5 έτη ~5 έτη Εξομοίωση ρύθμισης - - - Μικροαγγειοπάθεια Όφελος; ? + 0 Μακροαγγειοπάθεια Όφελος; ↓ Μη θανατηφόρα Ε.Μ 0 0 Κίνδυνος θανάτου ↑ = = NEJM 2008;358:2537-39 NEJM 2008;358:2630-33NEJM 2008;358:2537-39 NEJM 2008;358:2630-33
- 39. Η εντατική γλυκαιμικήρύθμιση μειώνει τον κίνδυνο εμφραγμάτων και στεφανιαίωνΗ εντατική γλυκαιμική ρύθμιση μειώνει τον κίνδυνο εμφραγμάτων και στεφανιαίων συμβαμάτωνσυμβαμάτων (Μεταανάλυση 5 μελετών –(Μεταανάλυση 5 μελετών – UKPDS, PROACTIVE, ACCORD, ADVANCE, VADT)UKPDS, PROACTIVE, ACCORD, ADVANCE, VADT) End pointEnd point Odds ratio (95% CI)Odds ratio (95% CI) Μη θανατηφόρα εμφράγματαΜη θανατηφόρα εμφράγματα μυοκαρδίουμυοκαρδίου 0.83 (0.75 – 0.93)0.83 (0.75 – 0.93) Συμβάματα στεφανιαίαςΣυμβάματα στεφανιαίας νόσουνόσου 0.85 (0.77 – 0.93)0.85 (0.77 – 0.93) ΑΕΕΑΕΕ 0.93 (0.81 – 1.06)0.93 (0.81 – 1.06) Θνητότητα κάθε αιτιολογίαςΘνητότητα κάθε αιτιολογίας 1.02 (0.87 – 1.19)1.02 (0.87 – 1.19) Ray et al. Lancet 2009;373:1765-1772Ray et al. Lancet 2009;373:1765-1772
- 40. Η εντατική γλυκαιμικήρύθμιση μειώνει τον κίνδυνο μη θανατηφόρωνΗ εντατική γλυκαιμική ρύθμιση μειώνει τον κίνδυνο μη θανατηφόρων εμφραγμάτων μυοκαρδίουεμφραγμάτων μυοκαρδίου Cochrane data base:Cochrane data base: Μετανάλυση 8Μετανάλυση 8 μελετώνμελετών ΒΜΒΜJ 2011;343:d4169J 2011;343:d4169
- 41.
- 42. Κατευθυντήριες οδηγίες γιατην πρωτογενή πρόληψηΚατευθυντήριες οδηγίες για την πρωτογενή πρόληψη στα άτομα με ΣΔστα άτομα με ΣΔ Statement ADA 2013Statement ADA 2013 Παράγοντες κινδύνου Στόχοι αγωγής Κάπνισμα Διακοπή καπνίσματος Αρτηριακή πίεση <140/ 80 mmHg LDL χοληστερόλη Στοχος<100 mg/dl Λήψη υπολιπιδαιμικής αγωγής ανεξαρτητα επιπ.LDL εάν ηλικια>40ετων+ενας τουλ.παρ. Κινδυνου(Α) η Σε διαβητικους χαμηλου κινδυνου χορηγηση στατινης εαν επιμενει LDL>100 η επι παρουσιας πολλων παρ. Κινδυνου(Ε) Tριγλυκερίδια -<150 mg/dl ΗDL Αύξηση ΗDL>40 mg/dl (άνδρες) και >50 mg/dl (γυναίκες) Προθρομβωτική κατάσταση Μικρή δόση ασπιρίνης :75 -162 mg/ ημ. Σε άτομα με ΣΔ >50 ετών(ανδρες) ή>60 ετων(γυναικες) με 1 επιπλεον παράγοντα κινδύνου) (C) Γλυκαιμική ρύθμιση -Γενικά Α1C <7% Εξατομικευμένος στόχος Α1C εγγύτερα του φυσιολογικού (<6%) Υπερβάλλον βάρος- Παχυσαρκία (ΒΜΙ≥25) Στόχος η απώλεια 5-7% του σωματικού βάρους Έλλειψη σωματικής άσκησης Αεροβική άσκηση μέτριας έντασης 150 min/ εβδ. ή Αεροβική άσκηση έντονη 90 min/ εβδ.
