GEOMETRY


Circle Terminology
Диаметр

• Тойргийн төвийг
  дайрсан хөвчийг      A


  диаметр гэнэ.
                           O
  (Хамгийн урт хөвч)

                               B
• Жишээ нь: AB
Радиус

         • Тойргийн төвөөс
     A
           тойрог хүртлэх
           хэрчмийг радиус
O
           гэнэ.

         • Жишээ нь: OA
Хөвч

            • Тойргийн хоёр
        B
              цэгийг холбосон
              хэрчмийг хөвч гэнэ.
A   C


            • Жишээ нь: AB
Хөвч

        B
            • Тойргийн төвийг
              дайрсан хөвчөөр
              тойрог 2 сегментэд
    C         хуваагдана.

            • Жишээ нь: AB
A
Сегмент

• Тойрог хөвч хоёрын
  хоорондох дугуйн                B
  хэсгийг сегмент гэнэ.

                          A   C

• Жишээ нь:
Сектор
• Төв өнцгийн дотор
  орших дугуйн              A


  хэсгийг дугуйн
  сектор гэнэ.
• Жишээ нь: сектор      B


  АВС
                                C
Огтлогч
                                   A




• Тойргийн дурын хоёр                  C



  цэгийг дайрсан
  шулууныг огтлогч
  гэнэ.                            O




• Жишээ нь: AB
                           D



                               B
Шүргэгч
        B


            • Тойргийн нэг цэгийг
    C         агуулах шулууныг уг
              тойргийн шүргэгч
A             гэнэ .

            • Жишээ нь: AB
Төв өнцөг
                               A

• Тойргийн хоёр
  радиусын хоорондох
  өнцгийн төв өнцөг
  гэнэ.                    B




                                   C
• Жишээ нь: Өнцөг
  АВС
Багтсан өнцөг

                • Ерөнхий эхлэлтэй
B
        A
                  тойргийн хоёр
                  хөвчийн хооронд
                  үүсэх өнцгийг багтсан
            C     өнцөг гэнэ.

                • Жишээ нь: Өнцөг
                  АВС
Нум

                          B

• Тойрог дээр орших
  хоёр цэгийн
  хоорондохтойргийн
  хэсгийг нум гэнэ.
                      A




• Жишээ нь: Нум АВ
Багтсан өнцөгт тулсан нум

                      • Багтсан өнцгийн
B
              A
                        тойрогтой огтлолцох
                        цэгүүдийн хоорондох
                        тойргийн хэсгийг
                  C     багтсан өнцөгт
                        тулсан нум гэнэ .
                      • Жишээ нь: нум AC
2 тулсан нум
    D

                    • Хэрэв тойрог дотор
                A     өнцөг байвал 2
                      тулсан нум үүснэ.
        B


                    • Жишээ нь: AC нум
            C                   DF нум
F
2 тулсан нум

                      • 2 шулууны огтлолд
                  B


    D
                        үүсэх өнцөг тойргийн
A             E
                        гадна байвал 2 тулсан
                         нум үүснэ.

                      • Жишээ нь: DE нум
          C

                                  DC нум

огтлогч шүргэгч

  • 1.
  • 2.
    Диаметр • Тойргийн төвийг дайрсан хөвчийг A диаметр гэнэ. O (Хамгийн урт хөвч) B • Жишээ нь: AB
  • 3.
    Радиус • Тойргийн төвөөс A тойрог хүртлэх хэрчмийг радиус O гэнэ. • Жишээ нь: OA
  • 4.
    Хөвч • Тойргийн хоёр B цэгийг холбосон хэрчмийг хөвч гэнэ. A C • Жишээ нь: AB
  • 5.
    Хөвч B • Тойргийн төвийг дайрсан хөвчөөр тойрог 2 сегментэд C хуваагдана. • Жишээ нь: AB A
  • 6.
    Сегмент • Тойрог хөвчхоёрын хоорондох дугуйн B хэсгийг сегмент гэнэ. A C • Жишээ нь:
  • 7.
    Сектор • Төв өнцгийндотор орших дугуйн A хэсгийг дугуйн сектор гэнэ. • Жишээ нь: сектор B АВС C
  • 8.
    Огтлогч A • Тойргийн дурын хоёр C цэгийг дайрсан шулууныг огтлогч гэнэ. O • Жишээ нь: AB D B
  • 9.
    Шүргэгч B • Тойргийн нэг цэгийг C агуулах шулууныг уг тойргийн шүргэгч A гэнэ . • Жишээ нь: AB
  • 10.
    Төв өнцөг A • Тойргийн хоёр радиусын хоорондох өнцгийн төв өнцөг гэнэ. B C • Жишээ нь: Өнцөг АВС
  • 11.
    Багтсан өнцөг • Ерөнхий эхлэлтэй B A тойргийн хоёр хөвчийн хооронд үүсэх өнцгийг багтсан C өнцөг гэнэ. • Жишээ нь: Өнцөг АВС
  • 12.
    Нум B • Тойрог дээр орших хоёр цэгийн хоорондохтойргийн хэсгийг нум гэнэ. A • Жишээ нь: Нум АВ
  • 13.
    Багтсан өнцөгт тулсаннум • Багтсан өнцгийн B A тойрогтой огтлолцох цэгүүдийн хоорондох тойргийн хэсгийг C багтсан өнцөгт тулсан нум гэнэ . • Жишээ нь: нум AC
  • 14.
    2 тулсан нум D • Хэрэв тойрог дотор A өнцөг байвал 2 тулсан нум үүснэ. B • Жишээ нь: AC нум C DF нум F
  • 15.
    2 тулсан нум • 2 шулууны огтлолд B D үүсэх өнцөг тойргийн A E гадна байвал 2 тулсан нум үүснэ. • Жишээ нь: DE нум C DC нум