ทีมหมอครอบครัว
Family Care Team : FCT
Family Care Team
เขตสุขภาพที่ 10
นพ.สุรเดชช ชวะเดช
MD, MA(Public Administration)
Diploma of Thai board of Preventive Medicine
เขตสุขภาพที่ 10
“ประชาชนอุ่นใจ
มีญาติทั่วไทยเป็นหมอครอบครัว”
Family Care Team
เขตสุขภาพที่ 10
ศ.นพ.รัชตะ รัชตะนาวิน
รัฐมนตรีว่าการกระทรวงสาธารณสุข
“ทีมหมอครอบครัว (Family
Care Team)” จะเป็นของขวัญปีใหม่
ชิ้นสาคัญที่จะสามารถสร้างความสุข
ให้แก่ประชาชน ที่จะมีทีมสุขภาพไป
ดูแลอย่างใกล้ชิด เสมือนเพื่อนหรือ
ญาติสนิทของครอบครัว และสร้าง
ความสุขและความภาคภูมิใจให้กับ
บุคลากรสุขภาพทุกคน”
Family Care Team
เขตสุขภาพที่ 10
นพ.สมศักดิ์ ชุณหรัศมิ์
รัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงสาธารณสุข
“ทีมหมอครอบครัว (Family
Care Team)” ที่จะร่วมขับเคลื่อน
บริการปฐมภูมิที่มีคุณภาพ มี
ประสิทธิภาพไปสู่ประชาชนทุกกลุ่มวัย
ทุกครอบครัว และทุกชุมชน ด้วยความ
ร่วมมือร่วมใจของทุกภาคส่วนและ
นับว่าเป็นการปฏิรูปการดูแลสุขภาพ
ในรูปแบบใหม่ที่เป็นการต่อยอด
เพิ่มเติมจากฐานการทางานเดิมของ
ระบบบริการสุขภาพของไทย
Family Care Team
เขตสุขภาพที่ 10
นพ.ณรงค์ สหเมธาพัฒน์
ปลัดกระทรวงสาธารณสุข
“ทีมหมอครอบครัว (Family
Care Team)” สามารถให้การดูแล
สุขภาพแก่ประชาชนในทุกครอบครัว
ทุกกลุ่มวัย ทั้งในสถานบริการ ที่บ้าน
โดยสามารถตอบสนองต่อความจาเป็น
ด้านสุขภาพของประชาชนและ
ครอบครัวตลอดระยะเวลา โดยการ
สนับสนุนของแพทย์ในหน่วยบริการที่
มีศักยภาพที่สูงขึ้น
Family Care Team
เขตสุขภาพที่ 10
พญ.ประนอม คาเที่ยง
ผู้ตรวจราชการกระทรวงสาธารณสุข
“ทีมหมอครอบครัว (Family
Care Team)” นโยบายของรัฐบาลที่
ให้ประชาชนได้รับการบริการ
สาธารณสุขอย่างเสมอภาค ผู้
ให้บริการมีความภาคภูมิใจ”
Family Care Team
เขตสุขภาพที่ 10
ความหมาย
ทีมหมอครอบครัว หมายถึง ทีมที่ประกอบด้วยสหวิชาชีพทั้งด้าน
การแพทย์และการสาธารณสุขทั้งในหน่วยบริการใกล้บ้านและใน
โรงพยาบาลรวมถึง อสม. อปท. ชุมชน ภาคประชาชน และผู้ที่มีส่วน
เกี่ยวข้องในการดูแลสุขภาพของประชาชน เพื่อดูแลปัญหาด้านกาย
ครอบคลุมทั้งรักษาส่งเสริม ป้องกัน และดูแลด้านจิตใจ สังคม บรรเทา
ทุกข์ พัฒนาคุณภาพชีวิตของผู้ป่วย ครอบครัว ชุมชน อย่างใกล้ชิด
เข้าถึง เข้าใจ
Family Care Team
เขตสุขภาพที่ 10
ความหมาย
Family Care Team
เขตสุขภาพที่ 10
ชุมชน
Self-Care
