>L ælxdfnog kmfp08]zg—g]kfnÆ sf]
                                              ljwfg

                                            k|:tfjgf

        ljsf;Gd'v b]zsf ¿kdf kl/lrt g]kfnsf x/]s ;dfh, 6f]n, ufpF cfh ljsf;sf] b[li6b]lv cf]em]ndf
k/]sf 5g . ufpFsf] ljsf; ljgf Pp6f ljsfl;t zx/sf] kl/sNkgf ug'{ nHhfikb s'/f] xf] . To;}n] g]kfnsf
sd{of]uL xftx? ljsf;sf] If]qdf nufpg ;s] g]kfn ;Ifd /fi6«sf ¿kdf lrlgg ;S5 . cfh g]kfn
/fi6«nfO{ ljsf;sf] lzv/df k'¥ofpg x/]s ;r]t o'jf gful/sn] cu|;/tf b]vfP/ cufl8 a9g' lgtfGt cfjZos
5.
        To;n]}, ;d'Ggt ;dfhsf] kl/sNkgf gug]{ ;fob sd} xf]nfg . ha;Dd ;dfhsf] pGglt x'Fb}g
ta;Dd To; ;dfhsf afl;Gbfx?n] :jtGq / zflGt;Fu afFRg kfpFb}gg . To;sf] nflu ;fd'lxstfsf]
efjgf ePsf] ;+u7gsf] cfjZostf kb{5 . To;}n] ;d'Ggt ;dfhsf] kl/sNkgf o'jfx?sf] rfxgf eGg] d"n
dGq lnP/ Pp6} dfnfdf ufFl;Psf xfdL o'jfx? dg, jrg / sd{n] nflu k/]sf] x'gfn] xfdL o; sfddf
;kmn x'g]5f}F eGg] b[9 ljZjf;sf ;fy cufl8 a9]sf 5f}F . ha;Dd Pp6} dfnfdf plgP/ xf]:t]df
x};]+ ub}{gf} eg] ta;Dd b]zdf ljsf;sf] nx/ cfpg ;Sb}g .
        k|hftflGqs k4ltåf/f ;/sf/sf] d'v tfs]/ xf]Og o'jfx?n] leq}b]lv s]xL ug'{ kb{5 eGg] phf{
k|km':6g u/fpg] p2]Zo cg'¿k æ‘lxdfno kmfpi8]zg–g]kfnÆ sf] ljwfg @)^$ th'{df ul/Psf]
xf] .

                                     kl/R5]b !—k|f/De
!= ;+:yfsf] gfd M            o; ;+:yfsf] gfd ælxdfno kmfpi8]zg–g]kfnÆ x'g]5 .
     s_ ;+:yfsf] sfof{no /xg] 7]ufgf M o; ;+:yfsf] sfof{no sf7df8f}sf] wfkf;Ldf j8f g++
        % df /xg] 5 .
     v_ ;+:yfsf] sfo{If]q M o; ;+:yfsf] sfo{If]q g]kfn clw/fHoel/ /xg]5 . ;DalGwt :yflgo
        clwsf/Lsf] :jLs[t lnO{ .
     -u_ k|f/De M of] ljwfg ;+:yf btf{ ePsf] ldltb]lv k|f/De x'g]5.
     3_ ;+:yfsf] cl:tTj M–
        of] ;+:yf Ps cljlR5Gg pQ/lwsf/jfnf, ;+ul7t, :jzfl;t, u}/–gfkmfd'ns, u}/–/fhlglts tyf
        u}/–;/sf/L ;fdflhs ;+:yf x'g]5 . ;+:yfaf6 cfkmgf] p4]Zo afx]s cfo ug]{ tyf s'g} k|sf/sf]
        z'Ns lnO{ jf glnO{ k/fdz{ k|bfg ug]{ sfo{ u/Lg] 5}g .
@= kl/efiff M ljifo jf k|;un] csf]{ cy{ gnfu]df
      s_     æljwfgÆ eGgfn] ælxdfno kmfpi8]zg–g]kfnÆsf] ljwfgnfO{ ;+emg'kb{5 .
      v     æ;:yfÆeGgfn] ælxdfno kmfp08]zg –g]kfnÆ nfO{ hgfpFb5 .
      u_     æ;ldltÆ eGgfn] o; ljwfgsf] bkmf !# adf]lhd ul7t sfo{ ;ldltnfO{ hgfpFb5 .
      3_     æ;efÆ eGgfn] o; ljwfg adf]lhd a;]sf] ;fw/0f ;ef / laz]if ;fw/0f ;efnfO{ ;d]t
             hgfpFb5 .
      ª_     kbflwsf/L eGgfn] ;+:yfsf kbflwsf/Lx?nfO{ ;Demg'kb{5 .
      r_     lgod,ljlgod eGgfn] o; ljwfg cGtu{t jGg] lgod ljlgodnfO{ hgfpF5 .
      5_     :yfgLo clwsf/L eGgfn] k|d'v lhNnf clwsf/LnfO{ hgfpF5 .
      h_     tf]lsPsf] jf tf]lsP adf]lhd eGgfn] of] ljwfg / o; ljwfg cGtu{t ag]sf] lgod ljlgoddf
             tf]lsPsf] jf tf]lsP adf]lhd ;Demg' kb{5 .
      em_ :yfgLo lgsfo eGgfn] uf=lj=; dxfgu/ / pkgu/ / gu/kflnsf / lh=lj=; nfO{ hgfpg] 5
            .
#=    ;+:yfsf] 5fk / lrGx

