1. การเปลี่ยนแปลงสังคมไทย
อ.อุษณีย ยุชยะทัต
โรงเรียนชิโนรสวิทยาลัย
สังคมไทยโบราณ มีการแบงคนเปนชนชั้นตางๆ เพราะความตองการแรงงานในการผลิตและการ
ทําสงครามลักษณะชนชั้นในสังคมไทยคือ
1. เปนระบบอุปถัมภ คือพึ่งพาอาศัยกัน
2. เลื่อนชั้นไดตามความสามารถ
สมัยสุโขทัย
มีการแบงคนออกเปน 2 ชั้น ไดแก
1. ชนชั้นปกครองไดแก พระมหากษัตริย และขุนนาง
2. ชนชั้นผูถกปกครอง ไดแก ไพร และขา
ู
สมัยอยุธยา
การควบคุมกําลังคน แบงเปน 2 ระบบ คือ ระบบไพร และระบบศักดินา
สังคมไทยในสมัยอยุธยา แบงออกเปน 4 ชั้น ไดแก เจา ขุนนาง ไพร ทาส สวนพระสงฆถือเปน
ชนชั้นพิเศษ
เจา หมายถึง พระมหากษัตริย และเจานาย ซึ่งหมายถึงผูสืบเชื้อสายใกลชิดพระมหากษัตริย ไดแก
เจาฟา พระองคเจา และหมอมเจา ถือศักดินาลดหลั่นกันลงไป และมีสิทธิพิเศษ คือ ไมตองถูกเกณฑ
แรงงาน ไมตองเสียภาษี ไดผลประโยชนจากไพรในสังกัด ไดรับพระราชทานเบี้ยหวัดประจําป

ขุนนาง (นาย, มูลนาย) คือ ขาราชการมีบทบาทสําคัญดานการปกครอง ถือศักดินา 400 – 10,000
ไร ประกอบดวย ยศศักดิ์ 4 อยาง คือ ยศ ตําแหนง ราชทินนาม ศักดินา
สิทธิของขุนนาง ไดแก
1. ไมตองถูกเกณฑแรงงาน

2. ขุนนางผูใหญเขาเฝาพระมหากษัตริยใกลชิดได
3. ไดผลประโยชนจากไพร
4. ไดผลประโยชนจากตําแหนงหนาที่การงาน
1
สังคมศึกษา อ.อุษณีย ยุชยะทัต

2. ไพร คือประชาชนซึ่งถือวาเปนคนกลุมใหญของสังคม ถือศักดินา 10 – 25 ไร มีหนาที่รับใช
ราชการโดยสังกัดมูลนาย เพื่อจะไดรับการคุมครองตามกฎหมาย แบงออกเปน 2 ประเภท คือ
1. ไพรหลวง คือ คนของทางราชการมีหนาที่ทํางานใหกับทางราชการโดยการเกณฑแรงงาน
2. ไพรสม คือ คนของขุนนางมีหนาที่ทํางานกับขุนนาง
การเกณฑแรงงาน หมายถึง การทํางานใหกับทางราชการ โดยไมไดคาตอบแทน
ในสมัยอยุธยาความตองการแรงงานมีมาก เกณฑแรงงานไพรปละ 6 เดือน โดยเกณฑเขาเดือน
ออกเดือน
สิทธิหนาที่ของไพร คือ
1. เสียภาษีอากร
2. มีสิทธิจับจองเปนเจาของที่ดินได
3. ตองขึ้นทะเบียนสังกัดมูลนาย
4. ยายสังกัด กรมกอง ภูมิลําเนาไมได
ทาส คือ กลุมชนชั้นตํ่าที่สดของสังคม ถือศักดินา 5 ไร ทาสมี 7 ชนิด ไดแก
ุ
- ทาสสินไถ
- ทาสในเรือนเบี้ย
- ทาสทานให
- ทาสไดมาแตบิดามารดา
- ทาสที่ชวยไวยามเมื่อตองโทษทัณฑ
- ทาสที่เลี้ยงไวยามขาวยากหมากแพง ทาสเชลย
ทาสที่มีมากที่สุด คือ ทาสสินไถ