D&D D&D
D&D D&D
L&G L&G
L&G L&G
Standard
Network
Appreciate
ทีมหมอครอบครัว
Family Care Team
เขตสุขภาพที่ 10
U
• ทีมระดับอาเภอ
• ทีมระดับตาบล
• ทีมระดับชุมชน
C
• การมีส่วนร่วมของ
ภาคีกับทีมหมอ
ครอบครัว
R
• พี่เลี้ยง เรียนรู้
• พัฒนาศักยภาพทีม
โดย CBL KM
A • ทางานจนเกิด
คุณค่า
E
• ผู้สูงอายุ
• Palliative Care
• ผู้พิการ
DHS & FCT
Family Care Team
เขตสุขภาพที่ 10
ความหมาย
หมอครอบครัว หมายถึง บุคลากรสาธารณสุขที่สาเร็จการศึกษา
ระดับประกาศนียบัตรขึ้นไปที่ปฏิบัติงานเกี่ยวข้องกับด้านสาธารณสุขใน
พื้นที่ที่รับผิดชอบของ รพ.สต. /ศสม./ท้องถิ่น และหน่วยบริการปฐมภูมิ
ทุกสังกัดโดยรับผิดชอบประชากรประมาณ 1,250 - 2,500 คน/หมอ
ครอบครัว ร่วมกับทีมหมอครอบครัวในโรงพยาบาล
Family Care Team
เขตสุขภาพที่ 10
หมอครอบครัว
Family Care Team
เขตสุขภาพที่ 10
ความหมาย
แพทย์ที่ปรึกษา/แพทย์หัวหน้าทีม หมายถึง แพทย์เวชปฏิบัติทั่วไป/
แพทย์เวชศาสตร์ครอบครัว/แพทย์เฉพาะทางหรือแพทย์ที่มีความสนใจใน
งานบริการระดับปฐมภูมิ
MD+1A4C
Family Care Team
เขตสุขภาพที่ 10
องค์ประกอบทีมหมอครอบครัว
องค์ประกอบ
• ระดับอาเภอ
• ระดับตาบล
• ระดับชุมชน
Family Care Team
AMNARTCHAREON
+หมอครอบครัว
Family Care Team
เขตสุขภาพที่ 10
ทีม 1
รพ.สต. 1
กลุ่ม 1
กลุ่ม 2
กลุ่ม 3
รพ.สต.2 รพ.สต.3
ทีม 2 ทีม 3ทีมอาเภอ
•แบ่งตามจานวนแพทย์
•ดูแล 1-4 รพ.สต.หรือ โซน
ทีมตาบล
•แบ่งตามจานวน รพ.สต.
ทีมชุมชน
•จัดตามทีมตาบล แบ่ง อสม.
จิตอาสา นักบริบาล ตามกลุ่ม
ครอบครัวที่รับผิดชอบ
Family Care Team
เขตสุขภาพที่ 10
ระดับอาเภอ
ระดับอาเภอ ประกอบด้วย แพทย์และสหวิชาชีพ เช่น แพทย์เวชศาสตร์/แพทย์
เฉพาะทาง/ แพทย์ทั่วไป/ ทันตแพทย์/ เภสัชกร/ พยาบาลเวชปฏิบัติ/พยาบาล
วิชาชีพ/ นักกายภาพบาบัด/ นักสังคมสงเคราะห์/นักสุขภาพจิตในรพ. และทีม
จาก สสอ.
หน้าที่
เป็นที่ปรึกษา พี่เลี้ยงให้การสนับสนุนวิชาการ พัฒนาศักยภาพทางคลินิกทีม
ตาบล ชุมชน รวมถึงสนับสนุนทรัพยากรทุกประเภทที่จาเป็น เพื่อให้เกิดระบบ
บริการสุขภาพที่ดีที่สุดกับครอบครัวในเขตรับผิดชอบ ประสานงานส่งต่อและ
ติดตามความ คืบหน้าของผู้ป่วยในการไปรับบริการสุขภาพยังสถานบริการใน
ทุกระดับ
Family Care Team
เขตสุขภาพที่ 10
ระดับ
อาเภอ
ทันตแพทย์ เภสัชกร กลุ่มการพยาบาล กลุ่มงาน
เวชฯ นักเทคนิคการแพทย์ นักกายภาพบาบัด นัก
โภชนากร นักจิตวิทยา ฯลฯ
แพทย์
สสอ.
