Econom.s9

1. ДОТООДЫН НИЙТ БҮТЭЭГДЭХҮҮН
I. Тест
1. Аль нь зөв бэ?
а. ДНБ - Элэгдэл хорогдол = ДЦБ
б. ДЦБ - Элэгдэл, хорогдол = ҮНБ
в. ДНБ + ҮНБ = Элэгдэл, хорогдол
г.ҮНБ – ДНБ = Элэгдэл, хорогдол
2. ДНБ-ий хамгийн том бүрдэл хэсэг нь:
а. Хөрөнгө оруулалт
б. Засгийн газрын зарлага
в. Цэвэр экспорт
г. Хэрэглээний зардал
3. Аль нь ДНБ-ий бүрэлдэхүүнд тооцогддоггүй вэ?
а. Нийгмийн хамгааллын зардал
б. Зам барихад Засгийн газраас гаргасан зардал
в.Онгоцны билет худалдан авахад гарсан зардал
г. Офисын барилга барихад гарсан компанийн зардал
4. Аль нь хөрөнгө оруулалтад хамаарах вэ?
а. Шинэ үйлдвэр худалдан авах
б. Худалдан авсан Женко тур ХК-ын 100ш хувьцаа
в.Худалдаж авсан 10 жилийн өмнө ашиглалтад орсон хуучин барилга
г. Иргэдийн худалдан авсан урт хугацаат бонд
5. Хувийн орлого гэж юу вэ?
а. Жилд үйлдвэрлэсэн бүтээгдэхүүн, ажил үйлчилгээний өртөг
б. Тухайн жилийн туршид авсан өрхийн нийт орлого
в. Татвар төлсний дараах өрхийн орлого
г. Аливаа улс оронд байгаа хувийн эх сурвалжаас олсон бүх хуримтлал
д. ҮНБ-ээс элэгдэл, хорогдлыг хасаад үлдэх хэсэг
6. Доор дурдсан зүйлсээс аль нь ҮНБ-д орох вэ? ҮНБ-ийг бүрдүүлэх вэ?
а. Гэрийн эзэгтэйн ажил, үйлчилгээ
б. Хөршөөсөө хуучин машиныг нь худалдан авах
в. Брокероос шинэ хувьцааг худалдан авах
г. Орон нутгийн номын дэлгүүрт байгаа шинэ сурах бичгийн өртөг
д. Пүүсээс облигаци худалдан авах
7. Хэрэглэсэн капиталын өртөг гэж юу вэ?
а. Цэвэр хөрөнгө оруулалт
б. Цэвэр гадаадын хөрөнгө оруулалт
в. Элэгдэл, хорогдол
г. Хэрэглээний зүйлсийг худалдан авахад зарцуулж болохгүй хөрөнгө
д. Хувийн хэрэгцээг хангахад зориулагддаг хөрөнгө
8. Хэрэв үндэсний орлогоос пүүсийн ашгийн татвар, нийгмийн даатгалын шимтгэл, үл
хуваарилагдах ашгийг суутгаад үлдэх хэсэг дээр цэвэр шилжих төлбөрийг нэмбэл тэр нь:
а. Хувийн орлого
б. Элэгдэл, хорогдол
в. Үндэсний нийт бүтээгдэхүүн
г. Үндэсний цэвэр бүтээгдэхүүн
д. Татвар төлсний дараах цэвэр орлого болно.
9. Шилжих төлбөр гэж юу вэ?

