Waarom praten overict-deskundigheid?
•Aanleiding versnellingsvraag
•ICT-geletterdheid
•Didactische vaardigheden, hoe is het ermee?
5.
De vraag:
Op welkeobjectieve wijze is het mogelijk om de
leerkrachtcompetenties op het snijvlak van onderwijs en ict in
kaart te brengen,
de professionaliseringsbehoefte van leerkrachten in kaart te
brengen en actief en binnen een korte tijd te werken aan het
vergroten (op niveau brengen) van deze competenties?
3 uitspraken:
11
• Wieonvoldoende digitaal geletterd is, staat buitenspel in
de samenleving
• Doe recht aan verschillen door te automatiseren
• Effectief onderwijs combineert leraargestuurde
kennisoverdracht met leerlinggestuurde kennisconstructie
12.
12
Wie onvoldoende digitaalgeletterd is, staat
buitenspel in de samenleving
• Achtergrondkenmerken leerling
bepalend
• Rol van de school is beperkt
• Huidige interventie niet effectief
• Groeiende digitale ongelijkheid
13.
13
Leerlingen zijn instaat de meest relevante informatie te
vinden en evalueren op basis van bruikbaarheid en
betrouwbaarheid. Ze kunnen informatieproducten
maken waarin zij optimaal gebruik
maken van de mogelijkheden van de software en
rekening houden met het publiek dat van de producten
gebruikmaakt. Ze zijn zich bewust van eigenaarschap
vaninformatie op internet.
Leerlingen kunnen zelfstandig computers gebruiken
als instrument voor informatieverzameling en –
beheer. Zij zijn in staat informatie te selecteren op
basis van relevantie en betrouwbaarheid en deze te
verwerken in informatieproducten.
Leerlingen laten een basisniveau zien van het gebruik
van de computer als informatiebron. Zij zijn in staat om
specifieke informatie te vinden gebruikmakend van de
bronnen die aangereikt worden. Zij kunnen simpele
informatieproducten maken met een consistente
opmaak. Zij begrijpen de mogelijke gevaren van het
gebruik van computers in de openbaarheid.
Leerlingen beschikken over enkele
basisvaardigheden zoals het vinden, verwerken en
creëren van digitale informatie, en het communiceren
met anderen. Zij kennen een aantal basisconventies
van communicatiesoftware en kunnen potentieel
misbruik via de computer herkennen
1
2
3
4ICILS: INTERNATIONAL COMPUTER AND INFORMATION LITERACY STUDY
Referentieniveaus digitale geletterdheid
Wordt dit jaaropnieuw
tegen het licht gehouden
Kader ICT Bekwaamheid 2012
37.
Vakdidactische bekwaamheidseisen leraar
primaironderwijs
(Onderwijscoöperatie 2014)
• De leraar heeft kennis van digitale leermaterialen en -middelen. Hij
kent de technische en pedagogisch didactische mogelijkheden en
beperkingen daarvan
• Doelmatig gebruik maken van beschikbare digitale leermaterialen en
-middelen
•Meestal op eigenhoutje en in eigen tijd
•Los van het beleid van school
•Zonder actuele aanleiding geen effecten
•Niet op HR-beleid afgestemd
•Leren van collega’s, als in een professionele
leergemeenschap gebeurt te weinig
45.
Wat werkt wel?
StichtingLeerkracht
1. Het creëren van een professionele cultuur op
scholen waarin je van en met elkaar leert.
2. Er zijn bewezen strategieën om de professionaliteit
van leraren te verhogen.
3. Professionele leraren zijn een stuk tevredener dan
de rest.
46.
46
“Onderling wordt enormintensief
samengewerkt. Leraren zoeken
elkaar doorlopend op, werken in
teams op de leerpleinen, waardoor
er dus altijd (brede) bevoegdheid
aanwezig is. De leraren worden
getraind in het geven van feedback
op elkaar; er is veel intervisie en
didactische coaching. De scholen
doen een groot beroep op het
organiserend vermogen van de
leraren. “
47.
Instrumentarium ontwikkelen iserg nuttig
Maar altijd in combinatie met interventies die de instrumenten dragen
• Autonomie en samenwerking
• Actief om feedback vragen
• Verantwoordelijkheid
• Verspreiden ideeën in een professioneel netwerk
(Michael Fullan – Vrijheid in verandering 2016)
48.
de lijm tussentop down en bottum up? In het midden
je bent altijd wel ergens het midden. Daar bind je
met je lotgenoten
van mijn lokaal naar
onze leerlingen
zelf het goede
voorbeeld geven
je maakt deel uit van een
groter geheel waarvan je
ook de vruchten plukt
een stroom aan ideeën
en diep leren zijn de
brandstof
Verspreiding
49.
Alle onderzoek wijstuit:
Hoofdfactor is een cultuur van professionele samenwerking
Fullan Leerkracht
Hattie Vier in Balans
Instrumentarium
Dus
Waarom
• Deskundigheid vergrotenis noodzaak
• Gaat vooral om didactische vaardigheden
Wat
• We weten meer over het rendement van ict
• Impact van ict is afhankelijk van onderwijskundige keuzes
Hoe
• Niet iedereen hoeft alles te beheersen
• Werkt alleen in combinatie top down-bottum up
• Maak het onderdeel van het totale hr-beleid
#5 Richtvraag 2: “Welke conclusies trekken leraren-in-opleiding in relatie tot de ICTbekwaamheid
(kennis, vaardigheden en houding) van ervaren leraren?”
In de werkstukken van de studenten wordt op grote schaal geconcludeerd dat de
deskundigheid van de leraren achter blijft en dat de leraar een te positief beeld van deze
eigen deskundigheid heeft. Volgens de studenten kennen veel leraren de mogelijkheden van
ICT tools en programma’s niet, ontbreekt het de leraren aan initiatief om zelf digitaal materiaal
te ontwikkelen of kunde om bestaande materialen goed in te passen in het curriculum, en
bezitten zij niet voldoende vaardigheden om leerlingen te begeleiden bij het gebruik van ICT
in het onderwijs. Ook wordt gesteld dat de leraar geen goed beeld heeft van de ICT
vaardigheid van de leerling. Wanneer leraren experimenteren (en dat is nog te beperkt) dan,
zo concluderen de leraren-in-opleiding, worden de leraren zich meer bewust van de rol die
ICT in het onderwijs kan spelen, ontwikkelen zij een meer positieve houding ten opzichte van
ICT, gaan zij het gebruik van ICT in de eigen lespraktijk beter doordenken en passen zij met
meer zelfvertrouwen ICT toe.
Richtvraag 3: “Welke conclusies trekken leraren-in-opleiding met betrekking tot de in de
verschillende onderwijsinstellingen aanwezige digitale leermiddelen en de mate van gebruik
van deze middelen?”
De leraren-in-opleiding concluderen dat door de toepassing van ICT het (bestaande)
onderwijs leuker, aantrekkelijker, rijker, uitdagender en meer afwisselend word. In de praktijk
wordt ICT vaak niet geïntegreerd in het curriculum aangeboden (maar als extra optie) en ook
de mogelijkheden van het internet worden maar beperkt benut. Er wordt als reden hiervoor
vaak gesteld dat er geen op
#6 Werk toe naar een (hr-) instrumentatie – rood en groen
#13 Rolf vd Velden Piaac onderzoek - wat willen werkgevers?
#18 Leraren met een uitgebreid didactisch repertoire zijn vaak ook meer geneigd om ict te gebruiken en zijn ook iets tevredener over het effect hiervan.