1. RENACEMENTO: CINQUECENTO

2. Cinquecento: primeiro terzo do S. XVI. Unha serie de artistas excepcionais conseguen unhas obras dunha mestría extraordinaria. 1527 SAQUEO DE ROMA Tropas imperiais de CARLOS V Isto provoca unha profunda crise de valores Traerá consigo unha ruptura cos principios clasicista dando inicio a un novo estilo O MANIERISMO

3. S. XVI Italia será campo de batalla entre as dúas principais monarquías europeas. ESPAÑA e FRANCIA A liberdade das Repúblicas independentes italianas, ameazada polos intereses destas potencias 1499: República de MILÁN cae en poder dos franceses

4. España domina SICILIA, NÁPOLES e recupera MILÁN fronte os franceses O Centro artístico desprázase de FLORENCIA a ROMA 1492 Morre Lorenzo de MEDICI e Florencia asiste a un periodo de decadencia

5. ROMA convértese no principal centro artístico, político e económico no S. XVI PAPAS reconstruir e engrandecer a cidade A construción dunha nova basílica de S. Pedro fai que os artistas se encamiñen a Roma para traballar. Fusión entre a cultura clásica e a cultura cristiá Os Papas convértense nos principais MECENAS

6. Outro centro artístico importante foi VENECIA Gran pintura que acadará gran influencia noutros artistas Consideración social do artista: MOI ELEVADA XENIO NO S. XVI prodúcese a expansión do Renacemento italiano por Europa, chegando tamen a ESPAÑA

7. Principais obras son da 2ª metade S. XV Pero as súas obras son tan xeniais que se inclúen no Cinquecento Nace cerca de Florencia. Formación non taller de VERROCHIO En Florencia toma contacto co CÍRCULO NEOPLATÓNICO da Academia de Florencia Leonardo encamiña a súa obra cara a investigación e experimentación

8. Leonardo abandona FLORENCIA, ofrecendo os seus servizos como enxeñeiro ó DUQUE DE MILÁN LUDOVICO SFORZA En Milán tamén traballará BRAMANTE Leonardo prosegue o seu labor artístico pero adícase a experimentar Estamos ante un científico

9. Na ETAPA MILANESA realiza dúas grandes obras: A VIRXE DAS ROCAS A ÚLTIMA CEA No ano 1499 os franceses invaden Milán LEONARDO VOLTA DE NOVO A FLORENCIA donde realiza: A GIOCONDA 1517 é chamado a Francia polo rei FRANCISCO I 1519 LEONARDO MORRE EN FRANCIA

10. O nome provén da paisaxe do fondo PAISAXE ROCOSA Tema: encontro entre Xesús e a Virxe, con S. Xoán, que vai meditar ó deserto As figuras sitúanse no primeiro plano da composición Lago entre os persoaxes e o espectador Todo se suxire a través de xestos

11. A Virxe: cunha man en escorzo sobre a cabeza de Xesús e coa outra agarrando a S. Xoán. Anxo sinalando a S. Xoan O Neno coa man en actitude de bendicir a S. Xoan. COMPOSICIÓN TRIANGULAR TRIANGULO EQUILÁTERO

12. ESQUEMA PECHADO So temos comunicación entre o Anxo que mira o espectador e sinala a escena da Virxe LUZ: dous focos lumínicos Un exterior : que cae frontalmente sobre as figuras potenciandoas. O fondo : recorta as figuras.

