Successfully reported this slideshow.
We use your LinkedIn profile and activity data to personalize ads and to show you more relevant ads. You can change your ad preferences anytime.

สารานุกรม

  • Be the first to comment

  • Be the first to like this

สารานุกรม

  1. 1. จัดทาโดย อาจารย์ศรีอร เจนประภาพงศ์สาขาวิชาสารสนเทศศึกษา คณะมนุษยศาสตร์ มหาวิทยาลัยหอการค้าไทย 2555
  2. 2. หัวข้อบรรยาย:
  3. 3. ความหมาย:* เป็น Reference Resources ประเภทหนึ่ง* ให้ ความรู้ & สารสนเทศทั่วไป/ เชิงวิชาการ อย่างกว้างขวาง ทุกเรื่อง/ ทุกสาขาวิชา* เรื่องเกี่ยวกับ บุคคล สถานที่ เหตุการณ์ องค์กร สถาบัน นวกรรมต่าง ๆ
  4. 4. ความหมาย: (ต่อ)* Ex. - ประวัติ ลักษณะ & การสร้าง Thesaurus - World War I, II - World Bank - Language - กีฬาคาราเต้ - คริสโตเฟอร์ โคลัมบัส - Valentine Day - พระแก้วมรกต - เครื่องราชอิสริยาภรณ์ไทย - Coconut - Hawaii ฯลฯ* แต่ละเรื่องให้รายละเอียด: ความหมาย ลักษณะ ประวัติ สถานภาพปัจจุบัน ข้อมูลสถิติ ภาพประกอบ ฯลฯ (แตกต่างไปตามเนื้อหาของแต่ละเรื่อง)* เขียนในรูปบทความ (มีทั้งขนาดสั้น & ยาว ถ้าบทความยาวจะมีสารบัญ & บรรณานุกรม)* จุดมุ่งหมาย: ให้ความรู้พนฐานเรื่องใดหนึ่ง, จุดเริ่มต้นการค้นหาเรื่องใดหนึ่ง ื้* จัดเรียงเนื้อหา: 1) ตามลาดับอักษรของเรื่อง 2) ตามหัวข้อวิชา
  5. 5. ประโยชน์:1. ตอบคาถามที่เป็นข้อเท็จจริงสั้นๆ เกี่ยวกับบุคคล สถานที่ เหตุการณ์ สถิติตัวเลข Ex. - สงครามโลกครั้งที่ 2 เกิดในปี ค.ศ. ใด? - เมืองหลวงประเทศไนจีเรีย ชื่ออะไร? - อยากทราบปีเกิด - ปีตาย ของโคลัมบัส ฯลฯ
  6. 6. ประโยชน์: (ต่อ)2. ตอบคาถามที่ต้องการข้อมูลพอสังเขป ซึ่งเป็นคาอธิบายเกี่ยวกับเรื่องนั้นๆ Ex. - ประวัติความเป็นมาของกาแพงเมืองจีน - ผลกระทบเกิดจากสงครามโลก ครั้งที่ 2 - ความหมาย & ลักษณะ ของ Digital Libraries ฯลฯ
  7. 7. ประโยชน์: (ต่อ)3. เป็นข้อมูลเบื้องต้นก่อนการทาวิจัย Ex. ผู้ใช้จะทาวิจัยเรื่อง “ การศึกษาความพึงพอใจของผู้ใช้ต่อการใช้ OPAC” ค้นข้อมูลจาก Encyclopedia of Library and Information Science OPAC = ความหมาย ประวัติ ประโยชน์ โครงสร้างการทางาน Research in LIS = วิธีการสารวจผู้ใช้ + Bibliography
  8. 8. ต่อไปเป็นตัวอย่างลักษณะเนื้อหาที่พบใน สารานุกรม
  9. 9. ตัวอย่างสารบัญเรื่อง
  10. 10. http://www.encyclopedia.com
  11. 11. http://www.encyclopedia.com
  12. 12. http://mashpedia.com
  13. 13. http://www.britannica.com
  14. 14. http://kanchanapisek.or.th/kp6/New/
  15. 15. http://kanchanapisek.or.th/kp6/New/sub/book/book.php?book=13&chap=1&page=chap1.htm
