- 83 -

                                  แผนการจัดการเรียนรูที่ 6
กลุมสาระการเรียนรู คณิตศาสตร
รหัสวิชา ค 33201 รายวิชา คณิตศาสตรเพิ่มเติม ชันมัธยมศึกษาปที่ 3
                                                       ้                         ภาคเรียนที่ 1
/ 2549
หนวยการเรียนรูที่ 2 การแยกตัวประกอบของพหุนาม
หนวยยอยที่ 1 การแยกตัวประกอบของพหุนามดีกรีสองที่เปนผลตางของกําลังสอง
เวลา 2 ชั่วโมง ใชสอนระหวาง วันที.่ ..................................ครูผูสอน
......................................
…………………………………………………………………………………………
สาระที่ 4 : พีชคณิต
มาตรฐาน ค 4.1 : บอกวิธีการแยกตัวประกอบของพหุนามดีกรีสองที่อยูในรูปดีกรีสองที่อยูในรูป
กําลังสองสมบูรณและนําไปใช
มาตรฐาน ค 4.2 : บอกวิธีการแยกตัวประกอบของพหุนามดีกรีสูงที่มีสัมประสิทธิ์เปนจํานวนเต็ม
โดยใชวิธีทําเปนกําลังสองสมบูรณหรือใชทฤษฎีเศษเหลือได

ผลการเรียนรูที่คาดหวังรายป
.     1. แยกตัวประกอบของพหุนามดีกรีสองโดยวิธีทําเปนกําลังสองสมบูรณ
    2. แยกตัวประกอบของพหุนามดีกรีสูงที่มี สัมประสิทธิ์เปนจํานวนเต็ม
    3. แยกตัวประกอบของพหุนามดีกรีสูงที่มีสมประสิทธิ์เปนจํานวนเต็มโดยใชทฤษฎีเศษ
                                          ั
         เหลือ

จุดประสงคการเรียนรู
         1. จุดประสงคการเรียนรู (ปลายทาง)
              เพื่อใหนักเรียนมีความรูความเขาใจเกี่ยวกับการแยกตัวประกอบของพหุนามดีกรีสอง
โดยวิธีทําเปนกําลังสองสมบูรณ
             จุดประสงคนําทาง
             1. แยกตัวประกอบของพหุนามดีกรีสองที่เปนผลตางของกําลังสองได
             2. แยกตัวประกอบของพหุนามดีกรีสองที่อยูในรูปกําลังสองสมบูรณได
             3. แยกตัวประกอบของพหุนามดีกรีสองโดยวิธีกําลังสองสมบูรณได
- 84 -

สาระการเรียนรู
          สูตรการแยกตัวประกอบของพหุนามดีกรีสองที่เปนผลตางของกําลังสอง
           A 2  B 2  ( A  B)( A  B) เมื่อ A และ B เปนพหุนาม

และ  a   a เมื่อ a เปนจํานวนจริงบวกหรือศูนย สามารถนําความรูนี้มาแยกตัวประกอบ
           2



ของพหุนามที่เปนผลตางของกําลังสองได

สื่อ/อุปกรณ
           1.       แบบฝกทักษะเพิ่มเติมที่ 1
           2.       ใบความรูที่ 1 “ผลตางกําลังสอง”
           3.       ใบกิจกรรมที่ 1 “คณิตคิดเร็ว”
           4.       ใบกิจกรรมที่ 2 “ผลตางกําลังสองนาคิด”
           5.       ใบกิจกรรมที่ 3 “ผลตางกําลังสองของฉัน”

แนวการจัดกิจกรรม
           1. ครูทบทวนความรูเ กี่ยวกับการแยกตัวประกอบของพหุนามดีกรีสองทีเ่ คยเรียนมา
เชน การแยกตัวประกอบของพหุนามที่อยูในรูปผลตางของกําลังสองและในรูปทีสามารถทําเปนกําลัง
                                                                          ่
สองสมบูรณได โดยเสริมดวยแบบฝกทักษะเพิ่มเติมที่ 1 ครูและนักเรียนทั้งชั้นเรียนรวมกันเฉลย
ความถูกตอง
           2. ครูทบทวนเกี่ยวกับสมบัติบางประการของจํานวนจริงคือ
            ( a)2  a              เมื่อ a  0
             a b  ab             เมื่อ a  0 และ b  0
                a        a
                                     เมื่อ   a0   และ    b0
                b        b
           กอนใหความรูเ รื่องการแยกตัวประกอบของพหุนามดีกรีสองที่เปนผลตางของกําลัง
สองและมีสัมประสิทธิ์ของแตละพจนของตัวประกอบเปนจํานวนจริง
                                                          1 2
           3. การแยกตัวประกอบของพหุนาม เชน                 x 5   ในใบความรูที่ 1 “ผลตางของ
                                                          4
กําลังสอง” ครูอาจแนะนําวิธีทําอีกแบบดังนี้
            1 2               1 2
              x 5           =  ( x  20)
            4                 4
                          = 1 ( x  20 )( x  20 )
                              4
                              1
                          =     ( x  2 5 )( x  2 5 )
                              4
           4.       การแยกตัวประกอบของพหุนาม 8  ( x  3) 2 ในใบความรูที่ 1    “ผลตางของกําลัง
- 85 -