- 43. Recommendations on diabetesmellitusRecommendations on diabetes mellitus ESC GUIDELINES 2012ESC GUIDELINES 2012 EHJ 2012;33(12):1635-1701EHJ 2012;33(12):1635-1701
- 44. Η αντιαιμοπεταλική αγωγήστο διαβήτηΗ αντιαιμοπεταλική αγωγή στο διαβήτη Κατευθυντήριες οδηγίεςΚατευθυντήριες οδηγίες ADAADA 20120133 • Χορήγηση aspirin (75 - 162 mg) στα πλαίσια πρωτογενούς πρόληψης στα άτομα με ΣΔ Ι ή ΣΔ ΙΙ αυξημένου καρδιαγγειακού κινδύνου (10ετής κίνδυνος>10%) που είναι κυρίως οι άνδρες > 50 ετών ή γυναίκες > 60 ετών που έχουν τουλάχιστον και ένα επιπρόσθετο παράγοντα κινδύνου (οικογενειακό ιστορικό CVD, Υπέρταση, κάπνισμα, δυσλιπιδαιμία, μικρολευκ/ρία ) ( C )( C ) • Δεν συνιστάται χορήγηση aspirin σε διαβητικούς χαμηλού καρδιαγγειακού κινδύνου, όπως οι άνδρες < 50 ετών ή γυναίκες < 60 ετών χωρίς παράγοντες κινδύνου. Επί παρουσίας πολλών παραγόντων κινδύνου συνιστάται κλινική εκτίμηση και αξιολόγηση (( C )C ) • Χορήγηση aspirin ( 75 – 162 mg) στα πλαίσια δευτερογενούς πρόληψης σε όλα τα άτομα με ΣΔ και ιστορικό CVD (Α)(Α) • Επί αλλεργίας στην ασπιρίνη στα άτομα με ΣΔ και ιστορικό CVD μπορεί να χορηγηθεί clopidogrel ( B )( B ) • Χορήγηση συνδυαστικής αγωγής aspirin ( 75 – 162 mg) και clopidogrel (75mg/ημ.) μέχρι ένα έτος μετά οξύ στεφανιαίο σύνδρομο (Β)(Β) Diabetes Care January 2013 36:S11-S63Diabetes Care January 2013 36:S11-S63
- 45. Antiplatelet therapy inpatients with diabetesAntiplatelet therapy in patients with diabetes L. Ryden et al EHJ August 30, 2013L. Ryden et al EHJ August 30, 2013 20132013
- 46. Η ωφελιμότητα τηςθεραπευτικής παρέμβασηςΗ ωφελιμότητα της θεραπευτικής παρέμβασης Το ΝΝΤ στις μεγάλεςΤο ΝΝΤ στις μεγάλες placebo – controlledplacebo – controlled μελέτεςμελέτες Μελέτη Τίτλος μελέτης Αριθμός συμμ/ντων Διάρκεια Είδος παρέμβασης ΝΝΤ UKPDSUKPDS Αγενής σε νέους διαβητικούς τύπου ΙΙ 342 (Υποομ) 10,7 χρόνια Metformin 150/έτος PROactivePROactive 2γενής παέμβαση στον ΣΔΙΙ και μακροαγγ. νοσομ 5238 34,5 μήνες Pioglitazone 120/έτος (πρωτ end point) 143/έτος (δευτ end points) HOPEHOPE Αγενής και 2γενής σε CV υψηλού κινδύνου (υποομάδα διαβητ) 9541 (3577 με ΣΔ) 4,5 χρόνια Ramipril 91/έτος ADVANCEADVANCE Αγενής και 2γενής παρέμβαση στον ΣΔΙΙ και Μ.Ν 11140 4,3 χρόνια Perindr. + Indapamid 331/έτος HPSHPS Αγενής και 2γενής παρέμβαση σε Μ.Ν (υποομάδα με ΣΔ και ΜΝ 20536 (3051 με ΣΔ) 5 χρόνια Simvastatin 75/έτος 4S4S 2γενής σε ΣΝ (υποομάδα διαβητ) 4398 (483 με ΣΔ) 5,4 χρόνια Simvastatin 42/έτος CARECARE 2γενής σε ΣΝ 4159 (586 με ΣΔ) 5 χρόνια Pranast 54/έτος
- 47. ΠΟΛΥΠΑΡΑΓΟΝΤΙΚΗ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗ ΚΑΙΠΟΛΥΠΑΡΑΓΟΝΤΙΚΗΠΑΡΕΜΒΑΣΗ ΚΑΙ ΚΑΡΔΙΑΓΓΕΙΑΚΗ ΝΟΣΟΣ ΣΕ ΑΤΟΜΑ ΜΕ ΣΔΙΙΚΑΡΔΙΑΓΓΕΙΑΚΗ ΝΟΣΟΣ ΣΕ ΑΤΟΜΑ ΜΕ ΣΔΙΙ Steno2 StudySteno2 Study Goede P et al. NEJM 2003; 348: 383-393.Goede P et al. NEJM 2003; 348: 383-393. . Risk reduction : 50%. Risk reduction : 50% NNT:5NNT:5
