1. การประเมิน ค่า
งาน
ตามแนวทางของระบบจำา แนก
ตำา แหน่ง
ตามพระราชบัญ ญัต ิร ะเบีย บ
ข้า ราชการพลเรือ น พ .ศ.2551

2. พระราชบัญ ญัต ิร ะเบีย บข้า ราชการ
พลเรือ นมาตรา 47
พ.ศ.2551
มาตรา 47
ตำาแหน่งข้าราชการพลเรือนสามัญจะมีใน
กระจาย ส่วนราชการใด
อำา นาจ จำานวนเท่าใด และเป็นตำาแหน่งประเภทใด
การ สายงานใด ระดับใด
กำา หนด ให้เ ป็น ไปตามที่ อ.ก.พ.
ตำา แหน่ง กระทรวงกำา หนด
โดยต้องคำานึงถึงประสิทธิภาพ ประสิทธิผล
ความไม่ซ้ำ้าซ้้อนและประหยัดเป็นหลัก
ทั้งนี้ ตามหลักเกณฑ์และเงื่อนไขที่ ก.พ.
กำาหนด

3. เนื้อ หา
• ความหมายของการ
ประเมิน ค่า งาน
• หลัก การและแนวคิด ของการ
ประเมิน ค่า งาน
• เครื่อ งมือ และเกณฑ์ก าร

5. ความหมายของการ
ประเมิน ค่า งาน
• การประเมิน ค่า งาน เป็น วิธ ก ารี
ดำา เนิน การอย่า งเป็น ระบบ
เพือ ตีค า งาน โดยเป็น กระบวนการ
่ ่
วัด ความสัม พัน ธ์ห รือ คุณ ค่า งานของ
ตำา แหน่ง ที่ไ ม่ใ ช่ว ัด ปริม าณงาน ซ้ึ่ง
เป็น การนำา งานทั้ง หมดมาเปรีย บ
เทีย บกัน ภายใต้ป จ จัย หรือ องค์
ั
ประกอบที่เ ป็น ตัว วัด หลัก เพื่อ ตีค า งาน
่

6. ทำา ไมต้อ งมีก าร
ประเมิน ค่า ง าน
• เพื่อ ให้ก ารกำา หนดระดับ
ตำา แหน่ง ใน
ภาคราชการพลเรือ นมี
มาตรฐาน เป็น ธรรม
และไม่เ หลื่อ มลำ้า กัน

7. เมื่อ ไหร่ต ้อ งมีก ารประเมิน
ค่า งาน
มีก ารกำา หนดตำา แหน่ง ขึ้น
ใหม่ใ นหน่ว ยงาน
หน้า ที่ค วามรับ ผิด ชอบและคุณ ภาพงาน
ของตำา แหน่ง เปลี่ย นไป

8. กระบวนการประเมิน ค่า
งาน
ข้อ มูล วิน ิจ ฉัย กำา หนด
วิเ คราะห์ง าน วิธ ก าร
ี
เกีย วกับ งาน
่ ตีค ่า งาน ระดับ
JA JE
JD (คณะกรรมการ) ตำา แหน่ง
ยอมรับ ได้ Acceptable
มีค วามยุต ิธ รรม Felt-
Fair

9. หลัก การประเมิน ค่า
งาน
ต้อ งเข้า ใจงาน - ต้อ งมีก าร
วิเ คราะห์ง าน
ประเมิน ที่ง าน - มิใ ช่ต ัว บุค คลที่ค รอง
ตำา แหน่ง
มีม าตรฐาน - ต้อ งสะท้อ นกับ งานปัจ จุบ ัน และ
สอดคล้อ งกับ ระดับ ตำา แหน่ง
ไม่ม ีอ คติ – เก็บ ข้อ มูล วิเ คราะห์แ ละตีค ่า
งานอย่า งเป็น ธรรม
ตรวจสอบให้แ น่ใ จ - ตรวจสอบความสัม พัน ธ์ท ั้ง
แนวนอนและแนวดิ่ง

10. ขั้น ตอนการประเมิน ค่า
งาน
โปรแกรมประเมิน ค่า งาน
โปรแกรมประเมิน ค่า งาน
ขั้น ศึก ษา ขั้น วิเ คราะห์ข ้อ มูล ขั้น นำา เสนอ

11. 11

12. แนวคิด เรื่อ งการประเมิน
ค่า งาน :
องค์ป ระกอบพื้น ฐานของ
การประเมิน ค่า งานของโปรแกรม
ประเมิน ค่า งาน งานทุก ประเภท
กระบวน INPUT THROUGHPUT OUTPUT
งาน
องค์ ความรู้ ทัก ษะการแก้ไ ขปัญ หา ความรับ ผิด ชอบ
ประกอบ KNOW - HOW PROBLEMSOLVING ACCOUNTABILITY
ที่ใ ช้ใ น
กระบวน
งาน อิส รภาพในการปฏิบ ัต ิห น้า
องค์ องค์ค วามรู้ (Know How) ขอบเขตการตัด สิน ใจในงาน
(Freedom to Act)
ประกอ ขอบเขตการบริห ารจัด (Thinking Environment)
การ
ลัก ษณะของผลกระทบ
บ (Management Breadth) บ ความยากในการ
ระดั
(Type of Impact)
ระดับ มนุษ ยสัม พัน ธ์ท ี่จ ำา เป็น ตัด สิน ใจ
ที่ใ ช้ใ น ขอบเขตของผลกระทบ
(Human Relations Skill) (Thinking Challenge)
การ (Magnitude)