สอง” ตัวอยางที่ 3 ซึ่งมีการถอดวงเล็บ ครูควรควรย้ําและทบทวนถึงวิธีการเขาวงเล็บและถอด
วงเล็บดวย เพราะถาทําไมถูกตอง การคํานวณจะผิดพลาด ทําใหแยกตัวประกอบไดหรือแยกตัว
ประกอบไดไมถูกตอง ครูตรวจสอบความเขาใจของนักเรียนทุกคน โดยนักเรียนทุกคนทําใบกิจกรรมที่
1 “คณิตคิดเร็ว” และรวมกันตรวจสอบความถูกตอง
             5. ครูแบงนักเรียนเปนกลุม กลุมละ 4-6 คน พรอมกับแจกใบกิจกรรมที่ 2 “ผลตาง
                                      
กําลังสองนาคิด” ใหนักเรียนทุกคนแลว และใหนักเรียนในกลุมแตละคนในกลุมคิดหาคําตอบ และนํา
                                                                         
คําตอบที่ไดแลกเปลี่ยนตรวจสอบความถูกตอง สุมตัวแทนกลุมสงตัวแทนหนึ่งหรือสองคน นําเสนอ
คําตอบหนาชั้นเรียน ครูและนักเรียนชวยกันสรุปสาระสําคัญเกี่ยวกับการใชสูตรผลตางกําลังสอง
             6. ใหนักเรียนแตละคนปฏิบัตกิจกรรมเปนรายบุคคลตามใบกิจกรรมที่ 3 “ผลตาง
                                         ิ
กําลังสองของฉัน” เขียนแนวคิด/วิธีทําในการหาคําตอบ แลวใหเพื่อนนักเรียนในกลุมชวย
                                                                               
ตรวจสอบความถูกตอง จากนั้นใหนําเสนอผลงาน



การวัดและประเมินผล

   1. วิธีการวัดและประเมินผลการเรียนรู
           1) จากการทําใบกิจกรรม
           2) สังเกตพฤติกรรมในการเรียนการสอน
           3) การเขารวมกิจกรรม
   2. เครื่องมือการวัดและประเมินผล
           1) แบบประเมินการเสนอผลงาน
           2) แบบสังเกตพฤติกรรมทางการเรียนการสอน
           3) แบบประเมินการเขารวมกิจกรรมกลุม
- 86 -

                                                         แบบประเมินพฤติกรรมการทํางานกลุม

ชื่อกลุม........................................................ชื่อผูประเมิน............................................................
ใบกิจกรรมที.่ ................................เรื่อง........................................................................................
คําชี้แจง ใหผูประเมินใสตัวเลขลงในชองตามความเปนจริง
                    3 หมายถึง ดีมาก                              2 หมายถึง พอใช                        1 หมายถึง ควรปรับปรุง
ชื่อสมาชิก                                                                                                                                          รวม รอย
                                     1……………                         2……………                  3……………                         4…………….                      ละ
รายการ                                3 2 1 3 2 1 3 2 1 3 2 1
1. การมีสวนรวมใน
     การวางแผน
2. การปฏิบัติตนตาม
     บทบาทหนาที่
3. การใหความ
    รวมมือในการ
     ทํางาน
4. การแสดงความ
     คิดเห็น
5. การยอมรับความ
     คิดเห็นของผูอื่น
6. การเขารวม
     กิจกรรมอยาง
     สม่ําเสมอ
7. ความรับผิดชอบ
    งานที่ไดรับ
    มอบหมาย
            รวม
          รอยละ

เกณฑการประเมิน
                                                                                                             ลงชื่อ..........................................ผู
ประเมิน
รอยละ 80 ขึ้นไป           ระดับ ดีมาก
รอยละ 70-79                 ระดับ ดี                                                 วันที่ประเมิน...............................................
รอยละ 60-69                 ระดับ พอใช
ต่ํากวารอยละ 60          ระดับ ควรปรับปรุง
- 87 -


                                                                        แบบประเมินแฟมผลงาน

ชื่อแฟม................................................................................................................................................
ชื่อนักเรียน...........................................................................................................................................

                                                               ไมถึง                 ถึงเกณฑ               เหนือ                   คะแนน             ขอเสนอแนะ
                     เกณฑ                                     เกณฑที่               ที่                    เกณฑที่                รวม
                 รายการประเมิน                                 คาดหวัง                คาดหวัง                คาดหวัง
                                                                     (1)                   (2)                   (3)
การจัดการ
- การสรางสรรค
- การประเมินตนเอง
- ความสมบูรณของรายการและ
นําเสนอ
ความประทับใจ
- การวางรูปแบบ
- ศิลป
-ความคิดสรางสรรค
หลักฐานแสดงความเขาใจ
- ความรูในเนื้อหาวิชา
- การสะทอนขอมูลยอนกลับ
- แนวคิดการประยุกตใช



                                                                                               รวม........................................คะแนน

เกณฑการใหคะแนน
ระดับ ดี           (22-27 คะแนน)
ระดับ พอใช      (16-21 คะแนน)                                                                   ลงชื่อ..........................................ผูประเมิน
ระดับ ปรับปรุง (9-15 คะแนน)                                                                     วันที.่ .......เดือน.........................พ.ศ. ..........
- 88 -

                            บันทึกหลังสอน

ผลการเรียนรู
          นักเรียนชั้น……………………………………………………………………………
………………………………………………………….………………………………………..
          นักเรียนชั้น…………………………………………………………………………..
…………………………………………………………………………………………………….
          นักเรียนชั้น……………………………………………………………………………
………………………………………………………….………………………………………..
          นักเรียนชั้น…………………………………………………………………………..
…………………………………………………………………………………………………….

