9789740335535

1. 1
เรื่องน่ารู้ส�ำหรับครูเด็กพิเศษ
• ความหมายของเด็กพิเศษ
• ประเภทของเด็กพิเศษ
• กฎหมายเกี่ยวกับเด็กพิเศษ
บทที่

2. ท�ำอย่างไรเมื่อได้สอนเด็กพิเศษ2
ความหมายของเด็กพิเศษ
เด็กพิเศษ เป็นค�ำสั้น ๆ ที่มาจากค�ำเต็ม ๆ ว่า เด็กที่มีความ
ต้องการพิเศษ หรืออาจใช้ค�ำอื่นที่มีความหมายท�ำนองเดียวกัน เช่น ผู้เรียน
ลักษณะพิเศษ
พระราชบัญญัติศาลเยาวชนและครอบครัวและวิธีพิจารณาคดี
เยาวชนและครอบครัว พ.ศ. 2553 บัญญัติไว้ในมาตรา 4 ว่า “เด็ก”
หมายความว่า บุคคลอายุยังไม่เกินสิบห้าปีบริบูรณ์
อนุสัญญาว่าด้วยสิทธิเด็ก “เด็กหมายถึงมนุษย์ทุกคนที่มีอายุ
ต�่ำกว่า 18 ปี ซึ่งมีความหมายเช่นเดียวกับที่บัญญัติไว้ใน พระราชบัญญัติ
คุ้มครองเด็ก พ.ศ. 2546 มาตรา 4 ที่ว่า “เด็ก” หมายความว่า บุคคล
ซึ่งมีอายุต�่ำกว่าสิบแปดปีบริบูรณ์ แต่ไม่รวมถึงผู้ที่บรรลุนิติภาวะโดยการ
สมรส ตามความหมายนี้ก็คือ ผู้มีอายุต�่ำกว่า 18 ถ้ายังไม่สมรสเรียก
“เด็ก” ทั้งหมด
ส่วนในพระราชบัญญัติส่งเสริมและพัฒนาคุณภาพชีวิตคนพิการ
พ.ศ. 2550 ปรากฏค�ำอธิบายความหมายของคนพิการไว้ดังนี้
“คนพิการ” หมายความว่า บุคคลซึ่งมีข้อจ�ำกัดในการปฏิบัติ
กิจกรรมในชีวิตประจ�ำวันหรือเข้าไปมีส่วนร่วมทางสังคม เนื่องจากมีความ
บกพร่องทางการเห็น การได้ยิน การเคลื่อนไหว การสื่อสาร จิตใจ อารมณ์
พฤติกรรม สติปัญญา การเรียนรู้ หรือความบกพร่องอื่นใด ประกอบกับมี
อุปสรรคในด้านต่าง ๆ และมีความจ�ำเป็นเป็นพิเศษที่จะต้องได้รับความ
ช่วยเหลือด้านหนึ่งด้านใด เพื่อให้สามารถปฏิบัติกิจกรรมในชีวิตประจ�ำวัน
หรือเข้าไปมีส่วนร่วมทางสังคมได้อย่างบุคคลทั่วไป
ส่วนค�ำที่เกี่ยวข้องกับค�ำว่า “พิเศษ” มาจากค�ำ “มีความต้องการ
พิเศษ” องค์การอนามัยโลก (WHO) ได้อธิบายเกี่ยวกับขอบเขตของ
ความต้องการพิเศษไว้ใน Disability Quarterly (1980: 3) ไว้ 3 ประการ
ดังนี้

3. เรื่องน่ารู้ส�ำหรับครูเด็กพิเศษ 3
1. ความบกพร่อง (Impairment) หมายถึง มีการสูญเสียหรือ
มีความผิดปกติของจิตใจ หรือสรีระหรือโครงสร้างและหน้าที่ของร่างกาย
2. ไร้สมรรถภาพ (Disability) หมายถึง การมีข้อจ�ำกัดใด ๆ หรือ
การขาดความสามารถอันเป็นผลมาจากความบกพร่อง จนไม่สามารถกระท�ำ
