O Renacemento do Quattrocento
Por que o Renacemento xorde en Italia? Quen son os mecenas? As cidades italianas amosan  tres características : Restos da civilización romana Riqueza: dominan o comercio no Mediterráneo Eran independentes (cidades-estado), cun forte “orgullo cívico” Só Flandes amosa un nivel económico similar pero sen o pasado clásico Fundamentalmente  burgueses  e  nobres , xunto aos  gobernadores : príncipes, duques ou Papas (son verdadeiros CONDOTTIERI:  Federico de Montefeltro en Urbino, Sforza en Milán ou Gonzaga en Mantua ). Nas Repúblicas, os mecenas eran varios, ligados ás familias máis poderosas:  MÉDICI, STROZZI, RUCELLAI   ou   PAZZI  en Florencia. A igrexa ten un papel secundario no século XV
Como cambiou o valor da arte e dos artistas? DEIXA DE SER UNHA ACTIVIDADE ARTESANAL, É ALGO ESPIRITUAL :  a concepción mental é máis importante que a plasmación da idea. OS ARTISTAS SON AGORA HOMES CULTOS, INVESTIGAN, ESCRIBEN TRATADOS... É UNHA PROFESIÓN LIBERAL . Xa non son artesáns adscritos a gremios. IDEALISMO FRONTE AO REALISMO GÓTICO . No Renacemento domina o NEOPLATONISMO: é unha filosofía idealista NO SÉCULO XV ITALIANO HAI UNHA VOLTA AO MUNDO CLÁSICO . No só nas artes plásticas, tamén na filosofía ou a política
A orixe está en  FLORENCIA , espállase ao resto de Italia e, coas invasións estranxeiras de Francisco I ou Carlos V, ao resto de Europa. NOVA VALORACIÓN DO SER HUMANO . Pasa de novo a ser o centro de tódalas cousa e isto reflíctese na arte:  Na temática: desenvolvemento do retrato No plantexamento da figura humana: estudos anatómicos de Leonardo ou Miguel Anxo, por exemplo. PINTURA NOVA FORMULACIÓN TEÓRICA DA ARTE CUN NOVO PLANTEXAMENTO DA PERSPECTIVA . A base será a xeometría de Euclides. Uso da  PERSPECTIVA LINEAL  desde principios do século XV e desenvolvemento da  PERSPECTIVA AÉREA .  O PINTOR ACOMODA AS FIGURAS ÁS LIÑAS DE PERSPECTIVA Características
PERSPECTIVA LINEAL :  diminución do tamaño dos obxectos canto máis alonxados están do primeiro plano e existencia dun punto ideal onde converxen tódolos eixes visuais (é un efecto óptico que nos permite calcular distancias) PERSPECTIVA AÉREA : as figuras ao alonxarse degradan a súa intensidade cromática e desfigúranse os contornos “ Os obxectos que están lonxe de nós  se nos aparecen máis pequenos polo moito aire interposto entre o obxecto e o  ollo, pois a cantidade  de aire impide, cando é grande, distinguir a forma deses obxectos, quedando os detalles indiscernibles". “A distancia necesita moito aire, a cantidade de aire forma unha capa espesa e impide ao ollo  percibir as pequenas particularidades dos obxectos". “O pintor faite apreciar as distancias variando as coloracións con respecto ao aire interposto entre os obxectos e a vista". "Sen a perspectiva das cores, a perspectiva lineal non bastaría para determinar as distancias".  (Do Tratado da Pintura de Leonardo).
Características ENORME INTERESE NA PINTURA POLA NATUREZA , buscando a fidelidade na representación. NOVA TEMÁTICA : desacralización e auxe da temática mitolóxica, o retrato ou a paisaxe. CAMBIO NA COR : vai ser unha cor mediatizada pola luz (cor tonal) fronte as grandes masas de cor uniforme (cor local) ARQUITECTURA DIFICULTADES PARA INSPIRARSE NO MUNDO CLÁSICO : só hai ruínas e coñécese só o tratado de Vitrubio ESTUDO DAS PROPORCIÓNS : o edificio e o resultado dun cálculo científico baseado nas matemáticas NA CONCEPCION DO ESPAZO, PREFIREN O PLAN CENTRAL  (rotondas, cruz grega...) as igrexas teñen un valor estético, non só relixioso.
