μαθητική εργασία στα πλαίσια του μαθήματος της Τεχνολογίας της Α΄τάξης του 1ου Γυμνασίου Νέου Ψυχικού

1. Η ΤΡΙΗΡΗΣ
Χριστιανα Δακτυλα Α1
1Γυμνασιου 2013-2014
1 Γυμνάσιο Νέου Ψυχικού
η Τριήρης ανήκει στην θεματική ενότητα
των αρχαίων πλοίων.
α. Ιστορική αναδρομή
β. Περιγραφή της Τριήρης
γ. Εικόνες

2. Η εργασία με την οποία θα ασχοληθώ ανήκει στην
ενότητα μεταφορες και επικοινωνία. Μεταφορές, στον
οικονομικό και εμπορικό χώρο, ονομάζονται γενικά
οποιεσδήποτε μετακινήσεις επιβατών και φορτίων από
έναν τόπο σε έναν άλλον.
Οι μεταφορές χωρίζονται σε δύο μεγάλες κατηγορίες τις
χερσαίες και τις θαλάσσιες μεταφορές.
Στην εργασία αυτη θα ασχοληθώ με τον τομέα των θαλάσσιων
μεταφορών και συγκεκριμένα με τις μεταφορές στα αρχαία
χρόνια που γίνονταν με την αρχαία Τριήρη.
Η αρχαία Τριήρη αποτελείται από τον σκελετό, το εσωτερικό του
πλοίου, τα κουπιά, τις θέσεις για τους κωπηλάτες τα δύο ιστιέα τα
πανιά καθως και το έμβολο στην πλώρη.
Τριήρη πρώτη φορά κατασκεύασαν οι Φοίνικες, ο άλλος μεγάλος
ναυτικό λαός της Μεσογείου και ένας από τους λαούς που
συνιστούσαν την περσική αυτοκρατορία. Οι Φοίνικες αρχικά

3. χρησιμοποιούσαν την δίηρη ( δύο σειρες κουπιά) ίσως και πριν ων 8
αιώνα π.Χ. Με συνεχεις βελτιώσεις και επινοήσεις, κατασκευάστηκε η
Τριήρης ( τρεις σειρές κουπιά).
Πιθανόν η πρώτη ελληνική Τριήρης κατασκευάστηκε στην Κόρινθο,
γύρω στο 700 π.Χ όταν την πόλη κυβερνούσε ο τύραννος
Περίανδος. Υπήρχε μεγάλη ανάγκη να αντιμετωπιστούν οι πειρατές,
που χρησιμοποιούσαν ελαφριά και γρήγορα πλοία. Χρειάζονταν
οπότε ένα πλοίο με ταχύτητα μεγαλύτερη από όλα τα προηγούμενα
και που να μπορεί να χτυπάει τα αντίπαλα πλοία ως πλοίο εναντίον
πλοίου ( ελιγμοί -κωπηλάτες -έμβολο) και όχι να πολεμάει πλήρωμα
εναντίον πληρώματος, όπως γίνονταν ως τότε. Οι Κορίνθιοι έφεραν
πράγματική επανάσταση με το νέο πλοίο τους, την Τριήρη.
Η τριήρης ήταν το κατ εξοχήν πολεμικό πλοίο της εποχής που η
ανάγκες του εμπορικού στόλου το έκαναν αναγκαίο. Τουλάχιστον δύο
με τρεις τριήρεις συνόδευαν τα εμπορικά πλοία για να αποφεύγουν τις
πειρατικές επιδρομές.
Η τριήρης είχε τρεις σειρές κουπιών, τη μία πάνω από την άλλη και
σε κάθε πλευρά του πλοίου.
Είχε την δυνατότητα να αναπτύσσει ταχύτητα 10 μιλίων την ώρα και
μοναδική ικανότητα στους ελιγμούς. Είχε 170 ελεύθερους και
αμειβόμενους κωπηλάτες (54 θαλαμίτες, στο κάτω μέρος, 54 ζευγίτες,
στο μέσον και 62 θρανίτες στο πάνω μέρος.
Είχε μήκος περίπου 40 μέτρα και πλάτος περίπου 5 μέτρα.
Το βύθισμα, της τριήρους, ήταν 1,5 περίπου μέτρο και είχε εκτόπισμα
60 περίπου τόνους.
Το κυρίως υλικό κατασκευής τους ήταν το άφθονο ξύλο της
απελέκητης όμως Πεύκης αυτής δηλαδή που δεν είχαν πελεκήσει για
την συγκομιδή ρητίνης.
Φυσικά και το έλατο όπως και το κυπαρίσσι (για τα ιστία) ήταν
κατάλληλα αλλά δεν υπήρχαν σε αφθονία.
Ο κυβερνήτης της Τριήρους ήταν ο Τριήραρχος και το πλήρωμα
αποτελούσαν, εκτός από τους κωπηλάτες που συνήθως
προέρχονταν από κατώτερες κοινωνικές τάξεις, αξιωματικοί και

