‫عملیات‬ ‫در‬ ‫تحقیق‬‫آموزش‬
(‫خطی‬‫ریزی‬ ‫برنامه‬)
faradars.org/fvor94072
‫مدرس‬:
‫عطاردی‬ ‫ستاره‬
‫صنایع‬ ‫مهندسی‬ ‫ارشد‬ ‫کارشناس‬
‫عملیات‬ ‫در‬ ‫تحقیق‬
‫خطی‬ ‫ریزی‬ ‫برنامه‬
«‫حل‬ ‫روشهای‬»
1
‫س‬‫ر‬‫د‬‫ا‬‫ﺮ‬‫ﻓ‬
FaraDars.org
‫عملیات‬ ‫در‬ ‫تحقیق‬‫آموزش‬
(‫خطی‬‫ریزی‬ ‫برنامه‬)
faradars.org/fvor94072
‫تعاریف‬
‫جواب‬(solution):
‫هر‬‫مجموعه‬‫مقدار‬‫اختصاص‬‫داده‬‫شده‬‫به‬‫متغیرهای‬‫تصمیم‬‫جواب‬‫نامیده‬‫می‬‫شود‬.
‫جواب‬‫موجه‬(feasible solution):
‫جوابی‬‫که‬‫در‬‫تمام‬‫محدودیت‬‫ها‬‫صدق‬‫کند‬.
‫جواب‬‫بهینه‬(optimal solution):
‫جوابی‬‫موجه‬‫که‬‫به‬‫ازاء‬‫آن‬‫تابع‬‫هدف‬‫به‬‫بهترین‬‫جواب‬‫خود‬‫میرسد‬.
2
‫س‬‫ر‬‫د‬‫ا‬‫ﺮ‬‫ﻓ‬
FaraDars.org
‫عملیات‬ ‫در‬ ‫تحقیق‬‫آموزش‬
(‫خطی‬‫ریزی‬ ‫برنامه‬)
faradars.org/fvor94072
‫تعاریف‬
‫منطقه‬‫ی‬‫موجه‬(Feasible Region):
‫مجموعه‬‫جوابهای‬‫موجه،منطقه‬‫ی‬‫موجه‬‫را‬‫تشکیل‬‫می‬‫دهند‬.
‫جواب‬‫گوشه‬‫ای‬(Corner Point Solution):
‫مقادیر‬‫متغیرهای‬‫تصمیم‬‫که‬‫از‬‫طریق‬‫تقاطع‬‫معادالت‬‫محدودیت‬‫ها‬‫بدست‬‫می‬‫آی‬‫د‬.
3
‫س‬‫ر‬‫د‬‫ا‬‫ﺮ‬‫ﻓ‬
FaraDars.org
‫عملیات‬ ‫در‬ ‫تحقیق‬‫آموزش‬
(‫خطی‬‫ریزی‬ ‫برنامه‬)
faradars.org/fvor94072
‫ترسیمی‬ ‫روش‬
•‫تعیین‬‫ناحیه‬‫ی‬‫مختصاتی‬
•‫رسم‬‫معادالت‬‫حدی‬‫هر‬‫محدودیت‬
•‫مشخص‬‫نمودن‬‫سطح‬‫مورد‬‫قبول‬‫هر‬‫معادله‬‫حدی‬
•‫تعیین‬‫منطقه‬‫موجه‬
4
‫س‬‫ر‬‫د‬‫ا‬‫ﺮ‬‫ﻓ‬
FaraDars.org
‫عملیات‬ ‫در‬ ‫تحقیق‬‫آموزش‬
(‫خطی‬‫ریزی‬ ‫برنامه‬)
faradars.org/fvor94072
‫ترسیمی‬ ‫روش‬
•‫رسم‬‫تابع‬‫هدف‬
•‫حرکت‬‫خط‬‫تابع‬‫هدف‬‫به‬‫موازات‬‫خود‬‫در‬‫جهت‬‫افزایش‬‫یا‬‫کاهش‬z
•‫تعیین‬‫نقطه‬‫ی‬‫بهینه‬
•‫تعیین‬‫مقدار‬‫بهینه‬‫ی‬‫تابع‬‫هدف‬
5
‫س‬‫ر‬‫د‬‫ا‬‫ﺮ‬‫ﻓ‬
FaraDars.org
‫عملیات‬ ‫در‬ ‫تحقیق‬‫آموزش‬
(‫خطی‬‫ریزی‬ ‫برنامه‬)
faradars.org/fvor94072
‫مهم‬ ‫نکته‬ ‫چند‬
‫دارد‬ ‫قرار‬ ‫اول‬ ‫ربع‬ ‫در‬ ‫موجه‬ ‫ی‬ ‫منطقه‬ ‫باشند‬ ‫منفی‬ ‫غیر‬ ‫تصمیم‬ ‫متغیرهای‬ ‫که‬ ‫صورتی‬ ‫در‬.
‫دارد‬ ‫قرار‬ ‫موجه‬ ‫ی‬ ‫گوشه‬ ‫ی‬ ‫نقطه‬ ‫یک‬ ‫روی‬ ‫بر‬ ‫حداقل‬ ‫بهینه‬ ‫جواب‬.
‫بهینه‬ ‫ی‬ ‫نقطه،نقطه‬ ‫آن‬ ‫باشد‬ ‫بهتر‬ ‫مجاورش‬ ‫موجه‬ ‫ی‬ ‫گوشه‬ ‫نقاط‬ ‫از‬ ‫موجه‬ ‫ی‬ ‫گوشه‬ ‫ی‬ ‫نقطه‬ ‫یک‬ ‫هرگاه‬‫است‬.
‫است‬ ‫محدود‬ ‫همواره‬ ‫خطی‬ ‫ریزی‬ ‫برنامه‬ ‫مسئله‬ ‫هر‬ ‫در‬ ‫موجه‬ ‫ای‬ ‫گوشه‬ ‫جوابهای‬ ‫تعداد‬.
6
‫س‬‫ر‬‫د‬‫ا‬‫ﺮ‬‫ﻓ‬
FaraDars.org
‫عملیات‬ ‫در‬ ‫تحقیق‬‫آموزش‬
(‫خطی‬‫ریزی‬ ‫برنامه‬)
faradars.org/fvor94072
‫مثال‬
𝑀𝐴𝑋 𝑍 = 2𝑋1+𝑋2
𝑋1+𝑋2 ≤ 4 → 𝑋1+𝑋2=4
𝑋1-𝑋2 ≤2 → 𝑋1-𝑋2=2
𝑋1, 𝑋2 ≥ 0
7
‫س‬‫ر‬‫د‬‫ا‬‫ﺮ‬‫ﻓ‬
FaraDars.org
‫عملیات‬ ‫در‬ ‫تحقیق‬‫آموزش‬
(‫خطی‬‫ریزی‬ ‫برنامه‬)
faradars.org/fvor94072
‫مثال‬ ‫ی‬ ‫ادامه‬
‫نقاط‬‫گوشه‬‫ای‬:
1-(0,0) →z= 2(0) +0 = 0
2-(2,0) → z=2(2) +0 = 4
3-(0,4) → z=2(0) +4 = 4
4-(3,1)
{𝑋1 + 𝑋2-4= 𝑋1-𝑋2-2 →2𝑋2=2→𝑋2=1, 𝑋1=3} →
2(3) +1 = 7 ‫جواب‬‫بهینه‬
8
‫س‬‫ر‬‫د‬‫ا‬‫ﺮ‬‫ﻓ‬
FaraDars.org
‫عملیات‬ ‫در‬ ‫تحقیق‬‫آموزش‬
(‫خطی‬‫ریزی‬ ‫برنامه‬)
faradars.org/fvor94072
‫ها‬ ‫محدودیت‬ ‫بندی‬ ‫طبقه‬
•‫محدودیت‬‫فعال‬:‫نقطه‬‫ی‬‫بهینه‬‫بر‬‫روی‬‫معادله‬‫ی‬‫حدی‬‫آن‬‫قرار‬‫دارد‬.
•‫محدودیت‬‫مستقل‬(‫مؤثر‬):‫برای‬‫تشکیل‬‫منطقه‬‫موجه‬‫ضروری‬‫است‬‫و‬‫حذف‬‫آن‬‫منطقه‬
‫موجه‬‫را‬‫تغییر‬‫میدهد‬.