Características NA ARQUITECTURA CIVIL, IMITAN O EDIFICIO DOMÉSTICO ROMANO:  patio central. Para as fachadas acoden ao Coliseo coa superposición de ordes. Escultura MÁIS FACILIDADES PARA INSPIRARSE NO MUNDO CLÁSICO : hai esculturas e sartegos FUNDAMENTALMENTE RELIXIOSA NO SÉCULO XV.  Pero aparece a escultura monumental, o busto conmemorativo, a de tema  mitolóxico.. NOVO TRATAMENTO NA  CONCEPCION DO ESPAZO: BUSCA O VULTO REDONDO.  Non haberá un punto de vista privilexiado e o seu movemento  non  vén determinado polo marco arquitectónico. Aplicará tamén as normas da perspectiva científica para crear a ilusión do espazo nos  RELEVOS.
BRUNELLESCHI Sta. Mª das Flores. Florencia 1418-1446
BRUNELLESCHI Sta. Mª das Flores. Florencia 1418-1446
BRUNELLESCHI  Hospital dos Inocentes. Florencia  1419
Está conformada por un  hemisferio cortado verticalmente por dous pares de planos , paralelos entre si, e perpendiculares aos outros dous. Pola súa configuración final é moi apropiado para cubrir espazos cadrados.  De feito, se se seccionase por un  plano horizontal  tanxente aos arcos laterais só quedarían catro triángulos esféricos que no son senón as típicas pendentes que se utilizaron para soportar cúpulas circulares sobre os vértices dun cadrado.   Bóveda vaída
BRUNELLESCHI  San Lorenzo. Florencia  1419-1428
BRUNELLESCHI  San Lorenzo. Florencia  1419-1428
BRUNELLESCHI  Sto Espírito. Florencia  1436-1446
BRUNELLESCHI  Sto Espírito. Florencia  1434-1444
BRUNELLESCHI  Capela Pazzi. Florencia  1429
BRUNELLESCHI  Capela Pazzi. Florencia  1429
BRUNELLESCHI Capela Pazzi. Florencia  1429
ALBERTI Sta. Mª Novela. Florencia 1455-1470
ALBERTI  Templo Malatestiano, Rímini 1450-1468
ALBERTI  San Andrés. Mantua  aprox. 1470
ALBERTI  San Andrés.  Mantua  aprox. 1470
ALBERTI (Deseño) Pazo Rucellai. Florencia  aprox. 1446-51
MICHELOZZO Pazo Médici-Ricardi. Florencia  aprox. 1444-59
GHIBERTI.  Sacrificio de Isaac.  1401  BRUNELLESCHI.  Sacrificio de Isaac 1401
GHIBERTI.  Porta do Paraíso.  1425-52 (ano do remate) Son 10 escenas do Antigo Testamento
GHIBERTI A creación de Eva, Adán e a expulsión.
GHIBERTI A historia de Xosé
DONATELLO  San Xurxo. 1415
DONATELLO  Habacuc. 1435
DONATELLO  David. 1444-46
DONATELLO  David. 1444-46
DONATELLO María Magdalena 1445 DONATELLO Judith e Holofernes  1455-1460
DONATELLO  Condottiero Gattamelata 1445-53
VERROCCHIO . Bartolomeo Colleoni. 1479-1488. Fundición, Bronce
DONATELLO  O festín de Herodes. 1427
DONATELLO  Cantoría catedral de Florencia. 1439
 
MASACCIO A capela Brancacci. 1424-1428  (con Masolino e rematada por Filippino Lippi 1481)
MASACCIO A capela Brancacci. 1424-1428  (con Masolino e rematada por Filippino Lippi 1481)
MASACCIO A capela Brancacci (escenas coa vida de Pedro). 1424-1428 (con Masolino e Filippino Lippi-1481 )
MASACCIO. A capela Brancacci, O tributo. 1424-1428
MASACCIO. A capela Brancacci.  A expulsión de Adán e Eva e San Pedro curando coa súa sombra. 1424-1428
MASACCIO. A capela Brancacci, Resurreción do fillo de Teófilo e San Pedro na cátedra. 1424-1428
MASACCIO.  Fresco da Trinidade 1426-28
FRA ANGÉLICO.  A anunciación.  Fresco do convento de San Marcos  1440-41
FRA ANGÉLICO. A anunciación. Óleo sobre táboa 1430-32
PIERO DELLA FRANCESCA. A flaxelación de Cristo 1470 aprox.