  16. 16. ประเภท: ในที่นี้ แบ่งเป็น 1. สารานุกรมทั่วไป (General Encyclopedias) 1.1 สารานุกรมสาหรับผู้ใหญ่ (Adult Encyclopedias) 1.2 สารานุกรมสาหรับเด็ก (Children Encyclopedias ) 2. สารานุกรมเฉพาะวิชา (Subject Encyclopedias)
  17. 17. ประเภท: (ต่อ) * รวมความรู้ทุกสาขาวิชา สารสนเทศทุกเรื่อง * เนื้อหากว้าง ๆ ไม่ละเอียดลึกซึ้ง * กลุ่มผู้อ่านทั่วไป * แบ่งออกเป็น 1) สารานุกรมสาหรับผู้ใหญ่ 2) สารานุกรมสาหรับเด็ก
  18. 18. ประเภท: (ต่อ) 1.1 Adult Encyclopedias * ขอบเขตเนื้อหากว้างมาก เพราะ ผู้อ่านหลายกลุ่ม/ ระดับ * บทความยาว ละเอียดมากกว่าพบในสารานุกรมสาหรับเด็ก * ภาษา & ศัพท์ยากกว่าพบในสารานุกรมสาหรับเด็ก * Ex. Encyclopedia Americana , Britannica Online สารานุกรมไทยฉบับราชบัณฑิตยสถาน ฯลฯ 1.2 Children Encyclopedias * ขอบเขตเนื้อหาแคบกว่า เพราะกลุ่มผู้อ่านชัดเจน Goal ชัดเจน & แคบกว่า * บทความสั้นๆ ภาพเยอะ * ภาษาง่าย ตัวอักษรโต * Ex. World Book Encyclopedia, สารานุกรมไทยสาหรับเยาวชน โดยพระราช ประสงค์ในพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว
  19. 19. ประเภท: (ต่อ)2. สารานุกรมเฉพาะวิชา (Subject Encyclopedias) * รวมความรู้เฉพาะสาขาวิชา + ความรู้ที่เกี่ยวข้องกับสาขานั้นๆ * ลักษณะเนื้อหา เขียนโดยละเอียด ลึกซึ้ง ใช้ศัพท์เทคนิค * กลุ่มผู้อ่าน = นักวิชาการ/นักศึกษาสาขานั้น + ผู้สนใจสาขานั้น * Ex. Encyclopedia of Library and Information Science สารานุกรมเศรษฐศาสตร์ สารานุกรมคอมพิวเตอร์ ฯลฯ
  20. 20. การประเมินค่า :1. ความน่าเชื่อถือ * ชื่อบรรณาธิการ/คณะบรรณาธิการ (มี ความรู้ + ความเชี่ยวชาญ มากกว่า 2 สาขาวิชา) * ผู้เขียนบทความ & ที่ปรึกษา (คุณวุฒิ + ความเชี่ยวชาญ + ประสบการณ์ + ตาแหน่งงาน) * สานักพิมพ์ (ความมีชื่อเสียง) (เช่น Grolier World Book ราชบัณฑิตยสถาน) * บทความมีชื่อผู้เขียนกากับหรือไม่ ชื่อเต็ม/ ชื่อย่อ มีบัญชีรายชื่อ? อยู่ไหน? * มีบรรณานุกรมประกอบบทความหรือไม่? (โดยเฉพาะบทความสาคัญ ๆ) อยู่ไหน?
  21. 21. การประเมินค่า: (ต่อ)2. วัตถุประสงค์ & ขอบเขตเนื้อหา * รวบรวมความรู้ทุกสาขาวิชา หรือ เฉพาะวิชา  ดูความครอบคลุม / ความลึกซึ้งของเนื้อหา * เนื้อหา สมบูรณ์ ครบถ้วน ถูกต้อง ทันสมัย * นาเสนอข้อมูลอย่างเป็นกลาง (ความเชื่อทางศาสนา การทาแท้ง สิทธิสตรี) * อ่านเข้าใจง่าย เป็นเหตุเป็นผล * เหมาะกับระดับผู้อ่าน
  22. 22. การประเมินค่า: (ต่อ)3. ความสะดวกรวดเร็วในการค้นหาข้อมูล * หนังสืออ้างอิง - การจัดเรียงเนื้อหา (แบบตามลาดับอักษรของเรื่อง หรือ แบบหัวข้อวิชา) - เครื่องมือช่วยค้นเนื้อหาภายใน (เช่น Volume Guide Guide Word Index) * ฐานข้อมูล - วิธีสืบค้น 1. Search 2. Browse 2.1 Index (ชื่อเรื่องบทความ คาสาคัญจากเนื้อหาบทความ) 2.2 ตามลาดับอักษรของชื่อเรื่องบทความ 2.3 Subject (หัวข้อเรื่อง) - เทคนิคการสืบค้น (เช่น Boolean Logic Wildcard Phrase Search)
