Downloaded 43 times
อารยธรรมเมโสโปเตเมียและอียิปต์
- 1.
- 2. ปัจจัยทางภูมิศาสตร์กับการ ตั้งถิ่นฐาน อยู่บริเวณแม่นำ้าไทกริส-ยูเฟรติส เป็นที่ราบลุ่มนำ้าที่ อุดมสมบูรณ์ ท่ามกลางบริเวณทะเลทรายและหุบเขา
- 3. ปัจจัยทางภูมิศาสตร์กับการ ตั้งถิ่นฐาน เมโสโปเตเมียเป็นภาษากรีก ซึ่ง แปลว่า ดินแดนแห่งลุ่มแม่นำ้าทั้ง สอง(ไทกริส - ยูเฟรติส) แม่นำ้าทั้ง สองไหลลงอ่าวเปอร์เซีย พื้นที่ ตอนบนเป็นพื้นที่ราบสูงและจะ ลาดตำ่าลงมายังพื้นที่ราบลุ่มตอน ล่าง พื้นที่ตอนบนมีความแห้งแล้ง ต้องอาศัยระบบชลประทานเข้ามา ช่วย
- 4. ปัจปัจัจจัยยทาทางงภูภูมิมิศาศาสตสร์ตกับร์กากับรตั้กาง ร ตั้งถิ่ถิ่นนฐาฐาน น พื้นที่ราบลุ่มตอนล่างเป็นที่ราบ ตำ่าเป็นที่ราบดินดอนที่อุดม สมบูรณ์ เกิดจาการทับถมของ ดินตะกอนที่แม่นำ้าทั้งสองสายพัด เอาโคลนตมมาทับถมไว้บริเวณ ปากนำ้า ทำาให้เกิดพื้นดินงอกตรง ปากแม่นำ้าทุกปี บริเวณนี้เรียกว่า “บาบิโลเนีย”
- 5. ปัจจัยทางภูมิศาสตร์กับการตั้ง ถิ่นฐาน ลักษณะภูมิอากาศของดนิแดนเมโสโปเต-เมียเป็นดนิ แดนที่มีฝนตกน้อยมาก เพราะมีภูมิอากาศเป็นแบบ ทะเลทรายกึ่งทะเลทราย จึงต้องอาศัยแม่นำ้าทั้งสอง เป็นนหลัก ทรัพยากรธรรมชาติที่สำาคัญ ไดแ้ก่ ดนิอัน อุดมสมบูรณ์โดยเฉพาะดินเหนียวซึ่งนำามาทำาอิฐใน การสร้างบ้านเรอืนและศาสนสถาน สว่นแร่ธาตุ คือ เหล็กและเกลือ
- 6. ปัจจัยทางภูมิศาสตร์กับการตั้ง ถิ่นฐาน ลักษณะชุมชนที่ตั้งถิ่นฐานเป็นชนหลาย กลุ่มเผ่าผลัดกันมาตั้งถิ่นฐานและมีอำานาจ ในดนิแดนแห่งนี้ ไดแ้ก่ พวกสเุมเรียน ต่อ มาเป็นพวกเผ่าเซเมตกิ ไดแ้ก่ พวกแอคคัด พวกอามอไรต์ พวกอัสซีเรียนและพวกคาล เดยีน หลักจากนนั้มีพวก อินโดอารยัน ไดแ้ก่ พวกฮติไทต์
- 7.
- 8. ชาวสุเมเรียน เป็นชนเผ่าแรกที่ครอบครองเมโสโปเต เมียสามารถปกครองชนพื้นเมืองที่ตั้ง รกรากดั้งเดิมภายในระยะเวลาอันสั้น วัฒนธรรมของชนพื้นเมืองได้ถูกกลืนหาย ไป ดังนั้นวัฒนธรรมของชาวสุเมเรียนจึง เป็นต้นกำาเนิดของอายธรรมแห่งนี้
- 9. ชาวสุเมเรียน สภาพภูมิอากาศของเมโสโปเตเมียไม่เอื้ออำานวย ต่อการดำารงชพีเท่าใดนักเพราะ เป็นดนิแดนแหง่ ความแตกตา่งทางธรรมชาติที่มักแปรปรวนเสมอ บางครั้งอากาศร้อนจัด บางครั้งฝนตกจนเกิดนำ้า ท่วม บางครั้งรวมถึงการละลายของนำ้าแข็งบน เทือกเขาอาร์เมเนียที่เป็นต้นกำาเนิดแม่นำ้าทั้งงสอง สายได้ไหลท่วมสร้างความเสียหายให้แก่ ประชาชนที่อาศัยบริเวณริมฝั่งแม่นำ้าทั้งสอง
- 10.
