Enfeksiyon Riski Hemşirelik Tanısı hakkında bilgiler içerir.

1. ENFEKSİYON RİSKİ

2. TANIM
Endojen ya da eksojen kaynaklar, fırsatçı ya da
patojen bir ajanın(virüs, fungus, bakteri,
protozoa ya da diğer parazitler) hücumuna
uğrama riski taşıyan bireydeki durumdur.
Enfeksiyon riski, host savunmasının baskılandığı,
böylece hostun çevresel patojenlere daha yatkın
hale geldiği bir durumu tanımlar.

3. İLİŞKİLİ FAKTÖRLER/ETYOLOJİ
PATOFİZYOLOJİK
Aşağıdaki durumlara sekonder olarak, host
savunmasının baskılanmasına bağlı;
Kronik hastalıklar
Kanser
Renal yetmezlik
Hematolojik bozukluklar
Diyabetes mellitus
Kollajen hastalıklar
Alkolizm
İmmun yetersizlik
AIDS
Artritis
Hepatik bozukluklar
Respiratuar bozukluklar
Genetik bozukluklar
İmmunosüpresyon
Deri ile ilgili değişimler
Lökositlerde yetersizlik ya da değişim

4. Lenf ödem
Obesite
Periferal vasküler hastalık
İLİŞKİLİ FAKTÖRLER/ETYOLOJİ
PATOFİZYOLOJİK
Aşağıdaki durumlara sekonder olarak, dolaşımın
baskılanmasına bağlı;

5. Aşağıdaki durumlara sekonder, organizmaların
yayılması için bir yer(giriş yeri) bulunmasına bağlı;
Cerrahi
Diyaliz
Total parenteral beslenme
İnvaziv damar yolları
Entübasyon
Enteral beslenme
Aşağıdaki durumlara sekonder, Host
savunmasının baskılanmasına bağlı;
Radyasyon tedavisi
Organ transplantasyonu
İlaç tedavileri(spesifik:örn:
kemoterapi, immunosüpresifler)
İLİŞKİLİ FAKTÖRLER/ETYOLOJİ
TEDAVİ İLE İLİŞKİLİ

6. Aşağıdaki durumlara sekonder, organizmaların vücuda
girmesi ve yayılması için bir yer(giriş yeri) bulunmasına
bağlı;
Travma
Postpartum dönem
Isırıklar(insan, hayvan, insekt)
Termal yaralanmalar
Sıcak, nemli, karanlık ortam(deri
katlanması, alçılar)
Aşağıdaki durumlara sekonder, Host savunmasının
baskılanmasına bağlı;
Uzun süren immobilite
Hastanede kalma süresinin uzaması
Malnütrisyon
Stres
Sigara içme
Enfeksiyon öyküsü
İLİŞKİLİ FAKTÖRLER/ETYOLOJİ
DURUMSAL(KİŞİSEL, ÇEVRESEL)
Bulaşıcı ajanlarla(nazokomiyal ya da toplumda edinilen)temasa bağlı

7. YENİDOĞAN:Aşağıdaki durumlara sekonder, bebeğin yatkınlığının artmasına bağlı;
Anneden geçen antikorların olmaması
Normal floranın olmaması
Açık yaralar(umblikal,sünnet yeri)
İmmun sistemin immatur olması
BEBEK/ÇOCUK: Bağışıklamanın olmamasına sekonder olarak yatkınlığın artmasına bağlı
YAŞLI YETİŞKİN: Halsizlik/kuvvetsizlik, immun tepkinin azalması ya da çoklu kronik
hastalıkların bulunmasına sekonder, yatkınlığın artmasına bağlı
İLİŞKİLİ FAKTÖRLER/ETYOLOJİ
MATURASYONEL

8. 8
CERRAHİ İNFEKSİYONLAR
Genellikle cerrahi sonrası 1 hft-30 gün içerisinde semptom
veren yara enfeksiyonlarıdır.
Bu semptomlar: insizyon alanından pürülan drenaj, ateş,
palpasyonda ağrı, lokalize ağrı,hassasiyet, şişlik, kızarıklık,
abse.
Tedavileri için cerrahi yöntemlere gerek duyulan (akut
apandisit, abse, ampiyem) enfeksiyonlarda cerrahi
enf.arasında sayılır.

