SlideShare a Scribd company logo
ศึกษาเกี่ยวกับการวัดปริมาณของสารโดยอาศัย
ความสัมพันธ์ของสารต่างๆ ที่เกี่ยวข้องใน
ปฏิกิริยาเคมี”
บอกปริมาณสารตั้งต้นที่ใช้ในการทาปฏิกิริยา
คาดคะเนปริมาณสารผลิตภัณฑ์ที่เกิดขึ้น
มวลของสารทั้งหมดที่เข้าทาปฏิกิริยาจะ
เท่ากับมวลของผลิตภัณฑ์ทั้งหมดที่เกิดขึ้น
โมล คือ หัวใจ ของปริมาณสัมพันธ์
แล..แล..แล้ว โมล คืออะไรล่ะ
ปริมาณสัมพันธ์
ผู้ช่วยศาสตราจารย์ ดร.วรวิทย์ จันทร์สุวรรณ
Download เอกสารอ่านเพิ่มเติม
เอกสารเผยแพร่เพื่อประโยชน์แก่การศึกษา
woravith.c@rmutp.ac.th
คณะวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี
มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลพระนคร
woravith
H N O F
อนุภาคที่เล็กที่สุดของธาตุที่ยังคงรักษาสมบัติ
ของธาตุชนิดนั้นๆ ไว้ได้ (ประกอบด้วยโปรตอน
นิวตรอน และ อิเล็กตรอน)
อะตอมอย่างน้อยสองอะตอมมารวมตัวกัน
ด้วยแรงดึงดูดทางเคมี ด้วยอัตราส่วนที่
แน่นอนตามกฎสัดส่วนคงตัว
H N O FH
H
HN
H
H2 N2 H2O HFH N O F
น้าหนักอะตอม หรือ มวลอะตอม
(เป็นน้าหนักอะตอมเฉลี่ยของไอโซโทปของธาตุที่มีในธรรมชาติ)
1.008 14.007 15.999 18.998
น้าหนักโมเลกุล หรือ มวลโมเลกุล
(ผลรวมของมวลอะตอมของธาตุทั้งหมดที่มารวมกันเป็นโมเลกุล)
1.01x2=2.02 14.01x2=28.02 16.00+(1.01x2)
=18.02
1.01 14.01 16.00 19.01 1.01+19.00
=20.01
น้าหนักอะตอม ดูได้จากตารางธาตุ
โมเลกุลที่มีน้าล้อมรอบ เช่น CuSO45H2O ต้อง
คานวณรวมน้าหนัก H2O ด้วย
สามารถน้าหนักโมเลกุลได้จากฉลากข้างขวด
สารเคมี
อะตอม โมเลกุล
1 โมล คือ ปริมาณของสารที่มีจานวนอนุภาค
เท่ากับจานวนอะตอมของ C-12 ที่มีมวล 0.012
กิโลกรัม
"One mole contains exactly 6.02214076x1023 elementary entities"
“ค่าคงตัวอาโวกาโดร” (Avogadro’s constant = 6.02x1023) ซึ่งใช้
ความสัมพันธ์ระหว่างปริมาตรกับปริมาณของแก๊ส หมายความว่า
แก๊สทุกชนิดจะมีปริมาตรเพิ่มขึ้นเรื่อยๆ เมื่อจานวนโมเลกุลของแก๊ส
เพิ่มขึ้นเรื่อยๆ ตามกฎของอาโวกาโดร
n โมล (mole)
1971
2018
“ค่าคงตัวอาโวกาโดร” (Avogadro’s constant, NA)
NA = 6.02x1023 mol-1
0.012 kg ของ 12C
12C = 6.02x1023 อะตอม
ช่วยนับซิว่ามี
12C กี่อะตอม?
โมล คือปริมาณสารที่มีจานวนอนุภาค เท่ากับ
จานวนอะตอมของ 12C ที่หนัก 0.012 kg
อะไรก็ตามที่มีจานวน
อนุภาค เท่ากับ
6.02x1023 จะเป็น 1 โมล
อะตอม
โมเลกุล
ไอออน
โมลของปริมาณสารและอนุภาค
ธาตุ ใดๆ 1 โมล จะมีจานวนอนุภาค (อะตอม) = 6.02x1023 อะตอม
โมเลกุล ใดๆ 1 โมล จะมีจานวนอนุภาค (โมเลกุล) = 6.02x1023 โมเลกุล
ไอออน ใดๆ 1 โมล จะมีจานวนอนุภาค (ไอออน) = 6.02x1023 ไอออน
แล้วเราจะชั่ง
สารได้
อย่างไรล่ะ?
ทางปฏิบัติไม่สามารถชั่งสารหน่วยโมลได้
ต้องรู้ว่า
โมล กับ
น้าหนักสาร (g) และ ปริมาตรแก๊ส (L) ที่ STP
สัมพันธ์อย่างไร?
6.02x1023
Cu 1 โมล มีน้าหนัก = 63.55 g
H2O 1 โมล มีน้าหนัก = 18.02 g
=
n =
g
MM
สูตรคานวณโมล
ธาตุ ใดๆ 1 โมล จะมีน้าหนัก = น้าหนักอะตอม
โมเลกุล ใดๆ 1 โมล จะมีน้าหนัก = น้าหนักโมเลกุล
ไอออน ใดๆ 1 โมล จะมีน้าหนัก = น้าหนักโมเลกุล
ธาตุ ใดๆ 1 โมล จะมีจานวนอนุภาค (อะตอม) = 6.02x1023 อะตอม
โมเลกุล ใดๆ 1 โมล จะมีจานวนอนุภาค (โมเลกุล) = 6.02x1023 โมเลกุล
ไอออน ใดๆ 1 โมล จะมีจานวนอนุภาค (ไอออน) = 6.02x1023 ไอออน
g = น้าหนัก (หน่วย g)
MM = มวลต่อโมล (มวลอะตอม หรือมวลโมเลกุล)
แก๊สใดๆ จานวน 1 โมล มีปริมาตร เท่ากับ 22.4 ลิตร
ที่สภาวะ STP
โมลของแก๊ส
H2 CO2
O2
มีปริมาตร = 22.4 ลิตร
2.02 g 32.00 g 44.01 g
แก๊สปริมาณ 1 โมล 1 โมล 1 โมล
แก๊ส
ปริมาณ
อนุภาค
(ไอน้า) มีปริมาตร
เท่ากับ
22.4 ลิตร ที่ STP
มีน้าหนัก
เท่ากับ
18.02 กรัม
มีอนุภาค
เท่ากับ
6.02x1023 โมเลกุล
H2O
1 โมล
n=
V
22.4
n=
N
6.02x1023
n=
g
MM
6.02x1023
โมเลกุล
(STP : สภาวะที่ความดัน 1 atm อุณหภูมิ 0C)
โมล (mole)
น้าหนัก (wt.) ปริมาตรแก๊ส (STP) จานวนอนุภาค
ธาตุ 1 โมล = น้าหนักอะตอม
โมเลกุล 1 โมล = น้าหนักโมเลกุล
แก๊สใดๆ จานวน 1 โมลมี
ปริมาตรแก๊สเท่ากับ 22.4 L
ที่ STP
สสารจานวน 1 โมลมีจานวน
อนุภาคเท่ากับ 6.02x1023
อนุภาค
STP คือ สภาวะอุณหภูมิและความ
ดันมาตรฐาน
“ที่ 0°C ความดัน 1 atm”
อนุภาค
อะตอม โมเลกุล
น้าหนักอะตอมและน้าหนักโมเลกุล
เรียกเป็น มวลต่อโมล (molar mass,
MM)
C 1 โมล หนัก = 12.01 g
H2O 1 โมล หนัก = 18.02 g
แก๊ส N2 1 โมล = 22.4 L (STP)
แก๊ส CO2 1 โมล = 22.4 L (STP)
อะตอม C 1 โมล = 6.02x1023 อะตอม
โมเลกุล H2O 1 โมล = 6.02x1023 โมเลกุล
n =
g
MM
n =
V
22.4
n =
N
6.02x1023
สามเหลี่ยมโมล
n = = =
g V N
MM 22.4 6.02x1023
น้าหนัก แก๊ส อนุภาค
g
n =
MM
V
n =
22.4 23
N
n =
6.02x10
โลหะตะกั่ว (Pb)
หนัก 5.08 g มี
อะตอมตะกั่วอยู่
เท่าไรน๊า..?
5.08 g
207.20 g/mol
g Pb
mol Pb
N Pb
5.08 g Pb
0.245 mol
1.48x1022
0.245 molx6.02x1023
แก๊ส CO2 หนัก
1,000 g ที่ STP จะ
มีปริมาตรกี่ลิตร
เท่าไรน๊า..?
สมการเคมี
กลุ่มสัญลักษณ์สูตรเคมี
เขียนแทน
การเกิดปฏิกิริยาเคมี
ประกอบด้วย
สารตั้งต้น
และ
สารผลิตภัณฑ์
aA(s) + bB(l) → cC(g) + dD(aq)
สารตั้งต้น สารผลิตภัณฑ์
ตัวเลขที่ได้จาก
การดุลสมการ
A และ B คือ ชนิดสารตั้งต้น
C และ D คือ ชนิดสารผลิตภัณฑ์
a, b, c, d คือ เลขสัมประสิทธิ์จานวนโมลของสาร A, B, C, D ตามลาดับ
ตัวอักษรที่วงเล็บหลังสูตรเคมี คือ แสดงสถานะของสารนั้น ๆ ในปฏิกิริยา
(s) คือ ของแข็ง (solid)