- 11. ชาวสุเมเรียน ทำาให้ชาวสุเมเรียนหาทางเอาชนะธรรมชาติ ด้วยการสร้างทำานบคลองระบายนำ้า เขื่อน กั้นนำ้า ประตูนำ้า และอ่างเก็บนำ้า เพื่อระบาย นำ้าไปยังบริเวณแห้งแล้ง จึงทำาให้ชาวสุเม เรียนเป็นพวกแรกที่ทำาชลประทานสำาเร็จ
- 12. ชชาาาวสสุุุเเเมมเเเรรรีีียน ชาวสุเมเรียนยกย่องและเกรงกลัวเทพเจ้า และเป็นหน้าที่ของทุกคนที่ต้องรับใช้เทพเจ้าเพื่อ ให้พระองค์เมตตาและไมล่งโทษ สุเมเรียนจึง นิยมสร้างศาสนสถานขนาดใหญ่ที่เรียกวา่ “ซิก กูแรต” ขึ้นมา
- 13. ซิกกูแรต คือ ศาสนส ถานทชี่าวสุเมเรียนสร้างขึ้นมี รูปแบบคล้าย พีระมิดขั้นบันได เป็นสัญลักษณ์ที่ประทบัของเทพเจ้า ซิกกู แรตนิยมสร้างด้วยอิฐ เพราะเป็นวัสดุชนิดเดียวทหี่าได้ง่าย ในบริเวณนี้
- 15. ชชาชาาวสุสสุุเมเเมมเรีเเรรีียน เป็นชนกลุ่มแรกที่รู้จักประดิษฐ์อักษร ได้ราวสามพันห้าร้อยปีก่อนคริสต์ ศักราช เรียกว่า อักษรลมิ่ หรือ คูนิ ฟอร์มอักษรลิ่มเป็นสิ่งประดิษฐ์ที่ชาวสุ เมเรียนสลักลงบนแผ่นดินเหนียว เปียกๆเป็นสัญลักษณ์แทนความหมาย ของคำาแลว้นำาไปตากแห้ง เพอื่ ประโยชน์ทางศาสนกิจและการบันทึก เรื่องราวของพระ เป็นชนกลุ่มแรกที่รู้จักประดิษฐ์อักษร ได้ราวสามพันห้าร้อยปีก่อนคริสต์ ศักราช เรียกว่า อักษรลมิ่ หรือ คูนิ ฟอร์มอักษรลิ่มเป็นสิ่งประดิษฐ์ที่ชาวสุ เมเรียนสลักลงบนแผ่นดินเหนียว เปียกๆเป็นสัญลักษณ์แทนความหมาย ของคำาแลว้นำาไปตากแห้ง เพอื่ ประโยชน์ทางศาสนกิจและการบันทึก เรื่องราวของพระ
- 16. ชาวสุเมเรียน อักษรลิ่มเป็นหลักฐาน ลายลักษณ์อักษรที่เก่าแก่ ที่สดุทางประวัติศาสตร์ หากยึดการแบ่งยุคโดย อาศัยหลักฐานลายลักษณ์ อักษร นักประวัติศาสตร์บาง คนถือว่าประวัติศาสตร์ได้ เริ่มต้นที่ดินแดนของชาวสุ เมเรียน
- 18. ชาวสุเมเรียน การประดิษฐ์อักษรลิ่มนับว่าเป็น พัฒนาการสำาคัญต่อการสร้างอารยธรรมเม โสโปเตเมีย ยิ่งไปกว่านั้นยังก่อให้เกิด วรรณกรรมอีกด้วย วรรณกรรมสำาคัญ คือ มหากาพย์ กิลกาเมซ เป็นเรื่องราวการ ผจญภัยของวีรบุรุษผู้หาชีวิตอมตะ มีเรื่อง เกี่ยวกับนำ้า ท่วมโลกด้วย นักประวัติศาสตร์ เข้าใจว่า พันธสัญญาเดิม หรือ พระคัมภีร์เก่า คงได้รับ อิทธิพลจากมหา กาพย์นี้ เพราะมีเรื่องนำ้าท่วมโลกเอาไว้ด้วย
- 19. มหากาพย์กิลกาเมซ มหากาพย์กิลกาเมช เป็น ตำานาน นำ้าท่วมโลกที่เก่า แก่ของเมโสโปเตตเมีย โบราณ เป็นหนึ่งในงาน วรรณกรรมประเภทนิยายที่ เก่าแก่ที่สดุในโลก
- 20.