กิจกรรมในลักษณะหรือภายในขอบเขตที่ถือว่าปกติส�ำหรับมนุษย์ได้
3. ความเสียเปรียบ (Handicap) หมายถึง การมีความจ�ำกัด
หรืออุปสรรคกีดกั้นอันเนื่องมาจากความบกพร่อง และการไร้สมรรถภาพ
ที่จ�ำกัดหรือขัดขวางจนท�ำให้บุคคลไม่สามารถบรรลุการกระท�ำตามบทบาท
ปกติของเขาได้ส�ำเร็จ
จึงพอสรุปได้ว่า เด็กพิเศษ หมายถึง บุคคลที่มีอายุต�่ำกว่า 18 ปี
ที่มีลักษณะแตกต่างจากเด็กปกติทั่วไปในด้านร่างกาย สติปัญญา อารมณ์
หรือสังคม ซึ่งมีความต้องการจ�ำเป็นที่จะต้องได้รับความช่วยเหลือเป็น
พิเศษด้านใดด้านหนึ่ง เพื่อให้ได้รับการพัฒนา สามารถเรียนรู้ และปฏิบัติ
กิจกรรมในชีวิตประจ�ำวัน ตลอดจนด�ำรงตนอยู่ในสังคมได้อย่างเต็มที่ตาม
ศักยภาพของแต่ละบุคคล
ส�ำหรับความหมายของ “การศึกษาพิเศษ” มีผู้อธิบายไว้หลาก
หลาย จึงจะขอยกมาเป็นตัวอย่างไว้พอสังเขปดังนี้
องค์การยูเนสโก (UNESCO, 2006) อธิบายความหมายของการ
จัดการศึกษาพิเศษไว้ว่า หมายถึง การจัดการศึกษาและบริการสนับสนุน
ให้กับบุคคลที่มีความต้องการทางการศึกษาพิเศษเป็นพิเศษ ซึ่งครอบคลุม
บุคคลที่มีความบกพร่องหรือพิการ และบุคคลที่มีปัญหาหรือประสบความ
ล้มเหลวในการเรียนด้วยรูปแบบและวิธีการจัดการศึกษา
ส่วนความหมายของ การศึกษาพิเศษ หรือที่เรียกว่า การศึกษา
ส�ำหรับผู้มีความต้องการพิเศษที่แสดงไว้ใน Encyclopedia Britannica
(2011) อธิบายว่า หมายถึง การจัดการศึกษาส�ำหรับเด็กที่มีความแตก
ต่าง จากเด็กทั่วไปทางด้านสังคม จิตใจ และร่างกาย ได้แก่ เด็กที่มีความ
บกพร่องทางด้านอารมณ์และพฤติกรรม เด็กที่มีความบกพร่องทางการเรียนรู้

4. ท�ำอย่างไรเมื่อได้สอนเด็กพิเศษ4
เด็กที่มีความบกพร่องทางสติปัญญา เด็กที่มีความบกพร่องทางการได้ยิน
เด็กที่มีความบกพร่องทางการมองเห็น เด็กที่มีความบกพร่องทางการพูด
เด็กที่มีความบกพร่องทางร่างกาย เด็กที่มีความบกพร่องทางสมอง รวม
ทั้งเด็กที่มีความสามารถพิเศษ ซึ่งต้องมีการจัดการศึกษาที่แตกต่างจาก
เด็กปกติ
ในประเทศไทย ได้มีการระบุความหมายของการจัดการเรียนรู้
ส�ำหรับผู้มีความต้องการพิเศษไว้หลายแห่ง ได้แก่
ข้อความในพระราชบัญญัติการศึกษาแห่งชาติ พ.ศ. 2542 และ
ที่แก้ไขเพิ่มเติม ฉบับที่ 2 พ.ศ. 2545 ในหมวด 2 มาตรา 10 อธิบายความ