ทาสที่ไดรับการปลดปลอย เปนอันดับแรก คือ ทาสในเรือนเบี้ย
ทาสเปนอิสระไดโดย
1. ไถถอนตัวเอง
2. โดยการบวช
3. แตงงานกับนายเงิน หรือลูกหลานนายเงิน
4. ไปสงครามถูกจับเปนเชลย หนีรอดกลับมาได
5. ฟองรองนายเงินเปนกบฎ สอบสวนแลวเปนความจริง
2
สังคมศึกษา อ.อุษณีย ยุชยะทัต

3. ความสัมพันธระหวางชนชั้นในสมัยอยุธยา
ความสัมพันธระหวางชนชั้นในสมัยอยุธยา เปนระบบอุปถัมภ พึ่งพาอาศัยซึ่งกันและกัน ไดแก
1. พระมหากษัตริย กับขุนนาง
2. มูลนาย กับไพร
3. นายเงิน กับทาส
สมัยกรุงธนบุรี
เนื่องจากในสมัยอยุธยาไพรสูญหาย หลบหนีไปมาก สมัยกรุงธนบุรีมีการควบคุมไพรเขมงวดกวา
สมัยอยุธยาโดยการสักเลก คือ สักขอมือไพร เพื่อปองกันการหลบหนี
สมัยรัตนโกสินทรตอนตน
สมัยรัตนโกสินทรตอนตน มีการลดการเกณฑแรงงานไพรหลวงนอยลง โดย
- สมัยรัชกาลที่ 1 เกณฑแรงงานปละ 4 เดือน โดยเกณฑเขาเดือน ออก 2 เดือน
- สมัยรัชกาลที่ 2 เกณฑแรงงานปละ 3 เดือน โดยเกณฑเขาเดือน ออก 3 เดือน
การเปลี่ยนแปลงสังคมสมัยรัชกาลที่ 3 ทําสนธิสัญญาฉบับแรกกับอังกฤษ คือ สัญญาเบอรนี
พ.ศ.2369 เกิดธรรมยุติกนิกาย
ขอทดสอบ
1. การจัดระเบียบสังคมไทยสมัยอยุธยาเกี่ยวของกับเรื่องใดนอยที่สุด
1. ความมั่นคงของอาณาจักร 2. กําลังแรงงานของทางราชการ
3. ความเจริญของบานเมือง 4. ความสัมพันธระหวางไพรกับมูลนาย
2. คําอธิบายเกี่ยวกับมูลนาย-ไพร ขอใดผิด
1. ลูกของมูลนาย แมมีศักดินาตํ่ากวาเกณฑก็ไมถือวาเปนไพร
2. ไพรไมมีโอกาสเลื่อนฐานะทางสังคมเปนมูลนายได
3. มูลนายไมตองถูกเกณฑแรงงาน ไพรตองถูกเกณฑแรงงาน
4. มูลนายมีศักดินาสูงกวา 400 ไรนา สวนไพรตํ่ากวา 400 ไร
3
สังคมศึกษา อ.อุษณีย ยุชยะทัต

4. 3. “นายเหมือนเปนไพรของขุนชํานาญบริรักษ” ขอใดแสดงความสัมพันธระหวางคนทั้ง 2 ไมถูกตอง
1. ขุนชํานาญบริรักษตองดูแลไมใหใครทํารายนายเหมือน
2. ถาหากนายเหมือนขัดสนเงินไมสามารถไปขอขุนชํานาญบริรักษได
3. นายเหมือนมีหนาที่ทํานาทั้งในที่นาของตน และที่นาของขุนชํานาญบริรักษ
4. เมื่อนายเหมือนมีคดีความ ขุนชํานาญบริรักษตองไปศาลกับนายเหมือนดวย
4. ขอใดเปนกลไกสําคัญในการควบคุมกําลังคนในระบบไพร
1. ไพรตองสังกัดมูลนาย 2. ไพรจับจองที่ดินไมได
3. ไพรเปลี่ยนแปลงสถานะไมได 4. ไพรตองมาทํางานใหราชการ
5. ขอมูลในขอใดตอไปนี้ที่ไมถูกตอง