(l) คือ ของเหลว (liquid)
(g) คือ แก๊ส (gas)
(aq) คือ สารละลาย (aqueous)
2Fe2O3(aq) + 3C(s) → 4Fe(s) + 3CO2(g)
สารละลาย Fe2O3 จานวน 2 โมล ทาปฏิกิริยาพอดีกับผง
คาร์บอน (C) จานวน 3 โมล เกิดผลิตภัณฑ์เป็นผงเหล็ก
(Fe) จานวน 4 โมล และเกิดเป็นแก๊ส CO2 จานวน 3 โมล
การแปรความหมายสมการเคมี
CH4(g) + 2O2(g) → 2H2O(g) + CO2(g)
การพิจารณาความสัมพันธ์เชิงโมล
(mole relation) ระหว่างจานวน
โมลของสารนั้น ๆ ในปฏิกิริยาเคมี
ที่ดุลแล้ว
จานวนโมลของสารหนึ่งต่ออีกสาร
หนึ่งในปฏิกิริยาเคมี
เรียกว่า
อัตราส่วนจานวนโมล
(mole ratio)
หาตัวเลข (จานวนเต็ม) เติม
หน้าสูตรเคมี ...เท่านั้น
Fe3O4 + H2 → Fe + H2O
Fe3O4 + H2 → 3Fe + H2Oดุล Fe
ดุล O Fe3O4 + H2 → 3Fe + 4H2O
ดุล H Fe3O4 + 4H2 → 3Fe + 4H2O
3Fe 4O 8H = 3Fe 8H 4O
C2H6(g) + O2(g) → H2O(g) + CO2(g)
การดุลสมการเคมี
การทาให้จานวนอะตอม
ของธาตุชนิดเดียวกัน
ทั้งสองข้างสมการเคมีเท่ากัน
““
1) ห้ามเติมตัวเลขภายในสูตรเคมี
2) ห้ามเปลี่ยนตัวเลข (ตัวห้อย)
ในสูตรเคมี
3) ห้ามแก้ไขสูตรเคมี
หลัก
ห้าม
การคานวณปริมาณสัมพันธ์
คือการคานวณ น้าหนัก ปริมาตรแก๊สที่ STP และ
จานวนอนุภาค ของสารใดสารหนึ่งในสมการเคมี โดย
อาศัย อัตราส่วนจานวนโมล
อัตราส่วนจานวนโมล (mole ratio) คือ อัตราส่วน
ของเลขสัมประสิทธิ์จานวนโมลของสารหนึ่งต่อเลข
สัมประสิทธิ์จานวนโมลของอีกสารหนึ่ง
CH4(g) + 2O2(g) → 2H2O(g) + CO2(g)
อัตราส่วนจานวนโมลระหว่างสาร CH4 ต่อ O2 เป็น 1:2
อัตราส่วนจานวนโมลระหว่างสาร CH4 ต่อ CO2 เป็น 1:1
aA + bB → cC + dD
อัตราส่วนจานวนโมลระหว่าง
สาร B กับสาร A คือ
b
a
อัตราส่วนจานวนโมลระหว่าง
สาร C กับสาร A คือ
c
a
อัตราส่วนจานวนโมลระหว่าง
สาร C กับสาร B คือ
c
b
อัตราส่วนจานวนโมลระหว่าง
สาร D กับสาร C คือ
d
c
อัตราส่วนจานวนโมล
คือ
อัตราส่วนของ
เลขสัมประสิทธิ์จานวนโมลของ
สารหนึ่ง
ต่อ
เลขสัมประสิทธิ์จานวนโมลของ
อีกสารหนึ่ง
ที่เกี่ยวข้องกันในสมการเคมี
ปริมาตร
แก๊สที่
STP (L)
อนุภาค
น้าหนัก
(g)
ปริมาตร
แก๊สที่
STP (L)
อนุภาค
น้าหนัก
(g)
aA → bB
เกี่ยวข้องกับ
เลขสัมประสิทธิ์จานวนโมล
จากสมการเคมีที่ดุลแล้ว
mol A
a
mol B
b
การคานวณปริมาณสัมพันธ์
ตัวอย่างการคานวณปริมาณสัมพันธ์
CH4(g) + 2O2(g) → CO2(g) + 2H2O(g)
เมื่อเผาไหม้แก๊ส CH4 900 L จนสมบูรณ์จะเกิด CO2 อย่างน้อยกี่
กรัม
900 L CH4
1,767.9 g CO2
900 L
22.4
= 40.2 mol
40.2 molx44.01 g/mol
CH4(g) + 2O2(g) → CO2(g) + 2H2O(g)
เมื่อเผาไหม้แก๊ส CH4 900 L จนสมบูรณ์จะต้องใช้ O2 อย่างน้อย
กี่กรัม
mol CH4
1
mol CO2
1
=
g CO2
240.2 mol CO
=
1 1
900 L CH4
900 L
22.4
= 40.2 mol
mol CH4
1
mol O2
2
=
g O2
2x40.2 mol
x32.00 g/mol
2,571.5 g O2
mol CO2 = 40.2 mol mol O2 = 2x40.2 mol
240.2 mol O
=
1 2
ผลผลิตทางทฤษฎี
ปริมาณ
น้าหนัก (g) ปริมาตรแก๊สที่ STP (L) และ จานวนอนุภาค
ของสารใดสารหนึ่งที่คานวณได้สมการเคมี
เรียกว่า
ผลผลิตทางทฤษฎี (Theory yield)
ผลผลิตจริง
ผลผลิตทางทฤษฎี
ผลผลิตร้อยละ = x 100
ปริมาณ
น้าหนัก (g) ปริมาตรแก๊สที่ STP (L) และ จานวนอนุภาค
ของสารใดสารหนึ่งที่เกิดขึ้นจริงจากการทดลอง
เรียกว่า
ผลผลิตจริง (Actual yield)
Zn(aq) + S(aq) → ZnS(s)
ถ้าในการทดลองใช้ Zn 20.0 กรัม พบว่าเมื่อปฏิกิริยาสมบูรณ์เกิด ZnS เท่ากับ 22.6 กรัม
จงคานวณผลผลิตร้อยละ
22.6 g
29.8
ผลผลิตร้อยละ = x 100 = ……………%
20.0 g Zn
20.0 g Zn
65.39
= 0.306 mol
=
g ZnS
mol Zn
1
mol ZnS
1
=0.306 mol Zn
1
mol ZnS
1
mol ZnS = 0.306 mol
x MM
g ZnS = 0.306 mol x 97.46 g/mol
= 29.8 g
ผลผลิตทางทฤษฎี
เราจะผลิตรถยนต์
ได้กี่คันนะ?
3 คัน
ทาไมได้แค่ 3
คัน
ก็เพราะเรามี
ตัวถังแค่ 3 ชิ้น
ไง
แต่เรามีล้อ
อยู่เยอะนะ
แต่ตัวถังมีปริมาณน้อย
กว่า จึงใช้หมดก่อน
ตัวถังจึงเป็น
ตัวกาหนดปริมาณ
รถยนต์ที่จะได้ในปฏิกิริยาเคมี
สารตั้งต้นที่มี
จานวนโมลน้อยกว่า ก็คือ
“สารกาหนดปริมาณ”
(1) จานวนโมลน้อยกว่าจึงใช้หมดก่อน
(2) เป็นตัวกาหนดปริมาณผลิตภัณฑ์ที่จะเกิดขึ้น
ได้อย่างน้อยเท่ากับจานวนโมล ของสาร
กาหนดปริมาณ
เรียกปริมาณสารผลิตภัณฑ์ว่า
ผลผลิตทางทฤษฎี
สารกาหนดปริมาณ
สามเหลี่ยมโมล
การคานวณสารกาหนดปริมาณ
สารตั้งต้นตัวใดมี
จานวนโมล/เลข สปส.จานวนโมล
น้อยกว่า
สารนั้นเป็น “สารกาหนดปริมาณ”
การดุลสมการเคมี
200.0 g 260.0 g
2NH3 + CO2 → (NH2)2CO + H2O
200.0 g
17.03 g/mol
= 5.85
2
260.0 g
44.01 g/mol
= 5.91
1
เลขสัมประสิทธิ์จานวนโมล
จานวนโมลของสารตั้งต้น
สารกาหนดปริมาณ
2NH3 + CO2 → (NH2)2CO + H2O
ปฏิกิริยาการผลิตปุ๋ยยูเรีย ((NH2)2CO) ดังสมการ
วิธีคิด
(1) คานวณว่าระหว่าง NH3 และ
CO2 สารใดเป็นสารกาหนด
ปริมาณ
(2)คานวณน้าหนักของ (NH2)2CO
(ซึ่งคือผลผลิตทางทฤษฎี)
(3)คานวณผลผลิตร้อยละ
NH3 เป็นสารกาหนดปริมาณ
คานวณอัตราส่วนจานวนโมล/เลข สปส. ของ NH3 และ CO2
200.0 g
17.03 g/mol
= 5.85
2
260.0 g
44.01 g/mol
1
= 5.91
หลักคานวณจากสามเหลี่ยมโมล
ถ้าใช้ NH3 200.0 กรัม และแก๊ส CO2 260.0 กรัม เมื่อเกิดปฏิกิริยาสมบูรณ์ได้ผลผลิตยูเรียเท่ากับ
260.5 กรัม จงคานวณผลผลิตร้อยละ
200 g NH3
200 g
17.03 g/mol
= 11.7 mol
=
g (NH2)2CO
mol NH3
2
mol (NH2)2CO
1
=11.7 mol NH3
2
mol (NH2)2CO
1
mol (NH2)2CO = 5.85 mol
x MM
g (NH2)2CO = 5.85 mol x 60.06 g/mol
= 351 g
260.5 g
351 g
ผลผลิตร้อยละ = x 100 = 74.2%
คานวณผลผลิตร้อยละ