                            ปญหา / อุปสรรค
       นักเรียนชั้น……………………………………………………………………………
………………………………………………………….………………………………………..
       นักเรียนชั้น…………………………………………………………………………..
…………………………………………………………………………………………………….
       นักเรียนชั้น……………………………………………………………………………
………………………………………………………….………………………………………..
       นักเรียนชั้น…………………………………………………………………………..
…………………………………………………………………………………………………….

                   แนวทางแกปญหา และพัฒนา
       ……………………………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………..
……………………………………………………………………………………………………..
……………………………………………………………………………………………………..
……………………………………………………………………………………………………..
……………………………………………………………………………………………………..
- 89 -

ขอคิดเห็นเพิ่มเติม (ถามี)
            ……………………………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………..
……………………………………………………………………………………………………..
……………………………………………………………………………………………………..
……………………………………………………………………………………………………..
……………………………………………………………………………………………………..




                        ลงชื่อ                       ผูสอน
                                 (……………………………..)
                                 ………../…………./………..
- 90 -

ใบความรูที่ 1
“ผลตางของกําลังสอง”

สูตรการแยกตัวประกอบของพหุนามดีกรีสองที่เปนผลตางของกําลังสอง
          A 2  B 2  ( A  B)( A  B) เมื่อ A และ B เปนพหุนาม

และ  a   a เมื่อ a เปนจํานวนจริงบวกหรือศูนย สามารถนําความรูนี้มาแยกตัวประกอบ
          2



ของพหุนามที่เปนผลตางของกําลังสองได

ตัวอยางที่ 1 จงแยกตัวประกอบของ x 2  2
วิธีทํา      x2  2     = x 2  ( 2 )2
                        = x  2 x  2 
            ดังนั้น x 2  2 = x  2 x     2   
                                     1 2
ตัวอยางที่ 2 จงแยกตัวประกอบของ        x 5
                                     4
                               2
           1 2            1 
วิธีทํา      x 5      =   x   ( 5)
                                         2

           4              2 
                       =  1 x  5  1 x  5 
                                             
                          2         2        
                    1 2          1         1   
          ดังนั้น     x  5 =  x  5  x  5 
                    4           2          2   


ตัวอยางที่ 3 จงแยกตัวประกอบของ 2 x  7 2  12
วิธทํา
   ี                              = 2 x  72  2 3 
                                                      2
          2 x  7 2  12
                                  = [(2 x  7)  2 3 ][(2 x  7)  2 3 ]
          ดังนั้น 2 x  7 2  12 = [(2 x  7)  2 3 ][(2 x  7)  2 3 ]
- 91 -

แบบฝกหัดทักษะที่ 1

จงแยกตัวประกอบของพหุนามตอไปนี้

1. 3x 2  x                    =………………………………………………
2. x  2x 2                    =………………………………………………
3. 2 x( x  3)  3( x  3)     =……………………………………………..
4. 3(2 x  1) 2  4(2 x  1)   =…………………………………………….
5. x 2  4 x  5               =…………………………………………….
6. 2 x 2  5x  3              =…………………………………………….
7. a 2  a  2                 =…………………………………………….
8. a 2  6a  9                =…………………………………………….
9. 4 x 2  4 x  1             =…………………………………………….
10. 4 y 2  20 y  25          =…………………………………………….
11. 14 y 2  y  3             =…………………………………………….
12. p 2  1                    =…………………………………………….
13. 4 x 2  32                 =…………………………………………….
14. 12a 2  27                 =…………………………………………….
15. 81  49 x 2                =…………………………………………….
16. 9 x 2  121                =…………………………………………….
17. (2 x  1) 2  4            =…………………………………………….
18. ( x  3) 2  y 2           =…………………………………………….
- 92 -

ใบกิจกรรมที่ 1
“คณิตคิดเร็ว”

กิจกรรมรายบุคคลทั้งชั้นเรียน
จงแยกตัวประกอบ
1. x 2  3                               =........................................................................................
2. x 2  7                               =........................................................................................
3. 20  x 2            =........................................................................................
4. 18  x 2            =........................................................................................
            3
5.     x2                                           =........................................................................................
            4
             5
6.     x2                        =........................................................................................
            36
       1 2
7.       x  15                   =........................................................................................
       9
       25 2
8.        x  24                  =........................................................................................
       16
- 93 -

ใบกิจกรรมที่ 2
“ผลตางกําลังสองนาคิด”