สนับสนุนวิชาการ
สนับสนุน
ทรัพยากร
ประสานงานส่งต่อ
ติดตามความ
คืบหน้าของผู้ป่วย
สร้างระบบสุขภาพ
ตามบริบท
ระดับอาเภอ
Family Care Team
เขตสุขภาพที่ 10
ระดับตาบล
ระดับตาบล ประกอบด้วย บุคลากรในหน่วยบริการปฐมภูมิ (รพ.สต./ศูนย์แพทย์
ชุมชน/ศูนย์สุขภาพชุมชนเมือง/ศูนย์บริการสาธารณสุขเทศบาล/คลินิกชุมชน
อบอุ่น) คือพยาบาลวิชาชีพ พยาบาลเวชปฏิบัติ นักวิชาการสาธารณสุข เจ้า
พนักงานสาธารณสุขชุมชน เจ้าหน้าที่บริหารงานสาธารณสุขทันตาภิบาล
เจ้าหน้าที่สาธารณสุขอื่นๆ
หน้าที่
เป็นหมอครอบครัว ดูแลปัญหาสุขภาพด้านการรักษาพยาบาล ประสานส่งต่อ
ผู้ป่วยที่เกินขีดความสามารถ ผสมผสานกับงานด้านการส่งเสริมสุขภาพ และ
ป้องกันโรคให้แก่ครอบครัว ชุมชน เชื่อมประสานกับ องค์กรท้องถิ่น ภาครัฐ
อื่นๆ เพื่อร่วมแก้ไขปัญหาด้านสังคม สิ่งแวดล้อม เศรษฐกิจ ขจัดทุกข์ เพิ่มสุข
ก่อให้เกิดการพัฒนาคุณภาพชีวิตให้กับครอบครัวและชุมชนได้อย่างมี
ประสิทธิภาพเพิ่มพลังอานาจใน การพึ่งพาตนเองของครอบครัว ชุมชน
Family Care Team
เขตสุขภาพที่ 10
ระดับ
ตาบล
รพ.สต.
ผอ.รพ.สต./
พยาบาลวิชาชีพ
หมอครอบครัว
นอกสังกัด
รักษาพยาบาล
ประสานส่งต่อที่เกินขีด
ความสามารถ
ส่งเสริมสุขภาพ
และป้องกันโรค
เชื่อมประสาน
ชุมชน
เพื่อร่วมแก้ไข
ปัญหาด้านสังคม
ระดับตาบล
Family Care Team
เขตสุขภาพที่ 10
ระดับชุมชน
ระดับชุมชน ประกอบด้วย ภาคประชาชนในพื้นที่นั้น เช่น อสม. อปท.
กานัน ผู้ใหญ่บ้าน จิตอาสา นักบริบาล แกนนาครอบครัว มีหน้าที่ช่วยเหลือ
ผู้ป่วยและครอบครัวในการดูแลตนเองหรือการให้การบริบาล
ทาหน้าที่
ประดุจญาติของผู้ป่วยและครอบครัว ช่วยประสานงานกับเจ้าหน้าที่ทางด้านการ
แพทย์และสาธารณสุข ทั้งในยามที่ต้องไปรับการรักษาพยาบาลที่ รพ.สต.
หรือที่โรงพยาบาลชุมชน อีกทั้งช่วยเหลือ ดูแลขจัดทุกข์ด้านสังคม สิ่งแวดล้อม
เศรษฐกิจ เสริมสร้างคุณภาพชีวิตที่ดีของครอบครัว ชุมชน
Family Care Team
เขตสุขภาพที่ 10
ระดับ
ชุมชน
อสม.