หมายของการศึกษาพิเศษว่า หมายถึง การจัดการศึกษาส�ำหรับบุคคล
ซึ่งมีความบกพร่องทางร่างกาย จิตใจ สติปัญญา อารมณ์ สังคม การ
สื่อสารและการเรียนรู้ หรือมีร่างกายพิการหรือทุพพลภาพหรือบุคคลซึ่ง
ไม่สามารถพึ่งตัวเองได้ หรือไม่มีผู้ดูแลหรือด้อยโอกาส ต้องจัดให้บุคคล
ดังกล่าวมีสิทธิและโอกาสได้รับการศึกษาขั้นพื้นฐานเป็นพิเศษ
ศรียา นิยมธรรม (2546) อธิบายเกี่ยวกับการจัดการศึกษา
พิเศษว่าหมายถึง การให้การศึกษาแก่ผู้เรียนเป็นพิเศษ ทั้งโดยวิธีการสอน
การจัดด�ำเนินการวิธีการสอน และการให้บริการ ทั้งนี้เพราะบุคคลเหล่านี้
เป็นผู้ด้อยโอกาส และขาดความเสมอภาคในการได้รับสิทธิตามที่รัฐจัดการ
ศึกษาภาคบังคับให้แก่เด็กในวัยเรียนโดยทั่วไป ซึ่งสาเหตุแห่งความด้อย
โอกาสนั้นเป็นผลมาจากสภาพความบกพร่องทางร่างกาย สติปัญญาและ
อารมณ์ นอกจากนี้ยังรวมถึงการจัดการศึกษาให้แก่เด็กปัญญาเลิศ ซึ่ง
เป็นเด็กที่มีระดับสติปัญญาสูงกว่าเด็กปกติ
ผดุง อารยะวิญญู (2542) อธิบายว่า การศึกษาพิเศษ หมายถึง
การศึกษาที่จัดส�ำหรับเด็กที่มีความสามารถพิเศษ เด็กที่มีความบกพร่อง
ทางสติปัญญา เด็กที่มีความบกพร่องทางสายตา เด็กที่มีความบกพร่องทาง
การได้ยิน เด็กที่มีความบกพร่องทางร่างกายและสุขภาพ เด็กที่มีปัญหา
ทางอารมณ์/พฤติกรรม เด็กที่มีความบกพร่องในการเรียนรู้ และเด็กพิการ

5. เรื่องน่ารู้ส�ำหรับครูเด็กพิเศษ 5
ซ�้ำซ้อน ซึ่งเด็กเหล่านี้ไม่อาจได้รับประโยชน์เต็มที่จากการศึกษาที่จัดให้
กับเด็กปกติ ดังนั้น การศึกษาพิเศษจึงแตกต่างไปจากการศึกษาส�ำหรับ
เด็กปกติ ในด้านวิธีสอน ขบวนการ เนื้อหาวิชา (หลักสูตร) เครื่องมือและ
อุปกรณ์การสอนที่จ�ำเป็น การศึกษาพิเศษควรจัดให้สนองความต้องการ
และความสามารถของแต่ละบุคคล เด็กที่มีความต้องการพิเศษมีความ
แตกต่างกันมาก ดังนั้น การจัดการศึกษาส�ำหรับเด็กประเภทนี้จึงควร
สนองความต้องการและความสามารถของเด็ก
กล่าวได้ว่า การจัดการศึกษาพิเศษเป็นการจัดประสบการณ์ด้าน
การศึกษาส�ำหรับผู้ที่มีความต้องการพิเศษทั้งที่อยู่ในกลุ่มผู้มีความบกพร่อง
ได้แก่ ผู้มีความบกพร่องทางสติปัญญา บกพร่องทางสายตา บกพร่อง
ทางการได้ยิน บกพร่องทางร่างกายและสุขภาพ บกพร่องในการเรียนรู้