;+:yfsf] 5fk / lrGx
s= ;+:yfsf 5fk c08fsf/ ljrdf g]kfnsf] gS;fsf] dfly lxdfn ;fy} tf/f lrGx /x]sf] 5 . /+u o; k|sf/
   /x]sf] 5, lxdfnsf] sfnf] , g]kfnsf] / tf/fsf] xl/of]] /+u x'g]5g . c08fsf/df lxdfnog
   kmfpG8];g, g]kfn /ftf] /+udf / lardf @)^$ klg /ftf] /+udf x'g]5g . 7"nf] c08fsf/df xl/of]
   /+u / ;fgf] c08fsf/df cfsfz] lgnf] /+u x'g]5g . ;fy} b'O{ 5]pdf /ftf] /+usf] tf/f /xg]5 .
v= em08f ! × ! ld6/sf] lkmSsf xl/of] eF"O{, /ftf] af]8{/, lardf ;+yfsf] lrGx x'g]5 .
kl/R5]b–@
                                            p2]Zo

$=     ;+:yfsf] p2]Zo M
      o; ;+:yfsf] p2]Zo b]xfo adf]lhd x'g]5M.
   s_ of] ;+:yf d'gfkmf /lxt hglxtsf/L ;+:yf x'g]5 .
   v_ o'jfzlQmnfO{ ;+ul7t u/L b]z ljsf;sf] If]qdf of]ubfg k'¥ofpg] .
   u_ ;dfhdf /x]sf blnt, pTkLl8t / ljkGg ju{sf hghfltx¿sf] hLjg :t/ p7fpg] sfo{qmx¿ ;~rfng
       ug]{ .
   3_ ;dfhsf ljleGg hfthfltsf k/Dk/fut ;Lk ;f+:s[lts dfGotfsf] ;+/If0f / k|jw{g ug{ ;xof]u ug{ .
   ª_ ;/sf/L tyf u}/ ;xsf/L ;+3 ;+:yf;+u ;'dw'/ ;DaGw :yfkgf u/L ljsf;sf sfo{qmdx¿ th'{df u/L
       sfof{Gjog ug]{ .
   r_ lk5l8Psf hfthftL, dlxnfx?sf] k]zfut ;Lksf] cfwf/df cfod'ns sfo{qmdx? ;+rfng u/fpg
       ;xof]u ug]{ .
  5_ c;fo afnaflnsfsf] ;+/If0f ug{ afnu[x ;+~rfng ug]{ .
     h_ wfld{s s'/faf6 k|arg lbO{ dflg;nfO{ cflTds agfP/ b]zdf zflGt Nofpg] sfo{df ;Sbf]
;xof]u ug]{5 .
   em_ ;dfhdf /x]sf dlxnf, k'¿if tyf afnaflnsfsf] ;zlQms/0f k|lqmofdf ;xof]uLsf] e"ldsf
       lgjf{x ub}{ hgr]tgf hufpg] sfo{qmd ug]{ .




