Download as PDF, PPTX
Uploaded byDr.Suradet Chawadet
การพัฒนาเครือข่ายสุขภาพอำเภอ เพื่อระบบสุขภาพชุมชนที่ยั่งยืน
การพัฒนาเครือข่ายสุขภาพอำเภอ เพื่อระบบสุขภาพชุมชนที่ยั่งยืน โดย อ.สุรเกียรติ อาชานานุภาพ
More Related Content
Similar to การพัฒนาเครือข่ายสุขภาพอำเภอ เพื่อระบบสุขภาพชุมชนที่ยั่งยืน
การพัฒนาเครือข่ายสุขภาพอำเภอ เพื่อระบบสุขภาพชุมชนที่ยั่งยืน
- 1.
- 2. ระบบสุขภาพชุมชน (Community Health System) •ความสาคัญ : หนุนเสริม ระบบบริการของโรงพยาบาล ให้เกิดบริการคุณภาพ - คุณภาพชีวิต +
- 3. PCU : แกนนาระบบสุขภาพชุมชน ระบบสุขภาพชุมชน •ระบบชุมชน : โครงสร้างชุมชน โครงสร้างประชากร เศรษฐกิจ การศึกษา ศาสนา วัฒนธรรม • ระบบบริการ : หน่วยบริการปฐมภูมิ (PCU) + การแพทย์พื้นบ้าน/ทางเลือก + ภูมิปัญญาท้องถิ่น • ระบบการดูแลสุขภาพตนเอง : พึ่งตนเองด้านสุขภาพ มีสุขภาวะแบบองค์รวม มีคุณภาพชีวิต • ระบบสวัสดิการสังคม : กองทุนชุมชน กองทุนสงเคราะห์
- 4. โรงพยาบาล HOSPITAL CARE การดูแลสุขภาพตนเอง SELF-CARE บริการเชิงรุก ควบคุมโรคระบาด สร้างเสริมสุขภาพในชุมชน/ โรงเรียน/สถานประกอบการ อนามัย สิ่งแวดล้อม ท้องถิ่น- ชุมชน อปท. องค์กรชุมชน หมอพื้นบ้าน วัด โรงเรียน บริการแบบ(1A 4Cs) - ใกล้บ้านใกล้ใจ - ต่อเนื่อง - ผสมผสาน&องค์รวม - ประสานทุกส่วน - ชุมชนมีส่วนร่วม หน่วยราชการ ผู้นาชุมชน องค์กรพัฒนา อสม. หน่วยบริการปฐมภูมิ PRIMARY CARE ระบบการสนับสนุน การดูแล ผู้ป่วย ที่บ้าน •สร้างแนวทาง มาตรฐาน •ฝึกอบรม •นิเทศงาน •สนับสนุน •ระบบส่งต่อ •ระบบข้อมูล ระบบสุขภาพอาเภอ (DHS) รักษาโรคซับซ้อน แบบบูรณาการ
- 5. อัตลักษณ์ของหน่วยบริการปฐมภูมิ (1A 4Cs) • แหล่งบริการใกล้บ้านใกล้ใจ (Accessability) • ให้การดูแลอย่างต่อเนื่องยาวนาน (Continuous care) • บริการแบบผสมผสาน&องค์รวม (Comprehensive care) • ประสานความร่วมมือทุกหน่วยงาน (Coordinated care) • ดึงการมีส่วนร่วมของชุมชน (Community involvement) อบต./เทศบาล อสม. ผู้นา วัด โรงเรียน : ความคิด นโยบาย สถานที่ เงิน แรงงาน ห้องกายภาพบาบัด ตลุกดู่
- 6. ขอบข่ายงาน/ปัญหา/กลุ่มเสี่ยงในชุมชนที่ต้องดูแล ทุกเพศ ทุกวัย ตั้งแต่ปฏิสนธิจนสู่เชิงตะกอน •งานส่งเสริมสุขภาพ-ป้องกันโรค :กาย/ใจ ปัญหาเก่า/ใหม่ - ควบคุมโรค : ไข้เลือดออก ไข้หวัดนก อุจจาระร่วง - คัดกรองโรค : เบาหวาน ความดันสูง จิตเวช มะเร็ง - อนามัยสิ่งแวดล้อม - อนามัยแม่และเด็ก - อาชีวอนามัย - ส่งเสริมพฤติกรรมสุขภาพ
- 7. • ระบบการแพทย์ฉุกเฉิน(EMS) - การวินิจฉัยการช่วยเหลือ การส่งต่อ : อุบัติเหตุ การบาดเจ็บ การแพ้รุนแรง โรคกล้ามเนื้อหัวตาย (Acute MI) อัมพาตเฉียบพลัน -- Stroke Fast Tract Asthma / COPD - การพัฒนาระบบ : อบต./เทศบาล อาสาสมัคร • โรคเฉียบพลัน การเจ็บป่วยเล็กน้อย : ไข้ ไข้หวัด ท้องเดิน อาการปวดต่างๆ บาดแผล เครียด กังวล ขอบข่ายงาน/ปัญหา/กลุ่มเสี่ยงในชุมชนที่ต้องดูแล ทุกเพศ ทุกวัย ตั้งแต่ปฏิสนธิจนสู่เชิงตะกอน
- 8.