ตอนที่ 1 จงหาผลลัพธ
1. ( x  1) 2  6
................................................................................................................................................................
..........................................................................................................................................................
.............................................................................................................................................................
................................................................................................................................................................
..........................................................................................................................................................
2. ( x  3) 2  10
................................................................................................................................................................
..........................................................................................................................................................
................................................................................................................................................................
..........................................................................................................................................................
.............................................................................................................................................................
3. ( x  2) 2  27
................................................................................................................................................................
..........................................................................................................................................................
.............................................................................................................................................................
................................................................................................................................................................
..........................................................................................................................................................
4. 50  ( x  4) 2
................................................................................................................................................................
..........................................................................................................................................................
................................................................................................................................................................
..........................................................................................................................................................
.............................................................................................................................................................
5. 32  ( x  5) 2
.............................................................................................................................................................
................................................................................................................................................................
..........................................................................................................................................................
- 94 -

6. (2 x  3) 2  24
................................................................................................................................................................
..........................................................................................................................................................
.............................................................................................................................................................
................................................................................................................................................................
..........................................................................................................................................................
ตอนที่ 2 กิจกรรมกลุม
                1. ใหนักเรียนอภิปรายผลการปฏิบัติกจกรรมตอนที่ 1 เพื่อสรุปเปนผลงานกลุม แลวสง
                                                                               ิ
                       ตัวแทนอยางนอย 2 คน นําเสนอหนาชั้นเรียน
                2. หลังจากฟงการนําเสนอหนาชั้นเรียนของกลุมอื่น ๆ แลว นักเรียนมีขอสังเกตเพิ่มเติม
                       อะไรบางในตอนที่ 1
………………………………………………………………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………
- 95 -

ใบกิจกรรมที่ 3
“ผลตางกําลังสองของฉัน”

จงหาผลลัพธ
1. (3x  2) 2  52
………………………………………………………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………………………………………………………
……..
2. (5x  1) 2  48
………………………………………………………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………………………………………………………
……..
3. 72  (4 x  3) 2
………………………………………………………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………………………………………………………
……..
- 96 -

                                เอกสารเสริมสําหรับครู

สูตรการแยกตัวประกอบของพหุนามดีกรีสองที่เปนผลตางของกําลังสอง
          A 2  B 2  ( A  B)( A  B) เมื่อ A และ B เปนพหุนาม

และ  a   a เมื่อ a เปนจํานวนจริงบวกหรือศูนย สามารถนําความรูนี้มาแยกตัวประกอบ
          2



ของพหุนามที่เปนผลตางของกําลังสองได

เฉลยใบกิจกรรมที่ 1
แบบฝกทักษะที่ 1
จงแยกตัวประกอบของพหุนามตอไปนี้
1. 3x 2  x                  =            x(3x+1)
2. x  2x 2                  =            x(1-2x)
3. 2 x( x  3)  3( x  3)   =            (x-3)(2x+3)
4. 3(2 x  1) 2  4(2 x  1) =            (2x-1)(6x+1)
5. x 2  4 x  5             =            (x+5)(x-1)
6. 2 x 2  5x  3            =            (2x-3)(x-1)
7. a 2  a  2               =            (a – 2)( a +1)
8. a 2  6a  9              =            (a+3)2
9. 4 x 2  4 x  1           =            (2x-1)2
10. 4 y 2  20 y  25        =            (2y-5)2
11. 14 y 2  y  3           =            (7y-3)(2y+1)
12. p  1
        2
                             =            (p-1)(p+1)
13. 4 x 2  32               =            (2x+3)(2x-3)
14. 12a 2  27               =            3(2a-3)(2a+3)
15. 81  49 x 2              =            (9-7x)(9+7x)
16. 9 x 2  121              =            (3x-1)(3x+11)
17. (2 x  1) 2  4          =            (2x-3)(2x+1)
18. ( x  3) 2  y 2         =            (x-y-3)(x+y-3)
- 97 -

เฉลยใบกิจกรรมที่ 1 “คณิตคิดเร็ว”
จงแยกตัวประกอบ
1. x 2  3                     =. ( x  3 )( x  3 )
2. x 2  7                     = ( x  7 )( x  7 )
3. 20  x 2         = (2 5  x)(2 5  x)
4. 18  x 2         =. ( 3 20  x )( 20  x )
          3                               3         3
5.   x2                         = (x      )( x     )
          4                              2         2

6.   x2 
           5
                     = ( x  5 )( x  5 )
          36                 6         6
     1 2                 1           1
7.     x  15        = ( x  15 )( x  15 )
     9                   3           3
     25 2
8.      x  24       = ( x  2 6 )( 5 x  2 6 ) .
                         5
     16                  4           4
เฉลยใบกิจกรรมที่ 2 “ผลตางกําลังสองนาคิด”
จงหาผลลัพธ
1. ( x  1) 2  6   = ( x  1  6 )( x  1  6 )
2. ( x  3) 2  10    = ( x  3  10 )( x  3  10 )
3. ( x  2) 2  27 = ( x  2  3 3 )( x  2  3 3 )
4. 50  ( x  4) 2    = (5 2  x  4)(5 2  x  4)
5. 32  ( x  5) 2    = (4 2  x  5)(4 2  x  5)
6. (2 x  3) 2  24 = (2 x  3  2 6 )(2 x  3  2 6 )
เฉลยใบกิจกรรมที่ 3 “ผลตางกําลังสองของฉัน”
จงหาผลลัพธ
1. (3x  2) 2  52 = (3 x  2) 2  (2 13 ) 2
                    = [(3 x  2)  2 13 ][(3x  2)  2 13 ]
                    = [3 x  2  2 13 ][3 x  2  2 13 ]
2. (5x  1) 2  48 = (5 x  1) 2  (4 3 ) 2
                    = [(5 x  1)  4 3 ][(5 x  1)  4 3 ]
                    = [5 x  1  4 3 ][5 x  1  4 3 ]
3. 72  (4 x  3) 2 = [6 2  ( x  3)][6 2  ( x  3)]
                    = [6 2  x  3][6 2  x  3]