More Related Content

What's hot

7ทฤษฎีจลน์ของแก๊ส
7ทฤษฎีจลน์ของแก๊ส7ทฤษฎีจลน์ของแก๊ส
7ทฤษฎีจลน์ของแก๊ส
Wijitta DevilTeacher
 
บทที่ 20 ฟิสิกส์นิวเคลียร์ แก้ไขครั้งที่ 1
บทที่ 20 ฟิสิกส์นิวเคลียร์ แก้ไขครั้งที่ 1บทที่ 20 ฟิสิกส์นิวเคลียร์ แก้ไขครั้งที่ 1
บทที่ 20 ฟิสิกส์นิวเคลียร์ แก้ไขครั้งที่ 1
Wijitta DevilTeacher
 
แก๊ส ของแข็ง ของเหลวและสารละลาย - Gas Solid Liquid and Solution
แก๊ส ของแข็ง ของเหลวและสารละลาย - Gas Solid Liquid and Solutionแก๊ส ของแข็ง ของเหลวและสารละลาย - Gas Solid Liquid and Solution
แก๊ส ของแข็ง ของเหลวและสารละลาย - Gas Solid Liquid and Solution
Dr.Woravith Chansuvarn
 
พันธะโคเวเลนต์ Covalent Bond
พันธะโคเวเลนต์ Covalent Bondพันธะโคเวเลนต์ Covalent Bond
พันธะโคเวเลนต์ Covalent Bond
Saipanya school
 
โควาเลนต์
โควาเลนต์โควาเลนต์
โควาเลนต์
พัน พัน
 
1ความหนาแน่น และความดันในของไหล
1ความหนาแน่น และความดันในของไหล1ความหนาแน่น และความดันในของไหล
1ความหนาแน่น และความดันในของไหล
Wijitta DevilTeacher
 
สื่อประกอบการสอนวิชาเคมีเพิ่มเติม3 ว30223 โดยครูนิติมา รุจิเรขาสุวรรณ
สื่อประกอบการสอนวิชาเคมีเพิ่มเติม3 ว30223 โดยครูนิติมา รุจิเรขาสุวรรณสื่อประกอบการสอนวิชาเคมีเพิ่มเติม3 ว30223 โดยครูนิติมา รุจิเรขาสุวรรณ
สื่อประกอบการสอนวิชาเคมีเพิ่มเติม3 ว30223 โดยครูนิติมา รุจิเรขาสุวรรณ
พัน พัน
 
เคมีไฟฟ้า (Electrochemistry)
เคมีไฟฟ้า (Electrochemistry)เคมีไฟฟ้า (Electrochemistry)
เคมีไฟฟ้า (Electrochemistry)
Dr.Woravith Chansuvarn
 
เอกสารประกอบการเรียน เคมีอินทรีย์ 2
เอกสารประกอบการเรียน เคมีอินทรีย์ 2เอกสารประกอบการเรียน เคมีอินทรีย์ 2
เอกสารประกอบการเรียน เคมีอินทรีย์ 2
Tanchanok Pps
 
ฟิสิกส์ 5 ไฟฟ้าสถิตย์ ตอนที่ 4
ฟิสิกส์ 5 ไฟฟ้าสถิตย์ ตอนที่ 4ฟิสิกส์ 5 ไฟฟ้าสถิตย์ ตอนที่ 4
ฟิสิกส์ 5 ไฟฟ้าสถิตย์ ตอนที่ 4
Wijitta DevilTeacher
 
ข้อสอบเคมี มข. 54
ข้อสอบเคมี มข. 54 ข้อสอบเคมี มข. 54
ข้อสอบเคมี มข. 54
Manatsawin Kongthong
 
พันธะเคมี - Chemical bonds
พันธะเคมี - Chemical bondsพันธะเคมี - Chemical bonds
พันธะเคมี - Chemical bonds
Dr.Woravith Chansuvarn
 
แบบฝึกหัดเรื่องไฟฟ้าเคมี
แบบฝึกหัดเรื่องไฟฟ้าเคมีแบบฝึกหัดเรื่องไฟฟ้าเคมี
แบบฝึกหัดเรื่องไฟฟ้าเคมี
Apinya Phuadsing
 
บทที่ 4 ปริมาณสัมพันธ์
บทที่ 4 ปริมาณสัมพันธ์บทที่ 4 ปริมาณสัมพันธ์
บทที่ 4 ปริมาณสัมพันธ์
oraneehussem
 
บทที่9 ไฟฟ้าเคมี (สำรอง)
บทที่9 ไฟฟ้าเคมี (สำรอง)บทที่9 ไฟฟ้าเคมี (สำรอง)
บทที่9 ไฟฟ้าเคมี (สำรอง)
oraneehussem
 
เอกสารประกอบการเรียน มวล มวลอะตอม โมลและปริมาณต่อโมล
เอกสารประกอบการเรียน มวล มวลอะตอม โมลและปริมาณต่อโมลเอกสารประกอบการเรียน มวล มวลอะตอม โมลและปริมาณต่อโมล
เอกสารประกอบการเรียน มวล มวลอะตอม โมลและปริมาณต่อโมล
Chuanchen Malila
 
สารอินทรีย์ และหมู่ฟังก์ชัน : Organic Compounds and Functional Groups
สารอินทรีย์ และหมู่ฟังก์ชัน : Organic Compounds and Functional Groupsสารอินทรีย์ และหมู่ฟังก์ชัน : Organic Compounds and Functional Groups
สารอินทรีย์ และหมู่ฟังก์ชัน : Organic Compounds and Functional Groups
Dr.Woravith Chansuvarn
 