2. а. Өрхийн аж ахуйгаас нийлүүлж буй бараа, үйлчилгээтэй холбоогүйгээр тэдэнд төлж буй төлбөр
б. Засгийн газраас зөвхөн хувь хүнд төлж буй төлбөр
в. Үндэсний орлогод ороогүй бусад орлого
г. a,б,в-д заасан бүх төлбөрүүд
д. Өмнөх бүх хариулт буруу
10. Дараах цогцолбор үзүүлэлтүүдээс алийг нь үндэсний орлогын хэмжээг тодорхойлоход
оролцуулахгүй вэ?
а. Пүүсийн ашиг
б. Шилжих төлбөр
в. Зээлийн хүү
г. Рент
д. Цалин
11.ҮНБ ба ҮЦБ-ий үндэсний тооцоонд “Хөрөнгө оруулалт” гэсэн ойлголт нь:
а. Улсын үйлдвэр аж ахуйн газарт бүтээгдсэн бүтээгдэхүүн
б. Хувьцаа худалдан авах
в. Жилийн эцсийн нөөцийн өсөлт
г. Хэрэглэгчдийн худалдан авсан жилийн эцэст бүрэн хэрэглэгдээгүй бүх бүтээгдэхүүн
д. Өмнөх бүх хариулт буруу
12. ҮНБ-г зардлаар тооцоход дараах хэмжигдэхүүнүүдээс аль нь орохгүй вэ?
а. Нийт хөрөнгө оруулалт
б. C+I+G (C-хэрэглэгчийн зардал, I-хөрөнгө оруулалт, G-улсын зарлага)
в. Цэвэр экспорт
г. Бараа үйлчилгээг улсаас худалдаж авах зардал
д. Цалин
13. Доорх тооцоонуудын алинд нь хувийн хөрөнгө оруулалтыг оруулж тооцдог вэ?
а. ҮНБ-г орлогоор тооцоход
б. ҮНБ-г зардлаар тооцоход
в. ҮЦБ-г зардлаар тооцоход
г. Эцсийн орлогыг тооцоход
д. Хувийн орлогыг тооцоход
14. Дараах хамаарлуудаас аль нь зөв бэ ?
а. Нийт хөрөнгө оруулалт = цэвэр хөрөнгө оруулалт + элэгдэл
б. Капиталын хэрэглээ = цэвэр хөрөнгө оруулалт - элэгдэл
в. Цэвэр хөрөнгө оруулалт = нийт хөрөнгө оруулалт + элэгдэл
г. Элэгдэл = цэвэр хөрөнгө оруулалт - капиталын хэрэглээ
15.Хэрвээ нэрлэсэн үндэсний нийт бүтээгдэхүүн хэмжээ ба үнийн төвшин хоѐул өссөн гэвэл:
а. Бодит ҮНБ өөрчлөгдөхгүй
б. Бодит ҮНБ-ий өсөлт үнийн төвшний өсөлтөөс бага байна
в. Бодит ҮНБ буурсан
г. Эдгээр мэдээлэл бодит ҮНБ-ий өөрчлөлтийг тодорхойлоход хангалтгүй
д. Өмнөх бүх хариулт буруу
16. Нэг хүнд ногдох бодит ДНБ - ийг дараах аргаар тооцдог.
а. Нийт хүн амын тоог ДНБ-нд хуваах замаар
б. Бодит ДНБ-ийг нийт хүн амын тоонд хуваах замаар
в. Нийт хүн амын тоон дээр ДНБ-ийг нэмэх замаар
г. ДНБ- ийг хүн амын тоогоор үржүүлэх замаар
17. Нэрлэсэн ДНБ ямар үнээр илэрхийлэгддэг вэ?
а. Дэлхийн зах зээлийн үнээр
б. Экспортын үнээр
в. Тухайн жилийн үнээр

3. г. Суурь оны үнээр
18. Зардлын болон орлогын аргаар тооцсон ДНБ- ий үзүүлэлтүүд нь:
а. Тэнцүү
б. Орлогоор тооцсон нь зарлагаар тооцсоноосоо их
в. Зарлагаар тооцсон нь орлогоор тооцсоноосоо их
г. хоорондын харьцаа нь инфляцийн түвшнээс хамаардаг
19. Доорх хүснэгтийн өгөгдлийг ашиглан ДНБ – ийг тооцно уу ?
Үзүүлэлтүүд Сая доллар
Хувийн хэрэглээний зардал 80
Засгийн газрын бараа, үйлчилгээний
худалдан авалт
30
Цэвэр татвар 35
Хувийн нийт хөрөэнгө оруулалт 20
Бараа, үйлчилгээний импорт 10
Бараа, үйлчилгээний экспорт 20
а. 185 сая доллар
б. 195 сая доллар
в. 140 сая доллар
г. 145 сая доллар
20. 2015 онд А улсын импорт экспорттой тэнцүү, ДНБ 500 сая доллар, хэрэглээний зардал 380 сая
доллар, хөрөнгө оруулалт 20 сая доллар байжээ. Засгийн газрын зардал нь
а. Тэг
б. 100 сая доллар
в. 500 сая доллар
г. 900 сая доллар
II.Бодлого
1.
Үйлдвэрлэлийн үе шат Бүтээгдэхүүний
зах зээлийн өртөг
$
Завсрын
бүтээгдэхүүний өртөг $
Нэмэгдэл өртөг$
Түүхий эд 10
Ээрмэл 18
Ноосон давуу 36
Ноосон давуун цамц 44
Худалдан борлуулах
газар
50
1. Хүснэгтийг нөхнө үү
2. Давхарсан тооцоо гэж юу вэ ?
3. Завсрын ба эцсийн бүтээгдэхүүний гэж юу вэ ?
4. Эцсийн бүтээгдэхүүний өртөг , нэмэгдэл өртгийг харьцуулж үздэгийн учир юу вэ ?
2. Зээлийн хүү 12, нийт хөрөнгө оруулалт 55, цалин 218, корпорацийн ашиг 113, шууд бус татвар
22, түрээсийн төлбөр 20, корпорацийн ашгийн татвар 50, цэвэр экспорт 11, засгийн газрын
хэрэглээ 90, цэвэр хөрөнгө оруулалт 45, өмчийн орлого 21, төрийн өмчийн үйлдвэрүүдэд
үзүүлэх цэвэр мөнгөн тусламж 2, шилжих төлбөр, 23, хэрэглээний зарлага 260 бол ДНБ-ийг
орлого, зарлагаар тооц. Үндэсний орлогыг ол. /үзүүлэлтүүд бүгд тэрбум төгрөгөөр өгөгдсөн/