แผน 6 คณิตศาสตร์เพิ่มเติม3

  • 1.
    - 83 - แผนการจัดการเรียนรูที่ 6 กลุมสาระการเรียนรู คณิตศาสตร รหัสวิชา ค 33201 รายวิชา คณิตศาสตรเพิ่มเติม ชันมัธยมศึกษาปที่ 3 ้ ภาคเรียนที่ 1 / 2549 หนวยการเรียนรูที่ 2 การแยกตัวประกอบของพหุนาม หนวยยอยที่ 1 การแยกตัวประกอบของพหุนามดีกรีสองที่เปนผลตางของกําลังสอง เวลา 2 ชั่วโมง ใชสอนระหวาง วันที.่ ..................................ครูผูสอน ...................................... ………………………………………………………………………………………… สาระที่ 4 : พีชคณิต มาตรฐาน ค 4.1 : บอกวิธีการแยกตัวประกอบของพหุนามดีกรีสองที่อยูในรูปดีกรีสองที่อยูในรูป กําลังสองสมบูรณและนําไปใช มาตรฐาน ค 4.2 : บอกวิธีการแยกตัวประกอบของพหุนามดีกรีสูงที่มีสัมประสิทธิ์เปนจํานวนเต็ม โดยใชวิธีทําเปนกําลังสองสมบูรณหรือใชทฤษฎีเศษเหลือได ผลการเรียนรูที่คาดหวังรายป . 1. แยกตัวประกอบของพหุนามดีกรีสองโดยวิธีทําเปนกําลังสองสมบูรณ 2. แยกตัวประกอบของพหุนามดีกรีสูงที่มี สัมประสิทธิ์เปนจํานวนเต็ม 3. แยกตัวประกอบของพหุนามดีกรีสูงที่มีสมประสิทธิ์เปนจํานวนเต็มโดยใชทฤษฎีเศษ ั เหลือ จุดประสงคการเรียนรู 1. จุดประสงคการเรียนรู (ปลายทาง) เพื่อใหนักเรียนมีความรูความเขาใจเกี่ยวกับการแยกตัวประกอบของพหุนามดีกรีสอง โดยวิธีทําเปนกําลังสองสมบูรณ จุดประสงคนําทาง 1. แยกตัวประกอบของพหุนามดีกรีสองที่เปนผลตางของกําลังสองได 2. แยกตัวประกอบของพหุนามดีกรีสองที่อยูในรูปกําลังสองสมบูรณได 3. แยกตัวประกอบของพหุนามดีกรีสองโดยวิธีกําลังสองสมบูรณได
  • 2.
    - 84 - สาระการเรียนรู สูตรการแยกตัวประกอบของพหุนามดีกรีสองที่เปนผลตางของกําลังสอง A 2  B 2  ( A  B)( A  B) เมื่อ A และ B เปนพหุนาม และ  a   a เมื่อ a เปนจํานวนจริงบวกหรือศูนย สามารถนําความรูนี้มาแยกตัวประกอบ 2 ของพหุนามที่เปนผลตางของกําลังสองได สื่อ/อุปกรณ 1. แบบฝกทักษะเพิ่มเติมที่ 1 2. ใบความรูที่ 1 “ผลตางกําลังสอง” 3. ใบกิจกรรมที่ 1 “คณิตคิดเร็ว” 4. ใบกิจกรรมที่ 2 “ผลตางกําลังสองนาคิด” 5. ใบกิจกรรมที่ 3 “ผลตางกําลังสองของฉัน” แนวการจัดกิจกรรม 1. ครูทบทวนความรูเ กี่ยวกับการแยกตัวประกอบของพหุนามดีกรีสองทีเ่ คยเรียนมา เชน การแยกตัวประกอบของพหุนามที่อยูในรูปผลตางของกําลังสองและในรูปทีสามารถทําเปนกําลัง ่ สองสมบูรณได โดยเสริมดวยแบบฝกทักษะเพิ่มเติมที่ 1 ครูและนักเรียนทั้งชั้นเรียนรวมกันเฉลย ความถูกตอง 2. ครูทบทวนเกี่ยวกับสมบัติบางประการของจํานวนจริงคือ ( a)2  a เมื่อ a  0 a b  ab เมื่อ a  0 และ b  0 a a  เมื่อ a0 และ b0 b b กอนใหความรูเ รื่องการแยกตัวประกอบของพหุนามดีกรีสองที่เปนผลตางของกําลัง สองและมีสัมประสิทธิ์ของแตละพจนของตัวประกอบเปนจํานวนจริง 1 2 3. การแยกตัวประกอบของพหุนาม เชน x 5 ในใบความรูที่ 1 “ผลตางของ 4 กําลังสอง” ครูอาจแนะนําวิธีทําอีกแบบดังนี้ 1 2 1 2 x 5 = ( x  20) 4 4 = 1 ( x  20 )( x  20 ) 4 1 = ( x  2 5 )( x  2 5 ) 4 4. การแยกตัวประกอบของพหุนาม 8  ( x  3) 2 ในใบความรูที่ 1 “ผลตางของกําลัง
  • 3.
    - 85 - สอง”ตัวอยางที่ 3 ซึ่งมีการถอดวงเล็บ ครูควรควรย้ําและทบทวนถึงวิธีการเขาวงเล็บและถอด วงเล็บดวย เพราะถาทําไมถูกตอง การคํานวณจะผิดพลาด ทําใหแยกตัวประกอบไดหรือแยกตัว ประกอบไดไมถูกตอง ครูตรวจสอบความเขาใจของนักเรียนทุกคน โดยนักเรียนทุกคนทําใบกิจกรรมที่ 1 “คณิตคิดเร็ว” และรวมกันตรวจสอบความถูกตอง 5. ครูแบงนักเรียนเปนกลุม กลุมละ 4-6 คน พรอมกับแจกใบกิจกรรมที่ 2 “ผลตาง  กําลังสองนาคิด” ใหนักเรียนทุกคนแลว และใหนักเรียนในกลุมแตละคนในกลุมคิดหาคําตอบ และนํา  คําตอบที่ไดแลกเปลี่ยนตรวจสอบความถูกตอง สุมตัวแทนกลุมสงตัวแทนหนึ่งหรือสองคน นําเสนอ คําตอบหนาชั้นเรียน ครูและนักเรียนชวยกันสรุปสาระสําคัญเกี่ยวกับการใชสูตรผลตางกําลังสอง 6. ใหนักเรียนแตละคนปฏิบัตกิจกรรมเปนรายบุคคลตามใบกิจกรรมที่ 3 “ผลตาง ิ กําลังสองของฉัน” เขียนแนวคิด/วิธีทําในการหาคําตอบ แลวใหเพื่อนนักเรียนในกลุมชวย  ตรวจสอบความถูกตอง จากนั้นใหนําเสนอผลงาน การวัดและประเมินผล 1. วิธีการวัดและประเมินผลการเรียนรู 1) จากการทําใบกิจกรรม 2) สังเกตพฤติกรรมในการเรียนการสอน 3) การเขารวมกิจกรรม 2. เครื่องมือการวัดและประเมินผล 1) แบบประเมินการเสนอผลงาน 2) แบบสังเกตพฤติกรรมทางการเรียนการสอน 3) แบบประเมินการเขารวมกิจกรรมกลุม
  • 4.