เอกสารประกอบการเรียนรู้ ว40223acids base1
เอกสารประกอบการเรียนรู้ ว40223acids base1เอกสารประกอบการเรียนรู้ ว40223acids base1
เอกสารประกอบการเรียนรู้ ว40223acids base1
Sircom Smarnbua
 
ปริมาณสารสัมพันธ์
ปริมาณสารสัมพันธ์ปริมาณสารสัมพันธ์
ปริมาณสารสัมพันธ์
Arocha Chaichana
 
ทฤษฎีและพลังงานกับการเกิดปฏิกิริยาเคมี
ทฤษฎีและพลังงานกับการเกิดปฏิกิริยาเคมีทฤษฎีและพลังงานกับการเกิดปฏิกิริยาเคมี
ทฤษฎีและพลังงานกับการเกิดปฏิกิริยาเคมี
พัน พัน
 

What's hot (20)

7ทฤษฎีจลน์ของแก๊ส
7ทฤษฎีจลน์ของแก๊ส7ทฤษฎีจลน์ของแก๊ส
7ทฤษฎีจลน์ของแก๊ส
 
บทที่ 20 ฟิสิกส์นิวเคลียร์ แก้ไขครั้งที่ 1
บทที่ 20 ฟิสิกส์นิวเคลียร์ แก้ไขครั้งที่ 1บทที่ 20 ฟิสิกส์นิวเคลียร์ แก้ไขครั้งที่ 1
บทที่ 20 ฟิสิกส์นิวเคลียร์ แก้ไขครั้งที่ 1
 
แก๊ส ของแข็ง ของเหลวและสารละลาย - Gas Solid Liquid and Solution
แก๊ส ของแข็ง ของเหลวและสารละลาย - Gas Solid Liquid and Solutionแก๊ส ของแข็ง ของเหลวและสารละลาย - Gas Solid Liquid and Solution
แก๊ส ของแข็ง ของเหลวและสารละลาย - Gas Solid Liquid and Solution
 
พันธะโคเวเลนต์ Covalent Bond
พันธะโคเวเลนต์ Covalent Bondพันธะโคเวเลนต์ Covalent Bond
พันธะโคเวเลนต์ Covalent Bond
 
โควาเลนต์
โควาเลนต์โควาเลนต์
โควาเลนต์
 
1ความหนาแน่น และความดันในของไหล
1ความหนาแน่น และความดันในของไหล1ความหนาแน่น และความดันในของไหล
1ความหนาแน่น และความดันในของไหล
 
สื่อประกอบการสอนวิชาเคมีเพิ่มเติม3 ว30223 โดยครูนิติมา รุจิเรขาสุวรรณ
สื่อประกอบการสอนวิชาเคมีเพิ่มเติม3 ว30223 โดยครูนิติมา รุจิเรขาสุวรรณสื่อประกอบการสอนวิชาเคมีเพิ่มเติม3 ว30223 โดยครูนิติมา รุจิเรขาสุวรรณ
สื่อประกอบการสอนวิชาเคมีเพิ่มเติม3 ว30223 โดยครูนิติมา รุจิเรขาสุวรรณ
 
เคมีไฟฟ้า (Electrochemistry)
เคมีไฟฟ้า (Electrochemistry)เคมีไฟฟ้า (Electrochemistry)
เคมีไฟฟ้า (Electrochemistry)
 
เอกสารประกอบการเรียน เคมีอินทรีย์ 2
เอกสารประกอบการเรียน เคมีอินทรีย์ 2เอกสารประกอบการเรียน เคมีอินทรีย์ 2
เอกสารประกอบการเรียน เคมีอินทรีย์ 2
 
ฟิสิกส์ 5 ไฟฟ้าสถิตย์ ตอนที่ 4
ฟิสิกส์ 5 ไฟฟ้าสถิตย์ ตอนที่ 4ฟิสิกส์ 5 ไฟฟ้าสถิตย์ ตอนที่ 4
ฟิสิกส์ 5 ไฟฟ้าสถิตย์ ตอนที่ 4
 
ข้อสอบเคมี มข. 54
ข้อสอบเคมี มข. 54 ข้อสอบเคมี มข. 54
ข้อสอบเคมี มข. 54
 
พันธะเคมี - Chemical bonds
พันธะเคมี - Chemical bondsพันธะเคมี - Chemical bonds
พันธะเคมี - Chemical bonds
 
แบบฝึกหัดเรื่องไฟฟ้าเคมี
แบบฝึกหัดเรื่องไฟฟ้าเคมีแบบฝึกหัดเรื่องไฟฟ้าเคมี
แบบฝึกหัดเรื่องไฟฟ้าเคมี
 
บทที่ 4 ปริมาณสัมพันธ์
บทที่ 4 ปริมาณสัมพันธ์บทที่ 4 ปริมาณสัมพันธ์
บทที่ 4 ปริมาณสัมพันธ์
 
บทที่9 ไฟฟ้าเคมี (สำรอง)
บทที่9 ไฟฟ้าเคมี (สำรอง)บทที่9 ไฟฟ้าเคมี (สำรอง)
บทที่9 ไฟฟ้าเคมี (สำรอง)
 
เอกสารประกอบการเรียน มวล มวลอะตอม โมลและปริมาณต่อโมล
เอกสารประกอบการเรียน มวล มวลอะตอม โมลและปริมาณต่อโมลเอกสารประกอบการเรียน มวล มวลอะตอม โมลและปริมาณต่อโมล
เอกสารประกอบการเรียน มวล มวลอะตอม โมลและปริมาณต่อโมล
 
สารอินทรีย์ และหมู่ฟังก์ชัน : Organic Compounds and Functional Groups
สารอินทรีย์ และหมู่ฟังก์ชัน : Organic Compounds and Functional Groupsสารอินทรีย์ และหมู่ฟังก์ชัน : Organic Compounds and Functional Groups
สารอินทรีย์ และหมู่ฟังก์ชัน : Organic Compounds and Functional Groups
 
เอกสารประกอบการเรียนรู้ ว40223acids base1
เอกสารประกอบการเรียนรู้ ว40223acids base1เอกสารประกอบการเรียนรู้ ว40223acids base1
เอกสารประกอบการเรียนรู้ ว40223acids base1
 
ปริมาณสารสัมพันธ์
ปริมาณสารสัมพันธ์ปริมาณสารสัมพันธ์
ปริมาณสารสัมพันธ์
 
ทฤษฎีและพลังงานกับการเกิดปฏิกิริยาเคมี
ทฤษฎีและพลังงานกับการเกิดปฏิกิริยาเคมีทฤษฎีและพลังงานกับการเกิดปฏิกิริยาเคมี
ทฤษฎีและพลังงานกับการเกิดปฏิกิริยาเคมี
 

Similar to Chemographics : Stoichiometry

1 atomic weight
1 atomic weight1 atomic weight
1 atomic weight
Saipanya school
 
ปริมาณสารสัมพันธ์ - Stoichiometry
ปริมาณสารสัมพันธ์ - Stoichiometryปริมาณสารสัมพันธ์ - Stoichiometry
ปริมาณสารสัมพันธ์ - Stoichiometry
Dr.Woravith Chansuvarn
 
ปริมาณสารสัมพันธ์
ปริมาณสารสัมพันธ์ปริมาณสารสัมพันธ์
ปริมาณสารสัมพันธ์
Nanmoer Tunteng
 
แก๊ส (Gases)
แก๊ส (Gases)แก๊ส (Gases)
แก๊ส (Gases)
Dr.Woravith Chansuvarn
 
บทที่ 4 stoichiometry.ppt
บทที่ 4 stoichiometry.pptบทที่ 4 stoichiometry.ppt
บทที่ 4 stoichiometry.ppt
LeeMinho84
 
3210000000000000000
32100000000000000003210000000000000000
3210000000000000000
Awirut619
 
ปริมาณสารสัมพันธ์
ปริมาณสารสัมพันธ์ปริมาณสารสัมพันธ์
ปริมาณสารสัมพันธ์
Chicciiz Pu
 