9
‫س‬‫ر‬‫د‬‫ا‬‫ﺮ‬‫ﻓ‬
FaraDars.org
‫عملیات‬ ‫در‬ ‫تحقیق‬‫آموزش‬
(‫خطی‬‫ریزی‬ ‫برنامه‬)
faradars.org/fvor94072
‫ترسیمی‬ ‫روش‬ ‫خاص‬ ‫حاالت‬
1-‫جواب‬‫چندگانه‬:‫موازی‬‫بودن‬‫حداقل‬‫یکی‬‫از‬‫محدودیت‬‫ها‬‫ی‬‫فعال‬‫با‬‫تابع‬‫هدف‬
‫مثال‬:
𝑀𝑎𝑥 𝑧 = 5𝑥1 + 𝑥2
10𝑥1 + 2𝑥2 ≤ 11
‫درصورت‬‫موازی‬‫بودن‬‫محدودیت‬‫غیرفعال‬‫با‬‫تابع‬‫هدف‬‫ممکن‬‫است‬‫جواب‬‫چندگانه‬‫نباشد‬.
10
2
1
10
5
‫س‬‫ر‬‫د‬‫ا‬‫ﺮ‬‫ﻓ‬
FaraDars.org
‫عملیات‬ ‫در‬ ‫تحقیق‬‫آموزش‬
(‫خطی‬‫ریزی‬ ‫برنامه‬)
faradars.org/fvor94072
‫ترسیمی‬ ‫روش‬ ‫خاص‬ ‫حاالت‬
2-‫جواب‬‫تبهگن‬:‫دریک‬‫مسئله‬‫ی‬‫دوبعدی‬‫یک‬‫نقطه‬‫ی‬‫گوشه‬‫ای‬‫از‬‫تقاطع‬‫بیش‬‫از‬‫دو‬‫معاد‬‫له‬
‫حدی‬‫بوجود‬‫آمده‬‫باشد‬.
‫مثال‬:
11
‫س‬‫ر‬‫د‬‫ا‬‫ﺮ‬‫ﻓ‬
FaraDars.org
‫عملیات‬ ‫در‬ ‫تحقیق‬‫آموزش‬
(‫خطی‬‫ریزی‬ ‫برنامه‬)
faradars.org/fvor94072
‫ترسیمی‬ ‫روش‬ ‫خاص‬ ‫حاالت‬
3-‫جواب‬‫بیکران‬:‫بیکران‬‫بودن‬‫فضای‬‫جواب‬‫حداقل‬‫در‬‫جهت‬‫یکی‬‫از‬‫متغیرها‬
𝑀𝑎𝑥 𝑧 = 4𝑥1 + 2𝑥2
𝑥1 ≥ 2
𝑥1 − 𝑥2 ≥ 3
𝑥1, 𝑥2 ≥ 0
12
‫س‬‫ر‬‫د‬‫ا‬‫ﺮ‬‫ﻓ‬
FaraDars.org
‫عملیات‬ ‫در‬ ‫تحقیق‬‫آموزش‬
(‫خطی‬‫ریزی‬ ‫برنامه‬)
faradars.org/fvor94072
‫ترسیمی‬ ‫روش‬ ‫خاص‬ ‫حاالت‬
4-‫بدون‬‫جواب‬:‫عدم‬‫وجود‬‫فضای‬‫مشترک‬‫بین‬‫فضای‬‫جواب‬‫محدودیت‬‫ها‬
‫مثال‬:
𝑀𝑎𝑥 𝑧 = 5𝑥1 − 3𝑥2
2𝑥1 + 2𝑥2 ≤ 2
4𝑥1 + 4𝑥2 ≥ 7
𝑥1, 𝑥2 ≥ 0
13
‫س‬‫ر‬‫د‬‫ا‬‫ﺮ‬‫ﻓ‬
FaraDars.org
‫عملیات‬ ‫در‬ ‫تحقیق‬‫آموزش‬
(‫خطی‬‫ریزی‬ ‫برنامه‬)
faradars.org/fvor94072
‫ترسیمی‬ ‫روش‬ ‫آنالیز‬
‫اصل‬1:‫کاهش‬‫فضای‬‫جواب‬‫قابل‬‫قبول‬‫جواب‬‫بهینه‬‫نمیتواند‬‫بهتر‬‫شود‬.
‫اصل‬2:‫افزایش‬‫فضای‬‫جواب‬‫قابل‬‫قبول‬‫جواب‬‫بهینه‬‫ن‬‫میتواند‬‫بدتر‬‫شود‬.
14
‫س‬‫ر‬‫د‬‫ا‬‫ﺮ‬‫ﻓ‬
FaraDars.org
‫عملیات‬ ‫در‬ ‫تحقیق‬‫آموزش‬
(‫خطی‬‫ریزی‬ ‫برنامه‬)
faradars.org/fvor94072
‫ترسیمی‬ ‫روش‬ ‫در‬ ‫ممکن‬ ‫تغییرات‬
‫اثرات‬ ‫تغییرات‬ ‫نوع‬
‫جواب‬ ‫فضای‬ ‫کاهش‬ ‫احتمال‬ ‫افزایش‬‫محدودیت‬ ‫تعداد‬ ‫ها‬ ‫محدودیت‬ ‫تعداد‬ ‫تغییر‬
‫جواب‬ ‫فضای‬ ‫افزایش‬ ‫موثر‬ ‫محدودیت‬ ‫حذف‬
‫به‬ ‫بعد‬ ‫یک‬ ‫افزایش‬‫جواب‬ ‫فضای‬-‫شدن‬ ‫بهتر‬ ‫احتمال‬ ‫متغیرها‬ ‫تعداد‬ ‫افزایش‬ ‫تغییر‬‫متغیرها‬ ‫تعداد‬
‫کاهش‬‫جواب‬ ‫فضای‬ ‫از‬ ‫بعد‬ ‫یک‬-‫فض‬ ‫شدن‬ ‫بدتر‬ ‫احتمال‬‫ای‬
‫جواب‬
‫متغیرها‬ ‫حذف‬
15
‫س‬‫ر‬‫د‬‫ا‬‫ﺮ‬‫ﻓ‬
FaraDars.org
‫عملیات‬ ‫در‬ ‫تحقیق‬‫آموزش‬
(‫خطی‬‫ریزی‬ ‫برنامه‬)
faradars.org/fvor94072
‫ترسیمی‬ ‫روش‬ ‫در‬ ‫ممکن‬ ‫تغییرات‬
‫جواب‬ ‫بهبود‬ ‫احتمال‬
‫بهینه‬
‫افزایش‬‫تابع‬ ‫ضریب‬
‫هدف‬
‫هدف‬ ‫تابع‬Max
‫ضرایب‬ ‫در‬ ‫تغییر‬‫تابع‬
‫هدف‬
‫احتمال‬‫جواب‬ ‫بدترشدن‬
‫بهینه‬
‫هدف‬ ‫تابع‬ ‫ضریب‬ ‫کاهش‬
‫جواب‬ ‫بدترشدن‬ ‫احتمال‬
‫بهینه‬
‫هدف‬ ‫تابع‬ ‫ضریب‬ ‫افزایش‬
‫هدف‬ ‫تابع‬Min
‫بهبود‬ ‫احتمال‬‫بهین‬ ‫جواب‬‫ه‬ ‫هدف‬ ‫تابع‬ ‫ضریب‬ ‫کاهش‬
16
‫س‬‫ر‬‫د‬‫ا‬‫ﺮ‬‫ﻓ‬
FaraDars.org
‫عملیات‬ ‫در‬ ‫تحقیق‬‫آموزش‬
(‫خطی‬‫ریزی‬ ‫برنامه‬)
faradars.org/fvor94072
‫سیمپلکس‬ ‫روش‬
‫معمولی‬ ‫سیمپلکس‬ ‫روش‬ ‫به‬ ‫مسائل‬ ‫حل‬ ‫های‬ ‫گام‬:
1-‫تساوی‬ ‫چپ‬ ‫سمت‬ ‫به‬ ‫هدف‬ ‫تابع‬ ‫متغیرهای‬ ‫انتقال‬
2-‫تساوی‬ ‫به‬ ‫محدودیتها‬ ‫کردن‬ ‫تبدیل‬
3-‫جدول‬ ‫در‬ ‫ضرایب‬ ‫و‬ ‫متغیرها‬ ‫درج‬ ‫و‬ ‫سیمپلکس‬ ‫جدول‬ ‫رسم‬
4-‫پایه‬ ‫به‬ ‫ورودی‬ ‫متغیر‬ ‫انتخاب‬(‫سطر‬ ‫در‬ ‫مقدار‬ ‫ترین‬ ‫منفی‬z)
5-‫شود‬ ‫اساسی‬ ‫غیر‬ ‫باید‬ ‫که‬ ‫اساسی‬ ‫متغیر‬ ‫تعیین‬:
17
a
b
ij
i
 0aij
‫س‬‫ر‬‫د‬‫ا‬‫ﺮ‬‫ﻓ‬
FaraDars.org
‫عملیات‬ ‫در‬ ‫تحقیق‬‫آموزش‬
(‫خطی‬‫ریزی‬ ‫برنامه‬)
faradars.org/fvor94072
‫سیمپلکس‬ ‫روش‬
6-‫رسم‬‫جدول‬‫بعدی‬‫و‬‫ورود‬‫متغیر‬‫اساسی‬‫جدید‬‫و‬‫یکه‬‫کردن‬‫ستون‬‫لوال‬‫و‬‫برگشت‬‫به‬‫گام‬‫چهارم‬.