PIERO DELLA  FRANCESCA.  A Resurrección  1463-65
PIERO DELLA FRANCESCA.  Os duques de Urbino 1472
PIERO DELLA FRANCESCA.  A pala de Brera Óleo sobre táboa 1472
PIERO DELLA FRANCESCA. Lenda da verdadeira cruz 1452-66. Arezzo. Pintura ao fresco
 
PIERO DELLA FRANCESCA.  Lenda da verdadeira cruz 1452-66. O soño de Constantino Arezzo. Pintura ao fresco ELEMENTOS DESTACADOS DE PIERO : O USO DA PERSPECTIVA PARA CREAR ESPAZOS PICTÓRICOS MONUMENTALIDADE DAS FIGURAS XEOMETRIZACIÓN DAS FORMAS (todo como variacións de esferas, conos, cilindros, cubos, pirámides...)
UCCELLO. Tríptico da batalla de San Romano 1456-60 Recolle a loita entre florentinos e sieneses en 1432.  O cadro é un pretexto para solucionar o problema da perspectiva
MANTEGNA.  A lamentación  ante Cristo morto 1490 Busca a inspiración na escultura (Donatello) e tamén a relación co espectador. O dramatismo é moi nórdico
BOTTICELLI. A Primavera. 1481-2.  Temple
BOTTICELLI.  A Primavera (detalle).  1485.  Temple
BOTTICELLI. O nacemento de Venus. 1484. Temple
 
BOTTICELLI. Venus e Marte. 1483.  Temple e óleo sobre táboa
BOTTICELLI. Historia de Nastagio. 1483.  Temple   sobre táboa
BOTTICELLI.  Retrato dun home coa Medalla de Cosme o Vello 1475.  Temple   sobre táboa
BOTTICELLI. A calumnia. 1495.  Temple   sobre táboa

Renacemento do Quattrocento

  • 1.
    O Renacemento doQuattrocento
  • 2.
    Por que oRenacemento xorde en Italia? Quen son os mecenas? As cidades italianas amosan tres características : Restos da civilización romana Riqueza: dominan o comercio no Mediterráneo Eran independentes (cidades-estado), cun forte “orgullo cívico” Só Flandes amosa un nivel económico similar pero sen o pasado clásico Fundamentalmente burgueses e nobres , xunto aos gobernadores : príncipes, duques ou Papas (son verdadeiros CONDOTTIERI: Federico de Montefeltro en Urbino, Sforza en Milán ou Gonzaga en Mantua ). Nas Repúblicas, os mecenas eran varios, ligados ás familias máis poderosas: MÉDICI, STROZZI, RUCELLAI ou PAZZI en Florencia. A igrexa ten un papel secundario no século XV
  • 3.
    Como cambiou ovalor da arte e dos artistas? DEIXA DE SER UNHA ACTIVIDADE ARTESANAL, É ALGO ESPIRITUAL : a concepción mental é máis importante que a plasmación da idea. OS ARTISTAS SON AGORA HOMES CULTOS, INVESTIGAN, ESCRIBEN TRATADOS... É UNHA PROFESIÓN LIBERAL . Xa non son artesáns adscritos a gremios. IDEALISMO FRONTE AO REALISMO GÓTICO . No Renacemento domina o NEOPLATONISMO: é unha filosofía idealista NO SÉCULO XV ITALIANO HAI UNHA VOLTA AO MUNDO CLÁSICO . No só nas artes plásticas, tamén na filosofía ou a política
  • 4.
    A orixe estáen FLORENCIA , espállase ao resto de Italia e, coas invasións estranxeiras de Francisco I ou Carlos V, ao resto de Europa. NOVA VALORACIÓN DO SER HUMANO . Pasa de novo a ser o centro de tódalas cousa e isto reflíctese na arte: Na temática: desenvolvemento do retrato No plantexamento da figura humana: estudos anatómicos de Leonardo ou Miguel Anxo, por exemplo. PINTURA NOVA FORMULACIÓN TEÓRICA DA ARTE CUN NOVO PLANTEXAMENTO DA PERSPECTIVA . A base será a xeometría de Euclides. Uso da PERSPECTIVA LINEAL desde principios do século XV e desenvolvemento da PERSPECTIVA AÉREA . O PINTOR ACOMODA AS FIGURAS ÁS LIÑAS DE PERSPECTIVA Características
  • 5.