มีปัญหาทางอารมณ์/พฤติกรรมและพิการซ้อน นอกจากนี้ยังมีผู้มีความ
ต้องการพิเศษที่อยู่ในกลุ่มผู้ด้อยโอกาสซึ่งไม่สามารถพึ่งตัวเองได้หรือไม่มี
ผู้ดูแล และผู้ที่มีความสามารถพิเศษซึ่งมีความต้องการรับบริการด้านการ
ศึกษาที่แตกต่างไปจากบุคคลทั่วไป
ประเภทของเด็กพิเศษ
จากการศึกษาค้นคว้าและรวบรวมข้อมูลเกี่ยวกับการแบ่งประเภท
ของเด็กพิเศษพบว่า มีการแบ่งประเภทของเด็กพิเศษไว้คล้ายกัน คือ มี
3 กลุ่มใหญ่ ๆ ประกอบด้วย
1. เด็กปัญญาเลิศ เป็นเด็กที่มีความต้องการพิเศษกลุ่มหนึ่งที่มี
ระดับสติปัญญาสูงกว่าเกณฑ์เฉลี่ยของเด็กทั่วไป อาจได้ยินในชื่อของ
“เด็กกิฟเต็ด” (gifted child) ในที่นี้หมายรวมถึงเด็กที่มีพรสวรรค์ เด็ก
ที่มีความสามารถพิเศษรวมอยู่ในกลุ่มนี้ด้วย
2. เด็กบกพร่อง เป็นเด็กที่มีความต้องการพิเศษอีกประเภทหนึ่งที่
หลายหน่วยงานแบ่งประเภทของความบกพร่องหรือความพิการไว้แตกต่างกัน

6. ท�ำอย่างไรเมื่อได้สอนเด็กพิเศษ6
ซึ่งจะอธิบายประเภทของเด็กบกพร่องต่อไป
3. เด็กด้อยโอกาส เป็นเด็กที่มีความต้องการพิเศษอีกกลุ่มหนึ่ง
ต้องการความช่วยเหลือ เด็กกลุ่มนี้ไม่มีความผิดปกติทางด้านร่างกาย
หรือสติปัญญา แต่มีความต้องการความช่วยเหลือในด้านอื่น เช่น การ
ช่วยเหลือด้านที่อยู่อาศัย การช่วยเหลือด้านการศึกษา เนื่องจากเป็นเด็ก
จรจัด หรือเป็นเด็กก�ำพร้าที่ขาดผู้ปกครองดูแลช่วยเหลือ
ประเภทของเด็กพิเศษที่มีความบกพร่อง
เมื่อเปรียบเทียบโอกาสของการได้พบเด็กพิเศษในระบบโรงเรียน
จะปรากฏว่าเราจะพบเด็กในกลุ่มเด็กบกพร่องได้บ่อยที่สุดในการจัดการ
ศึกษาในระบบโรงเรียน ในหนังสือเล่มนี้จึงจะขออธิบายถึงเด็กกลุ่มนี้ไว้
ในล�ำดับต่อไป เพื่อให้ผู้อ่านทราบแหล่งที่มาของการแบ่งประเภทของเด็ก
พิเศษที่มีความบกพร่อง จึงขอยกตัวอย่างการจัดประเภทของเด็กพิเศษ
ที่มีความบกพร่องที่จัดโดยองค์กรต่าง ๆ ไว้พอสังเขป ส�ำหรับที่จะแสดง
ไว้ในที่นี้จะกล่าวถึงการจัดประเภทกลุ่มเด็กพิเศษขององค์การยูนิเซฟ
กระทรวงศึกษาธิการ กองการศึกษาเพื่อคนพิการ ซึ่งพอสรุปได้ดังนี้
คณะกรรมการร่วมขององค์การกองทุนเพื่อเด็กแห่งสหประชาชาติ
หรือยูนิเซฟ (UNICEF) กับองค์การฟื้นฟูสมรรถภาพคนพิการระหว่าง