‫نکته‬:‫متغیرهای‬‫اساسی‬‫در‬‫معادله‬‫ی‬‫خود‬‫ضریب‬(1)+‫و‬‫در‬‫بقیه‬‫معادالت‬‫ضریب‬‫صفر‬‫خواهند‬‫داشت‬
(‫بردار‬‫یکه‬).
7-‫ادامه‬‫ی‬‫گام‬‫های‬‫فوق‬‫تا‬‫تمام‬‫مقادیر‬‫سطر‬‫صفر‬‫غیر‬‫منفی‬‫باشند‬.‫جواب‬‫اساسی‬‫موجه‬‫بدست‬‫آمد‬،‫ه‬
‫بهینه‬‫می‬‫باشد‬.
18
‫س‬‫ر‬‫د‬‫ا‬‫ﺮ‬‫ﻓ‬
FaraDars.org
‫عملیات‬ ‫در‬ ‫تحقیق‬‫آموزش‬
(‫خطی‬‫ریزی‬ ‫برنامه‬)
faradars.org/fvor94072
‫سیمپلکس‬ ‫جدول‬
‫اساسی‬ ‫متغیرهای‬ ‫سطر‬ ‫شماره‬ ‫متغیرها‬ ‫ی‬ ‫همه‬ ‫اسامی‬
Z x1 x2...xn
s1…sm
‫سمت‬ ‫اعداد‬
‫راست‬
‫حداکثرها‬
z 0 ‫هدف‬ ‫تابع‬ ‫در‬ ‫متغیرها‬ ‫ضرایب‬
cj
‫راست‬ ‫سمت‬ ‫مقدار‬
‫هدف‬ ‫تابع‬
-
m‫متغیر‬‫اساسی‬ 1
2
:
:
m
‫ضرایب‬‫محدودیت‬ ‫در‬ ‫متغیرها‬
‫ها‬
‫جواب‬‫مسئله‬
bj
‫متغیری‬ ‫چه‬
‫است‬ ‫خروجی‬
19
‫س‬‫ر‬‫د‬‫ا‬‫ﺮ‬‫ﻓ‬
FaraDars.org
‫عملیات‬ ‫در‬ ‫تحقیق‬‫آموزش‬
(‫خطی‬‫ریزی‬ ‫برنامه‬)
faradars.org/fvor94072
‫مثال‬
20
0,
5
1
25
21
1
21
21




xx
x
xx
xxMaxZ
0,,,
5
1
025
2121
21
121
21




ssxx
sx
sxx
xxMaxZ

‫س‬‫ر‬‫د‬‫ا‬‫ﺮ‬‫ﻓ‬
FaraDars.org
‫عملیات‬ ‫در‬ ‫تحقیق‬‫آموزش‬
(‫خطی‬‫ریزی‬ ‫برنامه‬)
faradars.org/fvor94072
‫مثال‬ ‫حل‬ ‫جدول‬
‫متغیر‬
‫اساسی‬
‫شماره‬
‫سطر‬
Z X1 X2 S1 S2 R.H.S ‫حداکثرها‬
Z 0 1 -5 -2 0 0 0
S1 1 0 1 1 1 0 10 10
S2 2 0 1 0 0 1 5 5
Z 0 1 0 -2 0 5 25
S1 1 0 0 1 1 -1 5 5
X1 2 0 1 0 0 1 5
Z 0 1 0 0 2 3 35
X2 1 0 0 1 1 -1 5
X1 2 0 1 0 0 1 5
21

‫س‬‫ر‬‫د‬‫ا‬‫ﺮ‬‫ﻓ‬
FaraDars.org
‫عملیات‬ ‫در‬ ‫تحقیق‬‫آموزش‬
(‫خطی‬‫ریزی‬ ‫برنامه‬)
faradars.org/fvor94072
‫مثال‬ ‫حل‬
‫جواب‬‫بهینه‬:
𝑍 = 35
‫متغیرهای‬‫پایه‬‫ای‬:
𝑋1 = 5 , 𝑥2 = 5
22
‫س‬‫ر‬‫د‬‫ا‬‫ﺮ‬‫ﻓ‬
FaraDars.org
‫عملیات‬ ‫در‬ ‫تحقیق‬‫آموزش‬
(‫خطی‬‫ریزی‬ ‫برنامه‬)
faradars.org/fvor94072
‫ای‬ ‫مرحله‬ ‫دو‬ ‫سیمپلکس‬
‫مرحله‬‫ی‬‫اول‬:
‫گام‬1-‫استانداردسازی‬‫مسئله‬‫و‬‫اضافه‬‫کردن‬‫متغیرهای‬‫مصنوعی‬‫به‬‫محدودیت‬‫های‬≤‫و‬=
‫گام‬2-‫تعریف‬‫تابع‬‫هدف‬‫جدید‬‫به‬‫کمک‬‫متغیرهای‬‫مصنوعی‬
𝑀𝑖𝑛 𝑅 = 𝑅𝑖→ 𝑀𝑎𝑥 −𝑅 + 𝑅𝑖=0
‫گام‬3-‫تشکیل‬‫جدول‬‫سیمپلکس‬‫و‬‫ورود‬‫داده‬‫ها‬‫در‬‫آن‬
‫گام‬4-‫یکه‬‫کردن‬‫متغیرهای‬‫اساسی‬‫در‬‫جدول‬
23
‫س‬‫ر‬‫د‬‫ا‬‫ﺮ‬‫ﻓ‬
FaraDars.org
‫عملیات‬ ‫در‬ ‫تحقیق‬‫آموزش‬
(‫خطی‬‫ریزی‬ ‫برنامه‬)
faradars.org/fvor94072
‫ای‬ ‫مرحله‬ ‫دو‬ ‫سیمپلکس‬
‫گام‬5-‫پایان‬‫مرحله‬‫اول‬‫در‬‫صورت‬‫صفر‬‫شدن‬‫همه‬‫متغیرهای‬‫مصنوعی‬
‫مرحله‬‫دوم‬:
‫گام‬6-‫جایگزین‬‫کردن‬‫تابع‬‫هدف‬z‫در‬‫آخرین‬‫جدول‬‫سیمپلکس‬
‫گام‬7-‫حذف‬‫ستون‬‫های‬‫مربوط‬‫به‬‫متغیر‬‫مصنوعی‬
‫گام‬8-‫یکه‬‫کردن‬‫متغیرهای‬‫اساسی‬‫و‬‫ادامه‬‫ی‬‫حل‬‫جدول‬
24
‫س‬‫ر‬‫د‬‫ا‬‫ﺮ‬‫ﻓ‬
FaraDars.org
‫عملیات‬ ‫در‬ ‫تحقیق‬‫آموزش‬
(‫خطی‬‫ریزی‬ ‫برنامه‬)
faradars.org/fvor94072
‫ای‬ ‫مرحله‬ ‫دو‬ ‫سیمپلکس‬ ‫از‬ ‫استفاده‬ ‫موارد‬
‫در‬‫دسترس‬‫نبودن‬‫جواب‬‫اولیه‬‫ی‬‫قابل‬‫قبول‬
‫وجود‬‫حداقل‬‫یک‬‫محدودیت‬≤‫یا‬=
‫عدم‬‫وجود‬‫مبدا‬‫مختصات‬‫در‬‫فضای‬‫جواب‬
25
‫س‬‫ر‬‫د‬‫ا‬‫ﺮ‬‫ﻓ‬
FaraDars.org
‫عملیات‬ ‫در‬ ‫تحقیق‬‫آموزش‬
(‫خطی‬‫ریزی‬ ‫برنامه‬)
faradars.org/fvor94072
‫ای‬ ‫مرحله‬ ‫دو‬ ‫سیمپلکس‬ ‫تحلیل‬ ‫و‬ ‫تجزیه‬
‫دوم‬ ‫مرحله‬ ‫اول‬ ‫مرحله‬
‫مسئله‬‫اصلی‬‫جواب‬‫قابل‬‫قبول‬‫ندارد‬ ‫در‬‫جدول‬‫بهینه‬R≠0
‫وجود‬‫یک‬‫جواب‬‫پایه‬‫قابل‬‫قبول‬‫برای‬‫مسئله‬‫اصلی‬‫و‬‫ادامه‬‫ی‬‫مسئله‬(‫جواب‬
‫محدود‬‫یا‬‫نا‬‫محدود‬)
‫در‬‫جدول‬‫بهینه‬R=0‫و‬‫تمام‬‫متغیرهای‬‫مصنوعی‬
‫غیر‬‫پایه‬‫اند‬.