- 21. พันธสัญญาเดิม(พระ พันธสัญญาเดิม(พระคัมภีร์ คัมภีเก่าร์เก่า) ) พันธสัญญาเดิม (อังกฤษ: The Old Testament) เป็น ภาคที่หนึ่งของคัมภีร์ไบเบิล จากทั้งหมด 2 ภาค เนอื่งจาก ศาสนาคริสต์สืบ คติมาจากศาสนายูดาห์ (ศาสนาหนึ่งในกลุ่มศาสนา อับราฮัม) จึงรับเอาคัมภีร์ฮีบรู ของศาสนายูดาห์มาเป็นส่วน หนึ่งของคัมภีร์ไบเบิลด้วย ในนิกายโรมันคาทอลิกและ ออร์ทอดอกซ์ ยึดถอื พันธ สัญญาเดิม ทปี่ระกอบด้วย หนังสือทงั้สิ้น 46 เล่ม แต่ใน นิกายโปรเตสแตนต์ ยึดถือ เพียง 39 เล่ม โดยตัดคัมภีร์ สารบบที่สองออกไปเป็น คัมภีร์นอกบท พันธสัญญาเดิม (อังกฤษ: The Old Testament) เป็นภาคที่หนึ่งของคัมภีร์ ไบเบิล จากทั้งหมด 2 ภาค เนอื่งจาก ศาสนาคริสตส์ืบคติมาจาก ศาสนายูดาห์ (ศาสนาหนงึ่ในกลุ่ม ศาสนาอับราฮัม) จึงรับเอาคัมภีร์ฮีบรู ของศาสนายูดาห์มาเป็นส่วนหนึ่งของ คัมภีร์ไบเบิลด้วย ในนิกายโรมันคาทอลิกและออร์ทอ ดอกซ ์ยึดถือ พันธสัญญาเดิม ที่ ประกอบด้วยหนังสือทั้งสนิ้ 46 เล่ม แต่ ในนิกายโปรเตสแตนต์ ยึดถือเพียง 39 เล่ม โดยตดัคัมภีร์สารบบที่สองอกไป เป็นคัมภีร์นอกบท
- 22.
- 23. ชาวสุเมเรียน มีความเจริญด้าน คณิตศาสตร์ ด้านปฏิทิน ด้านชงั่ ตวง วัด
- 24. ออาาณณาาจจัักรบบาาบบิิโโลลเเนนีีย หลังจากที่พวกสุเมเรียนเสื่อมอำานาจลง เพราะการทำาสงครามกับชนเผ่าอื่นๆที่เข้ามา รุกรานและแย่งชิงความเป็นใหญ่ในระหว่าง พวกสุเมเรียนด้วยกันเอง ต่อมาพวกอามอไรต์ ได้ตั้งอาณาจักรบาบิโลเนีย ขนึ้มา มีเมือง หลวงอยู่ที่เมืองบาบิโลน ริมฝั่งแม่นำ้ายูเฟรทสี อาณาจักรบาบิโลเนียเป็นอาณาจักรที่เข้มแข็ง มีการปกครองแบบรวมศูนย์มีการเก็บภาษี อากรและการเกณฑ์ทหาร รัฐควบคุมการค้า ต่างๆ อย่างใกล้ชิด
- 25. ผลงานสำาคัญอาณาจักร บาบิโลเนีย การประมวลกฎหมายเป็นลายลักษณ์ อักษร ในสมัยพระเจ้าฮัมมูราบี ซึ่งมีชื่อเรียก ว่าประมวลกฎหมายของพระเจ้าฮัมมูราบี จารึกอยบู่นแผ่นศิลา หลักการของกฎหมาย มีรากฐานมาจากกฎหมายของพวกสุเมเรียน ให้อำานาจหน้าที่ในการลงโทษผู้กระทำาผิด แก่ชนชั้นปกครองยงิ่ขึ้น ประมวลกฎหมาย ของฮัมมูราบี ยดึถือหลกั “ตาต่อตา ฟันต่อ ฟัน”
- 26.