- 48. Στεφανιαία νόσος καιΣακχΣτεφανιαία νόσος και Σακχ.. Διαβήτης:Διαβήτης: ΑγωγήΑγωγή ADA 2013ADA 2013 • Σε ασυμπτωματικά για Σ. Ν. άτομα με ΣΔ, δεν συνιστάταιΣε ασυμπτωματικά για Σ. Ν. άτομα με ΣΔ, δεν συνιστάται screeningscreening για στεφ. Νοσο γιατι δεν σχετιζεται με βελτίωση των εκβάσεων.για στεφ. Νοσο γιατι δεν σχετιζεται με βελτίωση των εκβάσεων. ΗΗ εμφαση στην αντιμετώπιση των καρδιαγγειακών παραγόντωνεμφαση στην αντιμετώπιση των καρδιαγγειακών παραγόντων κινδύνου (Α)κινδύνου (Α) • Σε άτομα με ΣΔ και γνωστή CVD συνιστάται χορήγηση α – ΜΕΑ (( C )C ) όπως επίσης χορήγηση aspirin και στατίνης (Α)(Α) • Σε άτομα με ΣΔ και προηγούμενο Ε. Μ. συνιστάται χορήγηση β – ανασταλτών για δύο χρόνια τουλάχιστον μετά το Ε. Μ. ( Β ).( Β ). • Μεγαλύτερης διάρκεια χορήγηση β – ανασταλτών, απουσία υπέρτασης, είναι δόκιμη, αλλά τα δεδομένα είναι λίγα (Ε)(Ε) • Αποφυγή αγωγής μεΑποφυγή αγωγής με TZDsTZDs σε ασθενεις με συμπτωματική καρδιακησε ασθενεις με συμπτωματική καρδιακη ανεπάρκειαανεπάρκεια ((C)C) • AAποφυγή αγωγής μεποφυγή αγωγής με metforminmetformin σε ασταθη ή νοσηλευόμενησε ασταθη ή νοσηλευόμενη καρδιακή ανεπάρκεια (καρδιακή ανεπάρκεια (C)C) Diabetes Care January 2013 36:S11-S63Diabetes Care January 2013 36:S11-S63
- 49. Management of patientswith stable and unstableManagement of patients with stable and unstable coronary artery disease and diabetescoronary artery disease and diabetes L. Ryden et alL. Ryden et al EHJEHJ August 30, 2013August 30, 2013 20132013
- 50. 0 20 40 60 80 100 Η 7-ΕΤΗΣ ΕΠΙΒΙΩΣΗΣΤΗΝΗ 7-ΕΤΗΣ ΕΠΙΒΙΩΣΗ ΣΤΗΝ ΜΕΛΕΤΗΜΕΛΕΤΗ BARIBARI ΣΥΓΚΡΙΣΗΣΥΓΚΡΙΣΗ CABG KAI PTCACABG KAI PTCA BARI Investigators. J Am Coll Cardiol 2000; 35:1122-1129BARI Investigators. J Am Coll Cardiol 2000; 35:1122-1129 %%ΕπιβίωσηΕπιβίωση ΈτηΈτη Ασθενείς χωρίς θεραπεία για το διαβήτη 0 20 40 60 80 100 %%ΕπιβίωσηΕπιβίωση 00 11 33 44 55 7722 66 Όλοι οι ασθενείς 0 20 40 60 80 100 %%ΕπιβίωσηΕπιβίωση Ασθενείς υπό θεραπεία για το διαβήτη p = 0.0425 p = 0.7155p = 0.0011 CABG (n=914) PTCA (n=915) CABG (n=180) PTCA (n=173) CABG (n=734) PTCA (n=742) 84.484.4 80.980.9 76.476.4 55.755.7 86.886.8 86.486.4 0 1 3 4 5 72 6 0 1 3 4 5 72 6
- 51. ΕπαναγγείωσηΕπαναγγείωση vsvs Φαρμακευτικήαγωγή στην Στεφανιαία Νόσο διαβητικώνΦαρμακευτική αγωγή στην Στεφανιαία Νόσο διαβητικών ασθενώνασθενών BARI 2DBARI 2D (2368 άτομα με ΣΔ και ΣΝ(2368 άτομα με ΣΔ και ΣΝ Fu=5Fu=5 έτη)έτη) N Engl J Med 2009;360:2503-2514N Engl J Med 2009;360:2503-2514