1. มูลนายและขุนนางมีศักดินาตั้งแต 400 ไรขึ้นไป
2. สนธิสัญญาเบอรนีเปนสนธิสัญญาที่ไทยเสียเปรียบอังกฤษมาก
3. ไทยเสียดินแดนใหฝรั่งเศสครั้งแรกในรัชกาลที่ 4
4. การลดเวลาเขารับราชการของไพรเหลือปละ 3 เดือน เริ่มในรัชกาลที่ 2
6. สิทธิเกี่ยวกับไพรในขอใดไมถูกตอง
1. ถือครองศักดินาได 2. เลื่อนตําแหนงเปนขาราชการได
3. โยกยายกรมกองสังกัดไมได 4. จับจองกรรมสิทธิ์ในที่ดินไมได
7. ขอใดตรงกับวัตถุประสงคเบื้องตนของการจัด “ระบบไพร”
1. ตองการแรงงาน 2. ตองการภาษี
3. ตองการเสริมอํานาจบารมี 4. ตองการหาคนมาเขาเวรรับราชการ
8. เหตุผลขอใดทําใหไพรตองมีสังกัด
1. ความคุมครองตามกฎหมาย 2. ความคุมครองในเรื่องทรัพยสิน
3. ความคุมครองดานความปลอดภัย 4. ความคุมครองในเรื่องการถือครองที่ดิน
9. ตั้งแตสมัยอยุธยาจนถึงสมัยรัตนโกสินทรตอนตน เหตุใดชายฉกรรจจําเปนตองเปนไพร
ก. ถูกเกณฑแรงงานโดยทางราชการ
ข. เขารับราชการเพื่อใหมีศักดินาสูงกวาทาส
ค. ตองการที่จะไดรับความคุมครองตามกฎหมาย
ง. มีสิทธิจับจองที่ดนที่ตนไดลงแรงไวและยังไมมีเจาของ
ิ
1. ก และ ข 2. ข และ ง
3. ก และ ค 4. ค และ ง
4
สังคมศึกษา อ.อุษณีย ยุชยะทัต

5. 10. การสรางระบบมูลนาย-ไพร สังคมไทยสมัยศักดินา ในระยะเริ่มแรกมีวัตถุประสงคสําคัญอยางไร
1. รัฐบาลจะไดจัดเก็บภาษีและควบคุมแรงงานไพรอยางมีระบบ
2. ควบคุมมูลนายมิใหมีไพรมาก เพราะถามีมากอาจเปนกบฎตอกษัตริยได
3. เกณฑคนออกรบในสงครามและเกณฑไพรมาใชในราชการในเวลาปกติ
4. ควบคุมการเคลื่อนไหวของไพรและมูลนายมิใหเปนกบฎ ขณะเดียวกันก็สะดวกรวดเร็วเวลาเกณฑ
พวกนี้ออกรบ
5
สังคมศึกษา อ.อุษณีย ยุชยะทัต

6. การเปลี่ยนแปลงทางสังคม
ในสมัยรัชกาลที่ 4 ไทยติดตอกับตะวันตกมากขึ้น เปนผลมาจากการทําสัญญาบาวริง ทําใหเกิดการ
เปลี่ยนแปลงทางสังคมอยางมาก
การเปลี่ยนแปลงทางสังคมในสมัยรัชกาลที่ 4
1. ยกเลิกการหมอบคลานเขาเฝา
2. ยกเลิกการไมสวมเสื้อเขาเฝา
3. ใหเสรีภาพในการนับถือศาสนามากขึ้น
4. ฟนฟูประเพณีตีกลองรองฎีกา
5. ยกเลิกกองทหารขับไลประชาชน เมื่อขบวนเสด็จผาน
6. จางชาวตางชาติมาสอนหนังสือในวัง
สาเหตุที่รัชกาลที่ 4 เปลี่ยนแปลงประเพณีบางอยาง เนื่องจาก
1. กลัวภัยจากลัทธิจักรวรรดินยมิ
2. รับวิทยาการจากตะวันตกมาในสมัยรัชกาลที่ 3
การปฏิรูปสังคมสมัยรัชกาลที่ 5 ไดแก