%=     ;+:yfsf] p2]Zo k|fKt ug{ ul/g] sfdx¿ M o; ;+:yfsf] pk/f]Qm p2]Zo k|fKt ug{
   b]xfosf sfdx¿ ug]{5 .
   s_ ;+:yfn] k|rlnt g]kfn sfg"g adf]lhd ;DalGwt lgsfoaf6 cg'dlt jf Ohfht k|fKt u/L dfq
       pk/f]Qm p2]Zo sfof{Gjog ug]{5 .
   v_ ;+:yfnfO{ cfjZos kg]{ ejg lgdf{0f ug]{ jf ef8fdf jf lnhdf lng] 5 / sDKo'6/ 6]lnkmf]g,
       6fOk/fO{6/, ˆofS;h:tf sfof{no ;fdfg tyf ;jf/L ;fwg vl/b ug]{5 jf ef8fdf lnO{ k|of]u ug]
       {5 .
   u_ ;+:yfnfO{ cfjZos kg]{ sd{rf/L lgo'Qm ug]{ tyf ltgsf] ;]jfsf zt{x¿ lgwf{/0f ug]{5 .
   3_ ;+:yfdf k|fKt /sd a}+sdf hDdf u/L a}+s vftf ;~rfng ug]{5 .
   ª_ cGo cfjZos s'/fx¿ .
kl/R5]b—#
                                                 ;b:otf
^= ;b:otfsf] juL{s/0f
   o; ;+:yfsf b]xfo ad]flhd $ k|sf/sf ;b:ox?sf] jlu{s/0f ul/Psf] 5 M
   s_ ;fwf/0f ;b:o M–
       o; ljwfgsf] bkmf & adf]lhd of]Uoftf k'u]sf s'g} klg g]kfnL gful/sn] tf]lsPsf] k|s[of
cGtu{t /xL cfj]bg u/]df           ;+:yfsf] ;b:otf k|Kt ug]{ JolQmx? ;fw/0f ;b:o x'g] 5}g .
   v_ ;+:yfks ;b:ox? M–
       o; ;+:yf btf{ x'Fbfsf] avtsf kbflwsf/Lx? ;+:yfks ;b:o x'g]5g . ;+:yfks ;b:ox?n] ;fwf/0f
jf cflhjg
       ;b:otf lnP/ ljwfg adf]lhdsf] zNs a'emfpg' kg]{5 .
   u_ cfhLjg ;b:o M–
       ;+:yfsf] ljsf;sf] nflu ljz]if ;xof]u bfg k'¥ofpg] JolQmx?nfO{ tf]lsPsf] k|s[of cGtu{t
cflhjg ;b:otf k|bfg
       ul/g] 5 .
   3_ dfggy{ kb:o M–
       pko'Qm 7x/ u/]sf] ljl/i7 ;dfh;f]jL tyf k|ltli7t g]kfnL gful/s nfO{ ;+:yfsf] dfgfy{ ;b:o k|
bfg ug{ ;Sg]5
       t/ dfgfy{ ;b:ox?sf] dtflwsf/ /xg] 5}g .

&=     ;b:otf k|flKtsf] nflu cfjZos of]Uotf M–
  s_g]kfnL gful/s ePsf] .
   v_ !^ jif{ pd]/ k'/f u/]sf]
   u_ dfgl;s ;Gt'ng gu'dfPsf] .
   3_ ;fj{hlgs ;DkQL lxgfjLgf u/]sf] g7x/]sf]
   ª_ g}lts ktg b]lvg} kmf}hbf/L / e|i6«frf/Lsf] cleof]udf ;hfo gkfPsf] .
*= ;+:yfsf] ;b:o lgo'lQm x'g jf axfn /xg g;Sg] cj:yf M
                b]xfosf] cj:yfdf s'g} JolQm ;+:yfsf] ;b:o kbdf lgo'lQm x'g ;Sg] 5}g .


   s_ u}/ g]kfnL gful/s
   v_ !^ jif{ pd]/ k"/f gu/]sf],
   u_ duh lau|]sf] jf af}nfPsf]
   3_ ;fdflhs ;Dklt lxgfljgf u/]sf] 7x/]sf] .
   ª_ g}lts ktg b]lvg] kmf}bf/L / e|i6rf/Lsf] cleof]usf ;hfo gkfPsf] .
   r_ ;DalGwt ;+:yfsf] Joj;fodf lghL :jfy{ ePsf] .
   5_ ;fx'sf] bfdf;fxLdf k/]sf] .
   h_ s'g} k|sf/sf] rf]/L, 7uL, lst]{ jf hfn;femL u/]sf] jf cfˆgf] lhDdfsf] wgdfn cglws[t tj/n]
df;]sf] jf b'?kof]u
      u/]sf] jf e|i6rf/ u/]sf] cleof]udf cbfntaf6 s;'/bf/ 7x/L ;hfo kfO{ ;hfo kfPsf] Ps jif{ leq .

(= ;b:otfsf] ;dflKt M
   != b]xfosf] cj:yfdf s'g} JolQm ;+:yfsf] ;b:odf axfn /xg] 5}g .
   s_ o; ljwfgsf] bkmf * adf]lhd ;b:o kbdf lgo'lQm x'g g;Sg] ePdf .
   v_ ;fwf/0f ;efaf6 &%Ü sf] ax'dtn] ;+:yfsf] ;b:o kbaf6 x6fpg] k|:tfj kf; u/]df .
   u_ ;b:on] cfˆgf] kbaf6 lbPsf] /flhgfdf :jLs[t ePdf .
   3_ ;+:yfsf] sfd sf/jfxLdf a]OdfgL jf jbgLot u/]sf] s'/f cbfntaf6 k|dfl0ft ePdf .
   ª_ o; ljwfg adf]lhd ;+:yfn] ug{ gx'g] egL tf]lsPsf] s'g} sfo{ u/]df .
   r_ ;b:otf z'Ns a'emfpg afFsL ePsf] .
   5_ ;+:yf lj36g e} vf/]h ePdf .


   @=         s'g} JolQm ;+:yfsf] ;b:otf k|fKt ug{ jf jxfn /xg cof]Uo 7x/fpg' eGbf cl3 ;+:yfn]
lghnfO{ ;f] s'/fsf] ;"rgf
   lbO{, ;kmfO{sf] ;a'b k]z ug{ df}sf lbOg] 5 .