13. การกำา หนดระดับ
ผลลัพ ธ์ก ารประเมิน ค่า งานจะถูแหน่งย บเทีย บกับ ค่า คะแนน
ตำา ก นำา ไปเปรี
CSC Points ประจำา แต่ล ะ
ระดับ ของแต่ล ะกลุ่ม ประเภทตำา แหน่ง เพื่อ เปรีย บเทีย บว่า ผลการ
ประเมิน ควรจะตกอยูใ นระดับ ใด
่
เช่น ในกลุม วิช าการ หากการประเมิน ตกอยู่ใ นคะแนน 342 ซ้ึ่ง
่
เป็น คะแนนของระดับ ชำา นาญการ ประเภทวิช าการ งานที่ม ีผ ล
การประเมิน เช่น นั้น ก็ค วรอยูร ะดับ ชำา นาญการ เป็น ต้น
่
ระดับ ทรงคุณ วุฒ ิ
ระดับ ทัก ษะ 901-1,240
ค่า คะแนนของแต่ล ะกลุ่ม ตำา แหน่ง เป็น ไปดัง รูป
พิเ ศษ ระดับ เชี่ย วชาญ
ระดับ อาวุโ ส 631-900
221-451 ชำา นาญการพิเ ศษ
ผลของการ 452-630
ประเมิน ค่า งาน ระดับ ระดับ สูง
ชำา นาญงาน ระดับ ชำา นาญการ ระดับ สูง
725-1,035
155-220 321-451
ระดับ ปฏิบ ัต ิ ระดับ ปฏิบ ัต ิก าร ระดับ ต้น
ระดับ ต้น
งาน 221-320 520-724
105-154
ทั่ว ไ วิช าก อำา นว บริห
ป าร ยการ าร

14. รูป แบบของการใช้โ ปรแกรม
ประเมิน ค่า งาน
โปรแกรมประเมิน ค่า งานออกแบบมาเพื่อ ใช้ใ นการประเมิน ค่า ของตำา แหน่ง โดย
จะใช้
 โปรแกรมจัด การเฉพาะการประเมิน ค่า งานโดยพิจ ารณาตำา แหน่ง งาน ไม่ไ ด้
พิจ ารณาคุณ สมบัต ิข องคนที่ด ำา รงตำา แหน่ง
 โปรแกรมการประเมิน ค่า งานต้อ งจัด ทำา โดยบุค คลที่ร ู้แ ละเข้า ใจงานนั้น จริง
เนื่อ งจากหากเป็น การแต่ง ขึ้น จะทำา ให้ไ ม่ผ ่า น
กรณีศ ึก ษา
การตรวจสอบความคงเส้น คงวา (Consistency) ได้ กระบวนการในการใช้ร ะบบ
 โปรแกรมใช้ใ นการประเมิน โดยในแต่ล การกำา หนดตำา แหน่ง ใหม่ น การดัง นี้
กรณีข อบเขตงานของหน่ว ยงานปรับ ะกรณีจ ะใช้ว ิธ ีก ารดำา เนิ
เปลี่ย นไปทั้ง ในเชิง ยุท ธศาสตร์ นโยบาย
หรือ เหตุก ารณ์ภ ายนอก ทำา ให้ต ำา แหน่ง
งานบางส่ว นปรับ เปลี่ย นไป
กรณีป ระเมิน ตำา แหน่ง เลขทีเ ดิม เมื่อ งาน
่ การปรับ ปรุง การกำา หนดตำา แหน่ง เป็น
เปลี่ย นแปลงไปในสาระสำา คัญ ถึง ขนาดที่ ระดับ สูง ขึ้น
ต้อ งประเมิน ค่า งานใหม่
 การประเมิน ค่า งานด้ว ยโปรแกรมประเมิน ค่า งานจะเป็น ข้อ มูล เบื้อ งต้น เพื่อ
ประกอบการพิจ ารณาของ อ .ก .พ .กรม /อ .ก .พ .
กระทรวง แล้ว แต่ก รณี และตามหลัก เกณฑ์แ ละเงื่อ นไขที่ ก .พ . กำา หนด

15. กระบวนการประเมิน
ค่า งาน
ผ่า นโปรแกรมการ ้
• การประเมิน ค่า งานผ่า นโปรแกรมประเมิน ค่า งานนัน จะเป็น การ
ประเมิน ค่า งาน
ตอบคำา ถามเกี่ย วกับ ตำา แหน่ง งานที่ต ้อ งการปรับ ปรุง การกำา หนด
ตำา แหน่ง ให้เ ป็น ระดับ สูง ขึน โดยผูป ระเมิน ต้อ ง
้ ้
- ดำา เนิน การวิเ คราะห์ง าน เพื่อ แสดงว่า ตำา แหน่ง งานที่ต ้อ งการ
จะประเมิน ค่า งานใหม่น ั้น มีก ารเปลี่ย นแปลงบทบาทหน้า ที่ ลัก ษณะ
งาน ความรับ ผิด ชอบ ภาระงานหรือ คุณ ภาพงานของตำา แหน่ง ไป
จากเดิม
- ประเมิน ค่า งาน โดยตอบคำา ถามทั้ง 20 คำา ถาม ซ้ึ่ง จะเป็น วิธ ี
การประเมิน ตามมาตรฐานของกระบวนการประเมิน ค่า งานที่
สำา นัก งาน ก.พ. กำา หนด (CSC Points) โดยอิง มาตรฐานของเฮย์
กรุ๊ป ตามหลัก แนวคิด และกระบวนวิธ ีก ารประเมิน ค่า งานทีใ ช้ Hey่
Guide Charts Profile Method of Job Evaluation ซ้ึ่ง เป็น วิธ ี
การประเมิน ค่า งานอัน เป็น ลิข สิท ธิข องเฮย์ก รุ๊ป และเป็น ทีน ิย มใช้ใ น
์ ่
องค์ก รต่า ง ๆ ทั้ง ภาครัฐ และเอกชนทั่ว โลกมากว่า 60 ปี โดยชุด

16. กระบวนการวิเ คราะห์
งาน
เขีย นบรรยายความสำา คัญ ของงานที่
ต้อ งการปรับ ระดับ ให้ส ูง ขึ้น และอธิบ าย
เหตุนบรรยายภาระของงานที่เ พิดัง กล่า ว
เขีย ผ ลทีต ้อ งปรับ ระดับ ตำา แหน่ง ่ม
่
ขึ้น หรือ ขอบเขตของงานที่ข ยาย
มากขึ้น หรือ ยุ่ง ยาก ซ้ับ ซ้้อ นมาก
เขีย นบรรยายหน้า ทีค วามรับ ผิด ชอบ
ขึ้น ่
หลัก และผลสัม ฤทธิ์ท ี่เ ปลี่ย นแปลงไป
เขีย นบรรยายประเภทหรือ ระดับ ของ
ความรู้ท ี่ต ้อ งการเพิ่ม ขึ้น
เขีย นบรรยายประเภทหรือ ระดับ ของทัก ษะ
ที่ต ้อ งการเพิ่ม ขึ้น ตามระดับ ตำา แหน่ง
เขีย นบรรยายประสบการณ์ท ี่ต ้อ งการเพิ่ม
ขึ้น ตามระดับ ตำา แหน่ง
เขีย นบรรยายประเภทหรือ ระดับ ของ
สมรรถนะที่ต ้อ งการเพิ่ม ขึ้น ตาม
ระดับ ตำา แหน่ง