- 27. แผ่นศิลาพบที่เมอืงซูซา อิหร่าน เป็นรูปสลักพระเจ้าฮัมมู ราบี(ซา้ย)กำาลังสวดอ้อนวอนชามาช เทพแห่งความยุติธรรม ตอนล่างของแผ่นศิลาจารึกประมวลกฎหมายของพระจ้าฮัมมูราบี
- 28. จักรวรรดิอัสซีเรีย การประมวลกฎหมายเป็นลายลักษณ์ อักษรในสมัยพระเจ้าฮัมมูราบี ซึ่งมีชื่อ เรียกว่าประมวลกฎหมายของพระเจ้าฮัมมู ราบี จารึกอยู่บนแผ่นศิลา หลักการของ กฎหมายมีรากฐานมาจากกฎหมายของ พวกสุเมเรียน ให้อำานาจหน้าที่ในการ ลงโทษผู้กระทำาผิดแก่ชนชั้นปกครองยิ่ง ขึ้น ประมวลกฎหมายของฮัมมูราบี ยึดถือ หลัก “ตาต่อตา ฟันต่อฟัน”
- 29. การลงโทษแบบตา ต่อตา ฟนัต่อฟัน การทดแทนความผิดด้วยการกระ ทำาอย่างเดียวกัน
- 30. จักรวรรดิอัสซีเรีย ในศตวรรษที่ 8ก่อนคริสตศักราช พวกอัสซี เรียนเข้ายึดกรุงบาบิโลนและอาณาจักรใน เอเชียตะวันตก เป็นนักรบที่กล้าหาญ ใช้ อาวุธที่ทำาด้วยเหล็ก มีอาณาเขตกว้างขวาง มี ศูนย์กลางการปกครองที่เมืองนิเนเวห์ มีความ เชื่อว่ากษัตริย์ของตนเป็นตัวแทนของเทว ราช มีศักดศิ์รีและเกียรติสูงกว่ากษัตริย์สุเม- เรียน ความแตกต่างแสดงออกด้าน สถาปัตยกรรม คอ ชาวอัสซีเรียนนิยมสร้าง วังให้มีขนาดใหญ่กว่าศาสนสถาน
- 31. จักรวรรดิอัสซีเรีย มรดกทางศิลปกรรมที่สำาคัญของอัสซี- เรียนได้แก่การสลักภาพนูนตำ่าเกี่ยวกับ ชีวิตประจำาวันของชาวอัสซีเรียนอันได้แก่ การล่าสัตว์ และการทำาสงครามกับชนชาติ ต่างๆ ศิลปวัฒนธรรมเจริญสูงสุดในสมยั พระเจา้อัสซูนิบาปาล มีการรวบรวมงาน เขียนที่เป็นจารึกไว้ในห้องสมุดที่เมืองนิ เนเวห์ถึง22,000แผ่น นับเป็นห้องสมุดที่ ใหญ่ที่สุดในสมัยนั้น
- 35. อาณาจักรคาลเดีย น เมื่อ612 ปีก่อนคริสต์ ศักราช พวกคาลเดียน ซึงเป็น ชนเผ่าฮีบรูทางทิศตะวันออก เฉียงใต้ของลุ่มแม่นำ้าไทกริส-ยู เฟรทีสก็สามารถเข้ายึดกรุงนิ เนเวหไ์ด้สำาเร็จ และสถาปนากรุง บาบิโลนขึ้นเป็นเมืองหลวงอีก ครั้งหนงึ่ และจัดตงั้เป็น อาณาจักรบาบิโลเนียขึ้นมา อาณาจักรบาบิโลเนียใหม่เป็น อาณาจักรทรีุ่่งเรืองมาก ในสมัย พระเจา้เนบูคัดเนซซาร์ พวกคาล เดียนสามารถยกกองทัพไปตีได้ เมืองเยรูซาเลม และกวาดต้อน เชลยชาวยิวมายังกรุงบาบิโลน
- 36. อาณาจักรคาลเดียน ซึ่งถือได้ว่าเป็นสิ่งมหัศจรรย์ของโลกยุค โบราณเพราะสามารถใช้ความรู้ในการ ชลประทาน ทำาใหส้วนลอยนเี้ขียวขจีได้ ตลอดทงั้ปี นอกจากนั้นพวกคาลเดียน ในบาบิโลเนียใหม่ยังปรับปรุงด้าน เกษตรกรรม และเริ่มต้นงานด้าน วิทยาศาสตร์ โดยเฉพาะอย่างยงิ่ทาง ดาราศาสตร์ มกีารแบ่งสัปดาหอ์อกเป็น 7 วัน แบ่งวันออกเป็น 12 คาบ คาบละ 120 นาทีและยังสามารถพยากรณ์ สุริยุปราคาตลอดจนคำานวณเวลาการ โคจรของดวงอาทิตย์ในรอบปีได้อย่าง ถูกต้อง ชาวคาลเดียนเป็นชาติแรกที่ ริเริ่มนำาความรู้ทางดาราศาสตร์มา ทำานายโชคชะตาของมนุษย์
- 37. อาณาจักรคาลเดียน เมื่อ 539ปีก่อนคริสต์ศักราช อาณาจักรบาบิโลเนียใหม่ถูก กองทัพเปอร์เซียโดยการนำา ของ พระเจ้าไซรัสมหาราช (Cyrus the Great, 559- 530 ปีก่อนคริสต์ศักราช) เข้ายึดครองและผนวกเข้า เป็นส่วนหนึ่งของจักรวรรดิ เปอร์เซียที่เรืองอำานาจอยู่ใน บริเวณเอเชียตะวันตก จึงนับ ได้ว่าประวัติศาสตร์ของดิน แดนแถบเมโสโปเตเมียในยุค
- 38. สวนลอยแห่งบาบิ โลน จัดเป็นหนึ่งในเจ็ดสงิ่มหัศจรรย์ของโลกตั้งอยู่ บนแม่นำ้ายูเฟรติส ประเทศอิรักในปัจจุบัน สร้าง โดยกษัตริย์เนบูคัดเนสซาร์ที่ 2 แห่งกรุง บาบิโลเนีย สร้างให้แก่มเหสีของพระองค์ชอื่ พระนางเซมีรามีส สร้างขึ้นเมื่อ 600 ปีก่อน คริสต์ศักราช สงูประมาณ 75 ฟุต กินพื้นที่ 400 ตารางฟุต ระเบียงทุกชั้นได้รับการตกแต่งด้วยไม้ ดอก ไม้ประดับ ไม้ยืนพุ่มชนิดต่างๆ มีระบบ ชลประทานชักนำ้าจากแม่นำ้าไทกริสไปทำา เป็น นำ้าตกและนำาไปเลี้ยงต้นไม้ตลอดทั้งปี สวนนี้ได้ พังทลายลงจากเหตุแผ่นดินไหวเมื่อหลังศตวรรษ
- 39.