!)=    ;b:otf z'Ns / ;b:otf k|bfg ug]{ ljlw M–
o; ljwfgsf] bkmf ^ adf]lhdsf] ;b:dox?n] b]xfo adflhdsf] pkbkmfdf tflsPsf] z'Ns lt/L,
;b:otf k|fKt ug{ ;Sg
   ;Sg]5g .
!= ;fwf/0f ;b:o M
s_ ;fwf/0f ;b:o k|fKt ug{ rfxg] JolQmn] k|j]z z'Ns afkt ?=!)! / aflif{s z'Ns afkt ?=!%!
   a'emfO{ tf]lsPsf] k|lqmof cg';f/ cfj]bg k]z ug]{nfO{ sfo{ ;ldltsf] lg0f{on] ;fwf/0f ;b:otf
   k|bfg ug{ ;lsg] 5 .
v_ To:tf ;fwf/0f ;b:on] aflif{s gljs/0f z'Ns ?= &%===a'empg' kg]{5 .
u_ ;fwf/0f ;b:o k|fKt ug]{ ;b:on] k|To]s jif{sf] c;f/ dlxgfsf] d;fGt leq gljs/0f u/fO ;Sg' kg]{5
  / To;k5Lsf] xsdf tf]lsP adf]lhdsf] yk b:t''''/ a'emfO{ gljs/0f ug{ ;Sg] 5 .
@= ;+:yfks ;b:o M
s_ of] ;+:yf btf{ x'bfsf] avtsf] tby{ ;ldltsf kbflwsf/Lx? ;+:yfks ;b:o x'g]5g .
v_ ;+:yfks ;b:ox?n] ljwfgdf pNn]v eP adflhdsf] z'Ns a'emfO{ ;fwf/0f ;b:o jf cflhjg ;b:o k|
  fKt ug{ ;Sg] 5g .
#= cflhjg ;b:o M
    ;+:yfdf Psd'i6 ?=%))!==a'emO{ tf]lsPsf] k|ls|of cGt/ut cfj]bg lbg] JolQmx?nfO{
  sfo+{ ;lodltsf] lg0f{on] cflhjg ;b:otf k|bfg ug{ ;Sg] 5 .
$= dfgfy{ ;b:o M
   ;fwf/0f ;efsf] lg0f{on] pko'St 7fg]sf];dfh;]jL ljlzi7 JolQm tyf k|ltli7 g]kfnL gful/sx?nfO{
   dfgfy{ ;b:o k|bfg ug{ ;Sg] 5, t/ dfgfy{ ;b:osf] dtflwsf/ /xg] 5}g .
% s'g} cfj]bsnfO{ ;b:o glbg] lg0f{o u/]df ;f] sf] sf/0f ;lxt sf] hfgsf/L cfj]bs nfO{ lbO{g] 5 .
^= ;a} ;b:ox?n] lawfg / ljwfg cGt/ut ag]sf] lgod / ljlgod adf]lhd ePsf] Joj:yfsf] kfngf ug'{
   kg]{ 5 .
&=;+:yfn]] k|bfg u/]sf] pkbkmf !, @, # / $ cg';f/sf] ;b:ox?sf] tf]lsPsf] 9f+rfdf 5'§} clen]v
   k'l:tsf /xg] 5 .




                                        kl/R5]b—$

;fwf/0f ;ef tyf a}7s ;DaGwL Joj:yf
!!= ;+:yfsf] ;ef af]nfpg] tl/sf / ;efsf nflu lbg'kg]{ ;"rgf ;DaGwL s'/fx¿ M–
!= o; ;+:yfsf] ljwfgsf] bkmf & cg';f/ ;b:otf k|fKt ug]{ dfgfy{ ;b:ox? afx]s cGo ;b:ox? ;
       +:yfsf] ;fwf/0f ;ef u7g x'g] 5 . dfgfy{ ;;b:ox? cfdlGqt x'g] 5g . ;fwf/0f ;ef ;+:yfsf] ;jf]
       {Rr c+u x'g]5 .
    @=        o; ;+:yfsf] ;fwf/0f ;ef, b]xadf]lhd x'g]5 .
       s_ jflif{s ;fwf/0f ;ef M jif{sf] Ps k6s aflif{s ;fwf/0f ;ef a:g] 5 .
       v_ ljz]if ;fwf/0f ;ef M ;+:yfsf]s"n ;b:o ;+Vofsf] !÷$-Ps rf}yfO{_ ;b:ox?n] sf/0f
hgfO{ ljz]if ;fwf/0f
           ;ef dfu u/]df ljif]z ;fwf/0f ;ef, sfo{;ldltn] sDtLdf & -;ft_ lbgleq clgjfo{ ?kdf
af]nfpg' kb{5 .
           t/ ;fwf/0f ;ef jf ljz]f ;ef a;]sf] 5 dlxgf leq k'g M ljz]if ;fwf/0f ;ef a:g ;Sg] 5}g .
    #= o; ;+:yfsf] k|yd aflif{s ;fwf/0f ;ef ;+:yf :yfkgf ePsf] cf=j= ;dfKt ePsf] ldltn] b'O{
dlxgf leqdf ul/g]
       / To;kl5sf aflif{s ;fwf/0f ;efx? cfly{s aif{ ;dfKt ePsf] ldltn] @-b'O{_ dlxgf leq ul/g] 5
.
    $= o; ;+:yfsf] aflif{s ;fwf/0f ;ef ug{sf] nflu sDtLdf !% lbg cufj} / ljz]if ;fwf/0f ;ef ug{sf
       nflu sDtLdf & -;ft_ lbg cufj} ;ef x'g] :yfg, ldlt, ;do, / 5nkmn ug]{ ljifo vf]nL ;a}
       ;fwf/0f ;b:ox?nfO{ clgjfO{ ?kn] ;"rgf lbOg]5 .
    %=     pk–bkmf $ adf]lhd af]nfOPsf] ;fwf/0f ;ef jf ljz]if ;fwf/0f ;efdf ljwfgsf] bkmf !*
       adf]klhdsf] u0f k"/s ;+Vof gk'uL ;ef x'g g;s]df sDtLdf & -;ft_ lbgsf] Dofb lbg
       k'gM;fwf/0f ;ef af]nfOg] 5 .
    ^= ;fwf/0f ;ef / ljz]if ;fwf/0f ;efsf] 5'§} lg0f{o k'l:tsf /flvg] 5 .