- 52. Study name OutcomeTime point Statistics for each study Risk difference and 95% CI Risk Lower Upper difference limit limit p-Value PCI CABG AWESOME Survival 60 months 0.000 -0.144 0.144 1.000 48 / 65 58 / 79 BARI Survival 60 months -0.150 -0.288 -0.012 0.033 45 / 69 75 / 93 EAST Survival 60 months -0.003 -0.166 0.160 0.971 23 / 26 24 / 27 ERACI-II Survival 60 months 0.002 -0.132 0.136 0.977 35 / 39 35 / 39 MASS-II Survival 60 months -0.022 -0.130 0.085 0.684 50 / 56 54 / 59 RITA Survival 60 months 0.173 0.001 0.346 0.049 27 / 29 25 / 33 -0.008 -0.083 0.066 0.823 229/ 284 272 / 330 -0.25 -0.13 0.00 0.13 0.25 Favors CABG Favors PCI Study name Outcome Time point Statistics for each study Risk difference and 95% CI Risk Lower Upper difference limit limit p-Value PCI CABG BARI Survival 60 months 0.000 -0.037 0.037 1.000 426/ 468 409 / 449 EAST Survival 60 months -0.039 -0.108 0.030 0.270 130/ 148 137 / 150 ERACI-II Survival 60 months 0.054 -0.004 0.112 0.069 174/ 186 164 / 186 MASS-II Survival 60 months 0.037 -0.029 0.104 0.270 138/ 149 128 / 144 0.013 -0.023 0.049 0.483 868/ 951 838 / 929 -0.25 -0.13 0.00 0.13 0.25 Favors CABG Favors PCI Survival at 5 years for Patients with DiabetesSurvival at 5 years for Patients with Diabetes Survival at 5 years for Patients Without DiabetesSurvival at 5 years for Patients Without Diabetes ΣτηνΣτην πενταετία οι σακχαροδιαβητικοί που αντιμετωπίστηκαν με CABG είχανπενταετία οι σακχαροδιαβητικοί που αντιμετωπίστηκαν με CABG είχαν καλύτερη επιβίωση (80.5%) από τους ασθενείς που αντιμετωπίστηκαν με PCI (65.5%). Aυτή η διαφοράκαλύτερη επιβίωση (80.5%) από τους ασθενείς που αντιμετωπίστηκαν με PCI (65.5%). Aυτή η διαφορά δεν παρατηρήθηκε στους μη διαβητικούς PCI (91.1%) CABG (91.1%).δεν παρατηρήθηκε στους μη διαβητικούς PCI (91.1%) CABG (91.1%). Hlatky M.et all Lancet 2009;373:1190-97Hlatky M.et all Lancet 2009;373:1190-97
- 53. DES stends vsbypassDES stends vs bypass για πολυαγγειακή στεφ. νόσο σε διαβητικούς ασθενείςγια πολυαγγειακή στεφ. νόσο σε διαβητικούς ασθενείς ΜελέτηΜελέτη FREEDOM, 1900FREEDOM, 1900 άτομα με ΣΔ και ΣΝ. 140 κέντραάτομα με ΣΔ και ΣΝ. 140 κέντρα Μ.Μ. Farkouh et al NEJM November 5, 2012Farkouh et al NEJM November 5, 2012
- 54. Coronary revascularizationCoronary revascularization ofpatients with diabetesof patients with diabetes L. Ryden et alL. Ryden et al EHJEHJ August 30, 2013August 30, 2013 2013
- 55. Η συνδυαστική επίδρασητου διαβήτου και της φυσικής δραστηριότηταςΗ συνδυαστική επίδραση του διαβήτου και της φυσικής δραστηριότητας στο κίνδυνο θνητότητας απόστο κίνδυνο θνητότητας από CVDCVD αίτιααίτια HUNT study: 53837HUNT study: 53837 άτομα,άτομα, Fu = 12Fu = 12 έτηέτη B. Moe et al Diabetes Care 2013;36:690-695B. Moe et al Diabetes Care 2013;36:690-695