- 40.
- 41. ปัจจัยทางภูมิศาสตร์กับการตั้ง ถิ่นฐาน •อารยธรรมลุ่มแม่นำ้าไนล์ หรืออารยธรรมอียิปต์ โบราณก่อกำาเนิดขึ้นในบริเวณดินแดนสองฝั่ง แม่นำ้าไนล์ที่มีลักษณะเป็นแนวยาว ตั้งแต่ปาก แม่นำ้าไนล์ซึ่งเป็นตอนปลายสุดของแม่นำ้าไป จนถึงตอนเหนือของประเทศซูดานในปัจจุบัน
- 42. ปัจจัยทางภูมิศาสตร์กับการตั้ง ถิ่นฐาน •สภาพภูมิประเทศของลุ่มแม่นำ้าไนล์แบ่งบริเวณ ลุ่มนำ้าเป็น 2 บริเวณ ได้แก่ บริเวณอียิปต์ล่าง ตั้ง อยู่บริเวณที่ราบปากแม่นำ้าไนล์ เป็นบริเวณที่ แม่นำ้าไนล์แยกเป็นแม่นำ้าสาขา มีลักษณะรูปพัด ซึ่งชาวกรีกโบราณเรียกว่า เดลตา แล้วไหลลง ทะเลเมดิเตอร์เรเนียน อารยธรรมโบราณของ อียิปต์ได้เจริญขึ้นบริเวณแถบนี้ และบริเวณ อียิปต์บน ได้แก่บริเวณที่แม่นำ้าไนล์ไหลผ่าน หุบเขา เป็นที่ราบแคบๆ ขนาบด้วยหน้าผาและ ทะเลทราย
- 46. ปัจจัยทางภูมิศาสตร์กับการตั้ง ถิ่นฐาน •ในฤดูร้อนแม่นำ้าไนล์ได้รับนำ้าจากที่หิมะละลาย ในเขตที่ราบสงูเอธิโอเปีย ทำาให้เกิดนำ้าหลาก เข้าท่วมบริเวณที่ราบลุ่มในเดือนสงิหาคม ถึง ตุลาคมของทุกปี แต่จากการที่นำ้าท่วมได้นำ้าเอา ดินตะกอนมาทับถมจึงทำาให้บริเวณดังกล่าวมี ความอุดมสมบูรณ์เหมาะแก่การเพาะปลูก
- 47. ปัจจัยทางภูมิศาสตร์กับการตั้ง ถิ่นฐาน •บริเวณที่ราบลุ่มแม่นำ้าไนล์เปรียบเหมือน โอเอซิสท่ามกลางทะเลทรายเพราะเป็นดินแดน ที่ล้อมรอบด้วยทะเลทรายและฮารา ทิศตะวัน ออกและใต้จดทะเลทรายนูเบียและทะเลแดง ธรรมชาติป้องกันการรุกรานจากภายนอก ชาว อียิปต์จึงอยู่อย่างสันโดษ สามารถพัฒนา อารยธรรมให้มีความต่อเนื่องและมั่นคงได้เป็น ระยะเวลาอันยาวนาน ซึ่งต่างจากดินแดนเมโส โปเตเมียที่เป็นดินแดนเปิดโล่งต่อการรุกราน จากภายนอก
- 48. ปัจจัยทางภูมิศาสตร์กับการตั้ง ถิ่นฐาน •ลักษณะภูมิอากาศของดินแดนอียิปต์เป็นทะเล ทราย มีความแห้งแล้งและฝนตกน้อยมาก มี อุณหภูมิเฉลี่ยประจำาปีสงูและปริมาณฝนน้อย บางทีไม่มีฝนเลย สว่นบริเวณชายฝงั่ทะเล เมดิเตอร์เรเนียนมีสภาพภูมิอากาศเป็นแบบ เมดิเตอร์เรเนียน คือ ในช่วงฤดูหนาวมีฝนตก และในช่วงฤดูร้อนมีแดดจัด อากาศร้อนและแห้ง แล้ง
- 49. ปัจจัยทางภูมิศาสตร์กับการตั้ง ถิ่นฐาน •ชาวอียิปต์โบราณต้องอาศัยแม่นำ้าไนล์หล่อเลี้ยง ชีวิต เฮโรโดตัส นักประวัติศาสตร์ชาวกรีก โบราณได้กล่าวถึงอียิปต์ไว้ว่า ‘’อียิปต์เป็นของ ขวัญของแม่นำ้าไนล์ (Egypt is the gift of the nile) เพราะถ้าขาดแม่นำ้าไนล์เสียแล้วอียิปต์ก็จะ กลายเป็นทะเลทรายไป
- 50. ปัจจัยทางภูมิศาสตร์กับการตั้ง ถิ่นฐาน •ช่วงเดือนกรกฎาคมของทุกปี แล้วลดลง ประมาณเดือนตุลาคม ทิ้งโคลนตมไว้บริเวณสอง ฟากแม่นำ้า ช่วยให้ดินดี เพาะปลูกได้ผล และ ชาวอียิปต์เชื่อว่าปรากฏการณ์นี้เกิดจากอำานาจ ของฟาโรห์