ทีมชุมชน
หมอ
ครอบครัว
ดูแลดุจญาติ
เน้นผู้ด้อยโอกาส
ประสานงานกับ
เจ้าหน้าที่
ขจัดทุกข์ด้าน
สังคม
สิ่งแวดล้อมเศรษฐกิจ
เสริมสร้างคุณภาพ
ชีวิตที่ดี
ระดับชุมชน
Care
Manager
Care Giver
Family Care Team
เขตสุขภาพที่ 10
แนวทางการสร้างทีมหมอครอบครัว
ทีมหมอครอบครัวในหน่วยบริการปฐมภูมิใกล้บ้านร่วมกับ
โรงพยาบาลในบริบทต่างๆ
Family Care Team
เขตสุขภาพที่ 10
ทีมหมอ
ครอบครัว
ชนบท
รพ.สต.
เขตเมือง
ศสม.
อาเภอเมือง
รพ.สต.
Family Care Team
เขตสุขภาพที่ 10
ทีมหมอ
ครอบครัว
ระดับ
อาเภอ
ระดับ
ตาบล
ระดับ
ชุมชน
Family Care Team
เขตสุขภาพที่ 10
การจัดการระดับอาเภอ
1. โครงสร้างตามบริบท
2. DHS
3. สนับสนุนวิชาการ
4. เทคโนโลยี
5. สร้างคุณค่า
Family Care Team
เขตสุขภาพที่ 10
การจัดการระดับจังหวัด
1. ศูนย์ประสานงาน แลกเปลี่ยนเรียนรู้ พัฒนา
อาเภอต้นแบบ
2. กระจายกาลังคน
3. สร้างแรงจูงใจในการพัฒนาทีมหมอครอบครัว
Family Care Team
เขตสุขภาพที่ 10
การจัดการระดับเขต
1. กาหนดโครงสร้างในระดับเขต การถ่ายทอด
นโยบายในระดับชาติ สู่การปฏิบัติในระดับพื้นที่
2. จุดเชื่อมประสานงานระหว่างกรมวิชาการและ
สถาบันการศึกษา
Family Care Team
เขตสุขภาพที่ 10
การจัดการระดับประเทศ
1. กาหนดหน่วยงานที่ทาหน้าที่เป็น Secretariat
office
2. แต่งตั้งคณะทางานขับเคลื่อนนโยบายทีมหมอ
ครอบครัวเพื่อทาหน้าที่ช่วยประสาน สนับสนุน
และกากับติดตาม โดยรายงานต่อรัฐมนตรีว่าการ
กระทรวงสาธารณสุข
Family Care Team
เขตสุขภาพที่ 10
Family Care Team
เขตสุขภาพที่ 10
คุณลักษณะและบทบาท
หมอครอบครัว
Family Care Team
AMNARTCHAREON
Family Care Team
เขตสุขภาพที่ 10
กลไกลการสร้างและบูรณาการ
ทีมหมอครอบครัว
Family Care Team
AMNARTCHAREON
Family Care Team
เขตสุขภาพที่ 10
ผู้จัดการระบบ/ผู้ประสานงานระดับอาเภอ
• ประสานนโยบาย
• ติดตามข้อมูลหรือตัวชี้วัดที่
สาคัญ
• แก้ปัญหาเบื้องต้นให้กับทีม
• ประสานสหวิชาชีพ
• Service plan / กลุ่มวัย
• หัวหน้ากลุ่มงานเวชฯ
• ผู้ช่วย สสอ.วิชาการ
Family Care Team
เขตสุขภาพที่ 10
การดูแลแบบหมอครอบครัวและหลักเวชศาสตร์ปฐมภูมิ
(Family medicine and Primary care principle)
• มีประชาชนที่รับผิดชอบชัดเจน และรู้ว่าใครเป็นหมอครอบครัว
• ให้การบริการแบบเบ็ดเสร็จ (comprehensive care)
• ให้การดูแลผู้ป่วยอย่างต่อเนื่อง (continuous care)
• ให้บริการทั้งในและนอกสถานบริการ
• เป็นแกนหลักในการสนับสนุนการดูแลสุขภาพตนเอง (self-care)
• เป็นจุดเชื่อมต่อที่สาคัญ (critical link)
• สามารถทางานเอนกประสงค์ (skill mix)
Family Care Team
เขตสุขภาพที่ 10
Primary care principle
Family Care Team
เขตสุขภาพที่ 10
แพทย์
ทันตแพทย์ เภสัชกร กายภาพ พยาบาล นักจิตวิทยา ทีม สสอ.