13. A LUZ é importantísima: CREA UN AMBIENTE NO CADRO QUE RECORTA AS FIGURAS. Perfecta fusión entre as figuras e o paisaxe A unión do ser humano e natureza e primordial. Usa a PERSPECTIVA AÉREA, que permite crear múltiples tonos e matices

14. Técnica: ÓLEO CON VELADURAS. Esta técnica produce un efecto de difuminato, recibe o nome de SFUMATO

19. Tema: represéntase nun primeiro plano a unha muller sentada que apoia o seu brazo esquerdo sobre o brazo dun asento RETRATO: corto o busto a altura da cintura permitindo ver as mans A figura aparece en tres cuartos ( non perfil) Mira directamente o espectador, entablando comunicación

20. Técnica: ÓLEO CON VELADURAS Tamén SFUMATO PERSPECTIVA AÉREA As sombras nos ollos e nas comisuras dos labios acrecentan o misterio. UTILIZA UNHA LIÑA DE HORIZONTE DIFERENTE PARA CADA PARTE DA PAISAXE: ESQUERDA: a liña de horizonte está mais cerca ó espectador. DEREITA: a liña está máis lonxe

24. BRAMANTE nace en URBINO. Inicia a súa labor artística no círculo de FEDERICO DE MONTEFELTRO. Traballará en Milán onde realiza algunhas construcións. Gusto por PLANTA CENTRALIZADA planta de cruz grega con cúpula central

25. Coa invasión de Milán polas tropas francesas, BRAMANTE MARCHA A ROMA Nesta etapa en Roma realiza dúas grandes obras: TEMPLETE DE S. PIETRO IN MONTORIO PROXECTO PARA A PLANTA DA BASÍLICA DE S. PEDRO DO VATICANO .

26. TEMPLETE DE S. PIETRO IN MONTORIO AUTOR: BRAMANTE CRONOLOXÍA: 1502 MATERIAL: PEDRA, MÁRMORE E GRANITO ESTILO: RENACEMENTO CINQUECENTO LOCALIZACIÓN: ROMA

27. Templo de reducidas dimensións Equilibrio, proporción, mesura, valoración dos elementos arquitectónicos. Ausencia de decoración, planta centralizada con cúpula. Esta obra foi encargada polos REIS CATÓLICOS non lugar onde a tradición dicía que S. Pedro morrera martirizado

28. Descrición formal: Planta circular. Segue os modelos dos templos clásicos. Levantado sobre unha escalinata (influxo grego), pero enriba coloca un pequeno zócalo liso (influxo romano) Templo períptero (grego) pero o zócalo impide o seu acceso por tódalas partes ( romano) Usa orde clásica TOSCANA (romana) Sobre as columnas aparece un entablamento cuio friso presenta división en TRIGLIFOS e METOPAS decorados con relevos alusivos a símbolos relixiosos

29. No interior das columnas aparece o templo propiamente dito (naos ou Cella) Templo rodeado por muro decorado con pilastras. O primeiro corpo remata nunha balaustrada. O segundo corpo formado pola cúpula semiesférica, que se coloca enriba do primeiro corpo cun diámetro inferior

30. Destaca a cúpula ó situalo sobre un alto tambor decorado con hornacinas Cúpula constitúese en símbolo da divinidade.

31. BALAUSTRADA FRISO: TRIGLIFOS E METOPAS ORDE TOSCANA ZÓCALO ESCALINATA TAMBOR CÚPULA SEMIESFÉRICA

32. Bramante proxectou unha planta de cruz grega inscrita nun cadrado. Cruceiro CÚPULA SEMIESFÉRICA Debaixo da cúpula estaría a tumba de S. Pedro Nos espacios situados entre os brazos da cruz colocaríanse catro pequenas cúpulas semiesféricas

33. Os brazos da cruz prolongaríanse fora do cadrado a través de catro ábsides semicirculares. Espazo EQUILIBRADO, SIMÉTRICO, PROPORCIONADO . Sería un espazo perfectamente CLÁSICO. Bramante morre antes de poder realizar a obra. O PROXECTO FOI MODIFICADO

34. AUTOR: BRAMANTE ESTILO: RENACEMENTO CINQUECENTO OBRA: PROXECTO PARA A BASÍLICA DE S. PEDRO DO VATICANO CRONOLOXÍA:1º TERCIO DO S. XVI