- 56. Πρωτογενής πρόληψηΠρωτογενής πρόληψηCVDCVD νόσου με είδη μεσογειακής διατροφήςνόσου με είδη μεσογειακής διατροφής PREDIMED study: 7447PREDIMED study: 7447 άτομα.άτομα. Fu=Fu= 4,84,8 έτηέτη R. Estruch et al NEJM April 2013R. Estruch et al NEJM April 2013
- 57. Η εξατομικευμένη φροντίδα(Η εξατομικευμένη φροντίδα (personalised care)personalised care) των ατόμωντων ατόμων με ΣΔΙΙ μειώνει τον κίνδυνο επιπλοκώνμε ΣΔΙΙ μειώνει τον κίνδυνο επιπλοκών • General Practise study in Denmark: Τυχαιοποιημένη controlled μελέτη που εκτιμά τη δομημένη ατομική φροντίδα (ΔΑΦ) vs συνηθή φροντίδα σε διάστημα 6 ετών • Στην ομάδα της ΔΑΦ κάθε 3 μήνες σε συναντήσεις με νοσηλεύτρια και γιατρό προσδιορίζουν εκ νέου οι στόχοι (ρύθμισης σακχάρου, απώλειας βάρους και αρτηριακή πίεση) και αποφασίζονταν οι νέες παρεμβάσεις • Τα άτομα της ΔΑΦ μείωσαν περισσότερο τα επίπεδα σακχάρου στο πλάσμα (7,9 vs 8,7 mmol/l p<0,001) της A1C (8,5% vs 9% p< 0,001) της ΣΑΠ (145 vs 150 mmHg p < 0,001) και της χοληστερόλης (6,0 vs 6,1 mmol/l p=0,02) συγκριτικά με την συμβατική ομάδα • 14 χρόνια μετά την παρέμβαση εκτιμήθηκαν οι14 χρόνια μετά την παρέμβαση εκτιμήθηκαν οι longtermlongterm επιπλοκέςεπιπλοκές -- Τα άτομα τηςΤα άτομα της ΔΑΦΔΑΦ είχαν μειωμένο κίνδυνο εμφραγματοςείχαν μειωμένο κίνδυνο εμφραγματος Μυοκαρδίου (ΗΜυοκαρδίου (ΗR = 0,81 p=0,03)R = 0,81 p=0,03) καικαι end pointend point σχετιζόμενουσχετιζόμενου με το ΣΔ (με το ΣΔ (HR=0,83 p = 0,016)HR=0,83 p = 0,016) L. Anekwe BMJ 2013;346:f 12393L. Anekwe BMJ 2013;346:f 12393
- 58. 19241924 ...η κατάλληλη θεραπείατου σακχαρώδη διαβήτη επιτυγχάνεται με διατήρηση του μεταβολισμού της γλυκόζης όσο το δυνατό πιο κοντά στις φυσιολογικές τιμές που χαρακτηρίζουν έναν μη διαβητικό ασθενή… Joslin EP. The treatment of diabetes mellitus, 3rd edition. London, H.Kimpton, 1924
- 59. 20122012 …… ToTo κλειδί γιατον περιορισμό της στεφανιαίαςκλειδί για τον περιορισμό της στεφανιαίας θνητότητας στον σακχαρώδη διαβήτη βρίσκεταιθνητότητας στον σακχαρώδη διαβήτη βρίσκεται στηνστην πρώιμη διάγνωση του ΣΔ και της ΣΝ και στηνπρώιμη διάγνωση του ΣΔ και της ΣΝ και στην επιθετική αντιμετώπιση όλων των παραγόντωνεπιθετική αντιμετώπιση όλων των παραγόντων κινδύνου…κινδύνου… Editorial: R . Nesto. Am. J .Med 2010;Editorial: R . Nesto. Am. J .Med 2010;
- 60. Σας ευχαριστώ -Σαςευχαριστώ -
Editor's Notes
- #4 4
- #6 Figure 3: Hazard ratios (HRs) for coronary heart disease and ischaemic stroke in people with versus those without diabetes, progressively adjusted for baseline levels of conventional risk factors Analyses were based on 264 353 participants (11 848 cases) for coronary heart disease and 157 315 participants (2858 cases) for ischaemic stroke with complete information on all covariates listed. BMI=body-mass index.
