อารยธรรมลุ่มแม่น้าสินธุ
(อินเดีย)
บรรยายโดย
ครูจุฑาทิพ สระทองพรม
รายวิชา ประวัติศาสตร์สากล ส 30103
ระดับชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 5 และ ม.6
อารยธรรมอินเดียมีแหล่งกาเนิดในบริเวณลุ่ม
แม่น้าสินธุ(ปัจจุบันอยู่ประเทศปากีสถาน)มีความ
เจริญรุ่งเรืองอยู่ในช่วง 2,000 – 1,500 ปีมาก่อน
คริสต์ศักราชและได้มีพัฒนาการต่อเนื่องมาโดย
ตลอด
ที่ตั้งและความสาคัญของอารยธรรมอินเดีย
อารยธรรมอินเดียแบ่งออกเป็น 2 สมัย
• สมัยก่อนประวัติศาสตร์
• สมัยประวัติศาสตร์
อารยธรรมอินเดียสมัยก่อนประวัติศาสตร์
เริ่มเมื่อประมาณ 400,000 ปีมาแล้ว โดยพบ
หลักฐานโบราณคดีสมัยหินเก่าในลุ่มแม่น้าโซน(Soan)
แคว้นปัญจาบ (อารยธรรมลุ่มแม่น้าโซน) ในสมัยอารย
ธรรมลุ่มแม่น้าสินธุ มีเมืองสาคัญ คือ เมืองฮารัปปา
และเมืองโมเฮนโจ-ดาโร
เมืองฮารัปปา และเมืองโมเฮนโจ-ดาโร เมืองทั้งสอง มีความ
โดดเด่น เรื่องสถาปัตยกรรมและการวางผังเมือง มีป้ อมปราการ
ตลาด เขตที่อยู่อาศัย ที่สาคัญคือชาวอินดัสให้ความสนใจในด้าน
การสุขาภิบาลซึ่งไม่พบในโลกโบราณแห่งใด ต่อมาเมื่อประมาณ
1,500 ปีก่อน ค.ศ. ชาวอารยันจากเอเชียกลางได้อพยพมาทางตอน
เหนือของอินเดียและขับไล่ พวกดราวิเดียน ซึ่งเป็นชนพื้นเมืองเดิม
เมืองโมเฮนโจ-ดาโร
สันนิษฐานว่าถูกสร้างขึ้น
โดยชาวดาวิเดียนจากลักษณะ
การวางผังเมืองอย่างเป็ น
ระเบียบ มีการแบ่งเขตภายใน
ออกเป็นสัดส่วน ประกอบด้วย
อาคารบ้านเรือน ป้ อมปราการ
ถนนตัดตรง ตลาด สระ
อาบน้าสาธารณะ แสดงให้เห็น
ถึงความเจริญของอารยธรรม
ลุ่มแม่น้าสินธุได้เป็นอย่างดี
ลาดับเหตุการณสาคัญทางประวัติศาสตร์
อารยธรรมอินเดีย
สมัย ช่วงเวลา / เหตุการณ์สาคัญ
อารยธรรม
ลุ่มแม่น้าสินธุ
2,500 – 1,500 ปีก่อน ค.ศ. เมืองฮารัปปา
และ โมเฮนโจ – ดาโร มีความเจริญรุ่งเรือง
สมัย ช่วงเวลา / เหตุการณ์สาคัญ
สมัยพระเวท
และมหากาพย์
1,500 – 500 ปีก่อน ค.ศ. พวกอารยัน
อพยพเข้าสู่อินเดีย รวมคัมภีร์ฤคเวท
แต่งคัมภีร์อุปนิทษัท กาเนิดศาสนา
พราหมณ์ เกิดระบบวรรณะ
สมัย ช่วงเวลา / เหตุการณ์สาคัญ
พระพุทธเจ้า 563 – 483 ปีก่อน ค.ศ. พระพุทธเจ้า
ประสูติ - ปรินิพพาน
สมัย ช่วงเวลา / เหตุการณ์สาคัญ
อเล็กซาน
เดอร์มหาราช
327 ปี ก่อน ค.ศ. พระเจ้าอเล็กซาน
เดอร์มหาราช กษัตริย์กรีกรุกรานอินเดีย
ทางเหนือ
สมัย ช่วงเวลา / เหตุการณ์สาคัญ
ราชวงศ์
เมารยะ
321- 185 ปีก่อน ค.ศ. ราชวงศ์แรกของ
อินเดีย มีจักรพรรดิที่สาคัญคือพระเจ้าจันทร
คุปต์ พระเจ้าอโศกมหาราช ทรงเผยแผ่
พระพุทธศาสนาไปยังประเทศต่างๆ