9. 9
CERRAHİ İNFEKSİYON
OLUŞUMUNA NEDEN OLAN
BAŞLICA FAKTÖRLER
SİSTEMİK
RİSK
FAKTÖRLERİ
LOKAL
RİSK
FAKTÖRLERİ

10. 10
A. LOKAL FAKTÖRLER
1. Yabancı cisimler:
2. Ameliyat süresi:
3. Girişimin yapıldığı ay:
4. Ameliyat öncesi ameliyat bölgesinin traşı:
5. Şişmanlık:
6. Ameliyathane personeli:
7. Sigara kullanımı:
8. Ameliyat örtüleri:
9. Operasyon öncesi hastanede kalış süresinin uzaması:
10. Operasyon tekniği:
11. Yara Sınıfı:

11. 11
B. SİSTEMİK FAKTÖRLER
1. Yaş:
2. İmmun yetersizlikler:
3. Endokrin bozukluklar:
4. Anestezi:
5. Diğer faktörler:
Kötü beslenme, kronik hastalıklar, pıhtılaşma
bozuklukları ve perioperatif hipotermi,
sistemik faktörler olarak sıralanmaktadır.

12. AMAÇ
Kişi, enfeksiyonla
ilgili risk faktörlerini
ve enfeksiyondan
korunmak için
gerekli olan
önlemleri
açıklayacaktır.

13. GÖSTERGELER/ SONUÇ
KRİTERLERİ
Taburculuk zamanı geldiğinde çok dikkatli bir
el yıkama tekniği uyguladığını göstermesi
Enfeksiyon bulaşma/geçme yollarını
tanımlaması
Enfeksiyonu önlemede beslenmenin etkisini
tanımlaması

14. HEMŞİRELİK GİRİŞİMLERİ
Nasokomiyal enfeksiyon riski taşıyan bireyleri
tanımlama
Göstergeleri değerlendiriniz/tanılayınız
• Enfeksiyon(preoperatif olarak)
• Abdominal yada torasik cerrahi
• 2 saatten uzun süren cerrahi operasyon
• İntraoperatif hipotermi
• Genitoüriner işlemler
• Enstrümasyon/aletlerin(ventilatör, aspiratör,
kateterler, nebulizatörler, trakeostomi, yoğun
izlemler)kullanılması
• Anestezi

15. HEMŞİRELİK GİRİŞİMLERİ
Nasokomiyal enfeksiyon riski taşıyan
bireyleri tanımlama
Yatkınlık oluşturan faktörleri değerlendiriniz
• 1 yaşından küçük ya da 65 yaşından büyük olması
• Obesite
• Altta yatan hastalık durumları
• Madde bağımlılığı/kullanımı
• İlaçlar(steroid, antibiyotik, kemoterapi)
• Beslenme durumu(alımın minimum günlük
gereksinimden daha az olması)
• Sigara içme

16. HEMŞİRELİK GİRİŞİMLERİ
Organizmaların bireylere girişini azaltınız
• Dikkatli el yıkama
• Aseptik teknik
• İzolasyon önlemleri
• Gereksiz olan hiçbir tanısal ve tedavi işlemi
yapmama
• Hava akımında mikroorganizmaların
azaltılması

17. HEMŞİRELİK GİRİŞİMLERİ
İmmun yetersizliği olan bireyleri enfeksiyondan
koruyunuz
• Bireye tüm ziyaretçilerden ve personelden
kendisine yaklaşmadan önce ellerinin yıkamasını
istemeyi öğretiniz
• Uygun olduğunda ziyaretçileri sınırlayınız
• İnvaziv araçları sadece zorunlu olanlarla
sınırlandırınız
• Birey ve aileye enfeksiyon belirti bulgularını
öğretiniz

18. HEMŞİRELİK GİRİŞİMLERİ
Bireyin enfeksiyona yatkınlığını azaltınız
• Diyetinde protein ve kalori alımını sürdürünüz
ve teşvik ediniz
• Antimikrobiyal tedavinin kullanımını, aşırı
kullanımını izleyiniz
• Verilen antibiyotiği planlanan zamanda, en
fazla 15 dakika içinde uygulayınız
• Hastanede kalış süresini en aza indiriniz

19. HEMŞİRELİK GİRİŞİMLERİ
• Enfeksiyonun klinik belirti bulgularını
(Örn;ateş, idrarda bulanıklık, pürülan
drenaj)gözleyiniz
• Enfeksiyonun bulaşıcılığı ve nedenleri, riskleri
konusunda birey ve aileye öğretim yapınız
• Bulaşıcı hastalıkları halk sağlığı
departmanlarına uygun şekilde bildiriniz

20. Hastayı cerrahi enfeksiyonlardan korumak için;
1-Enfeksiyon etkenlerinin bulaşmasını önlemek
2-Normal fizyolojik durumu sağlayarak organizmanın direncini
arttırmak gereklidir.
CERRAHİ ENFEKSİYONLARIN ÖNLENMESİ

