1. Γ.Φ.

2. Σύνθεςη με προθέςεισ από την αρχαία ελληνική γλώςςα
Πρόθεςη Σημαςία πρόθεςησ Πρόθεςη Σημαςία πρόθεςησ
αμφί και από τισ δύο παρά δίπλα, κοντά ςε ή
πλευρέσ παράλληλα
ανά πάνω ςε κάτι ή περί γύρω από
ξανά
διά μέςα από προ μπροςτά από κάτι
ή πριν,
προηγουμένωσ
εισ μέςα ςε προσ με κατεύθυνςη ςε
εκ έξω ή μακριά από ςυν μαζί με
επί πάνω ςε υπέρ πάνω από, πέρα
από, πάρα πολύ
κατά προσ τα κάτω ή υπό κάτω από
εναντίον

3. Εςωτερική αύξηςη
ςύνθετων ρημάτων με προθζςεισ
 Σα ςύνθετα ρήματα με προθέςεισ ςτον παρατατικό
και τον αόριςτο, παύρνουν ϋνα «ε»
ανϊμεςα ςτην πρόθεςη και το ρόμα.
 Σο «ε» ονομϊζεται εςωτερική αύξηςη και μπαίνει
μόνο όταν τονίζεται.
πχ καταβρϋχω -κατέβρεχα - κατέβρεξα
διοργανώνω - διοργϊνωνα - διοργϊνωςα
Δεν τονίζεται και δεν παίρνει
εςωτερική αύξηςη

4. Πότε μπαίνει εςωτερική αύξηςη;
 Στισ προθέςεισ που τελειώνουν ςε φωνήεν,
η εςωτερική αύξηςη παύρνει τη θέςη
του τελικού φωνήεντοσ τησ πρόθεςησ,
όταν τονίζεται.
πχ υπογρϊφω - υπέγραφα - υπέγραψα
καταπλϋω - κατέπλεα - κατέπλευςα
αναπνϋω - ανέπνεα - ανέπνευςα

5. Πότε μπαίνει εςωτερική αύξηςη;
 Όταν ϋχουμε τισ προθέςεισ περι- και προ- ό τισ
προθέςεισ που τελειώνουν ςε ςύμφωνο, τότε η
εςωτερική αύξηςη όταν τονίζεται μπαύνει ανάμεςα
ςτην πρόθεςη και το ρήμα.
πχ περιγρϊφω - περιέγραφα - περιέγραψα
ςυνδϋω - ςυνέδεα - ςυνέδεςα
προςτρϋχω - προςέτρεχα - προςέτρεξα

6. Πότε δεν μπαίνει εςωτερική
αύξηςη;
 ΢την υποτακτική και την προςτακτική
τα ςύνθετα ρήματα δεν παίρνουν ποτέ
εςωτερική αύξηςη.
πχ:
Οριςτικό: ΕΝ αποφεύγω-ΠΡΣ απέφευγα- ΑΟΡ απέφυγα
Τποτακτικό: ΕΝ να αποφεύγω - ΑΟΡ να αποφύγω
Προςτακτικό: ΑΟΡ απόφυγε - αποφύγετε
Γιϊννησ Υερεντύνοσ