17. กลไกการประเมิน ค่า งานใน
โปรแกรมการประเมิน ค่า งาน
ในโปรแกรมการประเมิน ค่า งานนัน จะอ้า งอิง จากแนวคิด
้
เรื่อ งการประเมิน ค่า งานของเฮย์ก รุ๊ป ซ้ึ่ง จะประกอบด้ว ย
ปัจ จัย หลัก 3 ประการดัง ต่อ ไปนี้
ด้า นความรู้แ ละทัก ษะ ตรวจสอบความ
ที่จ ำา เป็น ในงาน สัม พัน ธ์
(Know-How) ระหว่า ง Know- โดยในโปรแกรม
How
ด้า นการคิด และการ
และ Problem
จะมีก าร
ตัด สิน ใจแก้ไ ขปัญ หา
Solving ตรวจสอบความ
(Problem-Solving)
ตรวจสอบความ
ตามค่า มาตรฐาน คงเส้น คงวา
สัม พัน ธ์ร ะหว่า ง
ของเฮย์ก รุ๊ป
ด้า นภาระ
Problem Solving
และความน่า เชื่อ
ความรับ ผิด ชอบ
และ ถือ ของ
(Accountability)
Accountability คะแนนเพื่อ ให้ไ ด้
ตามการ ผลการ
ตรวจสอบ Profile ประเมิน ที่ถ ูก ต้อ ง
Check

18. กลไกการประเมิน ค่า งานในโปรแก
รมฯ
ปัจ จัย หลัก 3 ประการจะถูก แบ่ง ออกเป็น 20
Technical
คำา ถามดัง นี้
ด้า นความรู้แ ละทัก ษะ
Know-How ี่จ ำา เป็น
การประยุก ต์ค วามรู้ทความรู้แ ละทัก ษะในเชิง เทคนิคการศึก ษา ประสบการณ์
ที่จ ำา เป็น ในงาน ในงาน (AP-K-H) (TH) (Req Ed) (Req Ex)0
(Know-How) Management
ลัก ษณะของการทำา งานเป็น ทีม
Breadth การวางแผน (Plan)การบริห ารจัด การ (MB)
(Coor)
Human
ระดับRelationship Skillอ สื่อ สาร (Contact)
ของมนุษ ย์ส ัม พัน ธ์ (IU) ต่
การติด
Freedom to
ด้า นการคิด และการ Think ด สำา หรับ การความอิส ระในการคิด
กรอบแนวคิ
แก้ป ัญ หา (PS) (TH-L)
ตัด สิน ใจแก้ไ ขปัญ หา
Thinking
(Problem-Solving)
Challenge (IA)
การวิเ คราะห์ข ้อ มูล ความท้า ทายในงาน (Chal)
ด้า นภาระ Freedom to Act
ความรับ ผิด ชอบอิส ระในการทำา งาน (FA) ร ับ อำา นาจ (Emp)
การได้ อำา นาจในการตัด สิน ใจ (DM)
(Accountability) Imp Type of
act ลัก Impact
ผลกระทบ (Impact) ษณะของงาน (Purpose) Level Check
Profile Check (Profile)

19. ขั้น ตอนการตอบคำา ถามเพือ การ
่
ประเมิน ค่า งาน
ขัน ตอนในโปรแกรมการประเมิน
้
ค่า งาน
• ก่อ นตอบคำา ถามทุก ครั้ง โปรแกรมจะขึน หน้า เอกสารสรุป งาน
้
เพือ ให้ม ีก ารปรับ ปรุง เอกสาร
่
สรุป งาน (Role Profile) ของตำา แหน่ง ที่ต ้อ งการประเมิน ไม่เ ช่น
นั้น โปรแกรมจะไม่ผ ่า น
ไปยัง คำา ถามเพื่อ ประเมิน ค่า งาน
• การตอบคำา ถามจำา เป็น ต้อ งอธิบ ายเหตุผ ลประกอบว่า ทำา ไม
ตำา แหน่ง งานที่ก ำา ลัง ประเมิน จึง ควรได้ร ับ
คะแนนแบบนี้ ไม่เ ช่น นั้น โปรแกรมจะไม่ผ ่า นไปยัง ข้อ ถัด ไป
• คำา ถามทั้ง หมด 20 คำา ถามจะถูก จัด เรีย งให้ส ลับ ที่ก น โดย
ั
อัต โนมัต ิ เพื่อ พยายามให้ผ ป ระเมิน ตอบ
ู้
ตามความเป็น จริง ที่ส ุด

20. ข้อ คำา ถามในการประเมิน ค่า งาน
ด้า นภาระความรับ ผิด ชอบ
(Accountability) บ ตำา แหน่ง
 ประเภทและระดั
ด้า นความรู้แ ละทัก ษะที่จ ำา เป็น ในงาน
(Know-How)ี่จ ำา เป็น ในงาน
 ความรู้ท
 ความรู้ ความสามารถ และทัก ษะในเชิง
เทคนิค
 ระดับ การศึก ษา
 ประสบการณ์ท ี่ต ้อ งการในงาน
 ลัก ษณะของการทำา งานเป็น ทีม
 การวางแผน
 การบริห ารจัด การ
 ลัก ษณะของมนุษ ยสัม พัน ธ์ท ี่จ ำา เป็น ในงาน