‫محدودیت‬‫مربوطه‬‫زائد‬‫بوده‬‫و‬‫در‬‫شروع‬‫مرحله‬‫دوم‬‫از‬‫جدول‬‫حذف‬‫میشود‬. ‫در‬‫جدول‬‫بهینه‬R=0‫و‬‫وجود‬‫حداقل‬‫یک‬‫متغیر‬
‫مصنوعی‬‫با‬‫مقدار‬‫صفر‬‫در‬‫پایه‬‫و‬‫صفر‬‫بودن‬‫ت‬‫مامی‬
‫مقادیر‬‫به‬‫جز‬‫ستون‬‫های‬‫مصنوعی‬
‫ورود‬‫یکی‬‫از‬‫متغیرهای‬‫غیرپایه‬‫به‬‫پایه‬‫و‬‫ادامه‬‫ی‬‫حل‬‫مسئله‬ ‫در‬‫جدول‬‫بهینه‬R=0‫و‬‫وجود‬‫حداقل‬‫یک‬‫متغیر‬
‫مصنوعی‬‫با‬‫مقدار‬‫صفر‬‫در‬‫پایه‬‫و‬‫صفر‬‫نبودن‬
‫تماامی‬‫مقادیر‬‫به‬‫جز‬‫ستون‬‫های‬‫مصنوعی‬ 26
‫س‬‫ر‬‫د‬‫ا‬‫ﺮ‬‫ﻓ‬
FaraDars.org
‫عملیات‬ ‫در‬ ‫تحقیق‬‫آموزش‬
(‫خطی‬‫ریزی‬ ‫برنامه‬)
faradars.org/fvor94072
‫روش‬M‫بزرگ‬
‫اضافه‬‫کردن‬‫تمام‬‫متغیرهای‬‫مصنوعی‬‫موجود‬‫در‬‫مدل‬‫با‬‫ضریب‬M‫به‬‫تابع‬‫هدف‬
‫استاندارد‬‫نمودن‬‫مسئله‬
‫یکه‬‫نمودن‬‫بردار‬‫متغیرهای‬‫مصنوعی‬‫در‬‫جدول‬
‫حل‬‫جدول‬‫مانند‬‫سیمپلکس‬‫معمولی‬
27
‫س‬‫ر‬‫د‬‫ا‬‫ﺮ‬‫ﻓ‬
FaraDars.org
‫عملیات‬ ‫در‬ ‫تحقیق‬‫آموزش‬
(‫خطی‬‫ریزی‬ ‫برنامه‬)
faradars.org/fvor94072
‫روش‬ ‫تحلیل‬ ‫و‬ ‫تجزیه‬M‫بزرگ‬
‫بدست‬‫آمدن‬‫جواب‬‫بهینه‬‫و‬‫عدم‬‫وجود‬‫متغیر‬‫مصنوعی‬‫در‬‫پایه‬
‫جواب‬‫بهینه‬‫بدست‬‫آمده‬‫و‬‫وجود‬‫حداقل‬‫یک‬‫متغیر‬‫مصنوعی‬‫در‬‫پایه‬‫با‬‫مقدار‬‫صفر‬
‫جواب‬‫بهینه‬‫بدست‬‫آمده‬‫و‬‫وجود‬‫حداقل‬‫یک‬‫متغیر‬‫مصنوعی‬‫با‬‫مقدار‬‫مثبت‬‫در‬‫پایه،عدم‬‫وجود‬‫من‬‫طقه‬
‫موجه‬
‫جدول‬‫بهینه‬‫بدست‬‫آمده‬‫ولی‬‫متغیر‬‫خروجی‬‫وجود‬‫ندارد‬.
28
‫س‬‫ر‬‫د‬‫ا‬‫ﺮ‬‫ﻓ‬
FaraDars.org
‫عملیات‬ ‫در‬ ‫تحقیق‬‫آموزش‬
(‫خطی‬‫ریزی‬ ‫برنامه‬)
faradars.org/fvor94072
‫سیمپلکس‬ ‫روش‬ ‫خاص‬ ‫حاالت‬ ‫بررسی‬
‫جواب‬‫بهینه‬‫چندگانه‬:
‫صفر‬‫بودن‬‫یکی‬‫از‬‫متغیرهای‬‫غیرپایه‬‫در‬‫سطر‬‫تابع‬‫هدف‬
‫حالت‬‫تبهگن‬:
‫وجود‬‫عدد‬‫صفر‬‫در‬‫سمت‬‫راست‬‫یکی‬‫از‬‫مراحل‬‫سیمپلکس‬
‫وجود‬‫حالت‬‫یکسان‬‫برای‬‫انتخاب‬‫متغیر‬‫خروجی‬
‫موازی‬‫بودن‬‫بردار‬‫ستونی‬‫متغیر‬‫ورودی‬‫با‬‫بردار‬‫سمت‬‫راست‬
29
‫س‬‫ر‬‫د‬‫ا‬‫ﺮ‬‫ﻓ‬
FaraDars.org
‫عملیات‬ ‫در‬ ‫تحقیق‬‫آموزش‬
(‫خطی‬‫ریزی‬ ‫برنامه‬)
faradars.org/fvor94072
‫سیمپلکس‬ ‫روش‬ ‫خاص‬ ‫حاالت‬
‫منطقه‬‫موجه‬‫بیکران‬:
‫وجود‬‫متغیر‬‫ورودی‬‫و‬‫عدم‬‫وجود‬‫متغیر‬‫خروجی‬
‫بدون‬‫جواب‬‫بودن‬‫مسئله‬:
‫وجود‬‫متغیر‬‫مصنوعی‬‫با‬‫مقدار‬‫مثبت‬‫در‬‫پایه‬‫نهایی‬
‫تناقض‬‫در‬‫محدودیت‬‫ها‬
‫وجود‬‫ناحیه‬‫ی‬‫جواب‬‫در‬‫غیر‬‫از‬‫ناحیه‬‫ی‬‫اول‬
30
‫س‬‫ر‬‫د‬‫ا‬‫ﺮ‬‫ﻓ‬
FaraDars.org
‫عملیات‬ ‫در‬ ‫تحقیق‬‫آموزش‬
(‫خطی‬‫ریزی‬ ‫برنامه‬)
faradars.org/fvor94072
‫فرادرس‬ ‫در‬ ‫شده‬ ‫مطرح‬ ‫نکات‬ ‫مبنای‬ ‫بر‬ ‫ها‬ ‫اسالید‬ ‫این‬
«‫عملیات‬ ‫در‬ ‫تحقیق‬ ‫آموزش‬(‫خطی‬ ‫ریزی‬ ‫برنامه‬)»
‫است‬ ‫شده‬ ‫تهیه‬.
‫نمایید‬ ‫مراجعه‬ ‫زیر‬ ‫لینک‬ ‫به‬ ‫آموزش‬ ‫این‬ ‫مورد‬ ‫در‬ ‫بیشتر‬ ‫اطالعات‬ ‫کسب‬ ‫برای‬.
faradars.org/fvor94072
‫س‬‫ر‬‫د‬‫ا‬‫ﺮ‬‫ﻓ‬
FaraDars.org

آموزش تحقیق در عملیات (برنامه ریزی خطی) - بخش دوم

  • 1.