ประเทศ ได้ก�ำหนดประเภทของเด็กพิเศษโดยอาศัยลักษณะของความ
พิการและปัญหาของเด็กเป็นเกณฑ์ ท�ำให้ก�ำหนดประเภทของเด็กพิเศษ
ได้เป็น 10 ประเภท (มหาวิทยาลัยราชภัฏนครราชสีมา, 2555) คือ
1. ตาบอด
2. มองเห็นได้อย่างเลือนราง หรือบางส่วน
3. มีความบกพร่องทางการได้ยิน
4. ปัญญาอ่อน
5. พิการเกี่ยวกับการเคลื่อนไหว ซึ่งเกิดจากความพิการทางสมอง
ความพิการทางแขน ขา ล�ำตัว

7. เรื่องน่ารู้ส�ำหรับครูเด็กพิเศษ 7
6. มีความบกพร่องทางการพูด หรือการใช้ภาษา
7. มีปัญหาการเรียนรู้เฉพาะด้าน
8. มีปัญหาทางพฤติกรรมต่าง ๆ
9. เรียนหนังสือได้ช้า
10. มีปัญหาความพิการซ้อน
กระทรวงศึกษาธิการ (2552) ได้ออกประกาศ เรื่อง ก�ำหนด
ประเภทและหลักเกณฑ์ของคนพิการทางการศึกษา พ.ศ. 2552 โดยมี
ข้อความในข้อ 2 ของประกาศนี้ ซึ่งกล่าวถึงประเภทของคนพิการว่ามี 9
ประเภท ดังนี้
1. บุคคลที่มีความบกพร่องทางการเห็น
2. บุคคลที่มีความบกพร่องทางการได้ยิน
3. บุคคลที่มีความบกพร่องทางสติปัญญา
4. บุคคลที่มีความบกพร่องทางร่างกาย หรือการเคลื่อนไหว หรือ
สุขภาพ
5. บุคคลที่มีความบกพร่องทางการเรียนรู้
6. บุคคลที่มีความบกพร่องทางการพูดและภาษา
7. บุคคลที่มีความบกพร่องทางพฤติกรรม หรืออารมณ์
8. บุคคลออทิสติก
9. บุคคลพิการซ้อน
กองการศึกษาเพื่อคนพิการ กระทรวงศึกษาธิการ (มหาวิทยาลัย
ราชภัฏนครราชสีมา, 2555) ได้ก�ำหนดประเภทเด็กที่มีความต้องการพิเศษ
ตามลักษณะที่ได้ด�ำเนินการจัดให้บริการทางการศึกษา โดยแบ่งเป็น
1. เด็กพิเศษประเภทตาบอด
2. เด็กพิเศษประเภทหูหนวก
3. เด็กพิเศษประเภทปัญญาอ่อน
4. เด็กพิเศษประเภทพิการทางร่างกาย รวมทั้งเด็กเจ็บป่วยเรื้อรัง
ในโรงพยาบาล

8. ท�ำอย่างไรเมื่อได้สอนเด็กพิเศษ8
5. เด็กขาดโอกาสที่จะเรียน หรือเด็กศึกษาสงเคราะห์ ได้แก่
เด็กชาวป่า ชาวเขา ชาวเรือ ชาวเกาะ เด็กที่อยู่ในท้องถิ่นทุรกันดาร หรือมี
ปัญหาทางสภาพภูมิศาสตร์ เด็กยากจนที่ไม่สามารถเข้าเรียนในโรงเรียน
เด็กก�ำพร้า หรือเด็กที่ขาดผู้อุปการะ เด็กที่มีปัญหาทางสังคม หรือเด็กที่
ขาดโอกาสทางการศึกษาในลักษณะอื่น ๆ
เด็กที่มีความสามารถพิเศษ
เด็กที่มีความสามารถพิเศษ หมายถึง เด็กที่มีระดับสติปัญญาสูง
