ระดับของภาษา

1. เอกสารประกอบการสอน
เรื่อง
ระดับ
ภาษา

2. ระดับภาษา

3. ระดับ
ภาษา

4. ระระดัดับบขขอองภาภาษาแบ่แบ่งตาตาม ม กาการรใช้ภาภาษาษาตาตามมสัสัมมพันนธธภาอองงบุบุคคคคล ล ตามมโอกากาสสและและกาลเทเทศะ ศะ แบ่งงอออกกเป็เป็น ๕ ๕ ระ

5. ๑. ภาษาระดับ
พิธีการ
 เป็นภาษาที่มีการเลือกสรรถ้อยคำาใน
ระดับสูง ไพเราะ สละสลวย
 โอกาสที่ใช้ภาษาระดับนี้จะเป็นงานพิธี
ที่มีความสำาคัญ
 สัมพันธภาพระหว่างผู้รับสารกับผู้ส่ง
สารจะเป็นในลักษณะการสอื่สาร แบบ
ทางเดียว
 เช่น คำากราบบังคมทูลในงานพระราช
พิธี พระบรมราโชวาท สุนทรพจน์
วรรณคดีมรดก เป็นต้น

6. ตัวอย่าง
เนื่องในวโรกาสอันเป็นมหามงคลที่ใต้ฝ่า
ละอองธุลีพระบาทเจริญพระชนมพรรษาครบ ๖
รอบ ปวงประชาชาวไทยขอน้อมเกล้าฯ ถวาย
พระพรชัย ขอให้สงิ่ศักดิ์สิทธิ์อันทรงมหาพลานุ
ภาพทงั้หลาย จงโปรดอภิบาลบันดาลดลให้ใต้
ฝ่าละอองธุลีพระบาทจงเจริญด้วยมิ่งมหาศุภ
สวัสดิ์ เจริญพระชนมพรรษานับหมนื่ ๆ
ศตพรรษ สถิตเสถียรเป็นร่มโพธิ์ทองของปวง
ประชาชาวไทย ตราบชั่วกัลปาวสาน
( ภาวาส บุนนาค . “ ราชาภิสดุดี ” ใน ภาษาพิจารณ์ เล่ม ๒, หน้า
๑๓๙.)

7. ๒. ภาษาระดับทางการ
 เรียกอีกอย่างหนงึ่ว่า ภาษาแบบแผน
 เป็นภาษาที่มีการเลือกสรรถ้อยคำาอย่าง
ถูกต้องตามแบบแผนของภาษาไทยที่ดี
ใช้ถ้อยคำาสุภาพ อาจมีการใช้ศัพท์ทาง
วิชาการปะปนอยู่ด้วย
 เกิดขึ้นเนอื่งจากตำาแหน่งหน้าที่ หรือการ
ติดต่อประสานงานที่เป็นทางการเท่านั้น
 เช่น การเขียนรายงานทางวิชาการ งานวิจัย
ตำารา บทความทางวิชาการ หนังสือราชการ
เป็นต้น

8. ตัวอย่าง
ขอพระบรมเดชานุภาพมหึมาแห่งสมเด็จ
พระบูรพมหากษัตริยาธิราชจงคุ้มครองประเทศ
ชาติและประชาชนชาวไทยให้ผ่านพ้นสรร
พอุปัทว์พิบัติภัยทงั้ปวง อริราชศัตรูภายนอก
อย่าล่วงเข้าทำาอันตรายได้ ศัตรูหมพู่าลภายใน
ให้วอดวายพ่ายแพ้ภัยตัว บันดาลความสุข
ความมนั่คงให้บังเกิดทวั่ภูมิมณฑล บันดาล
ความร่มเย็นแก่อเนกนิกรชนครบคามเขตขอบ
ขัณฑสีมา

9. ๓. ภาษาระดับกึ่ง
ทางการ
 เป็นภาษาที่ใช้เพื่อการสื่อสารให้เกิด
ความเข้าใจกันด้วยความรวดเร็ว ลด
ความเป็นทางการลงบ้าง เพื่อให้เกิด
ความใกล้ชิดยิ่งขึ้นระหว่างผู้ส่งสารและ
ผรูั้บสาร
 มักใช้ในการปรึกษาหารือกิจธุระ
ระหว่างบุคคลหรือกลมุ่บุคคล การ
ประชุมกลมุ่ การปรึกษางาน การ
วางแผนร่วมกัน ฯลฯ
 มีการเปิดโอกาสให้ผู้รับสารมีส่วนร่วม

10. ตัวอย่าง
“… หนังเรื่องนี้มีโครงเรื่องหลักอยู่ที่
การเปลี่ยนแปลงของภูมิอากาศโลกใน
องค์รวม อันเป็นผลพวงจากปฏิกิริยาเรือน
กระจก หรือ green house effect ซึ่ง
เกิดจากนำ้ามือมนุษย์โลกอย่างเราๆทั้งนนั้
ไม่ว่าจะเป็นการเผาไหม้เชื้อเพลิงให้เกิด
ความร้อนและควันลอยขึ้นไปเกิดเป็นชั้น
ห่อหุ้มโลกไว้ ส่งผลให้รังสีความร้อนจาก
ดวงอาทิตย์ที่ส่องลงมายังโลกสะท้อนกลับ
ออกไปในห้วงอวกาศไม่ได้โลกเลยกลาย
เป็นเตาอบยักษ์ที่ร้อนขึ้นเรื่อยๆ…”
(ชาธร สิทธิเคหภาค, ๒๕๔๗:

11. ๔. ภาษาระดับสนทนา
(ไม่เป็นทางการ)
 เป็นภาษาที่ใช้ในการสื่อสารระหว่าง
บุคคลที่มีความสัมพันธ์ยังไม่ถึงขั้นสนิท
สนม
 ใช้เฉพาะการพูด การสนทนาในชีวิต
ประจำาวัน เช่น การพูดจากันระหว่าง
เจ้าหน้าที่กับประชาชนที่มาติดต่องาน
หรือการแนะ นำาตัวในงานสังคม โดยที่
บุคคลที่เกี่ยวข้องไม่เคยรู้จักกันมาก่อน
 มักจะนำาไปใช้ถ่ายทอดในงานเขียน
เรื่องบันเทิงคดี เช่น บทสนทนาใน
นวนิยายหรือเรื่องสนั้ บทละคร การ

12. ตัวอย่าง
บทความเรื่องเขาอีโต้ สถานีความมันเชิง
เขาใหญ่ ในคอลัมน์ BikeLine ความว่า
“...ความตั้งใจในการเดินทางของผมครั้งนี้อยู่
ที่การหาเส้นทางซอกแซกไปที่นำ้าตกเหวอีอำ่า
ของอุทยานแห่งชาติเขาใหญ่ แต่ความตั้งใจมิ
เป็นผลเมื่อเจ้าหน้าที่อุทยานฯที่หน่วยพิทักษ์
ป่าคลองเพกาปฏิเสธอย่างนิ่มนวลว่า ไม่
สามารถอนุญาตให้ขึ้นไปปั่นจักรยานได้
เนื่องจากยังไม่มีนโยบายให้ปั่นจักรยานขึ้นไป
เที่ยวนำ้าตกเหวอีอำ่า ซึ่งคงจะต้องรอไปอีกพัก
ใหญ่ๆ เพราะอยู่ในช่วงสำารวจจัดทำาเส้นทาง
โดยทางอุทยานฯมีแนวคิดที่จะเปิดให้จักรยาน
เสือภูเขาขึ้นไปอยู่แล้ว แต่เมื่อไหร่ยังไม่ทราบ
เป็นคำาปฏิเสธที่นุ่มนวล เราจึงได้แต่น้อมรับ

13. ๕. ภาษาระดับปาก หรือ
ภาษาระดับกันเอง
 เป็นภาษาที่ใช้ในวงจำากัด ใช้กับบุคคล
ที่สนิทสนมคนุ้เคยกันเป็นพิเศษ เช่น
ระหว่างเพอื่นสนิท บุคคลในครอบครัว
 สื่อสารกันในเนื้อหาที่รับรู้กันได้เฉพาะคู่
สนทนาเท่านั้น
 สถานที่ใช้มักเป็นที่ส่วนตัว เช่น ที่บ้าน
 เน้นความสนุกสนาน ไม่นิยมบันทึกเป็น
ลายลักษณ์อักษร
 สารที่สื่อถึงกันไม่มีขอบเขต แต่มักใช้
ในการพูดจากันเท่านั้น
 อาจปรากฏอยู่ในบทสนทนานวนิยาย
หรือเรื่องสั้นเพื่อความสมจริง บทความ

14. ตัวอย่าง
บทสนทนาจากนวนิยายเรื่อง
มายาตะวัน กล่าวว่า
“เออ นังบ้า ไป ไปนงั่รวมกันทเี่ก้าอี้โน่น
จำาไว้ ถ้าคิดหนีฉันยิงจริงๆ ไอ้ชิด เอ็งดูนัง
สองตัวนใี่ห้ดี ถ้ามันไปทปี่ระตูเมอื่ไหร่ยิงมันได้
เลย” เชนขู่เสียงเกรี้ยว
(กิ่งฉัตร, ๒๕๔๙: ๔๖๒)

15. ภาษาแบบแผน
ภาษาที่เป็นทางการ
ภาษากึ่งแบบแผน
ภาษากึ่งทางการ
ภาษาปาก
ภาษาไม่เป็นทางการ
ข้าพเจา้ กระผม ดิฉัน ผม ฉัน เรา ผม ฉัน หนู
บิดา คุณพ่อ พ่อ
มารดา คุณแม่ แม่
โรงภาพยนตร์โรงหนัง โรงหนัง
ใบอนุญาตขับรถยนต์ ใบขับขี่ ใบขับขี่
หนังสือรับรอง ใบรับรอง ใบรับรอง
ดวงตราไปรษณียากร
แสตมป์ แสตมป์
กรุงเทพมหานคร กรุงเทพ ฯ บางกอก
ศีรษะ หัว กบาล
ฌาปนกิจศพ
ปลงศพ เผาศพ
ประทับตรา
ตีตรา ตีตรา ปั๊มตรา
รับประทาน กิน ยัด แดก ซัด กิน ยัด แดก ซัด
ดื่มสุรา ดื่มเหล้า กินเหล้า ถองเหล้า ซัด
เหล้า
ตตัวัวออยย่า่างง

16. หลักการใช้ภาษาให้ถูกต้อง
ตามระดับภาษา
 การใช้ภาษาระดับใดในการสื่อสารจึงจะ
เหมาะสมนั้น ควรพิจารณาดังนี้
 ๑.สัมพันธภาพระหว่างบุคคล
 ๒. กาลเทศะ
 ๓. เนื้อของสาระ
 ๔. วิธีการสื่อสาร