    - 86 - แบบประเมินพฤติกรรมการทํางานกลุม ชื่อกลุม........................................................ชื่อผูประเมิน............................................................ ใบกิจกรรมที.่ ................................เรื่อง........................................................................................ คําชี้แจง ใหผูประเมินใสตัวเลขลงในชองตามความเปนจริง 3 หมายถึง ดีมาก 2 หมายถึง พอใช 1 หมายถึง ควรปรับปรุง ชื่อสมาชิก รวม รอย 1…………… 2…………… 3…………… 4……………. ละ รายการ 3 2 1 3 2 1 3 2 1 3 2 1 1. การมีสวนรวมใน การวางแผน 2. การปฏิบัติตนตาม บทบาทหนาที่ 3. การใหความ รวมมือในการ ทํางาน 4. การแสดงความ คิดเห็น 5. การยอมรับความ คิดเห็นของผูอื่น 6. การเขารวม กิจกรรมอยาง สม่ําเสมอ 7. ความรับผิดชอบ งานที่ไดรับ มอบหมาย รวม รอยละ เกณฑการประเมิน ลงชื่อ..........................................ผู ประเมิน รอยละ 80 ขึ้นไป ระดับ ดีมาก รอยละ 70-79 ระดับ ดี วันที่ประเมิน............................................... รอยละ 60-69 ระดับ พอใช ต่ํากวารอยละ 60 ระดับ ควรปรับปรุง
  • 5.
    - 87 - แบบประเมินแฟมผลงาน ชื่อแฟม................................................................................................................................................ ชื่อนักเรียน........................................................................................................................................... ไมถึง ถึงเกณฑ เหนือ คะแนน ขอเสนอแนะ เกณฑ เกณฑที่ ที่ เกณฑที่ รวม รายการประเมิน คาดหวัง คาดหวัง คาดหวัง (1) (2) (3) การจัดการ - การสรางสรรค - การประเมินตนเอง - ความสมบูรณของรายการและ นําเสนอ ความประทับใจ - การวางรูปแบบ - ศิลป -ความคิดสรางสรรค หลักฐานแสดงความเขาใจ - ความรูในเนื้อหาวิชา - การสะทอนขอมูลยอนกลับ - แนวคิดการประยุกตใช รวม........................................คะแนน เกณฑการใหคะแนน ระดับ ดี (22-27 คะแนน) ระดับ พอใช (16-21 คะแนน) ลงชื่อ..........................................ผูประเมิน ระดับ ปรับปรุง (9-15 คะแนน) วันที.่ .......เดือน.........................พ.ศ. ..........
  • 6.
    - 88 - บันทึกหลังสอน ผลการเรียนรู นักเรียนชั้น…………………………………………………………………………… ………………………………………………………….……………………………………….. นักเรียนชั้น………………………………………………………………………….. ……………………………………………………………………………………………………. นักเรียนชั้น…………………………………………………………………………… ………………………………………………………….……………………………………….. นักเรียนชั้น………………………………………………………………………….. ……………………………………………………………………………………………………. ปญหา / อุปสรรค นักเรียนชั้น…………………………………………………………………………… ………………………………………………………….……………………………………….. นักเรียนชั้น………………………………………………………………………….. ……………………………………………………………………………………………………. นักเรียนชั้น…………………………………………………………………………… ………………………………………………………….……………………………………….. นักเรียนชั้น………………………………………………………………………….. ……………………………………………………………………………………………………. แนวทางแกปญหา และพัฒนา …………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………….. …………………………………………………………………………………………………….. …………………………………………………………………………………………………….. …………………………………………………………………………………………………….. ……………………………………………………………………………………………………..
  • 7.
    - 89 - ขอคิดเห็นเพิ่มเติม(ถามี) …………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………….. …………………………………………………………………………………………………….. …………………………………………………………………………………………………….. …………………………………………………………………………………………………….. …………………………………………………………………………………………………….. ลงชื่อ ผูสอน (……………………………..) ………../…………./………..
  • 8.
    - 90 - ใบความรูที่1 “ผลตางของกําลังสอง” สูตรการแยกตัวประกอบของพหุนามดีกรีสองที่เปนผลตางของกําลังสอง A 2  B 2  ( A  B)( A  B) เมื่อ A และ B เปนพหุนาม และ  a   a เมื่อ a เปนจํานวนจริงบวกหรือศูนย สามารถนําความรูนี้มาแยกตัวประกอบ 2 ของพหุนามที่เปนผลตางของกําลังสองได ตัวอยางที่ 1 จงแยกตัวประกอบของ x 2  2 วิธีทํา x2  2 = x 2  ( 2 )2 = x  2 x  2  ดังนั้น x 2  2 = x  2 x  2  1 2 ตัวอยางที่ 2 จงแยกตัวประกอบของ x 5 4 2 1 2 1  วิธีทํา x 5 =  x   ( 5) 2 4 2  =  1 x  5  1 x  5     2  2  1 2  1  1  ดังนั้น x  5 =  x  5  x  5  4 2  2  ตัวอยางที่ 3 จงแยกตัวประกอบของ 2 x  7 2  12 วิธทํา ี = 2 x  72  2 3  2 2 x  7 2  12 = [(2 x  7)  2 3 ][(2 x  7)  2 3 ] ดังนั้น 2 x  7 2  12 = [(2 x  7)  2 3 ][(2 x  7)  2 3 ]
  • 9.
    - 91 - แบบฝกหัดทักษะที่1 จงแยกตัวประกอบของพหุนามตอไปนี้ 1. 3x 2  x =……………………………………………… 2. x  2x 2 =……………………………………………… 3. 2 x( x  3)  3( x  3) =…………………………………………….. 4. 3(2 x  1) 2  4(2 x  1) =……………………………………………. 5. x 2  4 x  5 =……………………………………………. 6. 2 x 2  5x  3 =……………………………………………. 7. a 2  a  2 =……………………………………………. 8. a 2  6a  9 =……………………………………………. 9. 4 x 2  4 x  1 =……………………………………………. 10. 4 y 2  20 y  25 =……………………………………………. 11. 14 y 2  y  3 =……………………………………………. 12. p 2  1 =……………………………………………. 13. 4 x 2  32 =……………………………………………. 14. 12a 2  27 =……………………………………………. 15. 81  49 x 2 =……………………………………………. 16. 9 x 2  121 =……………………………………………. 17. (2 x  1) 2  4 =……………………………………………. 18. ( x  3) 2  y 2 =…………………………………………….