    PERSPECTIVA LINEAL : diminución do tamaño dos obxectos canto máis alonxados están do primeiro plano e existencia dun punto ideal onde converxen tódolos eixes visuais (é un efecto óptico que nos permite calcular distancias) PERSPECTIVA AÉREA : as figuras ao alonxarse degradan a súa intensidade cromática e desfigúranse os contornos “ Os obxectos que están lonxe de nós se nos aparecen máis pequenos polo moito aire interposto entre o obxecto e o ollo, pois a cantidade de aire impide, cando é grande, distinguir a forma deses obxectos, quedando os detalles indiscernibles". “A distancia necesita moito aire, a cantidade de aire forma unha capa espesa e impide ao ollo percibir as pequenas particularidades dos obxectos". “O pintor faite apreciar as distancias variando as coloracións con respecto ao aire interposto entre os obxectos e a vista". "Sen a perspectiva das cores, a perspectiva lineal non bastaría para determinar as distancias". (Do Tratado da Pintura de Leonardo).
  • 6.
    Características ENORME INTERESENA PINTURA POLA NATUREZA , buscando a fidelidade na representación. NOVA TEMÁTICA : desacralización e auxe da temática mitolóxica, o retrato ou a paisaxe. CAMBIO NA COR : vai ser unha cor mediatizada pola luz (cor tonal) fronte as grandes masas de cor uniforme (cor local) ARQUITECTURA DIFICULTADES PARA INSPIRARSE NO MUNDO CLÁSICO : só hai ruínas e coñécese só o tratado de Vitrubio ESTUDO DAS PROPORCIÓNS : o edificio e o resultado dun cálculo científico baseado nas matemáticas NA CONCEPCION DO ESPAZO, PREFIREN O PLAN CENTRAL (rotondas, cruz grega...) as igrexas teñen un valor estético, non só relixioso.
  • 7.
    Características NA ARQUITECTURACIVIL, IMITAN O EDIFICIO DOMÉSTICO ROMANO: patio central. Para as fachadas acoden ao Coliseo coa superposición de ordes. Escultura MÁIS FACILIDADES PARA INSPIRARSE NO MUNDO CLÁSICO : hai esculturas e sartegos FUNDAMENTALMENTE RELIXIOSA NO SÉCULO XV. Pero aparece a escultura monumental, o busto conmemorativo, a de tema mitolóxico.. NOVO TRATAMENTO NA CONCEPCION DO ESPAZO: BUSCA O VULTO REDONDO. Non haberá un punto de vista privilexiado e o seu movemento non vén determinado polo marco arquitectónico. Aplicará tamén as normas da perspectiva científica para crear a ilusión do espazo nos RELEVOS.
  • 8.
    BRUNELLESCHI Sta. Mªdas Flores. Florencia 1418-1446
  • 9.
    BRUNELLESCHI Sta. Mªdas Flores. Florencia 1418-1446
  • 10.
    BRUNELLESCHI Hospitaldos Inocentes. Florencia 1419
  • 11.
    Está conformada porun hemisferio cortado verticalmente por dous pares de planos , paralelos entre si, e perpendiculares aos outros dous. Pola súa configuración final é moi apropiado para cubrir espazos cadrados. De feito, se se seccionase por un plano horizontal tanxente aos arcos laterais só quedarían catro triángulos esféricos que no son senón as típicas pendentes que se utilizaron para soportar cúpulas circulares sobre os vértices dun cadrado. Bóveda vaída
  • 12.
    BRUNELLESCHI SanLorenzo. Florencia 1419-1428
  • 13.
    BRUNELLESCHI SanLorenzo. Florencia 1419-1428
  • 14.
    BRUNELLESCHI StoEspírito. Florencia 1436-1446
  • 15.
    BRUNELLESCHI StoEspírito. Florencia 1434-1444
  • 16.
    BRUNELLESCHI CapelaPazzi. Florencia 1429
  • 17.
    BRUNELLESCHI CapelaPazzi. Florencia 1429
  • 18.
  • 19.
    ALBERTI Sta. MªNovela. Florencia 1455-1470
  • 20.
    ALBERTI TemploMalatestiano, Rímini 1450-1468
  • 21.
    ALBERTI SanAndrés. Mantua aprox. 1470
  • 22.
    ALBERTI SanAndrés. Mantua aprox. 1470
  • 23.