1. เลิกไพร
2. เลิกทาส
3. ปฏิรูปการศึกษา
4. ปฏิรูปการศาล
ขั้นตอนในการเลิกไพร
1. จัดตั้งกรมทหารหนา ใหไพรที่มูลนายตายมาสมัครทหารแบบใหม
2. ใหไพรหลวงที่ไมมาเขาเวรรับราชการเสียเงินแทนปละ 6 บาท
3. ตราพระราชบัญญัติทหาร โดยใหไพรทั่วประเทศเขามารับการฝกหัดทหาร
4. ตราพระราชบัญญัติลักษณะการเกณฑทหาร พ.ศ. 2448 กําหนดใหชายฉกรรจอายุ 18-20 ป เขา
รับราชการทหาร 2 ป เมื่อปลดประจําการแลวไมตองเสียเงินคาราชการอีกตอไปเปนการยกเลิกไพรอยาง
สิ้นเชิง
6
สังคมศึกษา อ.อุษณีย ยุชยะทัต

7. ขั้นตอนในการเลิกทาส
1. ออกประกาศสํารวจทาส และประกาศใชพระราชบัญญัติเกษียณอายุลกทาส ลูกไท พ.ศ. 2417
ู
กําหนดวา ใหทาสที่เกิดในปที่รัชกาลที่ 5 ขึ้นครองราชสมบัติ (พ.ศ. 2411) เปนอิสระไดเมื่ออายุ 21 ป
2. ออกพระราชบัญญัติเลิกทาสในมณฑลตะวันออกเฉียงเหนือ
3. ออกพระราชบัญญัติทาสในมณฑลบูรพา
4. ออกพระราชบัญญัติทาสรัตนโกสินทรศก 124 มีผลบังคับใชต้งแต เมษายน พ.ศ.2448 มีสาระ
ั
สําคัญ คือ
- หามซื้อขายทาสโดยเด็ดขาด
- ลดคาตัวทาสลงเดือนละ 4 บาท
ผลของการเลิกไพรและทาส
1. แรงงานมีอิสระมากขึ้น
2. เกิดกองทหารประจําการติดอาวุธสมัยใหม
3. ความจงรักภักดีตอพระมหากษัตริยมีมากขึ้น
4. ประชาชนมีโอกาสไดรับการศึกษา และมีโอกาสไดรวมพัฒนาประเทศมากขึ้น
การปฏิรูปการศึกษา มีจุดมุงเนนเพื่อสรางคนเขารับราชการ ดําเนินการดังนี้
1. ตั้งโรงเรียนขึ้นในวัง คือ โรงเรียนวังหลวง โรงเรียนสอนภาษาอังกฤษ โรงเรียนนายทหาร
มหาดเล็ก และโรงเรียนแผนที่
2. ตั้งกระทรวงศึกษาธิการ มีการวางแผนการศึกษาของชาติ
3. ตั้งโรงเรียนหลวงสําหรับราษฎร คือ โรงเรียนวัดมหรรณพาราม
4. ตั้งโรงเรียนนายรอยทหารบก
5. ตั้งโรงเรียนกฎหมาย และการสอบชิงทุนเลาเรียนหลวง ซึ่งเรียกกันวา คิงสสกอลาชิป
6. ตั้งโรงเรียนนายทหารเรือ
การปรับปรุงและขยายการศึกษาในสมัยรัชกาลที่ 6
1. ตราพระราชบัญญัติประถมศึกษา พ.ศ. 2464
2. กําเนิดจุฬาลงกรณมหาวิทยาลัย
สังคมไทยภายหลังการเปลี่ยนแปลงการปกครอง พ.ศ. 2475
ภายหลังการเปลี่ยนแปลงการปกครองสังคมไทยมีการเปลี่ยนแปลงไปมาก โดยเฉพาะในสมัย
จอมพล ป. พิบูลสงคราม เปนนายกรัฐมนตรี เมืองไทยเขาสูยุคสรางชาติ ซึ่งหมายถึงการสรางประเทศใหยิ่ง
ใหญ คนไทยมีวัฒนธรรม มีการเปลี่ยนแปลงในสังคมไทย เชน
7