21. ข้อ คำา ถามในการประเมิน ค่า งาน
ด้า นการคิด และการตัด สิ(ต่อ ) ไ ขปัญ หา
น ใจแก้
(Problem-Solving) า หรับ การแก้ไ ขปัญ หา
 กรอบแนวคิด สำ
 อิส ระในการคิด
 การวิเ คราะห์ข ้อ มูล
 ความท้า ทายในงาน
ด้า นภาระความรับ ผิด ชอบ (Accountability)
 อิส ระในการทำา งาน
 การได้ร ับ อำา นาจในการทำา งาน
 อำา นาจในการตัด สิน ใจ
 ผลกระทบ
 ลัก ษณะของงาน
 วัต ถุป ระสงค์ห ลัก ของงาน

22. งานของ
กระทรวง
สาธารณสุข
1.องค์ป ระกอบหลัก ด้า นความรู้แ ละทัก ษะที่จ ำา เป็น ในงาน
•องค์ป ระกอบที่ 1 ความรอบรู้และชำานาญงาน
•องค์ป ระกอบที่ 2 การบริหารการจัดการ
•องค์ป ระกอบที่ 3 การสื่อสารและปฏิสัมพันธ์
2.องค์ป ระกอบด้า นการคิด และการตัด สิน ใจแก้ไ ขปัญ หา
•องค์ป ระกอบที่ 4 การปฏิบัติงานและการตัดสินใจแก้ไขปัญหา
•องค์ป ระกอบที่ 5 ความท้าทายในความคิดหรือความคิดสร้างสรรค์
3.องค์ป ระกอบด้า นภาระความรับ ผิด ชอบ
•องค์ป ระกอบที่ 6 อิสระในการปฏิบัติงาน
•องค์ป ระกอบที่ 7 ขอบเขตผลกระทบของงาน
•องค์ประกอบที่ 8 อำา นาจที่ไ ด้ร ับ /ขอบเขตความรับ ผิด ชอบ

23. เกณฑ์ก ารกำา หนดตำา แหน่ง กำา หนดค่า คะแนน
รวมในองค์ป ระกอบทั้ง
๘ องค์ป ระกอบ รวม ๑,๐๐๐ คะแนน และเกณฑ์
การกำา หนดระดับ ตำา แหน่ง แต่ล ะระดับ มีค ่า คะแนน
ดัง นี้
ตัง แต่ ๓๖๐ คะแนนขึ้น ไป
้ กำา หนด
เป็น ระดับ ๖
ตัง แต่ ๔๖๐ คะแนนขึ้น ไป
้ กำา หนด
เป็น ระดับ ๗
ตัง แต่ ๖๐๐ คะแนนขึ้น ไป
้ กำา หนด
เป็น ระดับ ๘
ตัง แต่ ๗๖๐ คะแนนขึ้น ไป
้ กำา หนด
เป็น ระดับ ๙

24. ความรอบรู้แ ละชำา นาญงาน (150
คะแนน)
อัน ดับ ความหมาย / สาระ คะแนน
A เป็นงานที่ต้องการความรู้ระดับพื้นฐานอาชีพและสั่งสมความชำานาญ 53
ในการทำางานอย่างเป็นระบบ
A+ มีความรอบรูและชำานาญงานสูงกว่าอันดับ A
้ 58
B- มีความรอบรูและชำานาญงานในอันดับ B แต่ปัจจัยบางประการยังไม่
้ 61
สมบูรณ์ที่จะพิจารณาอยูในอันดับ B
่
B เป็นงานที่ต้องการความรู้ทางวิชาชีพ มีทกษะเฉพาะด้านในทางปฏิบัติ
ั 68
ทัวไป
่
มีความรอบรูชำานาญการในกฎ ระเบียบ หลักการ สามารถกำาหนด
้
แนวคิดและระเบียบวิธีปฏิบัติงาน
B+ มีความรอบรูและชำานาญงานสูงกว่าอันดับ B
้ 75
C- มีความรอบรูและชำานาญงานในอันดับ C แต่ปัจจัยบางประการยังไม่
้ 80
สมบูรณ์ที่จะพิจารณาอยูในอันดับ C
่
C เป็นงานที่ต้องการความรอบรู้ ความเชี่ยวชาญในศาสตร์สาขาวิชาใน 89
สายอาชีพนั้นๆ รวมทัง กฎ ระเบียบ ทฤษฎี หลักการ มีทกษะเฉพาะ
้ ั
ด้าน และมีประสบการณ์สูง สามารถพัฒนากฎระเบียบ หลักเกณฑ์
แนวทางและระบบการทำางาน
C+ มีความรอบรูและชำานาญงานสูงกว่าอันดับ C
้ 98
D- มีความรอบรูและชำานาญงานในอันดับ D แต่ปัจจัยบางประการยังไม่
้ 104
สมบูรณ์
ทีจะพิจารณาอยู่ในอันดับ C
่

25. ริห ารการจัด การ (100 คะแนน)
อัน ดับ ความหมาย / สาระ คะแนน
A เป็นงานที่ต้องมีการจัดระเบียบงาน ติดตาม ตรวจสอบผลการปฏิบัติ 35
งาน
ตามขันตอนระเบียบงานและให้คำาปรึกษาแนะนำาผู้ปฏิบัติงานระดับ
้
ปฏิบัติการจำานวนหนึ่ง
A+ เป็นงานที่มีการบริหารการจัดการสูงกว่าอันดับ A 39
B- เป็นงานที่มีการบริหารการจัดการในอันดับ B แต่ปัจจัยบางประการ 41
ยังไม่สมบูรณ์ที่จะพิจารณาอยู่ในอันดับ B
B เป็นงานที่ต้องมีการวางแผน กำาหนดระเบียบวิธีการปฏิบัติงาน 46
ติดตาม ตรวจสอบผลการปฏิบัติงานตามแผนงาน และให้คำา
ปรึกษาแนะนำาแก่ผู้ปฏิบัติงานจำานวนหนึ่ง
เป็น งานทีม ีก ารบริห ารการจัด การสูง กว่า อัน ดับ B
่
B+ 50
C- เป็นงานที่มีการบริหารการจัดการในอันดับ C แต่ปัจจัยบางประการ 53
ยังไม่สมบูรณ์ที่จะพิจารณาอยู่ในอันดับ C
C เป็นงานที่ต้องมีการวางแผนงาน แผนเงิน แผนคน มีการจัดการ 59
และกำาหนดแผนงาน ระบบงาน สำาหรับงานหลักหลายด้านที่มี
ลักษณะความยุงยากซ้ับซ้้อนของงานต่างกัน แต่มีความสัมพันธ์
่
เกียวข้องกันและมีการตรวจสอบ ติดตาม รวมทั้งให้คำาปรึกษา
่
แนะนำาแก่ผู้ใต้บังคับบัญชาจำานวนมาก

