ระบบวิดีโอตามประสงคสําหรับระบบงาน
                  ดานการแพทยและสาธารณสุข
Video on Demand System for Medical Applications




           ราชบดินทร สุวรรณคัณฑิ จุฬารัตน ตันประเสริฐ ปยวุฒิ ศรีชยกุล
                                                                    ั
                                          งานวิจัยเทคโนโลยีคลังขอมูล
               ฝายวิจยและพัฒนาเทคโนโลยีคอมพิวเตอรเพื่อการคํานวณ
                      ั
                  ศูนยเทคโนโลยีอิเล็กทรอนิกสและคอมพิวเตอรแหงชาติ
หัวขอบรรยาย

• ระบบวิดีโอตามประสงค

• มาตรฐานขอมูลวิดโอและการบีบอัด
                  ี

• คําอธิบายขอมูล

• การประยุกตใชงานทางการแพทยและสาธารณสุข
ระบบวิดีโอตามประสงคคืออะไร?

     คือ ระบบทีทาหนาที่ในการจัดเก็บ บริหารจัดการ และสืบคน
               ่ ํ
 ขอมูลวิดีโอ พรอมคําอธิบายขอมูล (Metadata) ซึ่งอธิบาย
 คุณสมบัติในดานตางๆ ของวิดีโอแตละเรื่อง โดยใชเทคโนโลยี
 ฐานขอมูล และเทคโนโลยีการสื่อสารผานระบบเครือขาย
 คอมพิวเตอร

     การเขาถึงขอมูลวิดีโอแตละเรืองทีจัดเก็บอยูในระบบ
                                   ่   ่
 สามารถทําไดโดยการสืบคนดวยคําสําคัญ หรือสวนใดสวนหนึ่ง
 ของคําอธิบายขอมูลของวิดีโอ
ทําไมตองใชระบบวิดีโอตามประสงค

• ความแพรหลายของการใชงานสารสนเทศ

• การแขงขัน ทําใหเกิดการคนคิดรูปแบบใหมของการนําเสนอ
  ขอมูลขาวสารใหเกิดความนาสนใจ เขาใจงาย

• ความกาวหนาทางดานเทคโนโลยีสารสนเทศ

• ความสามารถในการตอบสนองความตองการใชงาน
ตัวอยางการประยุกตใชระบบวิดีโอตามประสงค




http://vod.msu.ac.th/
ตัวอยางการประยุกตใชระบบวิดีโอตามประสงค




http://www.hispeedworld.com/
ตัวอยางการประยุกตใชระบบวิดีโอตามประสงค




http://kanchanapisek.or.th/vod/
ตัวอยางการประยุกตใชระบบวิดีโอตามประสงค




http://www.cnn.com/video/
เทคโนโลยีที่เกียวของ
               ่

• เทคโนโลยีเครือขายคอมพิวเตอร (Computer Network)

   – Streaming video system

• เทคโนโลยีฐานขอมูล (Database Management System)

   – Metadata and database

• เทคโนโลยีการผลิตสือวิดีโอระบบดิจิทล
                    ่               ั

   – Digital Video Production

   – Video Compression
โครงสรางของระบบวิดีโอตามประสงค
แผนภาพการทํางานของระบบวิดีโอตามประสงค
ชนิดของสื่อวิดีโอ