สมดุลเคมี
สมดุลเคมีสมดุลเคมี
สมดุลเคมี
paknapa
 
สมดุลเคมี
สมดุลเคมีสมดุลเคมี
สมดุลเคมี
paknapa
 
สมดุลเคมี
สมดุลเคมีสมดุลเคมี
สมดุลเคมี
paknapa
 
อัตราการเกิดปฏิกริยาเคมี
อัตราการเกิดปฏิกริยาเคมีอัตราการเกิดปฏิกริยาเคมี
อัตราการเกิดปฏิกริยาเคมี
weerabong
 
อัตราการเกิดปฏิกริยาเคมี
อัตราการเกิดปฏิกริยาเคมีอัตราการเกิดปฏิกริยาเคมี
อัตราการเกิดปฏิกริยาเคมี
weerabong
 
บทที่ 2 ปฏิกิริยาเคมี
บทที่ 2 ปฏิกิริยาเคมีบทที่ 2 ปฏิกิริยาเคมี
บทที่ 2 ปฏิกิริยาเคมี
Jariya Jaiyot
 
อัตราการเกิดปฏิกิริยาเคมี
อัตราการเกิดปฏิกิริยาเคมีอัตราการเกิดปฏิกิริยาเคมี
อัตราการเกิดปฏิกิริยาเคมี
chemnpk
 
บทที่ 3 ปริมาณสารสัมพันธ์
บทที่ 3 ปริมาณสารสัมพันธ์บทที่ 3 ปริมาณสารสัมพันธ์
บทที่ 3 ปริมาณสารสัมพันธ์
Gawewat Dechaapinun
 

Similar to Chemographics : Stoichiometry (20)

1 atomic weight
1 atomic weight1 atomic weight
1 atomic weight
 
ปริมาณสารสัมพันธ์ - Stoichiometry
ปริมาณสารสัมพันธ์ - Stoichiometryปริมาณสารสัมพันธ์ - Stoichiometry
ปริมาณสารสัมพันธ์ - Stoichiometry
 
ปริมาณสารสัมพันธ์
ปริมาณสารสัมพันธ์ปริมาณสารสัมพันธ์
ปริมาณสารสัมพันธ์
 
1482139114.ppt
1482139114.ppt1482139114.ppt
1482139114.ppt
 
Metal
MetalMetal
Metal
 
แก๊ส (Gases)
แก๊ส (Gases)แก๊ส (Gases)
แก๊ส (Gases)
 
บทที่ 4 stoichiometry.ppt
บทที่ 4 stoichiometry.pptบทที่ 4 stoichiometry.ppt
บทที่ 4 stoichiometry.ppt
 
3210000000000000000
32100000000000000003210000000000000000
3210000000000000000
 
ปริมาณสารสัมพันธ์
ปริมาณสารสัมพันธ์ปริมาณสารสัมพันธ์
ปริมาณสารสัมพันธ์
 
สมดุลเคมี
สมดุลเคมีสมดุลเคมี
สมดุลเคมี
 
ปริมาณสัมพันธ์
ปริมาณสัมพันธ์ปริมาณสัมพันธ์
ปริมาณสัมพันธ์
 
สมดุลเคมี
สมดุลเคมีสมดุลเคมี
สมดุลเคมี
 
สมดุลเคมี
สมดุลเคมีสมดุลเคมี
สมดุลเคมี
 
อัตราการเกิดปฏิกริยาเคมี
อัตราการเกิดปฏิกริยาเคมีอัตราการเกิดปฏิกริยาเคมี
อัตราการเกิดปฏิกริยาเคมี
 
อัตราการเกิดปฏิกริยาเคมี
อัตราการเกิดปฏิกริยาเคมีอัตราการเกิดปฏิกริยาเคมี
อัตราการเกิดปฏิกริยาเคมี
 
2 the mole
2 the  mole2 the  mole
2 the mole
 
Rate012
Rate012Rate012
Rate012
 
บทที่ 2 ปฏิกิริยาเคมี
บทที่ 2 ปฏิกิริยาเคมีบทที่ 2 ปฏิกิริยาเคมี
บทที่ 2 ปฏิกิริยาเคมี
 
อัตราการเกิดปฏิกิริยาเคมี
อัตราการเกิดปฏิกิริยาเคมีอัตราการเกิดปฏิกิริยาเคมี
อัตราการเกิดปฏิกิริยาเคมี
 
บทที่ 3 ปริมาณสารสัมพันธ์
บทที่ 3 ปริมาณสารสัมพันธ์บทที่ 3 ปริมาณสารสัมพันธ์
บทที่ 3 ปริมาณสารสัมพันธ์
 

More from Dr.Woravith Chansuvarn

กรดคาร์บอกซิลิกและอนุพันธ์ (Carboxylic acid & Derivatives)
กรดคาร์บอกซิลิกและอนุพันธ์ (Carboxylic acid & Derivatives)กรดคาร์บอกซิลิกและอนุพันธ์ (Carboxylic acid & Derivatives)
กรดคาร์บอกซิลิกและอนุพันธ์ (Carboxylic acid & Derivatives)
Dr.Woravith Chansuvarn
 
แอลดีไฮด์และตีโตน (Aldehydes & Ketones)
แอลดีไฮด์และตีโตน (Aldehydes & Ketones)แอลดีไฮด์และตีโตน (Aldehydes & Ketones)
แอลดีไฮด์และตีโตน (Aldehydes & Ketones)
Dr.Woravith Chansuvarn
 
แอลกอฮอล์และฟีนอล (Alcohols and Phenols)
แอลกอฮอล์และฟีนอล (Alcohols and Phenols)แอลกอฮอล์และฟีนอล (Alcohols and Phenols)
แอลกอฮอล์และฟีนอล (Alcohols and Phenols)
Dr.Woravith Chansuvarn
 
สารละลายและความเข้มข้น (Solution & Concentration)
สารละลายและความเข้มข้น (Solution & Concentration)สารละลายและความเข้มข้น (Solution & Concentration)
สารละลายและความเข้มข้น (Solution & Concentration)
Dr.Woravith Chansuvarn
 
ปฏิกิริยาเคมีอินทรีย์ (Organic Reactions)
ปฏิกิริยาเคมีอินทรีย์ (Organic Reactions)ปฏิกิริยาเคมีอินทรีย์ (Organic Reactions)
ปฏิกิริยาเคมีอินทรีย์ (Organic Reactions)
Dr.Woravith Chansuvarn
 
เคมีสิ่งแวดล้อม (Environmental Chemistry)
เคมีสิ่งแวดล้อม (Environmental Chemistry)เคมีสิ่งแวดล้อม (Environmental Chemistry)
เคมีสิ่งแวดล้อม (Environmental Chemistry)
Dr.Woravith Chansuvarn
 
ตารางธาตุ Periodic Table (ฉบับภาษาไทย)
ตารางธาตุ Periodic Table (ฉบับภาษาไทย)ตารางธาตุ Periodic Table (ฉบับภาษาไทย)
ตารางธาตุ Periodic Table (ฉบับภาษาไทย)
Dr.Woravith Chansuvarn
 
Periodic Table
Periodic TablePeriodic Table
Periodic Table
Dr.Woravith Chansuvarn
 
เคมีนิวเคลียร์ (Nuclear Chemistry)
เคมีนิวเคลียร์ (Nuclear Chemistry)เคมีนิวเคลียร์ (Nuclear Chemistry)
เคมีนิวเคลียร์ (Nuclear Chemistry)
Dr.Woravith Chansuvarn
 
กฎทางอุณหพลศาสตร์ (Thermodynamic Laws)
กฎทางอุณหพลศาสตร์ (Thermodynamic Laws)กฎทางอุณหพลศาสตร์ (Thermodynamic Laws)
กฎทางอุณหพลศาสตร์ (Thermodynamic Laws)
Dr.Woravith Chansuvarn
 
เทอร์โมเคมี (ThermoChemistry)
เทอร์โมเคมี  (ThermoChemistry)เทอร์โมเคมี  (ThermoChemistry)
เทอร์โมเคมี (ThermoChemistry)
Dr.Woravith Chansuvarn
 
สารละลาย (Solution)
สารละลาย (Solution)สารละลาย (Solution)
สารละลาย (Solution)
Dr.Woravith Chansuvarn
 
ของเหลว (Liquid)
ของเหลว (Liquid)ของเหลว (Liquid)
ของเหลว (Liquid)
Dr.Woravith Chansuvarn
 