4. υπαξιωματικοί, καθώς και ένα στρατιωτικό σώμα για την έφοδο.
Κατά την διάρκεια των Περσικών πολέμων οι Αθηναϊκές Τριήρεις
έπαιξαν τόσο σημαντικό ρόλο, ώστε με βάση τις νίκες τους, οι
κωπηλάτες ζήτησαν βελτείωση των συνθηκών διαβίωσης και
μεγαλύτερα πολιτικά δικαιώματα.
Τα αρχαία πλοία είχαν συχνά ένα μάτι ζωγραφισμένο στο κύτος, <<
για να βρίσκουν τον δρόμο>> μέσα στα κύματα.
Στην Τρίηρη η κατώτερη σειρα κουπιών ήταν διατεταγμένη σχεδόν
στην ίσαλο γραμμή οι οπές από τις οποίες έβγεναν τα ξήλα ήταν
επενδεδυμένες με μονωτικό δέρμα που δεν επέτρεπε την
απορρόφηση νερού. Ορισμένοι κωπηλάες χειρίζονταν κουπία ποιο
μακριά, για αυτό ήταν υποχρεωμένη να καταβάλουν πολύ μεγαλήτερη
προσπάθεια για να ακολουθήσουν ον ρυθμό της κωπηλασίας.

5. Οι Ρωμαίοι πρόσθεσαν στο ελληνικό μοντέλο και ένα είδος
προγεφυρώματος μήκους περίπου 8μ. , το κοράκι,με το οποίο
έριχναν στο εχθρικό πλοίο που κρατούσαν γαντζωμένο μέ ένα καμάκι,
ώστε να επιτρέπει στους στρατιώτες την επιβίβαση στο άλοο πλοίο.
Στην γέφυρα μπορούσε να βρει κανείς πολεμικά μηχανήματα όπως:
καταπέλτες και βαλίστρες.
Στις δυο πλευρές της πρύμνης υπήρχαν 2 κουπιά-τιμόνια και στο
άκρο της πρύμνης ένα υπόστεγο για τους ναύαρχους. Κατά την
διάρκεια των μαχών, το πανί μαζεύονταν και το κατάρτι ( ο ιστός)
λύνονταν και έπεφτε για να μην αποτελεί εμπόδιο.
Τα ρωμαϊκα πλοία καθελκύονταν με ονόματα θεοτήτων της
θάλασσας ή προστατών της Ναυσιπλοϊας όπως Νeptunus Oceanus.
Ορισμένες φορές στην πλώρη υπήρχε το ανάγλυφο του θέου που
έδινε το όνομα στο πλοίο. Για να αντιμετωπίσουν την μοναδική
ναυτική δύναμη των Καρχηδονίων, οι Ρωμαίοι κατάφεραν να
συγκροτήσουν στόλο 120 πλόιων μέσα σε 2 μόνο μήνες, πέρνοντας
ως δείγμα ένα αιχμαλωτισμένο καρχηδονιακό πλοίο. Χάρη στο κοράκι
το οποίο πρόστεσαν ο Ρωμαικός στόλος του Γάιου Δουίλιου νίκησε
τους Καρχηδόνιους κόντα στις Μύλες το 260π.Χ
Τέλος η αρχαία ελληνική Τρίηρης θαυμάζεται μέχρι τις μέρες μας και
μάλιστα αποτυπώνεται στο ελληνικό νόμισμα του 1λεπτού του ευρώ
στην πίσω του όψη το οποίο αναπαραστά μια τριήρη, το πιο
διαδεδομένο πολεμικό πλοίο του μεγάλου Αθηναϊκου στόλου του 5ου

6. αιώνα π.Χ!!!
Πηγές:
• Στρατιωτική Ιστορία τ. 25
• Υδάτινος Κόσμος
• ekorinthos.gr τοπικά νέα Παναγιώτης
Καρτσονάκης
• << Ναυτίκη Ιστορία >>, ομώνυμο άρθρο
Παπαδημητρίου Κωσταντίνου
• εγκυκλοπαίδεια Παιδεία τόμος 8