35. Orixinario de URBINO, onde inicia a súa formación como pintor. Trasládase a FLORENCIA, onde coincide con LEONARDO, MIGUEL ANXO. A súa concepción da arte é completamente diferente os demais artistas Rafael non se plantea a pintura como unha vía a investigación

36. Busca na arte representar a BELEZA corrixida pola razón. A pintura de RAFAEL encarnará os “IDEAIS DO PERIODO CLÁSICO DO RENACEMENTO” Da súa etapa FLORENTINA destaca os cadros de virxes SAGRADA FAMILIA DO PAXARIÑO A VIRXE DO XILGARO

37. AUTOR: RAFAEL OBRA: A VIRXE DO XILGARO CRONOLOXÍA: 1º TERCIO DO S.XVI ESTILO: RENACEMENTO, CINQUECENTO

38. Virxe situada ante unha paisaxe delicada e idealizada e sometida a un ríxido esquema de triángulo equilátero Sen comunicación co espectador. Figura idealizada de rasgos doces e belos. Utiliza o SFUMATO leonardesco, pero cun sentido diferente a Leonardo Sfumato usado para fundir paisaxe e figuras

39. perspectiva Sfumato para integrar figura e paisaxe Figuras no primeiro plano: composición triangulo equilátero Comunicación entre persoaxes: non co espectador Paisaxe idealizado

40. AUTOR: RAFAEL OBRA: A ESCOLA DE ATENAS LOCALIZACIÓN: ESTANCIAS DO PAPA XULIO II NO VATICANO ESTILO: RENACEMENTO, CINQUECENTO CRONOLOXÍA: 1º TERCIO S. XVI

41. A comezos do S. XVI (1508) rafael trasládase a ROMA . Recibe o encargo de decorar as ESTANCIAS DO PAPA XULIO II NO VATICANO. Pinta tres cámaras ou estancias, das que destacamos a: ESTANCIA DA SIGNATURA Nesta estancia o Papa firmaba os documentos.

42. Nesta estancia pinta dúas esceas cun profundo sentido alegórico: ESCOLA DE ATENAS DISPUTA DO SACRAMENTO A escola de Atenas representa ós sabios da antiguidade e simboliza a racionalidade. A disputa un tema relixioso e simboliza a fe. Representa a continuidade do pensamento antigo no pensamento cristiá

43. DISPUTA DO SACRAMENTO

44. ESCOLA DE ATENAS

45. Simboliza a sabedoría antiga. Aparecen representados os sabios da antiguidade. Prescinde da PAISAXE e introduce ás figuras nunha solemne arquitectura A arquitectura inspírase no proxecto de Bramante para S. Pedro do Vaticano Planta de cruz grega, cunha inmensa cúpula sobre o cruceiro e nave cuberta con bóveda de canón casetonada

46. No nivel superior están situados os filósofos Na parte central, enmarcados polo arco de medio punto, sitúanso os mais importantes: PLATÓN: retrato de Leonardo, sinala co seu dedo ó ceo (mundo das ideas) ARISTÓTELES: retrato de Miguel Anxo) coa palma da man cara abaixo sinalando a terra (mundo terrenal) Nas escaleiras está DIÓXENES sentado nos peldaños, une o grupo superior co inferior

47. No piso inferior represéntanse as CIENCIAS Esquerda aparecen matemáticos Dereita aparecen xeómetras e astrónomos. COMPOSICIÓN: utiliza a PERSPECTIVA LIÑAL para crear profundidade Desaparece o Sfumato leonardesco Usa dous focos: Un na parte superior dereita Outro no fondo do cadro, para recortar os persoaxes Neste momento estaba Miguel Anxo pintando a CAPELA SIXTINA

48. As figuras adquiren corporeidade, volume. Pero as diferencias con M. Anxo son evidentes: M.A. agranda as figuras e reduce o espazo RAFAEL: establece unha proporcionalidade entre a figura e o espazo, por iso a pintura de Rafael é mais equilibrada