26. D- เป็นงานที่มีการบริหารการจัดการในอันดับ D แต่ 69
ปัจจัยบางประการยังไม่สมบูรณ์ที่จะพิจารณาอยู่ใน
อันดับ D
D เป็นงานที่ต้องมีการวางแผนงาน แผนเงิน แผนคน มี 77
การจัดการและกำาหนดแผนงาน ระบบงาน สำาหรับ
งานหลักที่มีความหลากหลาย หลักวิชาการ เทคนิค
การปฏิบัติงาน และมีลกษณะความยุ่งยากซ้ับซ้้อน
ั
ของงานสูงมาก หรืองานหลักทีมีภารกิจและปริมาณ
่
งานสูงมาก และมีระบบ กระบวนการทำางานที่เป็น
ระบบต่อเนื่องสัมพันธ์กน และแสดงผลสัมฤทธิ์ของ
ั
งานได้โดยเบ็ดเสร็จ มีการควบคุม ตรวจสอบ มอบ
หมายงานบังคับบัญชาผู้ใต้บังคับบัญชาจำานวนมาก
D+ เป็น งานที่ม ก ารบริห ารการจัด การสูง กว่า อัน ดับ D
ี 85
E- เป็นงานที่มีการบริหารการจัดการในอันดับ E แต่ 90
ปัจจัยบางประการยังไม่สมบูรณ์ที่จะพิจารณาอยู่ใน
อันดับ E
E เป็นงานที่ต้องมีการควบคุม หรือกำากับประสาน 100
ติดตามผลงานตามแผนงานโครงการส่วนราชการ

27. สื่อ สารและปฏิส ัม พัน ธ์ (100 คะแนน)
อัน ดั ความหมาย / สาระ คะแน
บ น
A เป็นงานทีต้องใช้มนุษยสัมพันธ์ขั้นพืนฐาน
่ ้ 35
เพื่อการติดต่อประสานงานกับ
ผู้ร่วมงาน หรือหน่วยงานอื่นๆ ทีเกียวข้องหรือ
่ ่
ประชาชนผู้รับบริการ
A+ เป็นงานทีมการสือสารและปฏิสมพันธ์สูงกว่า
่ ี ่ ั 39
อันดับ A
B- เป็นงานทีมการสือสารและปฏิสมพันธ์ในอันดับ
่ ี ่ ั 41
B แต่ปัจจัยบางประการยัง
ไม่สมบูรณ์ที่จะพิจารณาอยูในอันดับ B
่
B เป็นงานทีต้องให้ข้อเสนอแนะข้อคิดเห็นแก่ผู้
่ 46
ปฏิบัติงาน มีการติดต่อประสานงานด้านข้อมูล
ให้ข้อมูลกับหน่วยงานและผู้มส่วนเกี่ยวข้องทัง
ี ้

28. B+ เป็นงานที่มการสื่อสารและปฏิสัมพันธ์สูงกว่าอันดับ B
ี 50
C- เป็นงานที่มการสื่อสารและปฏิสัมพันธ์ในอันดับ C แต่ปจจัย
ี ั 53
บางประการยัง
ไม่สมบูรณ์ที่จะพิจารณาอยู่ในอันดับ C
C เป็นงานที่ต้องใช้ทักษะในการชักจูงโน้มน้าวผูร่วมงาน ทั้ง
้ 59
ในระดับผูบงคับบัญชาและผูใต้บงคับบัญชารวมทั้งผู้มส่วน
้ ั ้ ั ี
เกี่ยวข้องทั้งภายในและภายนอกหน่วยงาน เพือให้เกิดผล
่
สัมฤทธิ์ของงาน และมีทักษะที่จะโน้มน้าวสร้างความเข้าใจ
ในประเด็นสำาคัญในการชักจูง เจรจาต่อรองกับผูทเกี่ยวข้อง
้ ี่
C+ เป็นงานที่มการสื่อสารและปฏิสัมพันธ์สูงกว่าอันดับ C
ี 65
D- เป็นงานที่มการสื่อสารและปฏิสัมพันธ์ในอันดับ D แต่ปจจัย
ี ั 69
บางประการยังไม่สมบูรณ์ที่จะพิจารณาอยู่ในอันดับ D
D เป็นงานที่ต้องใช้ทักษะในการกระตุ้นและชักจูง เจรจาต่อ 77
รองโน้มน้าวในการติดต่อสื่อสารกับผูอื่นทั้งภายในและ
้
ภายนอกหน่วยงานเพื่อสร้างความเข้าใจ ความร่วมมือใน
การดำาเนินการใดๆ หรือแก้ไขปัญหาในประเด็นยุทธศาสตร์
ของส่วนราชการ
D+ เป็นงานที่มการสื่อสารและปฏิสัมพันธ์สูงกว่าอันดับ D
ี 85
E- เป็นงานที่มการสื่อสารและปฏิสัมพันธ์ในอันดับ E แต่ปจจัย
ี ั 90