ของแข็ง (Solid)
ของแข็ง (Solid)ของแข็ง (Solid)
ของแข็ง (Solid)
Dr.Woravith Chansuvarn
 
AnalChem: UV-Vis
AnalChem: UV-VisAnalChem: UV-Vis
AnalChem: UV-Vis
Dr.Woravith Chansuvarn
 
AnalChem: Complexometric titration
AnalChem: Complexometric titrationAnalChem: Complexometric titration
AnalChem: Complexometric titration
Dr.Woravith Chansuvarn
 
AnalChem : Basic of Spectroscopy
AnalChem : Basic of SpectroscopyAnalChem : Basic of Spectroscopy
AnalChem : Basic of Spectroscopy
Dr.Woravith Chansuvarn
 
AnalChem : Basic of Electrochemistry
AnalChem : Basic of ElectrochemistryAnalChem : Basic of Electrochemistry
AnalChem : Basic of Electrochemistry
Dr.Woravith Chansuvarn
 
AnalChem : Volumetric Method
AnalChem : Volumetric MethodAnalChem : Volumetric Method
AnalChem : Volumetric Method
Dr.Woravith Chansuvarn
 
Petroleum : ปิโตรเลียม
Petroleum : ปิโตรเลียมPetroleum : ปิโตรเลียม
Petroleum : ปิโตรเลียม
Dr.Woravith Chansuvarn
 

More from Dr.Woravith Chansuvarn (20)

กรดคาร์บอกซิลิกและอนุพันธ์ (Carboxylic acid & Derivatives)
กรดคาร์บอกซิลิกและอนุพันธ์ (Carboxylic acid & Derivatives)กรดคาร์บอกซิลิกและอนุพันธ์ (Carboxylic acid & Derivatives)
กรดคาร์บอกซิลิกและอนุพันธ์ (Carboxylic acid & Derivatives)
 
แอลดีไฮด์และตีโตน (Aldehydes & Ketones)
แอลดีไฮด์และตีโตน (Aldehydes & Ketones)แอลดีไฮด์และตีโตน (Aldehydes & Ketones)
แอลดีไฮด์และตีโตน (Aldehydes & Ketones)
 
แอลกอฮอล์และฟีนอล (Alcohols and Phenols)
แอลกอฮอล์และฟีนอล (Alcohols and Phenols)แอลกอฮอล์และฟีนอล (Alcohols and Phenols)
แอลกอฮอล์และฟีนอล (Alcohols and Phenols)
 
สารละลายและความเข้มข้น (Solution & Concentration)
สารละลายและความเข้มข้น (Solution & Concentration)สารละลายและความเข้มข้น (Solution & Concentration)
สารละลายและความเข้มข้น (Solution & Concentration)
 
ปฏิกิริยาเคมีอินทรีย์ (Organic Reactions)
ปฏิกิริยาเคมีอินทรีย์ (Organic Reactions)ปฏิกิริยาเคมีอินทรีย์ (Organic Reactions)
ปฏิกิริยาเคมีอินทรีย์ (Organic Reactions)
 
เคมีสิ่งแวดล้อม (Environmental Chemistry)
เคมีสิ่งแวดล้อม (Environmental Chemistry)เคมีสิ่งแวดล้อม (Environmental Chemistry)
เคมีสิ่งแวดล้อม (Environmental Chemistry)
 
ตารางธาตุ Periodic Table (ฉบับภาษาไทย)
ตารางธาตุ Periodic Table (ฉบับภาษาไทย)ตารางธาตุ Periodic Table (ฉบับภาษาไทย)
ตารางธาตุ Periodic Table (ฉบับภาษาไทย)
 
Periodic Table
Periodic TablePeriodic Table
Periodic Table
 
เคมีนิวเคลียร์ (Nuclear Chemistry)
เคมีนิวเคลียร์ (Nuclear Chemistry)เคมีนิวเคลียร์ (Nuclear Chemistry)
เคมีนิวเคลียร์ (Nuclear Chemistry)
 
กฎทางอุณหพลศาสตร์ (Thermodynamic Laws)
กฎทางอุณหพลศาสตร์ (Thermodynamic Laws)กฎทางอุณหพลศาสตร์ (Thermodynamic Laws)
กฎทางอุณหพลศาสตร์ (Thermodynamic Laws)
 
เทอร์โมเคมี (ThermoChemistry)
เทอร์โมเคมี  (ThermoChemistry)เทอร์โมเคมี  (ThermoChemistry)
เทอร์โมเคมี (ThermoChemistry)
 
สารละลาย (Solution)
สารละลาย (Solution)สารละลาย (Solution)
สารละลาย (Solution)
 
ของเหลว (Liquid)
ของเหลว (Liquid)ของเหลว (Liquid)
ของเหลว (Liquid)
 
ของแข็ง (Solid)
ของแข็ง (Solid)ของแข็ง (Solid)
ของแข็ง (Solid)
 
AnalChem: UV-Vis
AnalChem: UV-VisAnalChem: UV-Vis
AnalChem: UV-Vis
 
AnalChem: Complexometric titration
AnalChem: Complexometric titrationAnalChem: Complexometric titration
AnalChem: Complexometric titration
 
AnalChem : Basic of Spectroscopy
AnalChem : Basic of SpectroscopyAnalChem : Basic of Spectroscopy
AnalChem : Basic of Spectroscopy
 
AnalChem : Basic of Electrochemistry
AnalChem : Basic of ElectrochemistryAnalChem : Basic of Electrochemistry
AnalChem : Basic of Electrochemistry
 
AnalChem : Volumetric Method
AnalChem : Volumetric MethodAnalChem : Volumetric Method
AnalChem : Volumetric Method
 
Petroleum : ปิโตรเลียม
Petroleum : ปิโตรเลียมPetroleum : ปิโตรเลียม
Petroleum : ปิโตรเลียม
 