4. 3. Улс орны эдийн засгийн хөгжлийн үр дүнгийн үзүүлэлтүүд дараах байдлаар өгөгджээ (тэрбум
$):
Хувийн хэрэглээний зардал---------------------------------------------------------------- 245
Гадаадынхны бүтээсэн цэвэр орлого----------------------------------------------------- 4
Шилжих төлбөр--------------------------------------------------------------------------------- 12
Рент------------------------------------------------------------------------------------------------ 14
Биет капиталын элэгдэл------------------------------------------------------------------------ 27
Нийгмийн даатгалын шимтгэл--------------------------------------------------------------- 20
Хүүгийн орлого----------------------------------------------------------------------------------- 13
Өмчийн орлого------------------------------------------------------------------------------------ 33
Цэвэр экспорт-------------------------------------------------------------------------------------- 11
Ногдол ашиг-----------------------------------------------------------------------------------------16
Цалин-----------------------------------------------------------------------------------------------223
Шууд бус татвар---------------------------------------------------------------------------------- 18
Корпорацийн хуваарилагдаагүй ашиг----------------------------------------------------- 21
Хувь хүний орлогын албан татвар---------------------------------------------------------- 26
Корпорацийн ашгийн татвар------------------------------------------------------------------ 19
Корпорацийн ашиг------------------------------------------------------------------------------- 56
Улсын худалдан авалт------------------------------------------------------------------------- 72
Дотоодын хувийн цэвэр хөрөнгө оруулалт---------------------------------------------- 33
Хувийн хадгаламж------------------------------------------------------------------------------- 20
Өгөгдлүүдийг ашиглан:
а. ДНБ- ийг зардлын болон орлогын аргаар тооц.
б. ДЦБ, үндэсний орлого, хувийн орлого, мэдэж зарцуулах орлого гэсэн үзүүлэлтүүдийг
тооц.
4. Ноогдол ашиг 80, хэрэглээ 580, цалин 430, шууд бус татвар 50, засгийн газрын зардал 250, хөрөнгө
оруулалт 150, цэвэр хөрөнгө оруулалт 90, өмчийн орлого 40,цэвэр экспорт 100, зээлийн хүү 100,
түрээсийн төлбөр 70, ашгийн татвар 102, хуваарилагдаагүй ашиг 148 бол
a. ДНБ – ийг орлого, зарлагаар тооц
b. ДЦБ, ҮО – ийг тооц
5. М улсын макро эдийн засгийн үзүүлэлтүүд дараах байдалтай байв.
Үзүүлэлтүүд Дүн ,тэрбум $
1. Хэрэглээний зардлууд:
А. Удаан эдэлгээтэй бараа бүтээгдэхүүн 180
Б. Өдөр тутмын хэрэглээний бараа бүтээгдэхүүн 481
В. Үйлчилгээнүүд 551
2. Корпорацийн ашиг 140
3. Нийт хөрөнгө оруулалт (ХО):
А. Бизнесийн тогтмол ХО 185

5. Б. Барилга байгууламж, орон сууцны ХО 91
В. Үйлдвэрийн газрын нөөцийн ХО 18
4. Цалин хөлс 1156
5. Pент 25
6. Бизнесийн шууд бус татвар 172
7. Бүтээгдэхүүн үйлчилгээний цэвэр экспорт:
А. Экспорт 175
Б. Импорт 186
8. Засгийн газрын худалдан авалт:
А. Төвлөрсөн төсвийн 145
Б. Орон нутгийн 250
9. Хувийн татварууд 228
10. Хүүгийн орлого 101
11. Элэгдэл хорогдлын шимтгэл 197
12. Өмчийн орлого 99
a. Хүснэгтэн дэх дутуу үзүүлэлтүүд буюу C, I, G, NX-ын хэмжээг ол.
b. ДНБ-ийг орлого ба зарлагын аргаар тооц.
c. ДЦБ, ҮО хэд вэ?