สมัย ช่วงเวลา / เหตุการณ์สาคัญ
ราชวงศ์
คุปตะ
ค.ศ. 320 - 550 มีศูนย์อานาจอยู่ที่แคว้นมคธ
แม่น้าคงคา ศาสนาพราหมณ์มีพัฒนาการเป็ น
ศาสนาฮินดู แต่ พระพุทธศาสนายังคง
เจริญรุ่งเรือง วิทยาศาสตร์และคณิตศาสตร์
เจริญก้าวหน้า
สมัย ช่วงเวลา / เหตุการณ์สาคัญ
แตกแยก
และ
อ่อนแอ
คริสต์ศตวรรษที่ 6-10 หลังสมัยคุปตะ ทางเหนือ
ถูกรุกรานและตั้งอาณาจักร ศาสนาอิสลามเริ่มเผย
แผ่เข้าสู่อินเดียเหนือ ในช่วงกลางคริสต์ศตวรรษที่
9-13 อาณาจักรโจฬะทางใต้ของอินเดียนับถือ
ศาสนาพราหมณ์-ฮินดู มีความเจริญทางการค้า
สมัย ช่วงเวลา / เหตุการณ์สาคัญ
สุลต่าน
แห่งเดลี
หรือ
ราชวงศ์
มัมลูก
ค.ศ. 1206 – 1526 ตั้งโดยมุสลิมเชื้อสายเติร์ก
เรียกว่าราชวงศ์มัมลูก แต่เนื่องด้วยเมืองหลวงอยู่ที่
เดลี จึงมักเรียกว่า สุลต่านแห่งเดลี มีการรับวิธีการ
ทากระดาษและเครื่องกระเบื้องจากจีน ค.ศ.1498
โปรตุเกสเดินทางถึงอินเดียทางเรือ
สมัย ช่วงเวลา / เหตุการณ์สาคัญ
จักรวรรดิ
โมกุล
หรือมุคัล
ค.ศ. 1526 – 1858 ตั้งโดยบาร์บูร์ เชื้อสายมองโกล
สุลต่านที่ยิ่งใหญ่คือ อักบาร์มหาราช(ค.ศ.1556-
1605) ส่งเสริมให้มีขันติธรรมทางศาสนาเพื่อให้คน
นับถือศาสนาต่างกันอยู่ร่วมกันได้ และชาห์ จะฮาน
(ค.ศ.1628-1658) ผู้สร้างทัชมาฮัล ราชวงศ์โมกุล
เสื่อมอานาจลง ชาติตะวันตกขยายอานาจเข้าสู่
อินเดีย
พระเจ้าอักบาร์มหาราช
ชาห์ จะฮาน ผู้สร้างทัชมาฮัล เป็น
อนุสรณ์สถาน แสดงถึงผู้มีรักมั่นคง
ต่อพระมเหสีของพระองค์ พระนาม
ว่า มัมทัส มาฮาล
สมัย ช่วงเวลา / เหตุการณ์สาคัญ
อังกฤษเข้า
ปกครอง
อินเดีย
ค.ศ.1858-1947 อินเดียอยู่ภายใต้การปกครอง
ของอังกฤษ โดยสมเด็จพระราชินีนาถวิกตรอเรีย
เป็ นจักรพรรดินีของอินเดีย รัฐบาลอังกฤษตั้ง
ข้าหลวงใหญ่หรืออุปราชเป็นผู้ปกครอง ในปลาย
คริสต์ศตวรรษที่ 19 ชาวอินเดียเริ่มเรียกร้องเอก
ราช นาโดย มหาตมะคานธี และชวาหระลาล เนห์รู
สมเด็จพระราชินีนาถวิกตรอเรีย
จักรพรรดินีแห่งอังกฤษ
ชาวอินเดียเริ่มเรียกร้องเอกราช นาโดย มหาตมะคานธี
สมัย ช่วงเวลา / เหตุการณ์สาคัญ
อินเดียได้
เอกราช
แบ่งแยก
เป็น 2
ประเทศ
15 ส.ค.1947 อินเดียได้รับเอกราช แต่ประเทศ
แบ่งออกเป็น 2 ส่วนคือ อินเดียประชากรส่วนใหญ่
เป็ นชาวฮินดู กับปากีสถานประชากรส่วนใหญ่
เป็นชาวมุสลิม ทั้ง2 ประเทศมีความขัดแย้งเรื่อง
แคว้นแคชเมียร์ทาให้เกิดสงครามและขัดแย้ง
จนถึงปัจจุบัน
สมัย ช่วงเวลา / เหตุการณ์สาคัญ
บังคลาเทศ ค.ศ.1971 ปากีสถานตะวันออกแยกตัวเป็น
ประเทศบังคลาเทศ

อารยธรรมลุ่มแม่น้ำสินธุ(อินเดีย)