ผอ.รพ.สต.
พยาบาล นวก. จพ. ต่างๆ อื่นๆ
หมอครอบครัว
อสม. อปท. กานัน ผู้ใหญ่บ้าน จิตอาสา นักบริบาล อื่นๆ
Family Care Team
เขตสุขภาพที่ 10
นโยบาย DHS-FCT-SP-กลุ่มวัย สู่การปฏิบัติ
อสม. + Care Giver
หมอครอบครัว + Care Manager
Family Care Team : FCT
DHS
Service Plan
ดูแลสุขภาพกลุ่มวัย
สาขาความ
เชี่ยวชาญ
จุดเชื่อม Service Plan : DHS
๑.มะเร็ง - การคัดกรองมะเร็งเต้านม มะเร็งปากมดลูก และมะเร็งตับ
- พัฒนารูปแบบ palliative care
๒. หัวใจ - การคัดกรอง ความเสี่ยง Cardiovascular disease
๓. Stroke - Primary prevention /Stroke awareness
(อ่อนแรงแขนขา มึนชาตามัว หน้ามืดปวดหัว ลิ้นรัวเดินเซ)
- Secondary prevention
๔. จิตเวช - การคัดกรองและเฝ้าระวังจิตเวชทุกกลุ่มอายุ
- เน้นคัดกรอง dementiaในผู้สูงอายุ
สาขาความ
เชี่ยวชาญ
จุดเชื่อม Service Plan : DHS
๕.ทารก
แรกเกิด
- ส่งต่อทารกแรกเกิดภาวะวิกฤต
- ติดตามผู้ป่วยทารกกลุ่มเสี่ยงหลังจาหน่าย
๖.สูติกรรม - การพัฒนาศูนย์เด็กเล็กคุณภาพ
- ANC คุณภาพ โดยวิชาชีพ(High Risk Pregnancy)
- MCH board ระดับเขต จังหวัด อาเภอ
๗.ไต - การคัดกรองกลุ่มเสี่ยง CKD ในผู้ป่วย DM/HT ที่ รพ.สต.
- CKD clinic คุณภาพระดับ F ๒ ขึ้นไป
สาขาความ
เชี่ยวชาญ
จุดเชื่อม Service Plan : DHS
๘. ๕ สาขา
หลัก
- ลดการ Refer Out Appendicitis
- ลดการ Refer Out Complicated pneumonia
- มีคู่มือ Trauma HI Guideline
- การรณรงค์อุบัติเหตุ โดยใช้สื่อเดียวกัน
๙.ทันตกรรม - เฝ้าระวังทันตสุขภาพในกลุ่มอายุ ๑ ปีครึ่ง – ๓ ปี
๑๐.ตา - คัดกรองต้อกระจกในกลุ่มสูงอายุ
- คัดกรองจอประสาทตาเสื่อมในกลุ่มเบาหวาน
สาขาความ
เชี่ยวชาญ
จุดเชื่อม Service Plan : DHS
NCD/ศูนย์
วิชาการ
- อาเภอควบคุมโรคเข้มแข็ง
- กาหนดพื้นที่เสี่ยงตามสภาพปัญหา
- DISTRICT MENTAL HEALTH SYSTEM : DMHS
FCT เขตสุขภาพที่ 10 Grand Opening
25 ธันวาคม 2557
Q & A

ทีมหมอครอบครัว เขตสุขภาพที่ 10