• วิดีโอระบบแอนาล็อก
   – PAL
   – NTSC
   – SECAM
• วิดีโอระบบดิจิทล
                 ั
ขนาดของไฟลวิดีโอ
     รูปแบบของขอมูล                  อัตราการรับและสงขอมูล (Bit-Rate)
                               ไมมีการบีบอัดขอมูล          มีการบีบอัดขอมูล
Digital video              1.5 เมกะบิตตอวินาที        128 กิโลบิตตอวินาที -
                                                       1.5 เมกะบิตตอวินาที
Video conference           30.41 เมกะบิตตอวินาที      64 - 768 กิโลบิตตอวินาที
- 15 เฟรมตอวินาที
- 352x240 พิกเซลตอเฟรม
- 24 บิตตอพิกเซล
Digital video on CD-ROM    60.83 เมกะบิตตอวินาที      1.5 - 4 เมกะบิตตอวินาที
- 30 เฟรมตอวินาที
- 352x240 พิกเซลตอเฟรม
- 24 บิตตอพิกเซล
Broadcast video / DVD      248.83 เมกะบิตตอวินาที     3 - 8 เมกะบิตตอวินาที
- 30 เฟรมตอวินาที
- 720x480 พิกเซลตอเฟรม
- 24 บิตตอพิกเซล
HDTV                       1.33 กิกะบิตตอวินาที       20 เมกะบิตตอวินาที
- 59.94 เฟรมตอวินาที
- 1280x720 พิกเซลตอเฟรม
- 24 บิตตอพิกเซล
การบีบอัดขอมูล

      การบีบอัดขอมูล (Data compression) หมายถึง
 กระบวนการหรือเทคนิคในการลดขนาดของแฟมขอมูลเพื่อให
 สามารถจัดเก็บ หรือสงขอมูลผานชองทางการสื่อสารไดอยางมี
 ประสิทธิภาพ ในขณะที่คณภาพของขอมูลหลังจากการคลาย
                        ุ
 ขอมูล (Decompression) เปนทียอมรับไดตอการนําไปใชใน
                               ่
 ระบบงานตางๆ ตอไป ซึ่งการบีบอัดขอมูลนัน สามารถทําไดโดย
                                         ้
 การลดความซ้ําซอนของขอมูล (Data redundancy)
ชนิดของความซ้ําซอนของขอมูล
 • Interpixel redundancy
    – Spatial redundancy
    – Temporal redundancy
 • Psychovisual redundancy
    – Luminance masking
    – Texture masking
    – Frequency masking
    – Temporal masking
    – Color masking
 • Coding redundancy
สวนประกอบของการบีบอัดขอมูล




   การบีบอัดขอมูลจะมีการทํางาน 2 ขั้นตอน คือ
1. ขั้นตอนในการบีบอัดหรือการเขารหัสขอมูล (Compression or
   Encoding) ทําโดยสวนเขารหัส (Coder)
2. ขั้นตอนในการคลายขอมูลหรือการถอดรหัส (Decompression
   or Decoding) ทําโดยสวนถอดรหัส (Decoder)
ชนิดของการบีบอัดขอมูล

       พิจารณาทีคุณภาพของไฟลกอนและหลังการบีบอัดขอมูล
                ่
   เปนหลัก สามารถจําแนกการบีบอัดขอมูลไดเปน 2 ชนิด คือ
       • Lossless compression
       • Lossy compression


        พิจารณาเทคนิคหรือขอบเขตการบีบอัดขอมูลทีนามาใชกับ
                                                ่ ํ
   ไฟลภาพเคลือนไหวเปนหลัก สามารถจําแนกการบีบอัดขอมูลได
               ่
   เปน 2 ชนิด คือ
       • Infra-frame compression
       • Inter-frame compression
มาตรฐานที่เกียวของกับการบีบอัดขอมูลวิดีโอ
             ่
 • MPEG-I
 • MPEG-II
 • MPEG-4
 • Real video
 • Windows media video
 • Quicktime video
คําอธิบายขอมูล (Metadata)

     คําอธิบายขอมูล หมายถึง ขอมูลหรือโครงสรางขอมูลที่
 อธิบายเกี่ยวกับขอมูล (data about data) โดยคําอธิบายขอมูล
 จะประกอบดวยชุดของขอมูลที่แสดงลักษณะ (Attribute) หรือ
 สวนประกอบ (Elements) ที่จําเปนตอการอธิบายถึงขอมูลนัน
                                                        ้
     การใชงานคําอธิบายขอมูลนันมุงเนนในเรืองของการบริหาร
                                 ้           ่
 จัดการขอมูล, การเขาถึงขอมูล และการสืบคนขอมูลดิจิทล
                                                       ั
 มากกวาที่จะเปนการแสดงรายละเอียดเฉพาะของขอมูลหรือ
 สารสนเทศที่สนใจเทานัน ้
การเชื่อมโยงระหวางขอมูลและคําอธิบายขอมูล