สังคมศึกษา อ.อุษณีย ยุชยะทัต

8. - เปลี่ยนวันขึ้นปใหม จากวันที่ 1 เมษายน เปนวันที่ 1 มกราคม
- เปลี่ยนชื่อสยาม มาเปนไทย
- กําหนดใหวันที่ 24 มิถุนายนเปนวันชาติ
- เปลี่ยนแปลงการแตงกายใหมานุงกางเกงขายาวสําหรับผูชาย และกระโปรงสําหรับผูหญิง
- ยกเลิกบรรดาศักดิ์ตางๆ
สังคมไทยภายหลังสงครามโลกครั้งที่ 2
ภายหลังสงครามโลกครั้งที่ 2 เกิดลัทธิสงครามเย็น ซึ่งเปนความขัดแยงทางอุดมการณทางการเมือง
ระหวางประชาธิปไตย กับลัทธิคอมมิวนิสต รัฐบาลมีนโยบายตอตานภัยคอมมิวนิสต โดยการมีสมพันธภาพ
ั
กับโลกเสรีโดยเฉพาะกับอเมริกา สังคมไทยระยะนีมการขยายตัวทางการศึกษา และเศรษฐกิจภาคอุตสาหกรรม
้ ี
มากขึ้น
สังคมไทยภายใตแผนพัฒนาเศรษฐกิจ และสังคมแหงชาติ
ประเทศไทยเริมพัฒนาเศรษฐกิจ และสังคมแบบมีแผนเปนครังแรก พ.ศ. 2504 ในสมัยจอมพลสฤษดิ์
่ ้
ธนะรัชต เปนนายกรัฐมนตรี ทําใหเกิดการขยายตัวทางเศรษฐกิจ และการเปลี่ยนแปลงทางสังคมควบคูกัน
ไป
ขอทดสอบ
1. สังคมไทยกอนสมัยรัชกาลที่ 5 มีลักษณะอยางไร
1. ตั้งแตพระมหากษัตริยจนถึงทาสตางมีศักดินาตั้งแต 100,000 ไรถึง 5 ไร ลดหลั่นกันไป
2. ไพรและทาสอยูภายใตการควบคุมของพระมหากษัตริย เจานาย และขุนนาง
3. ชนชั้นไพรและทาสเปลี่ยนแปลงฐานะไมได แตพระมหากษัตริยและเจานายสามารถเปลี่ยนแปลง
ฐานะได
4. พอคาและผูที่มีความรูไดรับการยกยองอยางสูงในสังคม
2. สิทธิสภาพนอกอาณาเขต มีความหมายตรงกับขอใด
1. ชาวตางชาติไดรับการยกเวนไมตองเสียภาษี
2. ชาวตางชาติไดรับการยกเวนไมตองถูกเกณฑแรงงาน
3. ชาวตางชาติไดรับการพิจารณาคดีในศาลกงสุลตามกฎหมายของตน
4. สิทธิอํานาจของเมืองแมเหนือดินแดนอื่น
8
สังคมศึกษา อ.อุษณีย ยุชยะทัต

9. 3. การเปลี่ยนแปลงสังคมและวัฒนธรรมไทย ซึ่งเกิดขึ้นในรัชสมัยพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกลาเจา-
อยูหัว มีลักษณะที่สําคัญอยางไร
1. รับวัฒนธรรมของโลกตะวันตกที่สอดคลองกับวัฒนธรรมไทย
2. ปรับเปลี่ยนวัฒนธรรมไทยใหสอดคลองกับวัฒนธรรมของโลกตะวันตกเทาที่จําเปน
3. รับเอาสังคมวัฒนธรรมของชาติตะวันตกเขามาในสังคมไทยในลักษณะถูกบังคับจากมหาอํานาจ
4. การเปลี่ยนแปลงสังคมและวัฒนธรรมไทย เกิดขึ้นเฉพาะในเขตเมืองหลวงเทานั้น
4. การพัฒนาทางสังคมในสมัยรัชกาลที่ 6 ในลักษณะใดที่เกิดประโยชนสูงสุด