29. บัต ิง านและการตัด สิน ใจแก้ไ ขปัญ หา (100 คะแนน
อัน ดับ ความหมาย / สาระ คะแนน
A การปฏิบัตงานและการตัดสินใจอยู่ภายใต้ระเบียบแนวทางปฏิบัติ ระบบงานและ
ิ 35
มาตรฐานงานของหน่วยงาน
A+ การปฏิบัตงานและการตัดสินใจแก้ไขปัญหาสูงกว่าอันดับ A
ิ 39
B- การปฏิบัตงานและการตัดสินใจแก้ไขปัญหาในอันดับ B แต่ปัจจัยบางประการยัง
ิ 41
ไม่สมบูรณ์ทจะพิจารณาอยู่ในอันดับ B
ี่
B การปฏิบัตงานและการตัดสินใจอยู่ภายใต้วตถุประสงค์หลักของกอง โดยต้องใช้
ิ ั 46
วิชาการหรือวิชาชีพและประสบการณ์ในการตัดสินใจหรือการแก้ปัญหาในงานที่
รับผิดชอบให้เหมาะสมกับสถานการณ์
B+ การปฏิบัตงานและการตัดสินใจแก้ไขปัญหาสูงกว่าอันดับ B
ิ 50
C- การปฏิบัตงานและการตัดสินใจแก้ไขปัญหาในอันดับ C แต่ปัจจัยบางประการยัง
ิ 53
ไม่สมบูรณ์ทจะพิจารณาอยู่ในอันดับ C
ี่
C การปฏิบัตงานและการตัดสินใจอยู่ภายใต้วตถุประสงค์ แผนงาน โครงการของ
ิ ั 59
หน่วยงานระดับกอง/สูงกว่ากอง โดยต้องใช้วิชาการหรือวิชาชีพในการตัดสินใจ
กำาหนดกลยุทธ์การปฏิบัตงาน แผนปฏิบัตการ รวมทังการแก้ไขปัญหางานทียุ่ง
ิ ิ ้ ่
ยาก
C+ การปฏิบัตงานและการตัดสินใจแก้ไขปัญหาสูงกว่าอันดับ C
ิ 65
D- การปฏิบัตงานและการตัดสินใจแก้ไขปัญหาในอันดับ D แต่ปัจจัยบางประการยัง
ิ 69
ไม่สมบูรณ์ทจะพิจารณาอยู่ในอันดับ D ี่
D การปฏิบัตงานและการตัดสินใจภายใต้กรอบยุทธศาสตร์ของส่วนราชการระดับ
ิ 77
กรม โดยต้องใช้วิชาการหรือวิชาชีพ พร้อมทักษะการเป็นผู้นำาในการตัดสินใจ
กำาหนดกลยุทธ์การปฏิบัตงาน แผนปฏิบัตการรวมทังแก้ไขปัญหางานที่มความ
ิ ิ ้ ี
หลากหลายทังในเนื้อหา เทคนิค วิชาการ กระบวนการของงาน
้
D+ การปฏิบ ัต ิง านและการตัด สิน ใจแ ก้ไ ขปัญ หาสูง กว่า อัน ดับ D 85

30. ายในความคิด หรือ ความคิด สร้า งสรรค์ (150 คะแนน)
อัน ดับ ความหมาย/สาระ คะแนน
A เป็นงานทีตองใช้ความคิดริเริ่มบ้าง และมีการคิดวิเคราะห์ในการปฏิบัตงาน
่ ้ ิ 53
A+ ความท้าทายในความคิดหรือความคิดสร้างสรรค์สงกว่าอันดับ A
ู 58
B- ความท้าทายในความคิดหรือความคิดสร้างสรรค์ในอันดับ B แต่ปัจจัยบางประการยัง 61
ไม่สมบูรณ์ทจะพิจารณาอยู่ในอันดับ B
ี่
B เป็นงานทีมปัญหาซ้ึ่งต้องแก้ไขค่อนข้างบ่อย ต้องใช้ความคิดริเริ่มสร้างสรรค์ ค้นหา
่ ี 68
แนวทางใหม่ในการทำางาน
B+ ความท้าทายในความคิดหรือความคิดสร้างสรรค์สงกว่าอันดับ B
ู 75
C- ความท้าทายในความคิดหรือความคิดสร้างสรรค์ในอันดับ C แต่ปัจจัยบางประการยัง 80
ไม่สมบูรณ์ทจะพิจารณาอยู่ในอันดับ C
ี่
C เป็นงานทีตองใช้ความคิด ประสบการณ์ ความชำานาญ และประยุกต์ใช้ความรู้ ทักษะ
่ ้ 89
ในการวิเคราะห์และตัดสินใจเลือกทางเลือกทีเหมาะสมในสถานการณ์ทมความหลาก
่ ี่ ี
หลาย
C+ ความท้าทายในความคิดหรือความคิดสร้างสรรค์สงกว่าอันดับ C
ู 98
D- ความท้าทายในความคิดหรือความคิดสร้างสรรค์ในอันดับ D แต่ปัจจัยบางประการยัง 104
ไม่สมบูรณ์ทจะพิจารณาอยู่ในอันดับ D
ี่
D เป็นงานทีตองใช้ทกษะ การคิดวิเคราะห์และตีความ และการคิดเชิงสร้างสรรค์ รวมทัง
่ ้ ั ้ 115
การใช้ดุลยพินิจในการตัดสินใจเลือกทางเลือกทีดีทสดในสถานการณ์/ปัญหาทียุ่ง
่ ี่ ุ ่
ยาก ซ้ับซ้้อนหรือปัญหาทีไม่เคยเกิดมาก่อน และพัฒนาแนวคิดและวิธีการใหม่
่
D+ ความท้าทายในความคิดหรือความคิดสร้างสรรค์สงกว่าอันดับ Dู 127
E- ความท้าทายในความคิดหรือความคิดสร้างสรรค์ในอันดับ E แต่ปัจจัยบางประการยัง 135
ไม่สมบูรณ์ทจะพิจารณาอยู่ในอันดับ E
ี่
E เป็นงานที่ตองใช้ทกษะ การคิดวิเคราะห์เชิงสร้างสรรค์เพื่อพัฒนาแนวคิดใหม่ๆ หรือ
้ ั 150
วิธีการใหม่ๆ ให้เกิดความก้าวหน้าขององค์ความรู้ทสามารถนำามาปรับใช้ให้เกิดผลใน
ี่