    ‫عملیات‬ ‫در‬ ‫تحقیق‬‫آموزش‬ (‫خطی‬‫ریزی‬‫برنامه‬) faradars.org/fvor94072 ‫مدرس‬: ‫عطاردی‬ ‫ستاره‬ ‫صنایع‬ ‫مهندسی‬ ‫ارشد‬ ‫کارشناس‬ ‫عملیات‬ ‫در‬ ‫تحقیق‬ ‫خطی‬ ‫ریزی‬ ‫برنامه‬ «‫حل‬ ‫روشهای‬» 1 ‫س‬‫ر‬‫د‬‫ا‬‫ﺮ‬‫ﻓ‬ FaraDars.org
  • 2.
    ‫عملیات‬ ‫در‬ ‫تحقیق‬‫آموزش‬ (‫خطی‬‫ریزی‬‫برنامه‬) faradars.org/fvor94072 ‫تعاریف‬ ‫جواب‬(solution): ‫هر‬‫مجموعه‬‫مقدار‬‫اختصاص‬‫داده‬‫شده‬‫به‬‫متغیرهای‬‫تصمیم‬‫جواب‬‫نامیده‬‫می‬‫شود‬. ‫جواب‬‫موجه‬(feasible solution): ‫جوابی‬‫که‬‫در‬‫تمام‬‫محدودیت‬‫ها‬‫صدق‬‫کند‬. ‫جواب‬‫بهینه‬(optimal solution): ‫جوابی‬‫موجه‬‫که‬‫به‬‫ازاء‬‫آن‬‫تابع‬‫هدف‬‫به‬‫بهترین‬‫جواب‬‫خود‬‫میرسد‬. 2 ‫س‬‫ر‬‫د‬‫ا‬‫ﺮ‬‫ﻓ‬ FaraDars.org
  • 3.
    ‫عملیات‬ ‫در‬ ‫تحقیق‬‫آموزش‬ (‫خطی‬‫ریزی‬‫برنامه‬) faradars.org/fvor94072 ‫تعاریف‬ ‫منطقه‬‫ی‬‫موجه‬(Feasible Region): ‫مجموعه‬‫جوابهای‬‫موجه،منطقه‬‫ی‬‫موجه‬‫را‬‫تشکیل‬‫می‬‫دهند‬. ‫جواب‬‫گوشه‬‫ای‬(Corner Point Solution): ‫مقادیر‬‫متغیرهای‬‫تصمیم‬‫که‬‫از‬‫طریق‬‫تقاطع‬‫معادالت‬‫محدودیت‬‫ها‬‫بدست‬‫می‬‫آی‬‫د‬. 3 ‫س‬‫ر‬‫د‬‫ا‬‫ﺮ‬‫ﻓ‬ FaraDars.org
  • 4.
    ‫عملیات‬ ‫در‬ ‫تحقیق‬‫آموزش‬ (‫خطی‬‫ریزی‬‫برنامه‬) faradars.org/fvor94072 ‫ترسیمی‬ ‫روش‬ •‫تعیین‬‫ناحیه‬‫ی‬‫مختصاتی‬ •‫رسم‬‫معادالت‬‫حدی‬‫هر‬‫محدودیت‬ •‫مشخص‬‫نمودن‬‫سطح‬‫مورد‬‫قبول‬‫هر‬‫معادله‬‫حدی‬ •‫تعیین‬‫منطقه‬‫موجه‬ 4 ‫س‬‫ر‬‫د‬‫ا‬‫ﺮ‬‫ﻓ‬ FaraDars.org
  • 5.
    ‫عملیات‬ ‫در‬ ‫تحقیق‬‫آموزش‬ (‫خطی‬‫ریزی‬‫برنامه‬) faradars.org/fvor94072 ‫ترسیمی‬ ‫روش‬ •‫رسم‬‫تابع‬‫هدف‬ •‫حرکت‬‫خط‬‫تابع‬‫هدف‬‫به‬‫موازات‬‫خود‬‫در‬‫جهت‬‫افزایش‬‫یا‬‫کاهش‬z •‫تعیین‬‫نقطه‬‫ی‬‫بهینه‬ •‫تعیین‬‫مقدار‬‫بهینه‬‫ی‬‫تابع‬‫هدف‬ 5 ‫س‬‫ر‬‫د‬‫ا‬‫ﺮ‬‫ﻓ‬ FaraDars.org
  • 6.
    ‫عملیات‬ ‫در‬ ‫تحقیق‬‫آموزش‬ (‫خطی‬‫ریزی‬‫برنامه‬) faradars.org/fvor94072 ‫مهم‬ ‫نکته‬ ‫چند‬ ‫دارد‬ ‫قرار‬ ‫اول‬ ‫ربع‬ ‫در‬ ‫موجه‬ ‫ی‬ ‫منطقه‬ ‫باشند‬ ‫منفی‬ ‫غیر‬ ‫تصمیم‬ ‫متغیرهای‬ ‫که‬ ‫صورتی‬ ‫در‬. ‫دارد‬ ‫قرار‬ ‫موجه‬ ‫ی‬ ‫گوشه‬ ‫ی‬ ‫نقطه‬ ‫یک‬ ‫روی‬ ‫بر‬ ‫حداقل‬ ‫بهینه‬ ‫جواب‬. ‫بهینه‬ ‫ی‬ ‫نقطه،نقطه‬ ‫آن‬ ‫باشد‬ ‫بهتر‬ ‫مجاورش‬ ‫موجه‬ ‫ی‬ ‫گوشه‬ ‫نقاط‬ ‫از‬ ‫موجه‬ ‫ی‬ ‫گوشه‬ ‫ی‬ ‫نقطه‬ ‫یک‬ ‫هرگاه‬‫است‬. ‫است‬ ‫محدود‬ ‫همواره‬ ‫خطی‬ ‫ریزی‬ ‫برنامه‬ ‫مسئله‬ ‫هر‬ ‫در‬ ‫موجه‬ ‫ای‬ ‫گوشه‬ ‫جوابهای‬ ‫تعداد‬. 6 ‫س‬‫ر‬‫د‬‫ا‬‫ﺮ‬‫ﻓ‬ FaraDars.org
  • 7.
    ‫عملیات‬ ‫در‬ ‫تحقیق‬‫آموزش‬ (‫خطی‬‫ریزی‬‫برنامه‬) faradars.org/fvor94072 ‫مثال‬ 𝑀𝐴𝑋 𝑍 = 2𝑋1+𝑋2 𝑋1+𝑋2 ≤ 4 → 𝑋1+𝑋2=4 𝑋1-𝑋2 ≤2 → 𝑋1-𝑋2=2 𝑋1, 𝑋2 ≥ 0 7 ‫س‬‫ر‬‫د‬‫ا‬‫ﺮ‬‫ﻓ‬ FaraDars.org
  • 8.
    ‫عملیات‬ ‫در‬ ‫تحقیق‬‫آموزش‬ (‫خطی‬‫ریزی‬‫برنامه‬) faradars.org/fvor94072 ‫مثال‬ ‫ی‬ ‫ادامه‬ ‫نقاط‬‫گوشه‬‫ای‬: 1-(0,0) →z= 2(0) +0 = 0 2-(2,0) → z=2(2) +0 = 4 3-(0,4) → z=2(0) +4 = 4 4-(3,1) {𝑋1 + 𝑋2-4= 𝑋1-𝑋2-2 →2𝑋2=2→𝑋2=1, 𝑋1=3} → 2(3) +1 = 7 ‫جواب‬‫بهینه‬ 8 ‫س‬‫ر‬‫د‬‫ا‬‫ﺮ‬‫ﻓ‬ FaraDars.org
  • 9.
    ‫عملیات‬ ‫در‬ ‫تحقیق‬‫آموزش‬ (‫خطی‬‫ریزی‬‫برنامه‬) faradars.org/fvor94072 ‫ها‬ ‫محدودیت‬ ‫بندی‬ ‫طبقه‬ •‫محدودیت‬‫فعال‬:‫نقطه‬‫ی‬‫بهینه‬‫بر‬‫روی‬‫معادله‬‫ی‬‫حدی‬‫آن‬‫قرار‬‫دارد‬. •‫محدودیت‬‫مستقل‬(‫مؤثر‬):‫برای‬‫تشکیل‬‫منطقه‬‫موجه‬‫ضروری‬‫است‬‫و‬‫حذف‬‫آن‬‫منطقه‬ ‫موجه‬‫را‬‫تغییر‬‫میدهد‬. 9 ‫س‬‫ر‬‫د‬‫ا‬‫ﺮ‬‫ﻓ‬ FaraDars.org
  • 10.