- #7 Patients with type 2 diabetes are at high risk for atherosclerosis and other cardiovascular disease (CVD). Insulin resistance is related to the elevated risk of CVD. Evidence suggests that hyperglycemia may contribute to endothelial dysfunction and ultimately lead to accelerated atherogenesis. Many individuals with type 2 diabetes are not diagnosed until they have experienced a cardiovascular event. People with impaired glucose tolerance or IGT (considered “prediabetes”) who do not have chronic hyperglycemia have a twofold increase in the risk of coronary artery disease (CAD) compared with normal subjects. Patients with type 2 diabetes have a threefold increased risk of CAD. In an effort to decrease the high level of morbidity and mortality associated with type 2 diabetes and to facilitate early diagnosis, the American Diabetes Association (ADA) guidelines now include a lower fasting plasma glucose (FPG) level for diagnosis of diabetes: >=126 mg/dL, reduced from the previous level of 140 mg/dL. The ADA also recently reduced the cutpoint for impaired fasting glucose (IFG) to 100 mg/dL, and redefined IFG as an FPG of 100 to 125 mg/dL. American Diabetes Association. Diabetes Care. 2003;26:3160-3167. Tsao PS, et al. Arterioscler Thromb Vasc Biol. 1998;18:947-953. Hsueh WA, et al. Am J Med. 1998;105(1A):4S-14S. American Diabetes Association. Diabetes Care. 1998;21:310-314.
- #13 File στεφ. νόσος Figure 3 The rate of Rentrop 0–1 and Rentrop 2–3 in patients with and without diabetes mellitus. Good collaterals were more frequent in diabetics than in non-diabetic patients (P Ό 0.001).
- #15 Figure 5— The “common soil” hypothesis of diabetes complications
- #16 File στεφ. νόσος Figure 6. Plaque pathobiology in acute coronary syndrome in diabetes.
- #19 Slide 26. Incidence of Fatal or Nonfatal MI During a 7-Year Follow-up in Relation to History of MI in Nondiabetic vs Diabetic Subjects: East-West Study In the East-West Study, diabetics with prior myocardial infarction had a higher incidence of myocardial infarction than diabetics without prior myocardial infarction, but more importantly, diabetics without prior myocardial infarction had a 20.2% incidence of myocardial infarction at 7-year follow-up, compared with an 18.8% incidence in nondiabetics with prior myocardial infarction. These results were important in establishing diabetes as a CHD risk equivalent. Although this study was criticized because it was conducted in a relatively high-risk population for CHD, namely Finland in the early 1980s, a subsequently published analysis of the Organization to Assess Strategies for Ischemic Syndromes (OASIS) Registry, which included prospective data from 6 countries (Australia, Brazil, Canada, Hungary, Poland, and the United States), also found that diabetic patients without prior cardiovascular disease had the same event rates as nondiabetic patients with prior cardiovascular disease. References: Haffner SM, Lehto S, Ronnemaa T, Pyorala K, Laakso M. Mortality from coronary heart disease in subjects with type 2 diabetes and in nondiabetic subjects with and without prior myocardial infarction. N Engl J Med 1998;339:229-234. http://www.ncbi.nlm.nih.gov:80/entrez/query.fcgi?cmd=Retrieve&db=PubMed&list_uids=9673301&dopt=Abstract Malmberg K, Yusuf S, Gerstein HC, Brown J, Zhao F, Hunt D, Piegas L, Calvin J, Keltai M, Budaj A. Impact of diabetes on long-term prognosis in patients with unstable angina and non-Q-wave myocardial infarction: results of the OASIS (Organization to Assess Strategies for Ischemic Syndromes) Registry. Circulation 2000;102:1014-1019. http://www.ncbi.nlm.nih.gov:80/entrez/query.fcgi?cmd=Retrieve&db=PubMed&list_uids=10961966&dopt=Abstract Keywords: coronary heart disease, diabetes, myocardial infarction, secondary prevention Slide type: graph
- #20 Effects of diabetes alone compared with prior myocardial infarction alone on odds of developing fatal or non-fatal myocardial infarction. CHD, coronary heart disease; CI, confidence interval; MI, myocardial infarction.