    ALBERTI (Deseño) PazoRucellai. Florencia aprox. 1446-51
  • 24.
    MICHELOZZO Pazo Médici-Ricardi.Florencia aprox. 1444-59
  • 25.
    GHIBERTI. Sacrificiode Isaac. 1401 BRUNELLESCHI. Sacrificio de Isaac 1401
  • 26.
    GHIBERTI. Portado Paraíso. 1425-52 (ano do remate) Son 10 escenas do Antigo Testamento
  • 27.
    GHIBERTI A creaciónde Eva, Adán e a expulsión.
  • 28.
  • 29.
    DONATELLO SanXurxo. 1415
  • 30.
  • 31.
  • 32.
  • 33.
    DONATELLO María Magdalena1445 DONATELLO Judith e Holofernes 1455-1460
  • 34.
    DONATELLO CondottieroGattamelata 1445-53
  • 35.
    VERROCCHIO . BartolomeoColleoni. 1479-1488. Fundición, Bronce
  • 36.
    DONATELLO Ofestín de Herodes. 1427
  • 37.
    DONATELLO Cantoríacatedral de Florencia. 1439
  • 38.
  • 39.
    MASACCIO A capelaBrancacci. 1424-1428 (con Masolino e rematada por Filippino Lippi 1481)
  • 40.
    MASACCIO A capelaBrancacci. 1424-1428 (con Masolino e rematada por Filippino Lippi 1481)
  • 41.
    MASACCIO A capelaBrancacci (escenas coa vida de Pedro). 1424-1428 (con Masolino e Filippino Lippi-1481 )
  • 42.
    MASACCIO. A capelaBrancacci, O tributo. 1424-1428
  • 43.
    MASACCIO. A capelaBrancacci. A expulsión de Adán e Eva e San Pedro curando coa súa sombra. 1424-1428
  • 44.
    MASACCIO. A capelaBrancacci, Resurreción do fillo de Teófilo e San Pedro na cátedra. 1424-1428
  • 45.
    MASACCIO. Frescoda Trinidade 1426-28
  • 46.
    FRA ANGÉLICO. A anunciación. Fresco do convento de San Marcos 1440-41
  • 47.
    FRA ANGÉLICO. Aanunciación. Óleo sobre táboa 1430-32
  • 48.
    PIERO DELLA FRANCESCA.A flaxelación de Cristo 1470 aprox.
  • 49.
    PIERO DELLA FRANCESCA. A Resurrección 1463-65
  • 50.
    PIERO DELLA FRANCESCA. Os duques de Urbino 1472
  • 51.
    PIERO DELLA FRANCESCA. A pala de Brera Óleo sobre táboa 1472
  • 52.
    PIERO DELLA FRANCESCA.Lenda da verdadeira cruz 1452-66. Arezzo. Pintura ao fresco
  • 53.
  • 54.
    PIERO DELLA FRANCESCA. Lenda da verdadeira cruz 1452-66. O soño de Constantino Arezzo. Pintura ao fresco ELEMENTOS DESTACADOS DE PIERO : O USO DA PERSPECTIVA PARA CREAR ESPAZOS PICTÓRICOS MONUMENTALIDADE DAS FIGURAS XEOMETRIZACIÓN DAS FORMAS (todo como variacións de esferas, conos, cilindros, cubos, pirámides...)
  • 55.
    UCCELLO. Tríptico dabatalla de San Romano 1456-60 Recolle a loita entre florentinos e sieneses en 1432. O cadro é un pretexto para solucionar o problema da perspectiva
  • 56.
    MANTEGNA. Alamentación ante Cristo morto 1490 Busca a inspiración na escultura (Donatello) e tamén a relación co espectador. O dramatismo é moi nórdico
  • 57.
  • 58.
    BOTTICELLI. APrimavera (detalle). 1485. Temple
  • 59.
    BOTTICELLI. O nacementode Venus. 1484. Temple
  • 60.
  • 61.
    BOTTICELLI. Venus eMarte. 1483. Temple e óleo sobre táboa
  • 62.
    BOTTICELLI. Historia deNastagio. 1483. Temple sobre táboa
  • 63.
    BOTTICELLI. Retratodun home coa Medalla de Cosme o Vello 1475. Temple sobre táboa
  • 64.
    BOTTICELLI. A calumnia.1495. Temple sobre táboa