    ‫عملیات‬ ‫در‬ ‫تحقیق‬‫آموزش‬ (‫خطی‬‫ریزی‬‫برنامه‬) faradars.org/fvor94072 ‫ترسیمی‬ ‫روش‬ ‫خاص‬ ‫حاالت‬ 1-‫جواب‬‫چندگانه‬:‫موازی‬‫بودن‬‫حداقل‬‫یکی‬‫از‬‫محدودیت‬‫ها‬‫ی‬‫فعال‬‫با‬‫تابع‬‫هدف‬ ‫مثال‬: 𝑀𝑎𝑥 𝑧 = 5𝑥1 + 𝑥2 10𝑥1 + 2𝑥2 ≤ 11 ‫درصورت‬‫موازی‬‫بودن‬‫محدودیت‬‫غیرفعال‬‫با‬‫تابع‬‫هدف‬‫ممکن‬‫است‬‫جواب‬‫چندگانه‬‫نباشد‬. 10 2 1 10 5 ‫س‬‫ر‬‫د‬‫ا‬‫ﺮ‬‫ﻓ‬ FaraDars.org
  • 11.
    ‫عملیات‬ ‫در‬ ‫تحقیق‬‫آموزش‬ (‫خطی‬‫ریزی‬‫برنامه‬) faradars.org/fvor94072 ‫ترسیمی‬ ‫روش‬ ‫خاص‬ ‫حاالت‬ 2-‫جواب‬‫تبهگن‬:‫دریک‬‫مسئله‬‫ی‬‫دوبعدی‬‫یک‬‫نقطه‬‫ی‬‫گوشه‬‫ای‬‫از‬‫تقاطع‬‫بیش‬‫از‬‫دو‬‫معاد‬‫له‬ ‫حدی‬‫بوجود‬‫آمده‬‫باشد‬. ‫مثال‬: 11 ‫س‬‫ر‬‫د‬‫ا‬‫ﺮ‬‫ﻓ‬ FaraDars.org
  • 12.
    ‫عملیات‬ ‫در‬ ‫تحقیق‬‫آموزش‬ (‫خطی‬‫ریزی‬‫برنامه‬) faradars.org/fvor94072 ‫ترسیمی‬ ‫روش‬ ‫خاص‬ ‫حاالت‬ 3-‫جواب‬‫بیکران‬:‫بیکران‬‫بودن‬‫فضای‬‫جواب‬‫حداقل‬‫در‬‫جهت‬‫یکی‬‫از‬‫متغیرها‬ 𝑀𝑎𝑥 𝑧 = 4𝑥1 + 2𝑥2 𝑥1 ≥ 2 𝑥1 − 𝑥2 ≥ 3 𝑥1, 𝑥2 ≥ 0 12 ‫س‬‫ر‬‫د‬‫ا‬‫ﺮ‬‫ﻓ‬ FaraDars.org
  • 13.
    ‫عملیات‬ ‫در‬ ‫تحقیق‬‫آموزش‬ (‫خطی‬‫ریزی‬‫برنامه‬) faradars.org/fvor94072 ‫ترسیمی‬ ‫روش‬ ‫خاص‬ ‫حاالت‬ 4-‫بدون‬‫جواب‬:‫عدم‬‫وجود‬‫فضای‬‫مشترک‬‫بین‬‫فضای‬‫جواب‬‫محدودیت‬‫ها‬ ‫مثال‬: 𝑀𝑎𝑥 𝑧 = 5𝑥1 − 3𝑥2 2𝑥1 + 2𝑥2 ≤ 2 4𝑥1 + 4𝑥2 ≥ 7 𝑥1, 𝑥2 ≥ 0 13 ‫س‬‫ر‬‫د‬‫ا‬‫ﺮ‬‫ﻓ‬ FaraDars.org
  • 14.
    ‫عملیات‬ ‫در‬ ‫تحقیق‬‫آموزش‬ (‫خطی‬‫ریزی‬‫برنامه‬) faradars.org/fvor94072 ‫ترسیمی‬ ‫روش‬ ‫آنالیز‬ ‫اصل‬1:‫کاهش‬‫فضای‬‫جواب‬‫قابل‬‫قبول‬‫جواب‬‫بهینه‬‫نمیتواند‬‫بهتر‬‫شود‬. ‫اصل‬2:‫افزایش‬‫فضای‬‫جواب‬‫قابل‬‫قبول‬‫جواب‬‫بهینه‬‫ن‬‫میتواند‬‫بدتر‬‫شود‬. 14 ‫س‬‫ر‬‫د‬‫ا‬‫ﺮ‬‫ﻓ‬ FaraDars.org
  • 15.
    ‫عملیات‬ ‫در‬ ‫تحقیق‬‫آموزش‬ (‫خطی‬‫ریزی‬‫برنامه‬) faradars.org/fvor94072 ‫ترسیمی‬ ‫روش‬ ‫در‬ ‫ممکن‬ ‫تغییرات‬ ‫اثرات‬ ‫تغییرات‬ ‫نوع‬ ‫جواب‬ ‫فضای‬ ‫کاهش‬ ‫احتمال‬ ‫افزایش‬‫محدودیت‬ ‫تعداد‬ ‫ها‬ ‫محدودیت‬ ‫تعداد‬ ‫تغییر‬ ‫جواب‬ ‫فضای‬ ‫افزایش‬ ‫موثر‬ ‫محدودیت‬ ‫حذف‬ ‫به‬ ‫بعد‬ ‫یک‬ ‫افزایش‬‫جواب‬ ‫فضای‬-‫شدن‬ ‫بهتر‬ ‫احتمال‬ ‫متغیرها‬ ‫تعداد‬ ‫افزایش‬ ‫تغییر‬‫متغیرها‬ ‫تعداد‬ ‫کاهش‬‫جواب‬ ‫فضای‬ ‫از‬ ‫بعد‬ ‫یک‬-‫فض‬ ‫شدن‬ ‫بدتر‬ ‫احتمال‬‫ای‬ ‫جواب‬ ‫متغیرها‬ ‫حذف‬ 15 ‫س‬‫ر‬‫د‬‫ا‬‫ﺮ‬‫ﻓ‬ FaraDars.org
  • 16.
    ‫عملیات‬ ‫در‬ ‫تحقیق‬‫آموزش‬ (‫خطی‬‫ریزی‬‫برنامه‬) faradars.org/fvor94072 ‫ترسیمی‬ ‫روش‬ ‫در‬ ‫ممکن‬ ‫تغییرات‬ ‫جواب‬ ‫بهبود‬ ‫احتمال‬ ‫بهینه‬ ‫افزایش‬‫تابع‬ ‫ضریب‬ ‫هدف‬ ‫هدف‬ ‫تابع‬Max ‫ضرایب‬ ‫در‬ ‫تغییر‬‫تابع‬ ‫هدف‬ ‫احتمال‬‫جواب‬ ‫بدترشدن‬ ‫بهینه‬ ‫هدف‬ ‫تابع‬ ‫ضریب‬ ‫کاهش‬ ‫جواب‬ ‫بدترشدن‬ ‫احتمال‬ ‫بهینه‬ ‫هدف‬ ‫تابع‬ ‫ضریب‬ ‫افزایش‬ ‫هدف‬ ‫تابع‬Min ‫بهبود‬ ‫احتمال‬‫بهین‬ ‫جواب‬‫ه‬ ‫هدف‬ ‫تابع‬ ‫ضریب‬ ‫کاهش‬ 16 ‫س‬‫ر‬‫د‬‫ا‬‫ﺮ‬‫ﻓ‬ FaraDars.org
  • 17.
    ‫عملیات‬ ‫در‬ ‫تحقیق‬‫آموزش‬ (‫خطی‬‫ریزی‬‫برنامه‬) faradars.org/fvor94072 ‫سیمپلکس‬ ‫روش‬ ‫معمولی‬ ‫سیمپلکس‬ ‫روش‬ ‫به‬ ‫مسائل‬ ‫حل‬ ‫های‬ ‫گام‬: 1-‫تساوی‬ ‫چپ‬ ‫سمت‬ ‫به‬ ‫هدف‬ ‫تابع‬ ‫متغیرهای‬ ‫انتقال‬ 2-‫تساوی‬ ‫به‬ ‫محدودیتها‬ ‫کردن‬ ‫تبدیل‬ 3-‫جدول‬ ‫در‬ ‫ضرایب‬ ‫و‬ ‫متغیرها‬ ‫درج‬ ‫و‬ ‫سیمپلکس‬ ‫جدول‬ ‫رسم‬ 4-‫پایه‬ ‫به‬ ‫ورودی‬ ‫متغیر‬ ‫انتخاب‬(‫سطر‬ ‫در‬ ‫مقدار‬ ‫ترین‬ ‫منفی‬z) 5-‫شود‬ ‫اساسی‬ ‫غیر‬ ‫باید‬ ‫که‬ ‫اساسی‬ ‫متغیر‬ ‫تعیین‬: 17 a b ij i  0aij ‫س‬‫ر‬‫د‬‫ا‬‫ﺮ‬‫ﻓ‬ FaraDars.org
  • 18.