1. กําหนดเกณฑการเขาเรียนหนังสือสําหรับเด็กไทย
2. ยกเลิกการเกณฑแรงงานเปลี่ยนเปนระบบเกณฑทหาร
3. สงเสริมความรูสึกชาตินิยมผานทางงานวรรณกรรม
4. สนับสนุนบทบาทและความสําคัญของกลุมเสือปา
5. ภายหลังการเปลี่ยนแปลงการปกครอง พ.ศ. 2475 แลว สังคมไทยเปนอยางไร
1. คนไทยทุกคนมีความเสมอภาคภายใตกฎหมายเดียวกัน
2. คณะราษฎรเปนกลุมบุคคลที่มีอํานาจมากตามรัฐธรรมนูญ
3. สตรีไทยยังไมมีสิทธิในการออกเสียงเลือกตั้งจนถึงสงครามโลกครั้งที่ 2
4. พระภิกษุสงฆมีสิทธิออกเสียงในการเลือกตั้งสภาผูแทนราษฎร จนถึง พ.ศ. 2500
6. ขอใดเปนปจจัยสําหรับจัดระดับชนชั้นในสังคมไทยหลังการเปลี่ยนแปลงการปกครอง พ.ศ. 2475
1. ตําแหนงทางการเมือง 2. ตําแหนงทางราชการ
3. การทําธุรกิจที่ดินและทรัพยสิน 4. ระดับการศึกษา อาชีพ ความมั่งคั่ง
7. การเปลี่ยนแปลงในสังคมไทยดานใด ที่ไมไดเปนผลจากการยกเลิกระบบไพร
1. เกิดการฝกหัดทหารอาชีพเขารับราชการประจํา
2. ประชาชนมีสวนรวมในการบริหารประเทศมากขึ้น
3. ประชาชนมีโอกาสเลื่อนสถานภาพทางสังคม
4. ประชาชนมีอิสระในการตั้งถิ่นฐานและประกอบอาชีพ
8. สาเหตุใดที่ทําใหเกิดการเปลี่ยนแปลงสังคมและวัฒนธรรมไทยในสมัยแรกที่ จอมพล ป.พิบูลสงคราม
เปนนายกรัฐมนตรี
1. แนวคิดเรื่องชาตินิยมของผูนําประเทศ
2. เพื่อรวมมือกับประเทศญี่ปุนในการทําสงครามมหาเอเชียบูรพา
3. โลกตะวันตกกําลังบอนทําลายวัฒนธรรมของชาติไทย
4. เศรษฐกิจโลกกําลังตกตํ่าอยางรุนแรงและขยายตัวไปทั่วโลก
9
สังคมศึกษา อ.อุษณีย ยุชยะทัต

10. 9. การเปลี่ยนแปลงในสังคมไทยหลัง พ.ศ. 2500 เปนผลกระทบจากปจจัยตางๆ ยกเวนขอใด
1. การที่ประชาชนในเมืองใหญเปลี่ยนเปนพวกวัตถุนิยม
2. การขยายตัวของชุมชนเมืองอันเนื่องมาจากการขยายตัวของอุตสาหกรรม
3. การผูกพันทางการทหารกับสหรัฐอเมริกา เพื่อตอตานลัทธิคอมมิวนิสต
4. นโยบายการขยายการศึกษาภาคบังคับและตั้งมหาวิทยาลัยในภูมิภาค
10. ขอใดไมถูกตองเกี่ยวกับสามัญชนในโครงสรางชนชั้นของสังคมไทยดั้งเดิม
1. สตรีตองรับภาระดูแลบุตรหลานและประกอบอาชีพเลี้ยงดูครอบครัว
2. ผูที่บวชเปนพระภิกษุถาสึกออกมารับราชการจะมีสถานภาพที่สูงขึ้น
3. ชายฉกรรจตองถูกเกณฑแรงงานเพื่อเปนทหารหรือชวยงานราชการอื่นๆ
4. สถานภาพของบุคคลยึดถือตามชาติกําเนิดและสืบทอดตอไปถึงบุตร
