อักษรสามหมู่ จากครูปิยะฤกษ์

1. อะกษรสามหมูF
ภาษาไทยของเรามีพยัญชนะ ๔๔ รูป ๒๑ เสียง มีพยัญชนะที่นามาใช ํ
๔๒ รูป (ฃ และ ฅ ไมไดใชแลว) ถึงอยางไรนั้น นักเรียนก็จําเปนตองมีพื้น
ฐานความรูเรืองหมูของอักษรไทย (พยัญชนะไทย) ซึ่งแบงออกเปนสามหมู ซึ่ง
่
จะนําไปสูการเรียนภาษาไทยเกี่ยวกับเสียงวรรณยุกต (วาดวยการผันอักษร)
นักปราชญทางภาษาไทยในอดีตจึงจัดแบงพยัญชนะไทยออกเปนสามหมู
เรียกอีกอยางหนึ่งวา “ไตรยางศ” นะครับ และชื่ออันเปนที่คุนหูกัน นั่นคือ
“อักษรสามหมู”
อักษรสามหมู ไดแก
อักษรกลาง
อักษรสูง
อักษรต่ํา
อักษรกลาง
อักษรกลาง มีทั้งหมด ๙ ตัว ไดแก
กจดฎตฏบปอ
อักษรกลางที่นยมนํามาผันอักษร มี ๗ ตัว นะครับ ไดแกอักษร
ิ
ก จ ด ต บ ป และ อ สวนอักษร ฎ และ ฏ นั้นไมนิยมนํามาผันอักษร
วิธีการทองจําอักษรกลางเพื่อใหเกิดองคความรูสูทักษะพุทธิพสัยขั้นสูง
ิ
ตอไป หมั่นฝกวา ไก จิก เด็ก ตาย (ฎ ฏ) บน ปาก โอง (นิยมทองกัน
แบบนี้)
หรือ นักเรียนคนไหนตองการสรางคําอื่น ๆ เพื่อเปนหลักแหงการ
ทองจําก็ยอมทําได ไมผิดนะครับ)

2. อักษรสูง
อักษรสูง มีทั้งหมด ๑๑ ตัว ไดแก
ข ฃ ฉ ฐ ถ ผ ฝ ศ ษ ส ห
อักษรสูงที่นยมนํามาผันอักษรมี ๗ ตัว คือ ข ฉ ถ ผ ฝ ส ห
ิ
สวนอักษร ฃ ฐ ษ ศ ไมนิยมนํามาผันอักษร
วิธีการทองจําอักษรสูงเพื่อใหเกิดองคความรูสูทักษะพุทธิพิสยขั้นสูงตอไป
ั
หมั่นฝกวา
บทสําหรับจําอักษรสูง (ครูคิดเอง หากนักเรียนตองการจดจําคําอื่นก็
สามารถแตงเองได นะครับ) ไข (ฃ) ขวด ฉิ่ง ฐาน ถุง ผึ้ง ฝา (ศ ษ
ส) สามสอ หาย
หรือ ฃ (ขวด) ของ ฉัน ถูก ผี เศรษฐี (ศษฐ) ฝง สาป หาย
อักษรต่ํา
อักษรต่ํา มีทั้งหมด ๒๔ ตัว ไดแก
คฅฆง
ชซฌญ
ฑฒณทธน
พฟภม
ยรล วฬฮ
อักษรต่ําที่นิยมนํามาผันอักษร คือ ค ง ช ท น พ ฟ ม ย ร ล ว
อักษรต่ํา แยกออกเปน อักษรคู และ อักษรเดี่ยว เพื่อประโยชนในการ
ผันอักษรใหครบ ๕ เสียง ดังนี้

3. อักษรคู มีทั้งหมด ๑๔ ตัว ไดแก
คฅฆชซฌฑฒทธพฟภฮ
โดยอักษรคูนี้ตองผันเสียงทําหนาที่รวมกับอักษรสูง (พิจารณาตาม
หนวยเสียง) ดังนี้
/ค/ ค ฅ ฆ ผันอักษรรวมกับ ข
/ช/ ช ฌ ผันอักษรรวมกับ ฉ
/ซ/ ซ ผันอักษรรวมกับ ส
/ท/ ฑ ฒ ท ธ ผันอักษรรวมกับ ถ
/พ/ พ ภ ผันอักษรรวมกับ ผ
/ฟ/ ฟ ผันอักษรรวมกับ ฝ
/ฮ/ ฮ ผันอักษรรวมกับ ห
อักษรเดี่ยว มีทั้งหมด ๑๐ ตัว ไดแก
ง ญ ณ น ม ย ร ล ว ฬ
บทสําหรับจําอักษรเดียว (ครูคิดเอง หากนักเรียนตองการจดจําคําอื่นก็สามารถ
่
แตงเองได นะครับ) เงิน ญวน เณร นํา มา ไร ลาย วาว จุฬา
โดยอักษรเดียวนี้ตองผันเสียงทําหนาทีรวมกับอักษร “อ และ ห”
่ ่
อันทําหนาที่เปนอักษรนําเพื่อผันอักษรใหครบ ๕ เสียง
ดวยความประสงคใหนักเรียนทุกคนจดจําไดอยางงาย-เขาใจ
นําไปใชไดตลอดไป
จาก ครูปยะฤกษ บุญโกศล
โรงเรียนโพนทันเจริญวิทย