หรือมีความถนัดเฉพาะทางอยู่ในระดับสูงกว่าเด็กอื่นในวัยเดียวกัน อาจ
เป็นเด็กที่มีความสามารถมากหรือเด่นจนเป็นที่ยอมรับของผู้เชี่ยวชาญ
ในวงการที่เกี่ยวข้อง ได้แก่ เด็กที่มีผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนสูง หรือเด็ก
ที่มีความถนัดเฉพาะทางซึ่งอาจเป็นด้านใดด้านหนึ่ง หรือรวมกันหลาย ๆ
ด้าน เช่น ด้านการเป็นผู้น�ำ ด้านความคิดสร้างสรรค์ ด้านศิลปะ และ
ดนตรี การจัดการศึกษาส�ำหรับเด็กกลุ่มนี้จ�ำเป็นต้องท�ำแผนการศึกษา
เฉพาะบุคคล และให้บริการพิเศษนอกเหนือไปจากเด็กปกติเพื่อพัฒนา
ศักยภาพที่มีอยู่ให้ถึงขีดสูงสุด วิธีการจัดการเรียนรู้ในแบบปกติทั่วไป
ไม่สามารถตอบสนองความต้องการในการเรียนรู้ของเด็กกลุ่มนี้ได้ ท�ำให้เด็ก
กลุ่มนี้เกิดความเบื่อหน่าย และขาดโอกาสในการแสดงความสามารถพิเศษ
ที่มีอยู่ไม่ได้แสดงออกอย่างเต็มศักยภาพ การจัดกลุ่มเด็กที่มีความสามารถ
พิเศษ จัดได้เป็น 3 กลุ่ม (กลุ่มการศึกษาพิเศษ ส�ำนักการศึกษา
กรุงเทพมหานคร, 2550) ดังนี้
1. เด็กที่มีระดับสติปัญญาสูง คือ กลุ่มเด็กที่มีระดับสติปัญญา
(IQ) ตั้งแต่ 130 ขึ้นไป
2. เด็กที่มีความสามารถพิเศษเฉพาะด้าน อาจไม่ใช่เด็กที่มีระดับ
สติปัญญาสูง แต่มีความสามารถพิเศษเฉพาะด้านที่โดดเด่นกว่าคนอื่นใน
วัยเดียวกัน เช่น ด้านคณิตศาสตร์ วิทยาศาสตร์ การใช้ภาษา ศิลปะ
ดนตรี กีฬา การแสดง

9. เรื่องน่ารู้ส�ำหรับครูเด็กพิเศษ 9
3. เด็กที่มีความคิดสร้างสรรค์ดี
ลักษณะบางอย่างที่สังเกตได้
1. มีพัฒนาการทางร่างกายและจิตใจที่เจริญเติบโตได้เร็วกว่าเด็ก
ปกติ
2. มีความสามารถในการเรียนรู้สิ่งต่าง ๆ ได้อย่างรวดเร็วและ
เรียนรู้ได้ง่าย
3. มีความอยากรู้อยากเห็นอย่างจริงจัง ชอบซักถาม มีความ
ใฝ่เรียนรู้ในเรื่องที่ตนเองสนใจ ชอบแสวงหาสิ่งท้าทายความคิดอยู่เสมอ
4. มีความสามารถในการแก้ปัญหา การใช้สามัญส�ำนึก และ
สามารถน�ำความรู้ที่มีไปใช้ได้ในชีวิตจริง
5. มีเหตุผล มีความสามารถในการคิดดี
6. มีความจ�ำดี สามารถจดจ�ำสิ่งที่เคยเห็นเคยอ่านได้รวดเร็วและ
แม่นย�ำ
7. มีความรู้กว้างขวางเกินวัย
8. มีความคิดริเริ่ม มีวิธีการคิดและแนวคิดแปลก ๆ แต่ใช้การ
ได้ดีและมีอารมณ์ขัน
9. เป็นคนตื่นตัวอยู่เสมอ สติปัญญาเฉียบแหลม ช่างสังเกต