!@= ;fwf/0f ;efsf] sfd st{Jo / clwsf/ M ;fwf/0f ;efsf] sfd st{Jo / clwsf/ b]xfo
adf]lhd x'g] 5 .
    s_ sfo{ ;ldltn] k]z u/]sf] of]hgf sfo{qmdx? / aflif{s ah]6 kfl/t ug]{ .
    v_ n]vf k/LIfsaf6 k|fKt ePsf] aflifs n]vf k/LIf0f–k|ltj]bg dfly 5nkmn u/L cg'df]b ug]{ /
       n]vf k/LIf0f        k|ltj]bgaf6 b]lvPsf clgoldt a]?h' /sdx? dfyL 5nkmn u/L lgoldt ug{
       gldNg] a]?h' /sdx? cz'n pk/ u/L km6of}6 ug{sf] nflu sfo{ ;ldltnfO{ lgb]{zg lbg] .
    u_ cfufdL aif{sf] nflu n]vf k/Lifssf] lgo'lQm ug]{ .
    3_ ;+:yfsf] aflif{s sf{o k|utL ljj/0f / ;+:yfn] u/]sf] sfo{x?sf] d"Nof+sg u/L sfo{;ldltnfO{
cfjZos lgb]{zg lbg] .
ª_ ;+:yfsfsf] sfo{ ;ldltsf kbflwsf/Lx?sf] kbfjlw k'u]sf] cj:yfdf sfo{ ;ldltsf kbflwsf/Lx?sf]
      ljwfg adf]lhdsf] k|lqmof cGt/ut /xL lgjf{rg ug]{ .
   r_ sfo{ ;ldlt4f/f k]z ePsf ljwfg ;+zf]wg, lgod tyf ljlgod :jLs[t ug]{ .
   5_ dfgfy{ ;b:otf k|bfg ug]{ .
   h_ sfo{ ;ldltaf6 ;:yfsf] lxt cg's'n ePsf sfd–sf/jfxLx?sf], cf}lrTo x]/L cg/df]bg ug]{ .
   em_          ;+:yfsf] cfˆg} cfGtl/s >f]taf6 Joxf]g]{ u/L sfo{;ldltn] k]z u/]sf] sd{rf/Lx?sf]
      b/aGbL, kfl/>lds eQf, tyf cGo ;'ljwfx?df cfjzostf cg'?k :jLs[lt k|bfg ug]{ .