     การเชื่อมโยงระหวางขอมูลและคําอธิบายขอมูลสามารถทํา
 ได 2 วิธีคือ
     • เก็บคําอธิบายขอมูลไวในระบบฐานขอมูลแยกจากขอมูล
       เชน การทําระบบแค็ตตาล็อกของหองสมุด
     • เก็บคําอธิบายขอมูลไวในไฟลขอมูล (Embedded) เชน
       ขอมูลเกี่ยวกับภาพนิ่งทีถายจากกลองดิจิทล ซึ่งถูกเก็บ
                               ่                ั
       อยูในสวนหัว (File header) ของไฟลภาพนิ่ง
ประโยชนของคําอธิบายขอมูล

       ประโยชนทผใชทวไปจะไดรับจากการที่ขอมูลมีคําอธิบาย
                  ี่ ู   ั่                
 ขอมูลกํากับ คือ ความสะดวกตอการเขาถึงและสืบคนขอมูล
 เนื่องจากขอมูลแตละชินจะมีคําสําคัญที่แสดงถึงขอมูลชินนัน
                             ้                          ้ ้
 กํากับอยู นอกจากนันการทีมีคําอธิบายขอมูลยังทําใหผูใชเกิด
                        ้      ่
 ความเขาใจมากขึ้นเกี่ยวกับขอมูลที่สนใจ
ประเภทของคําอธิบายขอมูล
  คําอธิบายขอมูลแบงออกเปน 3 ประเภทคือ
ประเภทคําอธิบายขอมูล                    คําอธิบาย
     Descriptive         คือ คําอธิบายขอมูลที่ทําหนาที่อธิบายเนื้อหา
      metadata           หลักของขอมูล เพื่อการสืบคนและเขาถึง
                         ขอมูลไดตรงกับตามความตองการ
      Structural         คือ คําอธิบายขอมูลที่ทําหนาที่อธิบาย
      metadata           โครงสรางขอมูล สถาปตยกรรมของขอมูล และ
                         ความสัมพันธของขอมูล เพื่อเปนแนวทางใน
                         การนําไปสูที่เก็บขอมูล
                                    
    Administrative       คือ คําอธิบายขอมูลที่ทาหนาที่อธิบายขอมูล
                                                ํ
      metadata           เชิงเทคนิคซึงเกี่ยวของ เพื่อการประมวลผล
                                     ่
                         และการบริหารจัดการ
ตัวอยางมาตรฐานของคําอธิบายขอมูล

• Dublin Core
• Visual Resources Association (VRA)
• NISO Data Dictionary
• Educational Metadata
ตัวอยางมาตรฐานของคําอธิบายขอมูล
    องคประกอบของคําอธิบายขอมูลตามมาตรฐาน Dublin Core

ลําดับที่                ชื่อไทย          ชื่ออังกฤษ   ลําดับที่              ชื่อไทย            ชื่ออังกฤษ
   1.       ชื่อเรื่อง                  Title             9.       รูปแบบ                      Format
   2.       ผูแตงหรือเจาของผลงาน     Author or        10.       รูปแบบหรือเลขที่ระบุเฉพาะ   Resource
                                        Creator                                                Identifier
   3.       หัวเรื่องหรือคําสําคัญ      Subject or       11.       ตนฉบับ                     Source
                                        Keywords
                                                         12.       ภาษา                        Language
   4.       ลักษณะ/รายละเอียดของ        Description
                                                         13.       เรื่องที่เกี่ยวของ         Relation
            สารสนเทศ
                                                         14.       สถานที่และเวลา              Coverage
   5.       สํานักพิมพ                 Publisher
                                                         15.       สิทธิ์                      Right
   6.       ผูรวมงาน, บุคคล,          Other
                                                                                               Management
            หนวยงานอื่นนอกจากผูแตง   Contributors
   7.       วัน/เดือน/ป                Date
   8.       ประเภทของขอมูล             Resource
                                        Type
ตัวอยางมาตรฐานของคําอธิบายขอมูล
         องคประกอบของคําอธิบายขอมูลตามมาตรฐาน Visual
         Resources Association
ลําดับ    องคประกอบ                คําอธิบาย                 ลําดับ   องคประกอบ              คําอธิบาย
  ที่                                                           ที่
 1.      Record Type    ชนิดของขอมูล (ชิ้นงานหรือภาพ)         10.     ID Number      หมายเลขประจําชิ้นงานหรือ
 2.      Type           คําอธิบายรายละเอียดชนิดของ                                    ภาพ
                        ชิ้นงานหรือภาพ                         11.     Style/Period   สไตลหรือยุคที่เปนรูปแบบ
 3.      Title          ชื่อของชิ้นงานหรือภาพ                                         ของชิ้นงานหรือภาพ