- 51. ปัจจัยทางภูมิศาสตร์กับการตั้ง ถิ่นฐาน •ดินแดนอียิปต์มีทรัพยากรธรรมชาติที่มีอยู่มาก คือ หินทราย ซึ่งนำามาใช้ในการก่อสร้าง ดิน เหนียวนำามาทำาเป็นที่อยู่อาศัย สว่นแร่ทองแดง และพลอยในบริเวณคาบสมุทรไซนาย • ความได้เปรียบดังกล่าวทำาให้อียิปต์มีความเป็น เอกภาพและเข้มแข็งกว่าดินแดนเมโสโปเตเมีย
- 52. อารยธรรมอียิปต์สมัยก่อน ประวัติศาสตร์ •สมัยก่อนประวัติศาสตร์ ชุนชนยุคหินเก่าใน อิยิปต์บนเป็นพวกเรร่อน อาศัยต่อชะง่อนหิน ล่า สัตว์ และตกปลาเป็นอาหาร สว่นอียิปต์ล่างส่วน ใหญ่เป็นบริเวณราบลุ่มหนองบึง สร้างทีพัก หยาบๆ โดยใช้ดินเหนียวและต้นอ้อ • ยุคหินใหม่ ชาวอียิปต์สามารถใช้ประโยชน์จาก ธรรมชาติ รู้จักการเพาะปลูกข้าวบาร์เลย์ ข้าว สาลี ข้าวฟ่าง ฝึกสตัว์ให้เชอื่งมาใช้แรงงาน ทำา เครื่องมือเครื่องใช้ใหม่ๆ • รู้จักสร้างพาหนะ คือ เรือแคนนูเพื่อใช้ล่องตาม แม่นำ้าไนล์
- 54. The golden canoe,boat dipicted in the book of the dead
- 55. อาชีพหลักของชาวอียิปต์ คือ เกษตรกรรมเพราะว่าดินอุดมสมบูรณ์ ทำาให้ผลิตอาหารเกินความต้องการ ภาพการประกอบอาชีพของชาวอียิปต์
- 56.
- 57. อารยธรรมอียิปต์สมัยก่อน ประวัติศาสตร์ •อียิปต์มีพรมแดนธรรมชาติได้แก่ ทะเล เมดิเตอร์เรเนียน และทะเลทรายสะฮาราช่วย ป้องกันการรุกรานของศัตรู และแม่นำ้าไนล์ที่นำา ความชุ่มชนื้มาให้ตลอดริมฝงั่ • ชาวอียิปต์รู้เกี่ยวกับธรรมชาติมาใช้ให้เป็น ประโยชน์ เช่น การทำาการชลประทาน กั้นนำ้า ตลอดจนสามารถเพาะปลูกห่างไกลได้ ทำาให้ ต้องมีการจัดระบบสังคม เกิดชนชั้นปกครอง ขยายพื้นที่ ทำาให้มีจำานวนประชากรเพิ่ม ขยาย ตัวเป็นรัฐเล็กๆ เรียกว่า โนมิส • ซึ่งมีสัญลักษณ์แตกต่างกัน เช่น สนุัข เหยี่ยว
- 59. อารยธรรมอียิปต์สมัยก่อน ประวัติศาสตร์ •กษัตริย์เมนิส จากอียิปต์บนได้รวมอาณาจักรทั้ง สอง ทั้งอียิปต์บนและล่างเข้าด้วยกันเป็น อาณาจักรเดียวกัน และสถาปนาราชวงศ์ขึ้น ปกครองอียิปต์ครั้งแรก • ชาวอียิปต์นับถือเทพเจ้าองค์เดียวกับเมโสโปเต เมียโดยมีสรุิยเทพหรือเทพเจ้ารา เป็นเทพ พระเจ้าสูงสุด • โอไชริส (Osiris) เทพแห่งแม่นำ้าไนล์ • ไอซิส (Isis) เทพีแห่งพื้นดิน
- 60. • เทพราห์ (Ra): เทพแห่งดวงอาทิตย์ สุริยเทพผู้ สรรสร้างทกุสรรพสิ่ง มีรูปลักษณ์เป็น "เทพชาย มี หัวเป็นเหยี่ยว" และเหนือหัวมีรูปวงกลับพันไว้ด้วยงู ที่เป็นสัญลักษณ์ของดวงอาทิตย์ เรียกได้ว่า เทพ องค์นี้เป็นเทพที่มอบชีวิตให้แก่มนุษย์ ไม่ว่าจะเป็น แสงสว่าง การคุ้มครองปกป้อง การเพาะปลูก ก็ต้อง มีแสงจากดวงอาทิตย์ จะมองเห็นก็ต้องมีแสงอาทิตย์