  • 10.
    - 92 - ใบกิจกรรมที่1 “คณิตคิดเร็ว” กิจกรรมรายบุคคลทั้งชั้นเรียน จงแยกตัวประกอบ 1. x 2  3 =........................................................................................ 2. x 2  7 =........................................................................................ 3. 20  x 2 =........................................................................................ 4. 18  x 2 =........................................................................................ 3 5. x2  =........................................................................................ 4 5 6. x2  =........................................................................................ 36 1 2 7. x  15 =........................................................................................ 9 25 2 8. x  24 =........................................................................................ 16
  • 11.
    - 93 - ใบกิจกรรมที่2 “ผลตางกําลังสองนาคิด” ตอนที่ 1 จงหาผลลัพธ 1. ( x  1) 2  6 ................................................................................................................................................................ .......................................................................................................................................................... ............................................................................................................................................................. ................................................................................................................................................................ .......................................................................................................................................................... 2. ( x  3) 2  10 ................................................................................................................................................................ .......................................................................................................................................................... ................................................................................................................................................................ .......................................................................................................................................................... ............................................................................................................................................................. 3. ( x  2) 2  27 ................................................................................................................................................................ .......................................................................................................................................................... ............................................................................................................................................................. ................................................................................................................................................................ .......................................................................................................................................................... 4. 50  ( x  4) 2 ................................................................................................................................................................ .......................................................................................................................................................... ................................................................................................................................................................ .......................................................................................................................................................... ............................................................................................................................................................. 