Chemographics : Stoichiometry

  • 1. ศึกษาเกี่ยวกับการวัดปริมาณของสารโดยอาศัย ความสัมพันธ์ของสารต่างๆ ที่เกี่ยวข้องใน ปฏิกิริยาเคมี” บอกปริมาณสารตั้งต้นที่ใช้ในการทาปฏิกิริยา คาดคะเนปริมาณสารผลิตภัณฑ์ที่เกิดขึ้น มวลของสารทั้งหมดที่เข้าทาปฏิกิริยาจะ เท่ากับมวลของผลิตภัณฑ์ทั้งหมดที่เกิดขึ้น โมล คือ หัวใจ ของปริมาณสัมพันธ์ แล..แล..แล้ว โมล คืออะไรล่ะ ปริมาณสัมพันธ์ ผู้ช่วยศาสตราจารย์ ดร.วรวิทย์ จันทร์สุวรรณ Download เอกสารอ่านเพิ่มเติม เอกสารเผยแพร่เพื่อประโยชน์แก่การศึกษา woravith.c@rmutp.ac.th คณะวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลพระนคร woravith
  • 2. H N O F อนุภาคที่เล็กที่สุดของธาตุที่ยังคงรักษาสมบัติ ของธาตุชนิดนั้นๆ ไว้ได้ (ประกอบด้วยโปรตอน นิวตรอน และ อิเล็กตรอน) อะตอมอย่างน้อยสองอะตอมมารวมตัวกัน ด้วยแรงดึงดูดทางเคมี ด้วยอัตราส่วนที่ แน่นอนตามกฎสัดส่วนคงตัว H N O FH H HN H H2 N2 H2O HFH N O F น้าหนักอะตอม หรือ มวลอะตอม (เป็นน้าหนักอะตอมเฉลี่ยของไอโซโทปของธาตุที่มีในธรรมชาติ) 1.008 14.007 15.999 18.998 น้าหนักโมเลกุล หรือ มวลโมเลกุล (ผลรวมของมวลอะตอมของธาตุทั้งหมดที่มารวมกันเป็นโมเลกุล) 1.01x2=2.02 14.01x2=28.02 16.00+(1.01x2) =18.02 1.01 14.01 16.00 19.01 1.01+19.00 =20.01 น้าหนักอะตอม ดูได้จากตารางธาตุ โมเลกุลที่มีน้าล้อมรอบ เช่น CuSO45H2O ต้อง คานวณรวมน้าหนัก H2O ด้วย สามารถน้าหนักโมเลกุลได้จากฉลากข้างขวด สารเคมี อะตอม โมเลกุล
  • 3. 1 โมล คือ ปริมาณของสารที่มีจานวนอนุภาค เท่ากับจานวนอะตอมของ C-12 ที่มีมวล 0.012 กิโลกรัม "One mole contains exactly 6.02214076x1023 elementary entities" “ค่าคงตัวอาโวกาโดร” (Avogadro’s constant = 6.02x1023) ซึ่งใช้ ความสัมพันธ์ระหว่างปริมาตรกับปริมาณของแก๊ส หมายความว่า แก๊สทุกชนิดจะมีปริมาตรเพิ่มขึ้นเรื่อยๆ เมื่อจานวนโมเลกุลของแก๊ส เพิ่มขึ้นเรื่อยๆ ตามกฎของอาโวกาโดร n โมล (mole) 1971 2018 “ค่าคงตัวอาโวกาโดร” (Avogadro’s constant, NA) NA = 6.02x1023 mol-1
  • 4. 0.012 kg ของ 12C 12C = 6.02x1023 อะตอม ช่วยนับซิว่ามี 12C กี่อะตอม? โมล คือปริมาณสารที่มีจานวนอนุภาค เท่ากับ จานวนอะตอมของ 12C ที่หนัก 0.012 kg อะไรก็ตามที่มีจานวน อนุภาค เท่ากับ 6.02x1023 จะเป็น 1 โมล อะตอม โมเลกุล ไอออน โมลของปริมาณสารและอนุภาค ธาตุ ใดๆ 1 โมล จะมีจานวนอนุภาค (อะตอม) = 6.02x1023 อะตอม โมเลกุล ใดๆ 1 โมล จะมีจานวนอนุภาค (โมเลกุล) = 6.02x1023 โมเลกุล ไอออน ใดๆ 1 โมล จะมีจานวนอนุภาค (ไอออน) = 6.02x1023 ไอออน แล้วเราจะชั่ง สารได้ อย่างไรล่ะ? ทางปฏิบัติไม่สามารถชั่งสารหน่วยโมลได้ ต้องรู้ว่า โมล กับ น้าหนักสาร (g) และ ปริมาตรแก๊ส (L) ที่ STP สัมพันธ์อย่างไร?
  • 5. 6.02x1023 Cu 1 โมล มีน้าหนัก = 63.55 g H2O 1 โมล มีน้าหนัก = 18.02 g = n = g MM สูตรคานวณโมล ธาตุ ใดๆ 1 โมล จะมีน้าหนัก = น้าหนักอะตอม โมเลกุล ใดๆ 1 โมล จะมีน้าหนัก = น้าหนักโมเลกุล ไอออน ใดๆ 1 โมล จะมีน้าหนัก = น้าหนักโมเลกุล ธาตุ ใดๆ 1 โมล จะมีจานวนอนุภาค (อะตอม) = 6.02x1023 อะตอม โมเลกุล ใดๆ 1 โมล จะมีจานวนอนุภาค (โมเลกุล) = 6.02x1023 โมเลกุล ไอออน ใดๆ 1 โมล จะมีจานวนอนุภาค (ไอออน) = 6.02x1023 ไอออน g = น้าหนัก (หน่วย g) MM = มวลต่อโมล (มวลอะตอม หรือมวลโมเลกุล)
  • 6. แก๊สใดๆ จานวน 1 โมล มีปริมาตร เท่ากับ 22.4 ลิตร ที่สภาวะ STP โมลของแก๊ส H2 CO2 O2 มีปริมาตร = 22.4 ลิตร 2.02 g 32.00 g 44.01 g แก๊สปริมาณ 1 โมล 1 โมล 1 โมล แก๊ส ปริมาณ อนุภาค (ไอน้า) มีปริมาตร เท่ากับ 22.4 ลิตร ที่ STP มีน้าหนัก เท่ากับ 18.02 กรัม มีอนุภาค เท่ากับ 6.02x1023 โมเลกุล H2O 1 โมล n= V 22.4 n= N 6.02x1023 n= g MM 6.02x1023 โมเลกุล (STP : สภาวะที่ความดัน 1 atm อุณหภูมิ 0C)
  • 7. โมล (mole) น้าหนัก (wt.) ปริมาตรแก๊ส (STP) จานวนอนุภาค ธาตุ 1 โมล = น้าหนักอะตอม โมเลกุล 1 โมล = น้าหนักโมเลกุล แก๊สใดๆ จานวน 1 โมลมี ปริมาตรแก๊สเท่ากับ 22.4 L ที่ STP สสารจานวน 1 โมลมีจานวน อนุภาคเท่ากับ 6.02x1023 อนุภาค STP คือ สภาวะอุณหภูมิและความ ดันมาตรฐาน “ที่ 0°C ความดัน 1 atm” อนุภาค อะตอม โมเลกุล น้าหนักอะตอมและน้าหนักโมเลกุล เรียกเป็น มวลต่อโมล (molar mass, MM) C 1 โมล หนัก = 12.01 g H2O 1 โมล หนัก = 18.02 g แก๊ส N2 1 โมล = 22.4 L (STP) แก๊ส CO2 1 โมล = 22.4 L (STP) อะตอม C 1 โมล = 6.02x1023 อะตอม โมเลกุล H2O 1 โมล = 6.02x1023 โมเลกุล n = g MM n = V 22.4 n = N 6.02x1023
  • 8. สามเหลี่ยมโมล n = = = g V N MM 22.4 6.02x1023 น้าหนัก แก๊ส อนุภาค g n = MM V n = 22.4 23 N n = 6.02x10
  • 9. โลหะตะกั่ว (Pb) หนัก 5.08 g มี อะตอมตะกั่วอยู่ เท่าไรน๊า..? 5.08 g 207.20 g/mol g Pb mol Pb N Pb 5.08 g Pb 0.245 mol 1.48x1022 0.245 molx6.02x1023 แก๊ส CO2 หนัก 1,000 g ที่ STP จะ มีปริมาตรกี่ลิตร เท่าไรน๊า..?
  • 10. สมการเคมี กลุ่มสัญลักษณ์สูตรเคมี เขียนแทน การเกิดปฏิกิริยาเคมี ประกอบด้วย สารตั้งต้น และ สารผลิตภัณฑ์ aA(s) + bB(l) → cC(g) + dD(aq) สารตั้งต้น สารผลิตภัณฑ์ ตัวเลขที่ได้จาก การดุลสมการ A และ B คือ ชนิดสารตั้งต้น C และ D คือ ชนิดสารผลิตภัณฑ์ a, b, c, d คือ เลขสัมประสิทธิ์จานวนโมลของสาร A, B, C, D ตามลาดับ ตัวอักษรที่วงเล็บหลังสูตรเคมี คือ แสดงสถานะของสารนั้น ๆ ในปฏิกิริยา (s) คือ ของแข็ง (solid) (l) คือ ของเหลว (liquid) (g) คือ แก๊ส (gas) (aq) คือ สารละลาย (aqueous)