- 61. • เทพโอชิริส (Osiris): เทพแห่งยมโลก มีรูปลักษณเ์ป็น ชาย สวมหมวกทรงสูงที่มือทั้งสองข้างกำาแส้และไม้เท้าแนบไว้ที่อก (ส่วนใหญ่จะอยู่ในท่าที่กล่าวไว้) เป็นเทพที่เมื่อชาวอียิปต์เมื่อ ตายไปแล้ว จะทำาหน้าที่ตัดสินว่า คนผู้นั้นสมควรจะได้รับชีวิตที่ 2 ในดินแดนยมโลกหรือไม่ และเนื่องจากการที่สามารถฟนื้ขึ้น มาจากความตายหลังจากพิธกีรรมมัมมี่ เทพโอชิริส จึงเป็นมัมมี่ ตนแรกและตนเดียวที่มีการจารึกไว้ว่าสามารถฟื้นขึ้นมาได้จริง
- 62. • เทวีไอซิส (Isis): เทวีแห่งความรัก มีรูปลักษณ์เป็น "เทพหญิง บนหัวมีรูปวงกลมที่ถูกหนีบด้วยเขาวัว" ด้วยความรักของเทวีที่มี ต่อสามี จนต้องออกเดินทางเพื่อหาทางชุปชีวิตให้สามี เทวีไอซิส จึงได้รับการยกย่องในเรื่องความรักที่มีต่อสามี และเป็นเทวีที่ได้ รับการบูชาจาก หญิงชาวอียิปต์ และภาพของไอซิสจะมักปรากฎ อยู่ตามวิหารที่เกี่ยวข้องกับราชินีของอียิปต์
- 63. ส่วนหนึ่งของคัมภีร์มรณะ แสดง รายชื่อเทพต่างๆที่ปรากฎในห้อง พิพากษาวิญญาณของเทพโอซี ริส
- 64. อารยธรรมอียิปต์สมัยก่อน ประวัติศาสตร์ •ชาวอียิปต์ยกย่องเทพเจ้าว่ามีพระเมตตา และยก ฟาโรห์สงูสดุเป็นเทพพระเจ้าองค์หนึ่ง คำาสงั่ของ พระองค์ถือเป็นคำาประกาศิตและกฎหมายและมี ความเชอื่ว่าวิญญาณเป็นอมตะ และเชอื้เรื่อง การคืนชีพของผู้ตาย • ชาวอียิปต์นิยมสร้างสุสานฝังพระศพของฟาโรห์ ตลอดจนพระราชวงศ์และขุนนางที่เรียกว่า พีระมิด (pyramid) พระศพจะถูชำาระให้สะอาด และผ่านกรรมวิธีที่สลับซับซ้อนก่อน และพัน ด้วยห่อผ้าขาว สภาพศพจะไม่ห้างและไม่เน่า เปื่อย เรียกว่า มัมมี่ (mummy) ซึ่งเป็นความเชอื่ เรื่อง การฟื้นคืนชีพของผตู้าย
- 67. อารยธรรมอียิปต์สมัยก่อน ประวัติศาสตร์ •การสร้างพีระมิดเป็นที่นิยม สมัย ราชอาณาจักร เก่า ได้มีการสร้างพีระมิดพื้นข้างเรียบไม่เป็นชนั้ ที่สำาคัญได้แก่ มหาพีระมิดแห่งเมืองกีซา ซึ่ง ประกอบด้วย 3 พีระมิด • พีระมิดใหญ่ที่สุด คือพระมิดที่เป็นสุสานของ ฟาโรห์ คือ อปส์ หรือ คูฟู ข้างหน้าพีระมิดจะมี สฟิงซ์
- 69. อารยธรรมอียิปต์สมัยประวัติศาสตร์ • ได้มีการประดิษฐ์อักษรภาพที่เรียกว่าไฮโรกลิ ฟิก (hieroglyphic) หรืออักษรศักดิ์สทิธิ์ เพื่อ บันทึกเรื่องราวต่างๆทางศาสนาและวิทยาการ แต่ก่อนเป็นการแกะสลับบนฝาผนังโบสถ์และ สุสานที่ฝังพระศพฟาโรห์ โดยแกะบนหิน ไม้ หรือดินเผา ต่อมากเริ่มเรียนประเภทอักษรภาพ บนกระดาษปาปิรัส • ต่อมาอักษรไฮโรกลิฟิกของอียิปต์ได้รับการ ดัดแปลงให้เข้าใจมากขึ้น โดยเป็นอักษรตัวหวัด เรียกว่า ไฮแรติก และได้วิวัฒนาการเป็น แอลฟาเบต ที่ใช้พยัญชนะและสระ เขียนแทน
- 70.