11. หลังจากการทําสนธิสัญญาบาวริงแลว เกิดผลกระทบทางสังคมอยางไรตามมา
1. การเลิกระบบไพรและทาส
2. การเกิดสิทธิสภาพนอกอาณาเขต
3. การเลิกประเพณีหมอบคลานและถอดเสื้อ
4. การใหเสรีภาพแกคนไทยในการนับถือศาสนา
12. ขอใดนับวาเปนการผลิตคนเพื่อเขารับราชการในสมัยรัชกาลที่ 5
1. การตั้งกรมศึกษาธิการ
2. การออกพระราชบัญญัติรับราชการทหาร
3. การปรับปรุงระเบียบบริหารงานในกรมพระสุรัสวดี
4. การตั้งมหาวิทยาลัยธรรมศาสตรและการเมือง
13. นายชมเคยเปนไพร เมื่อรัชกาลที่ 5 ยกเลิกระบบไพร นายชมไดเรียนหนังสือ จบแลวไดเขารับราชการ
เปนขุนนางและมีฐานะดี การที่นายชมเปลี่ยนสถานะไปเชนนี้เพราะผลขอใดเปนสําคัญ
1. การปฏิรูปทางสังคม 2. การปฏิรูปการศึกษา
3. การปฏิรูปการปกครอง 4. การปฏิรปเศรษฐกิจ
ู
14. ขอใดที่ไมใชการเปลี่ยนแปลงทางสังคมที่เกิดขึ้นในรัชกาลที่ 4
1. อนุญาตใหราษฎรทํางานกับฝรั่งได
2. ใหราษฎรถวายฎีกาไดเดือนละ 4 ครั้ง
3. ใหราษฎรเขาเฝาในเวลาเสด็จพระราชดําเนินได
4. งานเก็บเงินคาราชการจากไพรหลวงคนละ 6 บาทตอป
10
สังคมศึกษา อ.อุษณีย ยุชยะทัต

11. 15. เมื่อนายแดงพนจากความเปนไพรในปลายสมัยพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกลาเจาอยูหัวภาระหลาย
อยางสิ้นสุดลง ยกเวนขอใด
1. หมดภาระการเขาเวร 2. หมดภาระการเสียสวย
3. หมดภาระรับใชบานเมือง 4. หมดภาระตามระบบอุปถัมภ
16. ขอใดที่จัดวาเปนการเปลี่ยนแปลงจากสังคมไทยโบราณเปนสังคมสมัยใหมในสมัยรัชกาลที่ 5
1. ไพรและทาสสวนใหญเปลี่ยนฐานะมาเปนชาวไรชาวนา
2. บรรดาเจาและขุนนางเปลี่ยนฐานะมาเปนพอคานายทุน
3. ชาวไรชาวนาละทิ้งที่นาของตนเปลี่ยนฐานะมาเปนกรรมกร
4. ชาวนาตกเปนลูกหนี้เพราะรายไดไมสมดุลกับรายจาย
17. ขอใดเปนขั้นตอนแรกในการประกาศเลิกทาสของพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกลาเจาอยูหัว
1. ออกกฎหมายใหผูที่จะนําลูกเมียมาขายเปนทาสตองไดรับความยินยอมจากเจาตัวกอน
2. ออกกฎหมายใหลูกทาสลูกไทที่เกิดใน พ.ศ. 2411 เปนอิสระเมื่ออายุได 21 ป
3. ออกกฎหมายใหทาสทุกประเภทเปนอิสระในปที่พระองคทรงบรรลุนิติภาวะ
4. ออกกฎหมายลดคาตัวทาสสินไถลงเดือนละ 4 บาท เพื่อใหทาสเปนอิสระเร็วขึ้น
18. ขอใดแสดงใหเห็นเดนชัดถึงจุดเริ่มตนที่นําไปสูความเปนสังคมสมัยใหมในสมัยพระบาทสมเด็จพระ
จุลจอมเกลาเจาอยูหัว