- 9. • โรคเรื้อรัง เบาหวานความดันสูง เกาต์ ไขมันในเลือดสูง อัมพาต โรคหัวใจ หืด ถุงลมปอดโป่งพอง วัณโรคปอด เ อดส์ โรคตับ มะเร็ง โรคไต - ฟอกไตทางหน้าท้อง (CAPD) เกาต์ 14 ปีพิการ ขอบข่ายงาน/ปัญหา/กลุ่มเสี่ยงในชุมชนที่ต้องดูแล ทุกเพศ ทุกวัย ตั้งแต่ปฏิสนธิจนสู่เชิงตะกอน หนองสาหร่าย ชุมพวง ตลุกดู่
- 10. DM / HT: อัมพาต แผลกดทับ ผู้พิการอัมพาตท่อนล่าง ดูแลแม่อัมพาต พ่อชราภาพ ภาชี บ้านลาด
- 11. • โรคจิตเวช -สุขภาพจิต ขอบข่ายงาน/ปัญหา/กลุ่มเสี่ยงในชุมชนที่ต้องดูแล ทุกเพศ ทุกวัย ตั้งแต่ปฏิสนธิจนสู่เชิงตะกอน ผู้ป่วยจิตเวชในชุมชน ถูกทอดทิ้ง เข้าไม่ถึงบริการ เป็นปัญหาของครอบครัว- ชุมชน
- 12. รพ.ชุมชน + สอ.+ชุมชน ช่วยฟื้นคืนศักดิ์ศรีความเป็นมนุษย์ ขังในห้อง๕ปีจนขาลีบ อยู่คนเดียว กลางคืนเดินพล่าน อสม.หาข้าววัดให้กิน ช่วยพาไปรพ. จ้างกินยา สามารถขายของ เลี้ยงน้อง ราษีไศล ควนขนุน ลาดยาว ลาดยาว
- 13. • ผู้พิการ โดยกาเนิด บาดเจ็บเจ็บป่วย อัมพาต เสื่อมตามวัย เบาหวาน ขอบข่ายงาน/ปัญหา/กลุ่มเสี่ยงในชุมชนที่ต้องดูแล ทุกเพศ ทุกวัย ตั้งแต่ปฏิสนธิจนสู่เชิงตะกอน สมองอักเสบ โรคเรื้อน อุบัติเหตุ ดาวน์ เบาหวาน
- 14. ๒ ผู้เฒ่าตาบอด Macular degeneration&HT •Service •Safty •Welfare คลองขลุง
- 15.
- 16. • อื่นๆ - การเงิน/อาชีพ: กองทุนออมทรัพย์ โรงสีชุมชน ร้านค้าชุมชน - สิ่งแวดล้อม : เกษตรปลอดสาร ปุ๋ยชีวภาพ ธนาคารขยะ ปลูกป่า ฟื้นฟูป่าชายเลน ขอบข่ายงาน/ปัญหา/กลุ่มเสี่ยงในชุมชนที่ต้องดูแล ทุกเพศ ทุกวัย ตั้งแต่ปฏิสนธิจนสู่เชิงตะกอน
- 17. • อื่นๆ - สุขภาพจิต: สาหรับทุกกลุ่มวัย (นักจิตวิทยา) -ศาสนา : การปฏิบัติธรรม สมาธิบาบัด -วัฒนธรรม ฟื้นฟูวัฒนธรรมพื้นบ้าน ภูมิปัญญาท้องถิ่น ปราชญ์ชาวบ้าน ท่องเที่ยวเชิงอนุรักษ์ ขอบข่ายงาน/ปัญหา/กลุ่มเสี่ยงในชุมชนที่ต้องดูแล ทุกเพศ ทุกวัย ตั้งแต่ปฏิสนธิจนสู่เชิงตะกอน
- 18.