!#=sfo{ ;ldlt u7g M
   s_ sfo{;ldltsf] lgo'lQm jflif{s ;fwf/0f ;efaf6 x'g]5 .
      t/, k|yd jflif{s ;fwf/0f ;ef geP;Ddsf] nflu lgDg adf]lhd cWoIf tyf ;b:o /x]sf] sfo{;ldlt
   /xg]5 .
   != cWoIf                  !
   @= pkfWoIf                      !
   #= ;lrj             !
   $= sf]iffWoIf             !
   %=        ;b:o                  %
             s"n ;b:o hDdf   (
      o; ;+:yfdf ( hgfsf] sfo{;ldlt x'g]5 .
   @ sfo{;ldltsf] sfo{sfn @ jif{ x'g]5 .
   # jflif{s ;fwf/0f ;ef x'g'eGbf cufj} s'g} sfo{;ldltdf /x]sf] ;b:osf] kb l/Qm x'g cfPdf afFsL
      cjlwsf nflu sfo{;ldltsf ;b:osf] lgo'lQm sfo{;ldltåf/f ug{ ;lsg]5 . s'g} ;b:osf] kb aLrdf
      l/Qm ePdf ;f] kbdf lgo'Qm ePsf] ;b:osf] sfo{sfn ;f] ;b:o h'g ;b:o kb l/Qm eO{
      lgo'Qm ePsf] xf] ;f] ;b:o afFsL sfo{sfn;Ddsf nflu dfq x'g]5 .
   $ sfo{;ldltsf] a}7s cfjZostfg';f/ sfo{;ldltsf] cWoIfn] af]nfpg]5 . hDdf ;b:o ;+Vofsf] %!
      k|ltzt ;b:on] dfu u/]df cWoIfn] sfo{;ldltsf] a}7s af]nfpg' kg]{5 .
   % ;b:ox¿sf] hDdf ;+Vofsf] slDtdf %! k|ltzt ;b:ox¿ pkl:yt geO{ sfo{;ldltsf] a}7s x'g]
      5}g .
   ^ sfo{ ;ldltsf] a}7sdf cWoIfn] cWoIftf ug]{ 5 / lghsf] cg'kl:ytdf pkfWoIfn] / pkfWoIfsf]
klg cg'kl:ylt
/x]df a}7sdf pkl:yt ePdf cGo a}7sdf pkl:yt ;b:on] 5fg]sf] jf h]i7 ;b:on] cWoIftf ug]{5
.
    &= sfo{ ;ldltsf] a}7sdf ax'dtsf] lg0f{o dfGo x'g]5 / dt a/fa/ ePdf cWoIfn] lg0f{odt lbg
;Sg]5 .
    *= sfo{ ;ldltsf] a}7sdf 5nkmn ePsf] ljifosf] 5'§} lg0f{o lstfadf n]vL /flvg]5 / ;f] lg0f{o
ljj/0fdf a}7sdf
         pkl:yt ;Dk"0f{ ;b:ox?n] ;xL ug'{ kg]{ 5 t/ lg0f{odf c;xdlt hgfpg]x?n] s}lkmot vf]nL
;xL ug''{ kg]{ 5 .
    (= ;+:yfn] ug{ eg]sf] ;Dk"0f{ sfo{ sfo{ ;ldltsf] lg0f{oaf6 x'g]5 .
    !) dflysf bkmfx? h'g;'s} s'/f n]lvPsf] eP tfklg sfo{;ldltn] ug{ kfpg] s'g} sfo{sf]
         ;DaGwdf sfo{;ldltsf ;a} kbflwx?sf lnlvt ¿kdf ;xdt ePdf To:tf] ;xdltnfO{ lg0f{o
         k'l:tsfdf ;+nUg u/L To:tf] sfd a}7s ljgf klg ug{ ;lsg]5 . pk/f]Qm adf]lhdsf] ;dxltnfO{
         sfo{;ldltsf] a}7ssf] lg0f{o ;/x dflgg]5 .



!$= sfo{;ldltsf] sfd, st{Jo / clwsf/ M sfo {;ldltsf] sfd, st{Jo / clwsf/

!= ;+:yfsf] cfufdL jif{sf] aflif{s sfo{qmd tyf cGodflgt ah]6 agfO{ ;fw/0f ;efdf k|:t't ug]{ .
@= ljwfg jdf]lhdsf] Joj:yf kfngf u/L ;fw/0f ;efsf] lg0f{o sfo{Gjogsf] ug]{ u/fpg] .
#= ;+:yfsf] lxtdf x'g] sfo{qmdx? ;+rfng ug]{ .
$= ;fw/0f ;ef k|lt pQ/ bfoL /xg] .
%= ;+:yfsf] p2]Zo k|flKtsf nflu pknJw ;fwg >f]tsf] clwstd pkef]u / k|of]u ug]{ .
^= ;+:yfsf] sfo{ ;Dkfbg ug]{ sfo{ of]hgf agfpg], >f]t h'6fpg], sfo{Gjog, ;[k/Lj]If0f / cg'udg
ug]{ .
&= ;+:yfsf] sf]if / ;Dklt ;'/lIft tl/sfn] /fVg nufpg] / a}Fs vftf vf]nL ;+rfng ug]{ .
*= ;+:yfsf] sd{rf/Lsf] ;]jf zt{ / ;'ljwf cfbL ;DalGwt sd{rf/L lgodfjnL agfO{ ;fwf/0f ;efaf6
:jLs[t u/fO{ nfu'
    ug]{ u/fpg] .
(= ;+:yfsf] pb]Zo kl/k'lt{sf] nflu cfkmgf] sfo{ cjlwdf pko'Qm JoflQmx?sf] ;Nnfxsf/ ;ldltsf
cGo ;ldlt pk ;ldlt u7g ug]{ / cfj:ostf cg'?k sfo{sf] af+8km+f8 ul/ lbg] .
!)= ;+:yfsf] g]t[TjbfoL e'ldsf lgjf{x ug]{ .
!%= kb Tou ug{ ;Sg] M
   cWoIfon] pkfWoIf dfkm{t sfo{;ldlt ;dIf / pkfWoIf tyf cGo kbflwsf/Lx?n] cWoIf ;dIf
/flhgfd lbO{ kb Tofu
   ug{ ;Sg] 5g .
!^= cGo ;ldltx? M–
   != o; ljwfgsf] kl/wL leq /x]/ ;+:yfsf] ;+rfngsf] nflu sfo{ ;ldltn] cfjZjostf cg';f/ cGo ;ldlt jf
pk–
      ;ldltx? u7g ug{ ;Sg] 5 t/ ;fwf/0f ;efsf] a}7s4f/f cg'df]bg u/fpg' ug]{ 5 .
   @= pk–;ldltsf] sfo{x? sfo{ ;ldltn] tf]sL lbP adf]lhd x'g] 5 .