31. ในการปฏิบ ัต ิง าน (100 คะแนน)
อัน ดับ ความหมาย / สาระ คะแนน
A เป็นงานทีมีอิสระในระดับผลสัมฤทธิ์เชิงปฏิบัติการ โดยดำาเนินการตามขั้น
่ 35
ตอนหรือข้อปฏิบัติที่กำาหนดไว้เป็นมาตรฐาน หรือเป็นการปฏิบัติงานตามคำา
สั่ง มีการควบคุม กำากับ ตรวจสอบในส่วนของความก้าวหน้าและผลงาน
ตามทีได้รับมอบหมาย
่
A+ ความอิสระในการปฏิบัติงานสูงกว่าอันดับ A 39
B- ความอิสระในการปฏิบัติงานในอันดับ B แต่ปัจจัยบางประการยังไม่ 41
สมบูรณ์
ที่จะพิจารณาอยูในอันดับ B
่
B เป็นงานทีมีอิสระในระดับผลสัมฤทธิ์เชิงปฏิบัติการ โดยดำาเนินการตาม
่ 46
แนวทางหรือหลักเกณฑ์ภายใต้คำาแนะนำาในบางกรณี แต่สามารถปรับปรุง
เปลี่ยนแปลงได้บ้างตามความเหมาะสมในสถานการณ์นั้นๆ ได้ มีการ
ตรวจสอบในส่วนของความก้าวหน้าและผลงานตามทีได้รับมอบหมาย
่
B+ ความอิสระในการปฏิบัติงานสูงกว่าอันดับ B 50
C- ความอิสระในการปฏิบัติงานในอันดับ C แต่ปัจจัยบางประการยังไม่ 53
สมบูรณ์
ที่จะพิจารณาอยูในอันดับ C
่
C เป็นงานทีมีอิสระในระดับผลสัมฤทธิ์เชิงบริหารจัดการ โดยดำาเนินการตาม
่ 59
ที่ได้กำาหนดทิศทางไว้เฉพาะภายใต้ภารกิจของส่วนราชการ มีอิสระในการ
บริหารจัดการ ให้คำาแนะนำา กำากับตรวจสอบของหน่วยงาน โดยมีการ
ควบคุม ตรวจสอบผลงานในระดับผลสัมฤทธิ์
C+ ความอิสระในการปฏิบัติงานสูงกว่าอันดับ C 65
D- ความอิสระในการปฏิบัติงานในอันดับ D แต่ปัจจัยบางประการยังไม่ 69

32. D+ ความอิสระในการปฏิบัติงานสูงกว่าอันดับ D 85
E- ความอิสระในการปฏิบัติงานในอันดับ E แต่ 90
ปัจจัยบางประการยังไม่สมบูรณ์
ทีจะพิจารณาอยูในอันดับ E
่ ่
E เป็นงานทีมอิสระในระดับผลสัมฤทธิ์เชิงกลยุทธ์
่ ี 100
โดยมีการกำาหนดแนวทางอย่างกว้าง สามารถ
ปฏิบัติงานเป็นอิสระในการกำาหนดกลยุทธ์การ
ปฏิบัติงาน และปรับเปลี่ยนแนวทางการดำาเนิน
การในระดับยุทธศาสตร์ของส่วนราชการระดับ
กรม และนโยบายของส่วนราชการระดับ
กระทรวง

33. ขตผลกระทบ ของงาน (150 คะแนน)
อัน ดับ ความหมาย / สาระ คะแนน
A การดำาเนินงานส่งผลกระทบบางส่วนต่อการบรรลุวัตถุประสงค์ตาม 53
ภารกิจหลักของหน่วยงานระดับกอง
A+ ขอบเขตผลกระทบของงานสูงกว่าอันดับ A 58
B- ขอบเขตผลกระทบของงานในอันดับ B แต่ปัจจัยบางประการยังไม่ 61
สมบูรณ์ที่จะพิจารณาอยู่ในอันดับ B
B การดำาเนินงานส่งผลกระทบต่อการบรรลุวัตถุประสงค์ตามภารกิจหลัก 68
ของหน่วยงานระดับกอง/สูงกว่ากอง
B+ ขอบเขตผลกระทบของงานสูงกว่าอันดับ B 75
C- ขอบเขตผลกระทบของงานในอันดับ C แต่ปัจจัยบางประการยังไม่ 80
สมบูรณ์
ทีจะพิจารณาอยู่ในอันดับ C
่
C การดำาเนินงานส่งผลกระทบโดยตรงต่อการบรรลุวัตถุประสงค์ตาม 89
ภารกิจหลักของหน่วยงานระดับกอง/สูงกว่ากอง หรือส่งผลต่อผลการ
ดำาเนินงานโดยรวมของหน่วยงาน
C+ ขอบเขตผลกระทบของงานสูงกว่าอันดับ C 98
D- ขอบเขตผลกระทบของงานในอันดับ D แต่ปัจจัยบางประการยังไม่ 104
สมบูรณ์ที่จะพิจารณาอยู่ในอันดับ D
D การดำาเนินงานส่งผลกระทบโดยตรงต่อการบรรลุวัตถุประสงค์ตาม 115
ภารกิจหลักและการวางกลยุทธ์ของกรม
D+ ขอบเขตผลกระทบของงานสูงกว่าอันดับ D 127
E- ขอบเขตผลกระทบของงานในอันดับ E แต่ปัจจัยบางประการยังไม่ 135

34. ได้ร ับ /ขอบเขตความรับ ผิด ชอบ (150 คะแนน
อัน ดั ความหมาย/สาระ คะแน
บ น
A มีอำานาจในการมอบหมายงาน ควบคุม ตรวจ 53
สอบ ผลงานของเจ้าหน้าทีภายใต้บังคับบัญชา
่
จำานวนหนึง มีระเบียบแนวทางปฏิบัติงานที่
่
กำาหนดเป็นมาตรฐานของหน่วยงาน
A+ อำานาจทีได้รับหรือขอบเขตความรับผิดชอบสูง
่ 58
กว่าอันดับ A
B- อำานาจทีได้รับหรือขอบเขตความรับผิดชอบใน
่ 61
อันดับ B แต่ปัจจัยบางประการยังไม่สมบูรณ์ทจะ
ี่
พิจารณาอยู่ในอันดับ B
B มีอำานาจในการมอบหมายงาน ตัดสินใจ แก้ 68
ปัญหาตามแนวทางทีหน่วยงานกำาหนดไว้กว้าง
่
ๆ และควบคุม ตรวจสอบ ผลงานของเจ้าหน้าที่