  • 11. 2Fe2O3(aq) + 3C(s) → 4Fe(s) + 3CO2(g) สารละลาย Fe2O3 จานวน 2 โมล ทาปฏิกิริยาพอดีกับผง คาร์บอน (C) จานวน 3 โมล เกิดผลิตภัณฑ์เป็นผงเหล็ก (Fe) จานวน 4 โมล และเกิดเป็นแก๊ส CO2 จานวน 3 โมล การแปรความหมายสมการเคมี CH4(g) + 2O2(g) → 2H2O(g) + CO2(g) การพิจารณาความสัมพันธ์เชิงโมล (mole relation) ระหว่างจานวน โมลของสารนั้น ๆ ในปฏิกิริยาเคมี ที่ดุลแล้ว จานวนโมลของสารหนึ่งต่ออีกสาร หนึ่งในปฏิกิริยาเคมี เรียกว่า อัตราส่วนจานวนโมล (mole ratio)
  • 12. หาตัวเลข (จานวนเต็ม) เติม หน้าสูตรเคมี ...เท่านั้น Fe3O4 + H2 → Fe + H2O Fe3O4 + H2 → 3Fe + H2Oดุล Fe ดุล O Fe3O4 + H2 → 3Fe + 4H2O ดุล H Fe3O4 + 4H2 → 3Fe + 4H2O 3Fe 4O 8H = 3Fe 8H 4O C2H6(g) + O2(g) → H2O(g) + CO2(g) การดุลสมการเคมี การทาให้จานวนอะตอม ของธาตุชนิดเดียวกัน ทั้งสองข้างสมการเคมีเท่ากัน ““ 1) ห้ามเติมตัวเลขภายในสูตรเคมี 2) ห้ามเปลี่ยนตัวเลข (ตัวห้อย) ในสูตรเคมี 3) ห้ามแก้ไขสูตรเคมี หลัก ห้าม
  • 13. การคานวณปริมาณสัมพันธ์ คือการคานวณ น้าหนัก ปริมาตรแก๊สที่ STP และ จานวนอนุภาค ของสารใดสารหนึ่งในสมการเคมี โดย อาศัย อัตราส่วนจานวนโมล อัตราส่วนจานวนโมล (mole ratio) คือ อัตราส่วน ของเลขสัมประสิทธิ์จานวนโมลของสารหนึ่งต่อเลข สัมประสิทธิ์จานวนโมลของอีกสารหนึ่ง CH4(g) + 2O2(g) → 2H2O(g) + CO2(g) อัตราส่วนจานวนโมลระหว่างสาร CH4 ต่อ O2 เป็น 1:2 อัตราส่วนจานวนโมลระหว่างสาร CH4 ต่อ CO2 เป็น 1:1
  • 14. aA + bB → cC + dD อัตราส่วนจานวนโมลระหว่าง สาร B กับสาร A คือ b a อัตราส่วนจานวนโมลระหว่าง สาร C กับสาร A คือ c a อัตราส่วนจานวนโมลระหว่าง สาร C กับสาร B คือ c b อัตราส่วนจานวนโมลระหว่าง สาร D กับสาร C คือ d c อัตราส่วนจานวนโมล คือ อัตราส่วนของ เลขสัมประสิทธิ์จานวนโมลของ สารหนึ่ง ต่อ เลขสัมประสิทธิ์จานวนโมลของ อีกสารหนึ่ง ที่เกี่ยวข้องกันในสมการเคมี
  • 15. ปริมาตร แก๊สที่ STP (L) อนุภาค น้าหนัก (g) ปริมาตร แก๊สที่ STP (L) อนุภาค น้าหนัก (g) aA → bB เกี่ยวข้องกับ เลขสัมประสิทธิ์จานวนโมล จากสมการเคมีที่ดุลแล้ว mol A a mol B b การคานวณปริมาณสัมพันธ์
  • 16. ตัวอย่างการคานวณปริมาณสัมพันธ์ CH4(g) + 2O2(g) → CO2(g) + 2H2O(g) เมื่อเผาไหม้แก๊ส CH4 900 L จนสมบูรณ์จะเกิด CO2 อย่างน้อยกี่ กรัม 900 L CH4 1,767.9 g CO2 900 L 22.4 = 40.2 mol 40.2 molx44.01 g/mol CH4(g) + 2O2(g) → CO2(g) + 2H2O(g) เมื่อเผาไหม้แก๊ส CH4 900 L จนสมบูรณ์จะต้องใช้ O2 อย่างน้อย กี่กรัม mol CH4 1 mol CO2 1 = g CO2 240.2 mol CO = 1 1 900 L CH4 900 L 22.4 = 40.2 mol mol CH4 1 mol O2 2 = g O2 2x40.2 mol x32.00 g/mol 2,571.5 g O2 mol CO2 = 40.2 mol mol O2 = 2x40.2 mol 240.2 mol O = 1 2 ผลผลิตทางทฤษฎี
  • 17. ปริมาณ น้าหนัก (g) ปริมาตรแก๊สที่ STP (L) และ จานวนอนุภาค ของสารใดสารหนึ่งที่คานวณได้สมการเคมี เรียกว่า ผลผลิตทางทฤษฎี (Theory yield) ผลผลิตจริง ผลผลิตทางทฤษฎี ผลผลิตร้อยละ = x 100 ปริมาณ น้าหนัก (g) ปริมาตรแก๊สที่ STP (L) และ จานวนอนุภาค ของสารใดสารหนึ่งที่เกิดขึ้นจริงจากการทดลอง เรียกว่า ผลผลิตจริง (Actual yield)
  • 18. Zn(aq) + S(aq) → ZnS(s) ถ้าในการทดลองใช้ Zn 20.0 กรัม พบว่าเมื่อปฏิกิริยาสมบูรณ์เกิด ZnS เท่ากับ 22.6 กรัม จงคานวณผลผลิตร้อยละ 22.6 g 29.8 ผลผลิตร้อยละ = x 100 = ……………% 20.0 g Zn 20.0 g Zn 65.39 = 0.306 mol = g ZnS mol Zn 1 mol ZnS 1 =0.306 mol Zn 1 mol ZnS 1 mol ZnS = 0.306 mol x MM g ZnS = 0.306 mol x 97.46 g/mol = 29.8 g ผลผลิตทางทฤษฎี
  • 19. เราจะผลิตรถยนต์ ได้กี่คันนะ? 3 คัน ทาไมได้แค่ 3 คัน ก็เพราะเรามี ตัวถังแค่ 3 ชิ้น ไง แต่เรามีล้อ อยู่เยอะนะ แต่ตัวถังมีปริมาณน้อย กว่า จึงใช้หมดก่อน ตัวถังจึงเป็น ตัวกาหนดปริมาณ รถยนต์ที่จะได้ในปฏิกิริยาเคมี สารตั้งต้นที่มี จานวนโมลน้อยกว่า ก็คือ “สารกาหนดปริมาณ” (1) จานวนโมลน้อยกว่าจึงใช้หมดก่อน (2) เป็นตัวกาหนดปริมาณผลิตภัณฑ์ที่จะเกิดขึ้น ได้อย่างน้อยเท่ากับจานวนโมล ของสาร กาหนดปริมาณ เรียกปริมาณสารผลิตภัณฑ์ว่า ผลผลิตทางทฤษฎี สารกาหนดปริมาณ
  • 20. สามเหลี่ยมโมล การคานวณสารกาหนดปริมาณ สารตั้งต้นตัวใดมี จานวนโมล/เลข สปส.จานวนโมล น้อยกว่า สารนั้นเป็น “สารกาหนดปริมาณ” การดุลสมการเคมี 200.0 g 260.0 g 2NH3 + CO2 → (NH2)2CO + H2O 200.0 g 17.03 g/mol = 5.85 2 260.0 g 44.01 g/mol = 5.91 1 เลขสัมประสิทธิ์จานวนโมล จานวนโมลของสารตั้งต้น สารกาหนดปริมาณ
  • 21. 2NH3 + CO2 → (NH2)2CO + H2O ปฏิกิริยาการผลิตปุ๋ยยูเรีย ((NH2)2CO) ดังสมการ วิธีคิด (1) คานวณว่าระหว่าง NH3 และ CO2 สารใดเป็นสารกาหนด ปริมาณ (2)คานวณน้าหนักของ (NH2)2CO (ซึ่งคือผลผลิตทางทฤษฎี) (3)คานวณผลผลิตร้อยละ NH3 เป็นสารกาหนดปริมาณ คานวณอัตราส่วนจานวนโมล/เลข สปส. ของ NH3 และ CO2 200.0 g 17.03 g/mol = 5.85 2 260.0 g 44.01 g/mol 1 = 5.91 หลักคานวณจากสามเหลี่ยมโมล ถ้าใช้ NH3 200.0 กรัม และแก๊ส CO2 260.0 กรัม เมื่อเกิดปฏิกิริยาสมบูรณ์ได้ผลผลิตยูเรียเท่ากับ 260.5 กรัม จงคานวณผลผลิตร้อยละ
  • 22. 200 g NH3 200 g 17.03 g/mol = 11.7 mol = g (NH2)2CO mol NH3 2 mol (NH2)2CO 1 =11.7 mol NH3 2 mol (NH2)2CO 1 mol (NH2)2CO = 5.85 mol x MM g (NH2)2CO = 5.85 mol x 60.06 g/mol = 351 g 260.5 g 351 g ผลผลิตร้อยละ = x 100 = 74.2% คานวณผลผลิตร้อยละ