                                    kl/R5]b –%
                         kbflwsf/Lx?sf] sfd, st{Jo / clwsf/ M

!&= kbflwsf/Lx?sf] sfd, st{Jo / clwsf/ M
   sfo{ ;ldltsf kbflwsf/Lx?sf] sfd st{Jo / clwsf/ b]xfo adf]lhd x'g]5 .

   !_ cWoIfsf] sfd st{Jo / clwsf/ M
      s_ ;ldlt / ;efsf] a}7ssf] cWoIftf ug]{, a}7s ;~rfng ug]{
      v_ lg0ff{os dt lbg] .
      u_ ;+:yfsf] tkm{af6 k|ltlglwTj ug]{ jf k|ltlglw tf]Sg] .
      3_ ;+:yfsf] g]t[Tj lng] .
      ª_ cfjZostf cg';f/ a}7sx? af]nfpg dxf;lranfO{ lgb]{zg lbg] .
      r_ cGo kbflws/L P+j ;B:ox?nfO{ sfdsf] aFf8kmfF8 ug]{
      5_ clen]v k|dfl0ft ug]{ .




   @_      pkfWoIfsf] sfd st{Jo / clwsf/ M
      s_ cWoIfnfO{ ;xof]u ug]{ .
      v_ cWoIfn] lbPsf] lhDd]jf/L k'/f ug]{ .
      u_ cWoIfsf] cg'kl:ytdf lghsf] sfo{ ug]{ .
      3_
#_ ;lrj sfd st{Jo / clwsf/ M
        s_ ;:yfsf] ;lrjfnosf] /]vb]v / ;+rfng ug]{ .
        v_ cWoIfsf] lgb]{zg cg';f/ a}7s / ;ef af]nfpg] .
        u_ clen]v ;'/lIft /fVg] .
      3_ cWoIfn] lbPsf] cGo lhDd]jf/L k'/f ug]{ .
   $_ sf]iffWoIf sfd st{Jo / clwsf/ M
        s_ ;+:yfsf] sf]ifsf] /]vb]v / ;+rfng ug]{ .
        v_ ;fwf/0f ;efdf aflif{s sfo{qmd / ah]6 k]; ug]{ .
        u_ n]vf b'?:t /fVg] .
        3_ lgoldt ?kdf aflif{s n]vfk/LIf0f u/fpg] .

   %_      ;b:ox¿ sfd st{Jo / clwsf/ M
        s_ ;ldltsf] a}7sdf ;lqmo ;xeflutf hgfpg] .
        v_ ;:yfsf] sfo{df /rgfTds e'ldsfsf] lgjf{x ug]{ .

!*= u0fk'/s ;+Vof M
         s_ s"n ;b:o ;+Vofsf] ^) k|ltztsf] u/L ;fwf/0f ;b:ox¿ pkl:yt geO{ ;fwf/0f ;efsf] sfd
   sf/jfxL x'g] 5}g .
        v_ t/ ljwfgsf] bkmf !! sf] -%_ df pNn]v eP adf]lhd k'gM af]nfOPsf] ;fwf/0f ;efdf s"n
   ;b:o ;+Vofsf] %! k|ltzt pkl:yt ePdf ;ef ug{ jfwf kg]{ 5}g .

                                            kl/R5]b–^

                                            cfly{s Joj:yf
!(=     ;+:yfsf] sf]if M–
   != ;+:yfsf] cfˆgf] Pp6f 5'§} sf]if x'g]5 / ;f] sf]ifdf b]xfo adf]lhd k|fKt /sdx¿ hDdf x'g]
5g .
        s_ ;b:otf jfkt k|fKt k|j]z z'Ns / ;b:otf z'Nssf] /sd .
        v_ s;}n] :j]R5fn] lbPsf] cg'bfg, ;xfPtf jfkt k|fKt /sd .
        u_ ;:yfsf] rncrg ;Dklt jf cGo a:t'sf] lalqmjf6 k|fKt /sd .
        3_ ljb]zL ;:yf JolQm j cGt/fli6«o ;+3 ;:yfjf6 ;xof]u jfkt k|fKt /sd .
        ª_ :yflgo lgsfojf6 k|fKt cg'bfg jf ;xof]u jfkt k|fKt /sd
   @=          ljb]zL ;+3–;+:yf jf JolQmaf6 cfly{s ;xof]u tyf cg'bfg lng] eP ;+:yfn] g]kfn ;/sf/
cy{ dGqfnojf6        :jLs[lt lng]5 .
#= ;:yfdf kf|Kt /sd :yflgo a+}sdf hDdf ul/ a}+s vftf ;+rfng ul/g] 5 .