21. 1-a-AMELİYAT EKİBİNDEN ENFEKSİYON BULAŞMASININ
ÖNLENMESİ
Ameliyat ekibinin üyelerinde deri ve ÜSYE
bulunmamalıdır.
Eller ve ön kol tekniğe uygun şekilde yıkanmalıdır.
Ameliyathanede giyilen kıyafetler ile dışarıya
çıkılmamalıdır.
Maske, ameliyat önlüğü vb.steriliteyi koruyacak şekilde
hazırlanmalı ve kullanılmalıdır.

22. 1-b-AMELİYATHANEDEN ENFEKSİYON BULAŞMASININ
ÖNLENMESİ
Ameliyathanenin mimari yapısı ve düzeni, temizlik
yapılmasını sağlamalıdır.
Ameliyathanenin sterilizasyonu kusursuz ve noksansız
yapılmalıdır.
Ameliyat aletleri ve malzemesinin sterilizasyonuna
özen gösterilmelidir.
Ameliyathaneye giriş ve çıkışlar en aza indirilmelidir.

23. 1-c-HASTANIN KENDİSİNDEN ENFEKSİYON BULAŞMASININ
ÖNLENMESİ
* Ameliyattan önce hastanın durumu dikkatle incelenmeli,
üriner sistem enf.,ÜSYE vd. bulunan hastaların tedavisi
yapılmadan ameliyata izin verilmemelidir.

24. 2-NORMAL FİZYOLOJİK DURUMUN SAĞLANARAK
DİRENCİN ARTTIRILMASI
Arteriyel kan basıncının normale getirilmesi
sağlanmalıdır.
Böbrek, kalp, akciğer, MSS fonksiyonlarının normal
şekilde sürdürülmesi sağlanmalıdır.

25. 25
CERRAHİ ENFEKSİYONLARI
ÖNLEMEYE YÖNELİK
ÖNERİLER

26. 26
•KORUNMA
ÖNLEMLERİ
Pre-
operatif
İntra-
operatif
Post-
operatif

27. AMELİYAT ÖNCESİ HASTA HAZIRLIĞI
Nazal dekontaminasyon
Pre-op hastanede kalma süresi
Kan ürünleri
Sigara
Glukoz kontrolü
Enfeksiyon varlığı
Hasta ve hasta yakınlarının bilgilendirilmesi
27

28. Enfekte ya da kolonize cerrahi çalışanların yönetimi
Antibiyotik profilaksisi
Çalışanların ameliyathane giysisi
Hastanın ameliyathane giysisi
Pre-op tıraş
Pre-op duş/banyo
Mekanik bağırsak hazırlığı
28

29. AMELİYAT DÖNEMİ
Steril eldiven
Steril önlük
Dreyp kullanımı
El yıkama
El/kol aksesuarları, takma tırnak ve ojeler
Cerrahi aletlerin sterilizasyonu
Mikrobiyolojik örnek alma
Çevresel yüzeylerin temizliği ve dezenfeksiyonu
Havalandırma
29

30. Yara pansumanı
Yara kapatılmasından önce antiseptik ve antimikrobiyal ajan
kullanılması
Yara irrigasyonu ve kavite içi lavaj
Hastada hemostazın sürdürülmesi
Aseptik ve cerrahi teknik
Diyatermi(elektro-koter)
Antiseptik deri hazırlığı
30

31. Pansumanların
değişimi
Post-operatif
temizlik
AMELİYAT
SONRASI
DÖNEM
31

32. KAYNAKLAR
1.Carpenito-Moyet L.J. (Çeviren:Erdemir F.)(2012)Hemşirelik Tanıları El kitabı
2.Akyolcu N., Aksoy G., Kanan N.(2011) Cerrahi Hemşireliği Uygulama Rehberi
3.Karadakovan A., Eti Aslan F. (2010)Dahili ve Cerrahi Hastalıklarda Bakım
4.Aksoy ve arkadaşları (1998) Cerrahi Hastalıkları Hemşireliği El Kitabı
5.National Collaborating Centre for Women's and Children's Health. Surgical
site infection: prevention and treatment of surgical site infection. London
(UK):National Institute for Health and Clinical Excellence (NICE); 2008 Oct. 142 p
6.Doenges M.E., Frances Moorhouse M., Murr A.C. (2010) Nursing Care Plans
Guidelines for Individualizing Client Care Across the Life Span, Edition 8