Умацаванне
велікакняжацкай улады
Беларускія землі ў ВКЛ
2-ая палова ХІІІ –
ХIV стст. – усе
беларускія землі
ўвайшлі ў ВКЛ.
Шляхі ўваходжання беларускіх і ўкраінскіх земляў у ВКЛ
Назва зямлі Час
уваходжання
Шлях уваходжання Асаблівасці
Полацкая 1307 г. Дамова з мясцовым
баярствам і купецтвам
(для абароны ад
крыжакоў)
Сяр. ХІІІ ст. – у Полацку ўжо княжыў літоўскі
князь Таўцівіл;
Полацк працягваў карыстацца шырокімі
правамі;
Літоўскія князі, якія княжылі ў Полацку,
прымалі прпаваслаўе
Мінская Пачатак XIV ст. - -
Віцебская 1320 г. Шлюб Марыі Яраслаўны
з сынам Гедыміна
Альгердам
Дагавор з віцебскім баярствам: Альгерд
абяцаў “старыны не рухаць”.
Брэстчына Пачатак XIV ст. Канфлікт з Галіцка-
Валынскім княствам
-
Мсціслаўскае 1359 г. Захоплена Альгердам Раней належыла Смаленску
Большая частка
ўкраінскіх зямель
1362 г. Перамога над татарамі ў
бітве на Сініх водах
-
Вынік:
Беларускія землі знайшлі
дапамогу ад ворага;
Яны захавалі звыклы лад
жыцця, традыцыі і веру.
Княжанне Гедыміна:
збіранне рускіх земляў
Амаль няма канкурэнтаў:
• Галіцка-Валынскае княство
ўжо слабое;
• Маскоўскае княства яшчэ
слабое (пасля нападаў
мангола-татар).
Дыпламатычныя захады
Актывізацыя кантактаў з
Заходняй Еўропай;
Абяцанне прыняць
хрышчэнне і дазволіць
дзейнасць каталіцкіх
манахаў, каб супрацьстаяць
крыжакам;
Антынямецкі саюз з
Польшчай.
Беларуская мова і культура пры Гедыміне
• XIV ст. – старабеларуская мова ў
ВКЛ ужо стала афіцыйнай;
• Большая частка сучаснай Беларусі
– ў складзе ВКЛ;
• ¾ насельніцтва ВКЛ – “русьские”
людзі (беларусы);
• Брат і сыны Гедыміна прынялі
праваслаўе;
• Выхадцы з Беларусі – важная роля
ў кіраванні дзяржавай.
Давыд Гарадзенскі
Кашталян (стараста)
гродзенскі;
Узначальваў войска ВКЛ;
Выконваў дыпламатычныя
даручэнні князя;
Жанаты з дачкой Гедыміна
Бірутай.
Перанос сталіцы
1323 г. – Гедымін перанёс сталіцу ў Вільню.
Назва дзяржавы
• Пры Гедыміне – Вялікае
княства Літоўскае і Рускае;
• Пасля – Вялікае княства
Літоўскае, Рускае,
Жамойцкае.
Рэлігійная палітыка Гедыміна
Заснаваў 2 каталіцкія
кляштары (манастыры);
Не перашкаджаў
будаваць праваслаўныя
храмы;
Заставаўся язычнікам.
Рэлігійны мір у краіне

03. Умацаванне велікакняжацкай улады

  • 1.
  • 2.
    Беларускія землі ўВКЛ 2-ая палова ХІІІ – ХIV стст. – усе беларускія землі ўвайшлі ў ВКЛ.
  • 3.
    Шляхі ўваходжання беларускіхі ўкраінскіх земляў у ВКЛ Назва зямлі Час уваходжання Шлях уваходжання Асаблівасці Полацкая 1307 г. Дамова з мясцовым баярствам і купецтвам (для абароны ад крыжакоў) Сяр. ХІІІ ст. – у Полацку ўжо княжыў літоўскі князь Таўцівіл; Полацк працягваў карыстацца шырокімі правамі; Літоўскія князі, якія княжылі ў Полацку, прымалі прпаваслаўе Мінская Пачатак XIV ст. - - Віцебская 1320 г. Шлюб Марыі Яраслаўны з сынам Гедыміна Альгердам Дагавор з віцебскім баярствам: Альгерд абяцаў “старыны не рухаць”. Брэстчына Пачатак XIV ст. Канфлікт з Галіцка- Валынскім княствам - Мсціслаўскае 1359 г. Захоплена Альгердам Раней належыла Смаленску Большая частка ўкраінскіх зямель 1362 г. Перамога над татарамі ў бітве на Сініх водах -
  • 4.
    Вынік: Беларускія землі знайшлі дапамогуад ворага; Яны захавалі звыклы лад жыцця, традыцыі і веру.
  • 5.
    Княжанне Гедыміна: збіранне рускіхземляў Амаль няма канкурэнтаў: • Галіцка-Валынскае княство ўжо слабое; • Маскоўскае княства яшчэ слабое (пасля нападаў мангола-татар).
  • 6.
    Дыпламатычныя захады Актывізацыя кантактаўз Заходняй Еўропай; Абяцанне прыняць хрышчэнне і дазволіць дзейнасць каталіцкіх манахаў, каб супрацьстаяць крыжакам; Антынямецкі саюз з Польшчай.
  • 7.
    Беларуская мова ікультура пры Гедыміне • XIV ст. – старабеларуская мова ў ВКЛ ужо стала афіцыйнай; • Большая частка сучаснай Беларусі – ў складзе ВКЛ; • ¾ насельніцтва ВКЛ – “русьские” людзі (беларусы); • Брат і сыны Гедыміна прынялі праваслаўе; • Выхадцы з Беларусі – важная роля ў кіраванні дзяржавай.
  • 8.
    Давыд Гарадзенскі Кашталян (стараста) гродзенскі; Узначальваўвойска ВКЛ; Выконваў дыпламатычныя даручэнні князя; Жанаты з дачкой Гедыміна Бірутай.
  • 9.
    Перанос сталіцы 1323 г.– Гедымін перанёс сталіцу ў Вільню.
  • 10.
    Назва дзяржавы • ПрыГедыміне – Вялікае княства Літоўскае і Рускае; • Пасля – Вялікае княства Літоўскае, Рускае, Жамойцкае.
  • 11.
    Рэлігійная палітыка Гедыміна Заснаваў2 каталіцкія кляштары (манастыры); Не перашкаджаў будаваць праваслаўныя храмы; Заставаўся язычнікам. Рэлігійны мір у краіне