- #21 File Στεφ. Νόσος
- #27 Cardiovascular risk assessment in diabetes
- #28 File guidelines
- #35 We included inpatients in the MICU, SICU, and perioperative settings as well as patients with traumatic brain injury. We defined hypoglycemia as a blood glucose level less than 2.2 mmol/L (40 mg/dL). Events is the number of participants with 1 or more hypoglycemic episodes in the treatment and control groups. MICU medical intensive care unit; NICE-SUGAR Normoglycemia in Intensive Care Evaluation–Survival Using Glucose Algorithm Regulation study; SICU surgical intensive care unit.
- #38 In both type 1 diabetes (DCCT) and type 2 diabetes (UKPDS and Kumamoto Study), improvements in glycaemic control reduced the risk for retinopathy and nephropathy. In both type 1 and type 2 diabetes there was a substantial reduction in cardiovascular disease risk with improvements in glycaemic control. Neuropathy improved with improvements in glycaemic control in people with type 1 (DCCT) and type 2 (Kumamoto Study) diabetes. Citations: Diabetes Control and Complications Trial Research Group. The effect of intensive treatment of diabetes on the development and progression of long-term complications in insulin-dependent diabetes mellitus. N Engl J Med 1993;329:977-986. Ohkubo Y, Kishikawa H, Araki E, Miyata T, Isami S, Motoyoshi S, Kojima Y, Furuyoshi N, Schichiri M. Intensive insulin therapy prevents the progression of diabetic microvascular complications in Japanese patients with non-insulin-dependent diabetes mellitus: a randomized prospective 6-year study. Diab Res Clin Pract 1995;28:103-117. UK Prospective Diabetes (UKPDS) Group. Intensive blood-glucose control with sulphonylureas or insulin compared with conventional treatment and risk of complications in patients with type 2 diabetes (UKPDS 33). Lancet 1998;352:837-853.
- #41 File στεφ. νόσος, ρύθμιση Fig 3 Forest plot for macrovascular events: myocardial infarction (fatal and non-fatal) and stroke (fatal and non-fatal). Data on myocardial infarctions not available for PROactive28
- #44 Recommendations on diabetes mellitus
- #46 Antiplatelet therapy in patients with diabetes
- #50 Management of patients with stable and unstable coronary artery disease and diabetes
- #51 Impact of Diabetes on 7-Year Survival in BARI At 7 years in BARI, there was a statistically significant survival advantage for patients randomized to CABG compared with PTCA (84.4% survival for CABG and 80.9% survival for PTCA). The observed differences in survival could be attributed to a substantial treatment difference in the survival of 353 patients with treated diabetes (76.4% for diabetics with CABG, 55.7% for diabetics with PTCA). Among the patients with diabetes, cumulative survival was nearly identical (86.4% for CABG, 86.8% for PTCA). Reference: BARI Investigators. Seven-year outcome in the Bypass Angioplasty Revascularization Investigation (BARI) by treatment and diabetic status. J Am Coll Cardiol 2000;35:1122-1129.
- #52 Rates of Survival and Freedom from Major Cardiovascular Events. There was no significant difference in rates of survival between the revascularization group and the medical-therapy group (Panel A) and between the insulin-sensitization group and the insulin-provision group (Panel B). The rates of major cardiovascular events (death, myocardial infarction, or stroke) also did not differ significantly between the revascularization group and the medical-therapy group (Panel C) or between the insulin-sensitization group and the insulin-provision group (Panel D).
- #54 File στεφ. νόσος Figure 1. Kaplan–Meier Estimates of the Composite Primary Outcome and Death. Shown are rates of the composite primary outcome of death, myocardial infarction, or stroke (Panel A) and death from any cause (Panel B) truncated at 5 years after randomization. The P value was calculated by means of the log-rank test on the basis of all available follow-up data.
- #55 Coronary revascularization of patients with diabetes
- #56 File μάκρο-, διατροφή Table 3dThe combined effect of diabetes and physical activity on risk of death from cardiovascular disease
- #57 File διατροφή Figure 1. Kaplan–Meier Estimates of the Incidence of Outcome Events in the Total Study Population. Panel A shows the incidence of the primary end point (a composite of acute myocardial infarction, stroke, and death from cardiovascular causes), and Panel B shows total mortality. Hazard ratios were stratified according to center (Cox model with robust variance estimators). CI denotes confidence interval, EVOO extra-virgin olive oil, and Med Mediterranean.
- #58 File ρύθμιση, φαρμ. Αγωγή