5. 32  ( x  5) 2 ............................................................................................................................................................. ................................................................................................................................................................ ..........................................................................................................................................................
  • 12.
    - 94 - 6.(2 x  3) 2  24 ................................................................................................................................................................ .......................................................................................................................................................... ............................................................................................................................................................. ................................................................................................................................................................ .......................................................................................................................................................... ตอนที่ 2 กิจกรรมกลุม 1. ใหนักเรียนอภิปรายผลการปฏิบัติกจกรรมตอนที่ 1 เพื่อสรุปเปนผลงานกลุม แลวสง ิ ตัวแทนอยางนอย 2 คน นําเสนอหนาชั้นเรียน 2. หลังจากฟงการนําเสนอหนาชั้นเรียนของกลุมอื่น ๆ แลว นักเรียนมีขอสังเกตเพิ่มเติม อะไรบางในตอนที่ 1 ……………………………………………………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………
  • 13.
    - 95 - ใบกิจกรรมที่3 “ผลตางกําลังสองของฉัน” จงหาผลลัพธ 1. (3x  2) 2  52 ……………………………………………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………………………………………… …….. 2. (5x  1) 2  48 ……………………………………………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………………………………………… …….. 3. 72  (4 x  3) 2 ……………………………………………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………………………………………… ……..
  • 14.
    - 96 - เอกสารเสริมสําหรับครู สูตรการแยกตัวประกอบของพหุนามดีกรีสองที่เปนผลตางของกําลังสอง A 2  B 2  ( A  B)( A  B) เมื่อ A และ B เปนพหุนาม และ  a   a เมื่อ a เปนจํานวนจริงบวกหรือศูนย สามารถนําความรูนี้มาแยกตัวประกอบ 2 ของพหุนามที่เปนผลตางของกําลังสองได เฉลยใบกิจกรรมที่ 1 แบบฝกทักษะที่ 1 จงแยกตัวประกอบของพหุนามตอไปนี้ 1. 3x 2  x = x(3x+1) 2. x  2x 2 = x(1-2x) 3. 2 x( x  3)  3( x  3) = (x-3)(2x+3) 4. 3(2 x  1) 2  4(2 x  1) = (2x-1)(6x+1) 5. x 2  4 x  5 = (x+5)(x-1) 6. 2 x 2  5x  3 = (2x-3)(x-1) 7. a 2  a  2 = (a – 2)( a +1) 8. a 2  6a  9 = (a+3)2 9. 4 x 2  4 x  1 = (2x-1)2 10. 4 y 2  20 y  25 = (2y-5)2 11. 14 y 2  y  3 = (7y-3)(2y+1) 12. p  1 2 = (p-1)(p+1) 13. 4 x 2  32 = (2x+3)(2x-3) 14. 12a 2  27 = 3(2a-3)(2a+3) 15. 81  49 x 2 = (9-7x)(9+7x) 16. 9 x 2  121 = (3x-1)(3x+11) 17. (2 x  1) 2  4 = (2x-3)(2x+1) 18. ( x  3) 2  y 2 = (x-y-3)(x+y-3)
  • 15.
    - 97 - เฉลยใบกิจกรรมที่1 “คณิตคิดเร็ว” จงแยกตัวประกอบ 1. x 2  3 =. ( x  3 )( x  3 ) 2. x 2  7 = ( x  7 )( x  7 ) 3. 20  x 2 = (2 5  x)(2 5  x) 4. 18  x 2 =. ( 3 20  x )( 20  x ) 3 3 3 5. x2  = (x  )( x  ) 4 2 2 6. x2  5 = ( x  5 )( x  5 ) 36 6 6 1 2 1 1 7. x  15 = ( x  15 )( x  15 ) 9 3 3 25 2 8. x  24 = ( x  2 6 )( 5 x  2 6 ) . 5 16 4 4 เฉลยใบกิจกรรมที่ 2 “ผลตางกําลังสองนาคิด” จงหาผลลัพธ 1. ( x  1) 2  6 = ( x  1  6 )( x  1  6 ) 2. ( x  3) 2  10 = ( x  3  10 )( x  3  10 ) 3. ( x  2) 2  27 = ( x  2  3 3 )( x  2  3 3 ) 4. 50  ( x  4) 2 = (5 2  x  4)(5 2  x  4) 5. 32  ( x  5) 2 = (4 2  x  5)(4 2  x  5) 6. (2 x  3) 2  24 = (2 x  3  2 6 )(2 x  3  2 6 ) เฉลยใบกิจกรรมที่ 3 “ผลตางกําลังสองของฉัน” จงหาผลลัพธ 1. (3x  2) 2  52 = (3 x  2) 2  (2 13 ) 2 = [(3 x  2)  2 13 ][(3x  2)  2 13 ] = [3 x  2  2 13 ][3 x  2  2 13 ] 2. (5x  1) 2  48 = (5 x  1) 2  (4 3 ) 2 = [(5 x  1)  4 3 ][(5 x  1)  4 3 ] = [5 x  1  4 3 ][5 x  1  4 3 ] 3. 72  (4 x  3) 2 = [6 2  ( x  3)][6 2  ( x  3)] = [6 2  x  3][6 2  x  3]