1. การจัดตั้งกองทหารหนาขึ้น
2. การเปดโอกาสใหสามัญชนไดศึกษาเลาเรียน
3. การคุกคามของลัทธิจักรวรรดินิยมของมหาอํานาจตะวันตก
4. การเปลี่ยนฐานะของไพรและทาสมาเปนสามัญชน
19. ระบบไพรสิ้นสุดลงภายหลังเหตุการณในขอใด
1. การตั้งกรมทหารหนา พ.ศ. 2428
2. ออกพระราชบัญญัติประถมศึกษา พ.ศ. 2464
3. การออกพระราชบัญญัติการเกณฑทหาร พ.ศ. 2448
4. การออกพระราชบัญญัติเกษียณอายุลูกทาสลูกไท พ.ศ. 2417
20. แดงเปนทาสรุนแรกที่ไดรับการปลดปลอยใหเปนไท แดงเกิดปอะไร
1. ปท่รัชกาลที่ 5 ประสูติ
ี
2. ปที่รัชกาลที่ 5 ครองราชย
3. ปที่รัชกาลที่ 5 บรรลุนิติภาวะ
4. ปที่รัชกาลที่ 5 ประกาศใชพระราชบัญญัติเกษียณอายุลูกทาสลูกไท
11
สังคมศึกษา อ.อุษณีย ยุชยะทัต

12. 21. อะไรคือปจจัยสําคัญที่ทําใหเกิดการปฏิรูปในสังคมไทยตั้งแตรัชกาลที่ 4 เปนตนมา
1. กลุมขุนนางและเจานายที่มีความคิดกาวหนา
2. การยกเลิกระบบไพรและทาส
3. การนําระบบการศึกษาแบบตะวันตกมาใช
4. การคุกคามและแผอิทธิพลของมหาอํานาจตะวันตก
22. อุปสรรคสําคัญในการปฏิรูปประเทศดานตางๆ ของไทยสมัยพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกลาเจาอยูหัว
คือเรื่องใด
1. ขาดแคลนคนมีความรู 2. เสียเงินคาปรับแกตางชาติ

3. เกิดกบฏในหลายภาคของประเทศ 4. สมเด็จเจาพระยาบรมมหาศรีสุริยวงศ
23. ขอความใดไมถูกตองเมื่อมีการยกเลิกระบบไพรและทาสในสมัยพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกลาเจา-
อยูหัว
1. เกิดปญหาการขาดแคลนแรงงาน
2. มูลนายไมตองรับภาระในการคุมครองไพรและทาสอีกตอไป
3. การประกาศใชพระราชบัญญัติการเกณฑทหาร พ.ศ. 2448
4. เกิดแรงงานอิสระที่สามารถประกอบอาชีพไดตามความพอใจ
24. เหตุการณใดตอไปนี้ที่ทําใหเกิดการเปลี่ยนแปลงทางสังคมสําคัญที่สุดของไทย
1. การยกเลิกระบบศักดินา
2. การปฏิรูปการศึกษาสมัยรัชกาลที่ 5
3. ผลกระทบจากสงครามโลกครั้งที่สอง
4. การยกเลิกระบบไพรและทาสสมัยรัชกาลที่ 5
25. เมื่อเด็กหญิงแดงอายุครบ 15 ป ตองใชคํานําหนาวา นางสาวแดง ขอกําหนดนี้เริ่มในสมัยใด
1. พระบาทสมเด็จพระปกเกลาเจาอยูหัว
2. จอมพล ป. พิบูลสงคราม เปนนายกรัฐมนตรี
3. พระบาทสมเด็จพระมงกุฏเกลาเจาอยูหัว
4. พระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกลาเจาอยูหัว
12
สังคมศึกษา อ.อุษณีย ยุชยะทัต