35. C มีอำานาจในการวางแผนกำาหนดแนวทางการทำางานตามแผน 89
ปฏิบัติการตาม นโยบายของหน่วยงานมอบหมายงาน และ
ควบคุม กำากับ ตรวจสอบ รวมทั้ง
ใช้ดุลยพินิจในแก้ไขปัญหางานที่มีลักษณะเป็นงานยุ่งยาก แก่เจ้า
หน้าที่ผู้อยู่
ใต้บังคับบัญชาจำานวนหนึ่ง
C+ อำานาจที่ได้รับหรือขอบเขตความรับผิดชอบสูงกว่าอันดับ C 98
D- อำานาจที่ได้รับหรือขอบเขตความรับผิดชอบในอันดับ D แต่ปัจจัย 104
บางประการยังไม่สมบูรณ์ที่จะพิจารณาอยู่ในอันดับ D
D มีอำานาจในการวางแผน กำาหนดแนวทางการทำางานตามแผน 115
ปฏิบัติการ นโยบายของหน่วยงาน มอบหมายและควบคุม กำากับ
ตรวจสอบ รวมทั้งใช้ดุลยพินิจในการตัดสินใจแก้ไขปัญหางานที่
มีลักษณะงานของภารกิจหลักที่สำาคัญ หรือภารกิจหลักที่มีความ
ยุงยาก ซ้ับซ้้อนมากและมีผลกระทบต่อความสำาเร็จ ของงานตาม
่
แผนปฏิบัติการ / ยุทธศาสตร์ของหน่วยงาน ระดับกรม
D+ อำานาจที่ได้รับหรือขอบเขตความรับผิดชอบสูงกว่าอันดับ D 127
E- อำานาจที่ได้รับหรือขอบเขตความรับผิดชอบในอันดับ E แต่ปัจจัย 135
บางประการยังไม่สมบูรณ์ที่จะพิจารณาอยู่ในอันดับ E
E มีอำานาจในการวางแผนกลยุทธ์ กำาหนดแผนปฏิบัติการ ตาม 150
นโยบายยุทธศาสตร์ของหน่วยงานระดับกระทรวง มอบหมายและ
ควบคุม กำากับตรวจสอบการปฏิบัติหน่วยงานในความรับผิดชอบ

36. หลัก เกณฑ์ก ารประเมิน ค่า งาน
สำา หรับ ตำา แหน่ง ที่ไ ม่ใ ช่ล ัก ษณะ
บริห ารและบัง คับ บัญ ชา

37. องค์ประกอบที่ 1 ความรอบรู้และชำานาญงาน
(200 คะแนน)
องค์ประกอบที่ 2 การบริหารการจัดการ
(100 คะแนน)
องค์ประกอบที่ 3 การสื่อสารและปฏิสัมพันธ์ (100
คะแนน)
องค์ป ระกอบด้า นการคิด และการตัด สิน ใจแก้ไ ข
ปัญ หา
องค์ประกอบที่ 4 การปฏิบัติงานและการตัดสินใจแก้ไข
ปัญหา (100 คะแนน)
องค์ประกอบที่ 5 ความท้าทายในความคิดหรือความคิด
สร้างสรรค์ (150 คะแนน)
องค์ป ระกอบด้า นภาระความรับ ผิด ชอบ
องค์ประกอบที่ 6 อิสระในการปฏิบัติงาน (100
คะแนน)
องค์ประกอบที่ 7 ขอบเขตผลกระทบของงาน

38. คำา ที่ค วรเขีย นนำา หน้า กิจ กรรมหลัก
ระดับ บริห าร ระดับ จัด การ/บัง คับ บัญ ชา ระดับ ปฏิบ ัต ิก าร
 พัฒ นา (Develop)  วิเ คราะห์ (Analyze)  ตรวจสอบ (Check)
 นำา (Direct)  ประเมิน (Assess)  เปรีย บเทีย บ
 จัด ตั้ง (Establish)  กระตุ้น (Enforce) (Compare)
 ควบคุม (Control)  ประเมิน (Evaluate)  กระจาย (Distribute)
 วางแผน (Plan)  พยากรณ์ (Forecast)  รวบรวม (Collect)
 บริห าร (Manage)  ระบุ (Identify/Specify)  ปฏิบ ัต ิ (Operate)
 ปฏิบ ัต ิ (Implement)  ส่ง (Submit)
 ปรับ ปรุง (Improve)  ผลิต (Produce)
 เพิ่ม (Increase)  รายงาน (Report)
 ลด (Decrease)  ติด ต่อ (Contact)
 รัก ษา (Maintain)
 ติด ตาม
(Monitor/Follow up)
 เสนอ (Propose)
 จัด ทำา (Set)
 ทบทวน (Review)
 ติด ตั้ง (Install)

39. คำา ที่ค วรเขีย นนำา หน้า กิจ กรรมหลัก
ระดับ บริห าร ระดับ จัด การ/บัง คับ บัญ ชา ระดับ ปฏิบ ัต ิก าร
 พัฒ นา (Develop)  วิเ คราะห์ (Analyze)  ตรวจสอบ (Check)
 นำา (Direct)  ประเมิน (Assess)  เปรีย บเทีย บ
 จัด ตั้ง (Establish)  กระตุ้น (Enforce) (Compare)
 ควบคุม (Control)  ประเมิน (Evaluate)  กระจาย (Distribute)
 วางแผน (Plan)  พยากรณ์ (Forecast)  รวบรวม (Collect)
 บริห าร (Manage)  ระบุ (Identify/Specify)  ปฏิบ ัต ิ (Operate)
 ปฏิบ ัต ิ (Implement)  ส่ง (Submit)
 ปรับ ปรุง (Improve)  ผลิต (Produce)
 เพิ่ม (Increase)  รายงาน (Report)
 ลด (Decrease)  ติด ต่อ (Contact)
 รัก ษา (Maintain)
 ติด ตาม
(Monitor/Follow up)
 เสนอ (Propose)
 จัด ทำา (Set)
 ทบทวน (Review)
 ติด ตั้ง (Install)

40. เมื่อ ไหร่ต ้อ งมีก ารประเมิน
ค่า งาน
มีก ารกำา หนดตำา แหน่ง ขึ้น
ใหม่ใ นหน่ว ยงาน
หน้า ที่ค วามรับ ผิด ชอบและคุณ ภาพงาน
ของตำา แหน่ง เปลี่ย นไป