 4.      Measurements   ขนาด, รูปราง, สัดสวน, รูปแบบ,        12.     Culture        วัฒนธรรมที่เปนตนกําเนิด
                        และ ขอกําหนดในการจัดเก็บ                                     ของชิ้นงานหรือภาพ

 5.      Material       องคประกอบของชิ้นงานหรือภาพ            13.     Subject        ประโยคหรือวลีที่อธิบายแทน
                                                                                      ชิ้นงานหรือภาพ
 6.      Technique      เทคนิคและวิธีการในการผลิต
                                                               14.     Relation       ประโยคหรือวลีที่อธิบาย
 7.      Creator        ชื่อคนหรือกลุมคนที่ออกแบบ และ                                ความเกี่ยวของกับชิ้นงาน
                        สรางหรือผลิต                                                 หรือภาพอื่น
 8.      Date           วันทีในการออกแบบ, สราง, และ
                             ่                                 15.     Description    คําอธิบายเกี่ยวกับชิ้นงาน
                        ผลิต                                                          หรือภาพ
 9.      Location       ตําแหนงทางภูมิศาสตรที่เปนที่ตั้ง    16.     Source         อางถึงที่อยูของขอมูลที่
                        ของชิ้นงานหรือภาพ                                             เกี่ยวของ
                                                               17.     Rights         ขอมูลเกี่ยวกับลิขสิทธิ์
คําอธิบายขอมูลทางการแพทยและสาธารณสุข

• Medical Subject Headings (MeSH)
• The Systematized Nomenclature of Medicine Clinical
  Terms (SNOMED CT)
• The Logical Observation Identifiers Names and Codes
  (LOINC)
• The International Classification of Diseases (ICD-10)
• Health Level 7 (HL7)
• Digital Imaging and Communication in Medicine (DICOM)
การประยุกตใชในระบบงานทางการแพทย
และสาธารณสุข

• ใชงานเพื่อการศึกษาและฝกอบรมทางการแพทยและ
  สาธารณสุข
• การใชงานในระบบการรักษาทางไกล (Telemedicine)
• การใชงานเพื่อดูแลและใหความรูกบคนไข หรือบุคคล
                                 ั
  ทั่วไป
• การใชงานเพื่อการประชาสัมพันธ
ตัวอยางการใชงานระบบวิดีโอตามประสงคใน
  ระบบงานทางการแพทยและสาธารณสุข




http://www.hsph.harvard.edu/video/
ตัวอยางการใชงานระบบวิดีโอตามประสงคใน
 ระบบงานทางการแพทยและสาธารณสุข




http://www.wired.md/products/streamed_main.shtml
ตัวอยางการใชงานระบบวิดีโอตามประสงคใน
  ระบบงานทางการแพทยและสาธารณสุข




http://www.brighamandwomens.org/healthinfo/video.asp
ปญหาในการประยุกตใชในระบบงานทาง
การแพทยและสาธารณสุข

    • ขาดงบประมาณ
    • ขาดความรูในสาขาที่เกี่ยวของ
    • ขาดทีมงาน
ขอบคุณครับ

Video on Demand System for Medical Applications