- 19. เครือข่ายสุขภาพอาเภอ โรงพยาบาล โรงพยาบาลส่งเสริม สุขภาพตาบล(รพ.สต.) ท้องถิ่น - ชุมชน -อปท. - ผู้นา -ชมรม - อสม. - หมอพื้นบ้าน - วัด-โรงเรียน-องค์กรอื่น คณะกรรมการ รพ.สต. ภาคีร่วมใจ ไขปัญหาสุขภาพชุมชน ทุกเพศ ทุกวัย ผู้ด้อยโอกาส มิติกาย จิต สังคม สิ่งแวดล้อม กองทุน สุขภาพตาบล - ภูมิปัญญาท้องถิ่น - ผู้ดูแลในชุมชน SRM แผนสุขภาพ ตาบล
- 20. ทีมสหสาขาวิชาชีพ (Multidisciplinary Team) •แพทย์ ทันตแพทย์เภสัชกร : Biomedicine •พยาบาล(รพ.) นักกายภาพบาบัด นักจิตวิทยา : Psychology •หมออนามัย (พยาบาล-เจ้าหน้าที่อนามัย) (นักสังคมสงเคราะห์) : Sociology H O L C I A S R T E I C
- 21. ศาสตร์พื้นฐานของระบบบริการปฐมภูมิ • เวชศาสตร์ครอบครัว (Family Medicine/ FM) • สาธารณสุขศาสตร์ (Public Health)
- 22. เยี่ยมบ้านเก้าองค์ INHOMESSS ดูถิ่นที่อยู่ คู่ความปลอดภัย ดูกายเคลื่อนไหวตรวจไข้ทั่วด้าน ดูยาที่ใช้ แหล่งให้บริการ ดูโภชนาหาร การกินครบไหม ดูคนในบ้าน สัมพันธ์อย่างไร ดูลึกจิตใจ* ให้ครบเก้าองค์ *จิตใจ -ความคิด ความรับรู้ ความเชื่อ I dea - ความรู้สึก F eeling - ความเป็นตัวตน (บทบาท ฐานะ หน้าที่) F unction - ความคาดหวัง ความต้องการ E xpectation I mmobility N utrition H ousing O ther people M edication E xamination S ervices S afty S piritual
- 23. เยี่ยม 1 -แถม 5 • เยี่ยมเด็กหญิง 4 ปี(Index case) พบเป็นกลุ่มอาการดาวน์ตั้งแต่ ๖ เดือน • แม่ ไปขายตะกร้าที่ต่างจังหวัด • พ่อ ตาบอดข้างหนึ่ง ติดเหล้า ไม่ทางาน • ยาย 81ปี เลี้ยงหลาน มีโรคความดันสูง ขาดยาเป็นปี • ตา83ปี ตาเป็นแผลเป็น(ต้อลาไย) ข้างหนึ่ง • พี่ชาย 14 ปี จบป. 6 ไม่มีงานทา
- 24.
- 25. Illness = Disease+ Suffering (ความเจ็บป่วย) (โรค) (ความทุกข์) การมองผู้ป่วยแบบองค์รวม Holistic care /Bio-psycho-social approach การดูแลผู้ป่วยด้วยหัวใจของความเป็นมนุษย์ Humanized Health Care
- 26. บทบาทของบุคลากรปฐมภูมิ 3. ผู้จัดการ /นักประสานงาน (COORDINATOR) 4. ยามเฝ้าประตู (GATE-KEEPER) 5. นางแบบ/นายแบบ (ROLE MODEL) 6. นักรณรงค์ (ADVOCATE) 7. นักพัฒนา (COMMUNITY DEVELOPER) 8. นักศึกษาตลอดกาล (LIFE-LONG LEARNER) - วิชาการ วิชาชีพ (เทคนิควิชาชีพ & การจัดการ) - วิชาชีวิต (เรียนรู้-เท่าทัน : ตนเอง ผู้อื่น สังคมโลก ) 1. ผู้ให้บริการ (PROVIDER) 2. ครู / ที่ปรึกษา / พี่เลี้ยง (SUPPORTER)
- 27. โรงพยาบาล HOSPITAL CARE การดูแลสุขภาพตนเอง SELF-CARE บริการเชิงรุก ควบคุมโรคระบาด สร้างเสริมสุขภาพในชุมชน/ โรงเรียน/สถานประกอบการ อนามัย สิ่งแวดล้อม เครือข่ายชุมชน อบต. องค์กรชุมชน หมอพื้นบ้าน วัดโรงเรียน บริการแบบ(1A 4Cs) - ใกล้บ้านใกล้ใจ - ต่อเนื่อง - ผสมผสาน&องค์รวม - ประสานทุกส่วน - ชุมชนมีส่วนร่วม หน่วยราชการ ผู้นาชุมชน องค์กรพัฒนา อสม. หน่วยบริการปฐมภูมิ PRIMARY CARE ระบบการสนับสนุน การดูแล ผู้ป่วย ที่บ้าน •สร้างแนวทาง มาตรฐาน •ฝึกอบรม •นิเทศงาน •สนับสนุน •ระบบส่งต่อ •ระบบข้อมูล ระบบสุขภาพอาเภอแบบบูรณาการ รักษาโรคซับซ้อน • สร้างแนวทางมาตรฐาน : คู่มือ CPG • ฝึกอบรม : การจัดการเรียนโดยใช้บริบทเป็นฐาน(CBL) “ เรียนในสิ่งที่ทา ทาในสิ่งที่เรียน” • นิเทศงาน : พี่เลี้ยง (coach) • ระบบสนับสนุน : กาลังคน ทรัพยากร การปรึกษา • ระบบส่งต่อ 2 ทาง • ระบบข้อมูล ที่เชื่อมโยง