- 71. อารยธรรมอียิปต์สมัยประวัติศาสตร์ • ชองโปลิยอง(jean francois Champollion) นักปราชญ์ชาวฝรั่งเศส สามารถอ่านอักษรไฮโร กลิฟิกในจารึกโรเชตตา การอ่านจารึกโรเชตตา ช่วยเปิดเผยให้โลกได้ทราบถึงประวัติศาสตร์ และเรื่องลี้ลับเกี่ยวกับอียิปต์โบราณเป็นอันมาก • การที่อียิปต์เชื่อมั่นในการฟื้นคืนชีพดังกล่าว ทำาให้แนวคิดปรากฏในงานประพันธ์ต่างๆ แตก ต่างจากชาวสุเมเรียน บทประพันธ์จะเน้นความ สุข ความรักในภพนี้ ตลอดจนสั่งสอนให้ดำาเนิน ชีวิตด้วยความสุจริต และอยู่ในศีลธรรมที่ดีงาม เพื่อว่าเมื่อตายจะแสดงความบริสุทธิ์ต่อเทพโอ ไซริสซึ่งเป็นตุลาการแห่งยมโลกได้ ดังนั่นชาว
- 72. อารยธรรมอียิปต์สมัยประวัติศาสตร์ • นอกจากนี้ชาวอียิปต์ยัง ถ่ายทอดความรู้เกี่ยว กับ ดาราศาสตร์ ปฎิทินแบบสรุิยคติที่แบ่งออก เป็น 365 วัน วิชาแพทย์ศาสตร์ วิทยาศาสตร์ การดนตรี และอื่นๆ • ในสมัยอาณาจักรใหม่ ฟาโรห์ได้ทำานุบำารุง ศิลปกรรม วรรณคดี เสริมการค้าขายกับซีเรีย ปาเลสไตน์ และเกาะครีต จนเป็นยุคทองแห่ง อียิปต์
- 73.
- 74. อารยธรรมอียิปต์สมัยประวัติศาสตร์ • ช่วงสูญเสยีอำานาจสมัยฟาโรห์แอคนาตัน พยายามกอบกู้ศักดิ์ศรีสถาบันฟาโรห์กลับคืน มี การเปลี่ยนแปลงประเพณี โดยเปลี่ยนนับถือ เทพเจ้าหลายองค์ มานับถือพระองค์เดียว ได้แก่ สุริยเทพอะตัน แต่มีเพียงฟาโรห์และเชื้อพระวงศ์ เท่านั่นที่มีสทิธิเคารพบูชา แต่ประชาชนทั่วไป ต้องเคารพบูชาฟาโรห์ แต่ไม่เป็นที่นิยมทำาให้ ก่อเกิดความเกลียดชั่งแก่ผู้นับถือเทพหลายองค์ จนอียิปต์ทรุดโทรมอีก
- 75.
- 76. อารยธรรมอียิปต์สมัยประวัติศาสตร์ • ช่วง620 ปีก่อน อียิปต์สญูเสยีอำานาจให้แก่พวก อัสซีเรีย ซึ่งยึดครองทางใต้ ไม่นานนักก็เสียให้ กับเปอร์เซีย กรีก และโรมัน ตามลำาดับ จนท้าย สุดอียิปต์ก็นับถือศาสนาอิสลาม • หากกล่าวถึงอียิปต์สมัยโบราณแล้ว อียิปต์ เป็นต้นกำาเนิดของอารยธรรมตะวันตกควบคู่กับ อารยธรรมเมโสโปเตเมีย โดยถ่ายทอดต่อไปให้ แก่กรีก และโรมัน ซึ่งถือเป็นอารยธรรมตะวันตก ที่แท้จริง
- 77. จัดทำาโดย นางสาวเบญจมาศ บุญจันทร์ชั้น ม.5.9 เลขที่ 14 นางสาวสพุัตรา คุณากะโร ชนั้ ม.5.9 เลขที่ 28