Уводзіны
Новая дзяржава
ХІІІ ст. – беларускія землі
ўвайшлі ў склад Вялікага
княства Літоўскага і
Рускага (ВКЛ).
Складалася з:
Балцкіх зямель;
Княстваў былой Русі.
Нацыянальнае пытанне
ВКЛ – шматнацыянальная
дзяржава:
• Кіруючая дынастыя – з
літоўскай знаці;
• Культурнае і гаспадарчае
аблічча вызначалі беларускія
землі.
Значэнне ВКЛ у гісторыі Беларусі
Перамога ў супрацьстаянні з
крыжакамі і мангола-татарамі;
Фарміраванне беларускай
народнасці;
Афармленне асноўных рысаў
беларускай культуры і характару:
 Шматканфесійнасць;
 Цярпімасць;
 Павага да розных культур і г.д.
Гістарычныя
крыніцы: летапісы
ХІІ ст. – “Аповесць
мінулых гадоў”.
Пасля – мясцовыя
летапісы (Кіеўскі, Галіцка-
Валынскі, Наўгародскі).
Іпацьеўскі летапіс
Кіеўскі + Галіцка-Валынскі летапіс
= Іпацьеўскі летапісны звод
ХVІІІ ст. – ён знойдзены ў
Іпацьеўскім манастыры каля г.
Кастрама.
• Звесткі пра Кіеўскую, Галіцка-
Валынскую, Полацкую зямель і
пачатак ўтварэння ВКЛ.
• Асноўная крыніца па гісторыі
беларускіх зямель ХІІІ ст.
Беларуска-літоўскае летапісанне
ХV – ХVІІ стст. – складваецца.
1446 г. – Беларуска-літоўскі
летапіс – агульнадзяржаўны
звод.
Ідэя – заканамернасць
аб’яднання літоўцаў і славян
у ВКЛ.
Сяр. ХVІ ст. – “Хроніка
Быхаўца” (найбольш поўны
летапісны звод).
Гістарычныя творы
Першы гісторык ВКЛ –
польскі храніст ХVІ ст. Мацей
Стрыйкоўскі.
1582 г. – “Хроніка польская,
літоўская, жамойцкая і ўсяе
Русі” М. Стрыйкоўскага.
Заканадаўчыя помнікі
1468 г. – Судзебнік Казіміра.
1529 г., 1566 г., 1588 гг. –
Статуты ВКЛ.
Архіўныя помнікі
“Метрыка ВКЛ” – архіў ВКЛ (тысячы дакументаў).
Перыядызацыя
Па перыядызацыі Заходняй Еўропы –
Позняе Сярэднявечча (ХІV – ХV стст.).
Перыядызацыя гісторыі ВКЛ:
1) Сяр. ХІІІ ст. – 1385 г. – ад заснавання да Крэўскай уніі.
2) 1385 – 1569 гг. – ад Крэўскай да Люблінскай уніі (ВКЛ – у склад
Рэчы Паспалітай).
Сяр. ХІІІ ст. 1385 г. 1569 г.

00. Уводзіны ў гісторыю Беларусі сяр. ХІІІ - сяр. ХVІ ст.

  • 1.
  • 2.
    Новая дзяржава ХІІІ ст.– беларускія землі ўвайшлі ў склад Вялікага княства Літоўскага і Рускага (ВКЛ). Складалася з: Балцкіх зямель; Княстваў былой Русі.
  • 3.
    Нацыянальнае пытанне ВКЛ –шматнацыянальная дзяржава: • Кіруючая дынастыя – з літоўскай знаці; • Культурнае і гаспадарчае аблічча вызначалі беларускія землі.
  • 4.
    Значэнне ВКЛ угісторыі Беларусі Перамога ў супрацьстаянні з крыжакамі і мангола-татарамі; Фарміраванне беларускай народнасці; Афармленне асноўных рысаў беларускай культуры і характару:  Шматканфесійнасць;  Цярпімасць;  Павага да розных культур і г.д.
  • 5.
    Гістарычныя крыніцы: летапісы ХІІ ст.– “Аповесць мінулых гадоў”. Пасля – мясцовыя летапісы (Кіеўскі, Галіцка- Валынскі, Наўгародскі).
  • 6.
    Іпацьеўскі летапіс Кіеўскі +Галіцка-Валынскі летапіс = Іпацьеўскі летапісны звод ХVІІІ ст. – ён знойдзены ў Іпацьеўскім манастыры каля г. Кастрама. • Звесткі пра Кіеўскую, Галіцка- Валынскую, Полацкую зямель і пачатак ўтварэння ВКЛ. • Асноўная крыніца па гісторыі беларускіх зямель ХІІІ ст.
  • 7.
    Беларуска-літоўскае летапісанне ХV –ХVІІ стст. – складваецца. 1446 г. – Беларуска-літоўскі летапіс – агульнадзяржаўны звод. Ідэя – заканамернасць аб’яднання літоўцаў і славян у ВКЛ. Сяр. ХVІ ст. – “Хроніка Быхаўца” (найбольш поўны летапісны звод).
  • 8.
    Гістарычныя творы Першы гісторыкВКЛ – польскі храніст ХVІ ст. Мацей Стрыйкоўскі. 1582 г. – “Хроніка польская, літоўская, жамойцкая і ўсяе Русі” М. Стрыйкоўскага.
  • 9.
    Заканадаўчыя помнікі 1468 г.– Судзебнік Казіміра. 1529 г., 1566 г., 1588 гг. – Статуты ВКЛ.
  • 10.
    Архіўныя помнікі “Метрыка ВКЛ”– архіў ВКЛ (тысячы дакументаў).
  • 11.
    Перыядызацыя Па перыядызацыі ЗаходняйЕўропы – Позняе Сярэднявечча (ХІV – ХV стст.). Перыядызацыя гісторыі ВКЛ: 1) Сяр. ХІІІ ст. – 1385 г. – ад заснавання да Крэўскай уніі. 2) 1385 – 1569 гг. – ад Крэўскай да Люблінскай уніі (ВКЛ – у склад Рэчы Паспалітай). Сяр. ХІІІ ст. 1385 г. 1569 г.