    ‫عملیات‬ ‫در‬ ‫تحقیق‬‫آموزش‬ (‫خطی‬‫ریزی‬‫برنامه‬) faradars.org/fvor94072 ‫سیمپلکس‬ ‫روش‬ 6-‫رسم‬‫جدول‬‫بعدی‬‫و‬‫ورود‬‫متغیر‬‫اساسی‬‫جدید‬‫و‬‫یکه‬‫کردن‬‫ستون‬‫لوال‬‫و‬‫برگشت‬‫به‬‫گام‬‫چهارم‬. ‫نکته‬:‫متغیرهای‬‫اساسی‬‫در‬‫معادله‬‫ی‬‫خود‬‫ضریب‬(1)+‫و‬‫در‬‫بقیه‬‫معادالت‬‫ضریب‬‫صفر‬‫خواهند‬‫داشت‬ (‫بردار‬‫یکه‬). 7-‫ادامه‬‫ی‬‫گام‬‫های‬‫فوق‬‫تا‬‫تمام‬‫مقادیر‬‫سطر‬‫صفر‬‫غیر‬‫منفی‬‫باشند‬.‫جواب‬‫اساسی‬‫موجه‬‫بدست‬‫آمد‬،‫ه‬ ‫بهینه‬‫می‬‫باشد‬. 18 ‫س‬‫ر‬‫د‬‫ا‬‫ﺮ‬‫ﻓ‬ FaraDars.org
  • 19.
    ‫عملیات‬ ‫در‬ ‫تحقیق‬‫آموزش‬ (‫خطی‬‫ریزی‬‫برنامه‬) faradars.org/fvor94072 ‫سیمپلکس‬ ‫جدول‬ ‫اساسی‬ ‫متغیرهای‬ ‫سطر‬ ‫شماره‬ ‫متغیرها‬ ‫ی‬ ‫همه‬ ‫اسامی‬ Z x1 x2...xn s1…sm ‫سمت‬ ‫اعداد‬ ‫راست‬ ‫حداکثرها‬ z 0 ‫هدف‬ ‫تابع‬ ‫در‬ ‫متغیرها‬ ‫ضرایب‬ cj ‫راست‬ ‫سمت‬ ‫مقدار‬ ‫هدف‬ ‫تابع‬ - m‫متغیر‬‫اساسی‬ 1 2 : : m ‫ضرایب‬‫محدودیت‬ ‫در‬ ‫متغیرها‬ ‫ها‬ ‫جواب‬‫مسئله‬ bj ‫متغیری‬ ‫چه‬ ‫است‬ ‫خروجی‬ 19 ‫س‬‫ر‬‫د‬‫ا‬‫ﺮ‬‫ﻓ‬ FaraDars.org
  • 20.
    ‫عملیات‬ ‫در‬ ‫تحقیق‬‫آموزش‬ (‫خطی‬‫ریزی‬‫برنامه‬) faradars.org/fvor94072 ‫مثال‬ 20 0, 5 1 25 21 1 21 21     xx x xx xxMaxZ 0,,, 5 1 025 2121 21 121 21     ssxx sx sxx xxMaxZ  ‫س‬‫ر‬‫د‬‫ا‬‫ﺮ‬‫ﻓ‬ FaraDars.org
  • 21.
    ‫عملیات‬ ‫در‬ ‫تحقیق‬‫آموزش‬ (‫خطی‬‫ریزی‬‫برنامه‬) faradars.org/fvor94072 ‫مثال‬ ‫حل‬ ‫جدول‬ ‫متغیر‬ ‫اساسی‬ ‫شماره‬ ‫سطر‬ Z X1 X2 S1 S2 R.H.S ‫حداکثرها‬ Z 0 1 -5 -2 0 0 0 S1 1 0 1 1 1 0 10 10 S2 2 0 1 0 0 1 5 5 Z 0 1 0 -2 0 5 25 S1 1 0 0 1 1 -1 5 5 X1 2 0 1 0 0 1 5 Z 0 1 0 0 2 3 35 X2 1 0 0 1 1 -1 5 X1 2 0 1 0 0 1 5 21  ‫س‬‫ر‬‫د‬‫ا‬‫ﺮ‬‫ﻓ‬ FaraDars.org
  • 22.
    ‫عملیات‬ ‫در‬ ‫تحقیق‬‫آموزش‬ (‫خطی‬‫ریزی‬‫برنامه‬) faradars.org/fvor94072 ‫مثال‬ ‫حل‬ ‫جواب‬‫بهینه‬: 𝑍 = 35 ‫متغیرهای‬‫پایه‬‫ای‬: 𝑋1 = 5 , 𝑥2 = 5 22 ‫س‬‫ر‬‫د‬‫ا‬‫ﺮ‬‫ﻓ‬ FaraDars.org
  • 23.
    ‫عملیات‬ ‫در‬ ‫تحقیق‬‫آموزش‬ (‫خطی‬‫ریزی‬‫برنامه‬) faradars.org/fvor94072 ‫ای‬ ‫مرحله‬ ‫دو‬ ‫سیمپلکس‬ ‫مرحله‬‫ی‬‫اول‬: ‫گام‬1-‫استانداردسازی‬‫مسئله‬‫و‬‫اضافه‬‫کردن‬‫متغیرهای‬‫مصنوعی‬‫به‬‫محدودیت‬‫های‬≤‫و‬= ‫گام‬2-‫تعریف‬‫تابع‬‫هدف‬‫جدید‬‫به‬‫کمک‬‫متغیرهای‬‫مصنوعی‬ 𝑀𝑖𝑛 𝑅 = 𝑅𝑖→ 𝑀𝑎𝑥 −𝑅 + 𝑅𝑖=0 ‫گام‬3-‫تشکیل‬‫جدول‬‫سیمپلکس‬‫و‬‫ورود‬‫داده‬‫ها‬‫در‬‫آن‬ ‫گام‬4-‫یکه‬‫کردن‬‫متغیرهای‬‫اساسی‬‫در‬‫جدول‬ 23 ‫س‬‫ر‬‫د‬‫ا‬‫ﺮ‬‫ﻓ‬ FaraDars.org
  • 24.
    ‫عملیات‬ ‫در‬ ‫تحقیق‬‫آموزش‬ (‫خطی‬‫ریزی‬‫برنامه‬) faradars.org/fvor94072 ‫ای‬ ‫مرحله‬ ‫دو‬ ‫سیمپلکس‬ ‫گام‬5-‫پایان‬‫مرحله‬‫اول‬‫در‬‫صورت‬‫صفر‬‫شدن‬‫همه‬‫متغیرهای‬‫مصنوعی‬ ‫مرحله‬‫دوم‬: ‫گام‬6-‫جایگزین‬‫کردن‬‫تابع‬‫هدف‬z‫در‬‫آخرین‬‫جدول‬‫سیمپلکس‬ ‫گام‬7-‫حذف‬‫ستون‬‫های‬‫مربوط‬‫به‬‫متغیر‬‫مصنوعی‬ ‫گام‬8-‫یکه‬‫کردن‬‫متغیرهای‬‫اساسی‬‫و‬‫ادامه‬‫ی‬‫حل‬‫جدول‬ 24 ‫س‬‫ر‬‫د‬‫ا‬‫ﺮ‬‫ﻓ‬ FaraDars.org
  • 25.
    ‫عملیات‬ ‫در‬ ‫تحقیق‬‫آموزش‬ (‫خطی‬‫ریزی‬‫برنامه‬) faradars.org/fvor94072 ‫ای‬ ‫مرحله‬ ‫دو‬ ‫سیمپلکس‬ ‫از‬ ‫استفاده‬ ‫موارد‬ ‫در‬‫دسترس‬‫نبودن‬‫جواب‬‫اولیه‬‫ی‬‫قابل‬‫قبول‬ ‫وجود‬‫حداقل‬‫یک‬‫محدودیت‬≤‫یا‬= ‫عدم‬‫وجود‬‫مبدا‬‫مختصات‬‫در‬‫فضای‬‫جواب‬ 25 ‫س‬‫ر‬‫د‬‫ا‬‫ﺮ‬‫ﻓ‬ FaraDars.org
  • 26.