10. มีแรงจูงใจและมีความมานะบากบั่น มีความจริงจังในการ
ท�ำงาน
พฤติกรรมบางอย่างในห้องเรียน
1. เข้าใจได้ง่ายและรวดเร็ว มักมีค�ำถามชวนคิด
2. มีสมาธิในการเรียนและการท�ำงานดี
3. สนใจและสนุกกับปัญหาที่ยากซับซ้อน
4. อ่านหนังสือได้เร็วกว่าอายุ
5. ชอบประดิษฐ์คิดค้นสิ่งใหม่ ๆ หรือในแนวใหม่ ๆ
6. ใช้ภาษาได้ดี รู้จักค�ำศัพท์กว้างขวางเกินวัย
7. ชอบเรียนหนังสือ

10. ท�ำอย่างไรเมื่อได้สอนเด็กพิเศษ10
8. แก้ปัญหาด้วยวิธีการหลากหลาย
9. มีลักษณะเป็นผู้น�ำในกลุ่มเด็กวัยเดียวกัน
ความต้องการพิเศษ
เด็กที่มีความสามารถพิเศษเป็นเด็กที่เรียนรู้สิ่งต่าง ๆ ได้รวดเร็ว
ดังนั้น การใช้เนื้อหาและวิธีการสอนที่ใช้กับเด็กปกติจึงมักท�ำให้เด็กเกิด
ความเบื่อหน่าย เพราะไม่มีสิ่งที่ท้าทายความคิดหรือความสนใจ หากครู
ไม่เข้าใจก็จะกลายเป็นเด็กที่มีปัญหา ก่อให้เกิดปัญหาในการเรียน บาง
ครั้งเด็กอาจก่อกวนความสงบของชั้นเรียนได้ ครูควรจัดบริการสอนเสริม
ให้กับเด็ก ซึ่งท�ำได้หลายรูปแบบ ดังนี้
1. การจัดชั้นพิเศษ โดยคัดแยกเด็กเก่งมาเรียนในกลุ่มเดียวกันและ
จัดหลักสูตรพิเศษให้สอดคล้องกับความสนใจและความสามารถของเด็ก
2. การสอนเร่ง เป็นการเรียนหลักสูตรปกติในเวลาที่น้อยลง เช่น
การเรียนข้ามชั้น หรือการเรียนควบชั้น
3. การสอนเพิ่ม เป็นการเสริมความรู้และประสบการณ์ของเด็ก
ให้กว้างขวางและลึกซึ้งมากขึ้น นอกเหนือจากกิจกรรมในชั้นเรียน และ/
หรือให้โอกาสได้ฝึกฝนเล่าเรียนในแขนงวิชาที่เด็กมีความถนัดเป็นพิเศษ
เด็กที่มีความบกพร่อง
ในประเทศไทยมีค�ำที่ใช้เกี่ยวกับเด็กที่มีความบกพร่องหลายค�ำ
ได้แก่ เด็กบกพร่อง เด็กพิการ เด็กกลุ่มนี้เป็นกลุ่มที่จ�ำเป็นต้องได้รับการ
ดูแลช่วยเหลือเป็นพิเศษ เพิ่มเติมจากวิธีการตามปกติ ทั้งในด้านการใช้
ชีวิตประจ�ำวัน การเรียนรู้ และการเข้าสังคม เพื่อให้เด็กได้รับการพัฒนา
เต็มตามศักยภาพของเขาเอง โดยออกแบบการดูแลช่วยเหลือเด็กตาม
ลักษณะความจ�ำเป็นและความต้องการของเด็กแต่ละคน
กระทรวงศึกษาธิการ (2552) แบ่งเด็กกลุ่มบกพร่องออกเป็น
9 กลุ่ม เด็กแต่ละกลุ่มมีความจ�ำเป็นต้องได้รับการดูแลช่วยเหลือเป็นพิเศษ
ด้วยวิธีการที่แตกต่างกันตามความเหมาะสมของเด็กแต่ละกลุ่ม แต่ละคน