  23. 23. http://www.encyclopedia.com/search browse
  24. 24. http://www.britannica.com/search
  25. 25. การประเมินค่า: (ต่อ) 4. รูปแบบ (Format) * Reference Books = ภาพประกอบ (ชัดเจน เหมาะสม ตรงเรื่อง) การวางหน้ากระดาษ (เป็นคอลัมน์) ตัวพิมพ์ (หลายขนาด คมชัด) เย็บเล่มทนทาน * Databases = เป็น Multimedia น่าสนใจ หน้าจออ่านง่าย เป็น Hypertext เสียงชัดเจน ดูข้อมูลแบบทั้งหมด/ บางส่วนได้ Print/ Save/Mail ได้ 5. ลักษณะพิเศษ ห้องสมุดยังไม่มีชื่อเรื่องนั้น มีส่วนพิเศษที่ไม่มีในสารานุกรมชื่ออื่น
  26. 26. การประเมินค่า: (ต่อ) 6. นโยบายการปรับปรุงเนื้อหาให้ทันสมัย * มี / ไม่มี ถ้ามี --> ปรับปรุงเพิมเติม 5-10 % ต่อปี, ทุกเดือน…, ลักษณะใด ่ * รักษามาตรฐานเดิม (การจัดเรียงเนื้อหา แบบแผนการนาเสนอ) * Reference Books = หนังสือรายปีของสารานุกรม * Databases = บ่อยครั้งมากกว่า Reference Books 7. เปรียบเทียบกับชุดที่มีเนื้อหาคล้ายกัน ดู ---> เนื้อหา สานักพิมพ์ ราคา สถิติข้อมูลใหม่ๆ ฯลฯ
  27. 27. สารานุกรมที่ควรรู้จัก: 1) สารานุกรมชื่อเรื่องนั้นเป็นสารานุกรมประเภทใด 2) สารานุกรมชื่อเรื่องนั้น มีขอบเขตเนื้อหาอะไร (รวบรวมข้อมูลอะไรบ้าง +ให้รายละเอียดอะไรบ้าง)
  28. 28. การใช้สารานุกรมในการตอบคาถาม:1. ดูคาถามว่าควรใช้สารานุกรมประเภทใด -----> ชื่อเรื่องใด ตอบ * ถ้าเป็นคาถามทั่วไป + ต้องการข้อมูลพอสังเขป เช่น กีฬาฟุตบอล กาเนิดพระเยซู ------> ใช้ ? ตอบ * ถ้าเป็น เรื่องเฉพาะสาขา + ต้องการ ข้อมูลละเอียดลึกซึ้ง DNA กฎหมายระบบโทรคมนาคม ------> ใช้ ? ตอบ2. กาหนดหัวเรื่อง หรือ คาสาคัญ (Keyword) เพื่อการค้นหาตัวเล่ม, ตัววัสดุ/ สื่อ, URL3. ค้นหาเรื่องที่ต้องการ * Reference Books ใช้ Index, เปิดดูเรื่อง * Databases ใส่คาค้น ค้นตามหมวดหมู่ ค้นจากคลังคา4. ถ้าค้นหาประวัตบุคคล * ชาวไทย (ชื่อ และนามสกุล) ิ * ชาวต่างประเทศ (นามสกุล และชื่อต้น)
  29. 29. สรุปขั้นตอนการค้นหาสารสนเทศจากสารานุกรมในห้องสมุดเพื่อตอบคาถาม ที่ผู้ใช้ต้องการแผนที่การเดินทางของคริสโตเฟอร์ โคลัมบัส (ผู้ค้นพบทวีป อเมริกา)1. พิจารณาจากคาถามว่าผู้ใช้ต้องการแผนที่การเดินทางของคริสโตเฟอร์ โคลัมบัส (ผู้ค้นพบทวีปอเมริกา) ต้องใช้ Encyclopedia Americana ช่วย ในการตอบเพราะเป็นประวัติศาสตร์ของประเทศอเมริกา2. กาหนดหัวเรื่องเพื่อค้นหา Encyclopedia Americana เนื่องจากเป็นสารานุกรมทั่วไป จึงกาหนดหัวเรื่องเป็น Encyclopedias and dictionaries3. เมื่อพบ Encyclopedia Americana ให้จดเลขเรียกหนังสือไปหาหนังสือที่ ห้องอ้างอิง4. ค้นหาเรื่องที่ต้องการโดยเปิดดูทเี่ รื่องคริสโตเฟอร์ โคลัมบัส ที่ตัวอักษร C หรือใช้ Index เล่มที่ 30 ช่วยค้น.

×