    ‫عملیات‬ ‫در‬ ‫تحقیق‬‫آموزش‬ (‫خطی‬‫ریزی‬‫برنامه‬) faradars.org/fvor94072 ‫ای‬ ‫مرحله‬ ‫دو‬ ‫سیمپلکس‬ ‫تحلیل‬ ‫و‬ ‫تجزیه‬ ‫دوم‬ ‫مرحله‬ ‫اول‬ ‫مرحله‬ ‫مسئله‬‫اصلی‬‫جواب‬‫قابل‬‫قبول‬‫ندارد‬ ‫در‬‫جدول‬‫بهینه‬R≠0 ‫وجود‬‫یک‬‫جواب‬‫پایه‬‫قابل‬‫قبول‬‫برای‬‫مسئله‬‫اصلی‬‫و‬‫ادامه‬‫ی‬‫مسئله‬(‫جواب‬ ‫محدود‬‫یا‬‫نا‬‫محدود‬) ‫در‬‫جدول‬‫بهینه‬R=0‫و‬‫تمام‬‫متغیرهای‬‫مصنوعی‬ ‫غیر‬‫پایه‬‫اند‬. ‫محدودیت‬‫مربوطه‬‫زائد‬‫بوده‬‫و‬‫در‬‫شروع‬‫مرحله‬‫دوم‬‫از‬‫جدول‬‫حذف‬‫میشود‬. ‫در‬‫جدول‬‫بهینه‬R=0‫و‬‫وجود‬‫حداقل‬‫یک‬‫متغیر‬ ‫مصنوعی‬‫با‬‫مقدار‬‫صفر‬‫در‬‫پایه‬‫و‬‫صفر‬‫بودن‬‫ت‬‫مامی‬ ‫مقادیر‬‫به‬‫جز‬‫ستون‬‫های‬‫مصنوعی‬ ‫ورود‬‫یکی‬‫از‬‫متغیرهای‬‫غیرپایه‬‫به‬‫پایه‬‫و‬‫ادامه‬‫ی‬‫حل‬‫مسئله‬ ‫در‬‫جدول‬‫بهینه‬R=0‫و‬‫وجود‬‫حداقل‬‫یک‬‫متغیر‬ ‫مصنوعی‬‫با‬‫مقدار‬‫صفر‬‫در‬‫پایه‬‫و‬‫صفر‬‫نبودن‬ ‫تماامی‬‫مقادیر‬‫به‬‫جز‬‫ستون‬‫های‬‫مصنوعی‬ 26 ‫س‬‫ر‬‫د‬‫ا‬‫ﺮ‬‫ﻓ‬ FaraDars.org
  • 27.
    ‫عملیات‬ ‫در‬ ‫تحقیق‬‫آموزش‬ (‫خطی‬‫ریزی‬‫برنامه‬) faradars.org/fvor94072 ‫روش‬M‫بزرگ‬ ‫اضافه‬‫کردن‬‫تمام‬‫متغیرهای‬‫مصنوعی‬‫موجود‬‫در‬‫مدل‬‫با‬‫ضریب‬M‫به‬‫تابع‬‫هدف‬ ‫استاندارد‬‫نمودن‬‫مسئله‬ ‫یکه‬‫نمودن‬‫بردار‬‫متغیرهای‬‫مصنوعی‬‫در‬‫جدول‬ ‫حل‬‫جدول‬‫مانند‬‫سیمپلکس‬‫معمولی‬ 27 ‫س‬‫ر‬‫د‬‫ا‬‫ﺮ‬‫ﻓ‬ FaraDars.org
  • 28.
    ‫عملیات‬ ‫در‬ ‫تحقیق‬‫آموزش‬ (‫خطی‬‫ریزی‬‫برنامه‬) faradars.org/fvor94072 ‫روش‬ ‫تحلیل‬ ‫و‬ ‫تجزیه‬M‫بزرگ‬ ‫بدست‬‫آمدن‬‫جواب‬‫بهینه‬‫و‬‫عدم‬‫وجود‬‫متغیر‬‫مصنوعی‬‫در‬‫پایه‬ ‫جواب‬‫بهینه‬‫بدست‬‫آمده‬‫و‬‫وجود‬‫حداقل‬‫یک‬‫متغیر‬‫مصنوعی‬‫در‬‫پایه‬‫با‬‫مقدار‬‫صفر‬ ‫جواب‬‫بهینه‬‫بدست‬‫آمده‬‫و‬‫وجود‬‫حداقل‬‫یک‬‫متغیر‬‫مصنوعی‬‫با‬‫مقدار‬‫مثبت‬‫در‬‫پایه،عدم‬‫وجود‬‫من‬‫طقه‬ ‫موجه‬ ‫جدول‬‫بهینه‬‫بدست‬‫آمده‬‫ولی‬‫متغیر‬‫خروجی‬‫وجود‬‫ندارد‬. 28 ‫س‬‫ر‬‫د‬‫ا‬‫ﺮ‬‫ﻓ‬ FaraDars.org
  • 29.
    ‫عملیات‬ ‫در‬ ‫تحقیق‬‫آموزش‬ (‫خطی‬‫ریزی‬‫برنامه‬) faradars.org/fvor94072 ‫سیمپلکس‬ ‫روش‬ ‫خاص‬ ‫حاالت‬ ‫بررسی‬ ‫جواب‬‫بهینه‬‫چندگانه‬: ‫صفر‬‫بودن‬‫یکی‬‫از‬‫متغیرهای‬‫غیرپایه‬‫در‬‫سطر‬‫تابع‬‫هدف‬ ‫حالت‬‫تبهگن‬: ‫وجود‬‫عدد‬‫صفر‬‫در‬‫سمت‬‫راست‬‫یکی‬‫از‬‫مراحل‬‫سیمپلکس‬ ‫وجود‬‫حالت‬‫یکسان‬‫برای‬‫انتخاب‬‫متغیر‬‫خروجی‬ ‫موازی‬‫بودن‬‫بردار‬‫ستونی‬‫متغیر‬‫ورودی‬‫با‬‫بردار‬‫سمت‬‫راست‬ 29 ‫س‬‫ر‬‫د‬‫ا‬‫ﺮ‬‫ﻓ‬ FaraDars.org
  • 30.
    ‫عملیات‬ ‫در‬ ‫تحقیق‬‫آموزش‬ (‫خطی‬‫ریزی‬‫برنامه‬) faradars.org/fvor94072 ‫سیمپلکس‬ ‫روش‬ ‫خاص‬ ‫حاالت‬ ‫منطقه‬‫موجه‬‫بیکران‬: ‫وجود‬‫متغیر‬‫ورودی‬‫و‬‫عدم‬‫وجود‬‫متغیر‬‫خروجی‬ ‫بدون‬‫جواب‬‫بودن‬‫مسئله‬: ‫وجود‬‫متغیر‬‫مصنوعی‬‫با‬‫مقدار‬‫مثبت‬‫در‬‫پایه‬‫نهایی‬ ‫تناقض‬‫در‬‫محدودیت‬‫ها‬ ‫وجود‬‫ناحیه‬‫ی‬‫جواب‬‫در‬‫غیر‬‫از‬‫ناحیه‬‫ی‬‫اول‬ 30 ‫س‬‫ر‬‫د‬‫ا‬‫ﺮ‬‫ﻓ‬ FaraDars.org
  • 31.
    ‫عملیات‬ ‫در‬ ‫تحقیق‬‫آموزش‬ (‫خطی‬‫ریزی‬‫برنامه‬) faradars.org/fvor94072 ‫فرادرس‬ ‫در‬ ‫شده‬ ‫مطرح‬ ‫نکات‬ ‫مبنای‬ ‫بر‬ ‫ها‬ ‫اسالید‬ ‫این‬ «‫عملیات‬ ‫در‬ ‫تحقیق‬ ‫آموزش‬(‫خطی‬ ‫ریزی‬ ‫برنامه‬)» ‫است‬ ‫شده‬ ‫تهیه‬. ‫نمایید‬ ‫مراجعه‬ ‫زیر‬ ‫لینک‬ ‫به‬ ‫آموزش‬ ‫این‬ ‫مورد‬ ‫در‬ ‫بیشتر‬ ‫اطالعات‬ ‫کسب‬ ‫برای‬. faradars.org/fvor94072 ‫س‬‫ر‬‫د‬‫ا‬‫ﺮ‬‫ﻓ‬ FaraDars.org