- 28. จัดการเรียนโดยใช้บริบทเป็นฐาน Context-Based Leaning (CBL) กิจกรรมหลัก(ได้เห็น ได้ทา ทาได้) • การเรียนโดยใช้ รพ. เป็นฐาน • การเรียนโดยใช้สถานบริการ (บริบท) ของผู้เรียนเป็นฐาน: การนิเทศเพื่อให้เกิดการเรียนรู้ • การเรียนโดยใช้สถานบริการที่อยู่ในชุมชน : สถานีอนามัย /PCU /CMU / รพ.สต. • การเรียนรู้ในชุมชน : การเยี่ยมบ้าน การทางานชุมชน • ร่วมคิด ร่วมทา ร่วมเรียนรู้ • ทีมรพช. - ทีมรพ.สต. • ทีมรพ.สต. - อปท.- ชุมชน • เรียนในสิ่งที่ทา ทาในสิ่งที่เรียน • เรียนรู้ พัฒนาคน พัฒนางาน อย่างต่อเนื่อง ตามภาระงานใหม่ๆ
- 29. ร่วมกันแลกเปลี่ยน เรียนรู้ (CBL) นาสู่พัฒนา ระบบบริการ ประสาน สายสัมพันธ์ คุณภาพ บริการ การบริหารจัดการแบบแนวราบ -ภาคี เครือข่าย ให้เกียรติ เคารพกัน ส่งเสริมการมีส่วนร่วม
- 30. ร่วม เอกภาพ ของภาคีเครือข่ายสุขภาพอาเภอ รพ.ชุมชน -สสอ.-รพ.สต.-อปท.- ชุมชน Essential Cares Self Care Clinical Outcomes • Morbidity อัตราป่วย • Mortality อัตราตาย • Quality of Life คุณภาพชีวิต Psychosocial Outcomes • Value คุณค่า • Satisfaction ความพอใจ • Happiness ความสุข เครือข่ายสุขภาพอาเภอ (DHS) CBL รบฐ. Common Goal ร่วมคิด Common Action ร่วมทา Common Learning ร่วมเรียนรู้ Specialist แพทย์เฉพาะทาง Provincial Hospital รพท. /รพศ. Other Sectors ภาคส่วน อื่นๆ SRM Action Research / R2R
- 31. ร่วม เอกภาพ ของภาคีเครือข่ายสุขภาพอาเภอ รพ.ชุมชน -สสอ.-รพ.สต.-อปท.- ชุมชน Essential Cares Self Care Clinical Outcomes • Morbidity อัตราป่วย • Mortality อัตราตาย • Quality of Life คุณภาพชีวิต Psychosocial Outcomes • Value คุณค่า • Satisfaction ความพอใจ • Happiness ความสุข เครือข่ายสุขภาพอาเภอ (DHS) CBL รบฐ. Common Goal ร่วมคิด Common Action ร่วมทา Common Learning ร่วมเรียนรู้ Specialist แพทย์เฉพาะทาง Provincial Hospital รพท. /รพศ. Other Sectors ภาคส่วน อื่นๆ SRM Action Research / R2R เอกภาพ DHS • แนวคิด - นโยบาย • โครงสร้าง • แบ่งปันทรัพยากร (Resources Sharing) • พัฒนากาลังคน • ระบบข้อมูล • ระบบสนับสนุน • การจัดการแนวใหม่ New Management (Partnership & Networking) Essential Cares 1. ส่งเสริม - ป้องกัน 2. แม่และเด็ก 3. ระบบแพทย์ฉุกเฉิน 4. เจ็บป่วยเล็กน้อย 5. สุขภาพฟัน 6. โรคเรื้อรัง 7. จิตเวช - สุขภาพจิต 8. ผู้พิการ 9. ผู้ป่วยระยะท้าย 10. กลุ่มเสี่ยงสูง (เด็กเล็ก วัยรุ่น ผู้สูงอายุ คนจน คนทุกข์ยาก)