@)= vftf ;~rfng M          ;+:yfsf] cWoIf / sf]iffWoIfsf] -clgjfo{_;+o'Qm b:tvtaf6 ;~rfng
x'g]5 .
      k|rlnt P]g lgod cg';f/ vr{ ug]{ tyf vr{sf] >]:tf /fVg] Joj:yf ldnfpg'kg]{ Joj:yf ul/g]5 .


@!=              sf]ifsf] /sd vr{ ug]{ tl/sf =+ ;+:yfsf] sf]ifdf hDdf ePsf] /sd vr{ ubf{
b]xfo adf]lhd tl/sf ckgfO{ vr{ u/Lg] 5 .
   s_ ;+:yfsf]      aflif{s jh]6 of]hgf / sfo{qmd :jLs[t gu/L sf]ifaf6 vr{ ug{ ;lsg] 5}g .
   v_ ;fwf/0f ;ef af6 kf/Lt jh]6 / sfo{qmdsf] clwgdf /xL sf]ifaf6 /sd vr{ ug{ ;lsg] 5 .
  u_ sf]ifaf6 vr{ ePsf] /sd cfly{s k|ltj]bg ;fwf/0f ;efdf clgjfo{ ?kn] k]z ug'{ kg]{ 5 .
  3_ sf]ifsf] /sd vr{ ubf{ tf]lsP adf]lhd vr{ ug'{ kg]{ 5 .




@@=;+:yfsf] n]vf / n]vf kl/If0f M
   != ;+:yfsf] cfo Joosf] n]vf k|rlnt sfg"g adf]lhd :ki6 tj/n] /flvg] 5 .
   @=        ;+:yfsf] n]vf kl/If0f k|rlnt sfg"g adf]lhd /lhi68{ n]vfkl/If0faf6 x'g]5 .
   #= g]kfn ;/sf/ jf :yfgLo clwsf/Ln] rfx]df h'g;'s} jvtdf klg cfkm} jf dftxtsf sd{rf/Lx? v6fO{
      ;+:yfsf] lx;fa lstfa hfFr ug{ jf u/fug ;Sg]5 .
   $= n]vf kl/Ifssf] lgo'lQm;fwf/0f ;efaf6 x'g]5 .
      t/ k|yd jflif{s ;fwf/0f ;ef geP;Dd n]vf kl/Ifssf] lgo'lQm sfo{;ldltaf6 x'g]5 .
   %= ;:yfsf] n]vf kl/If0f k|ltj]bg / aflif{s sfo{ k|ult ljj/0fsf] !÷! k|lt :yflgo clwsf/L, lh= lj= ;=,
;dfh sNof0f kl/ifb / ;DalGwt lgsfodf k]z ul/g] 5 .

                                  kl/R5]b–&
           lgjf{rg,cljZjf;sf] k|:tfj, ljwfg ;+zf]wg ;DjGwLt Joj:yf
@#= lgjf{rg ;DaGwL Joj:yf M–
!= sf{o ;ldltsf] lgjf{rg k|of]hgsf] nflu a9Ldf=# hgf Ps lgjf{rg ;ldlt sfo{ ;ldltsf] ;xdlt4f/f
        u7g ul/g] 5 .
     @=        lgjf{rg ;ldltn] k|rlnt sfg"gsf] kl/wL leq /x]/ lgjf{rg sfo{ljwL cfkm} Jojl:y ug]{ 5 .
     #= lgjf{rg ;DaGwL ljjfb pTkGg ePdf ljjfbgsf] 6'Ëf] lgjf{rg ;ldltn] u/ ul/g]5 .
     $= lgjf{rg ;DaGwL ePsf] ef]ln kN6 lgjf{rg ;ldltsf] :jtM lj36g x'g]5 .

@$= pDd]bjf/ x'g] of]Uotf M sfo{ ;ldltsf] pDd]bjf/ x'g b]xfo adf]lhdsf] of]Uotf k'u]sf]
x'g kg]{ 5 .
     s_ o; ;+:yfsf] ;fwf/0f ;b:otf k|fKt u/]sf] x'g'kb{5 .
     v_ ;b:otf k|fKt ugf{;fy dtflwsf/ k|of]u ug{ kfpg]5 .
     u_ ljwfgtM ;+:yfsf] lgodfg';f/ ;b:otf gjLs/0f u/]sf] x'g' kg]{5 .
     3_ o; ;+:yfsf] cWoIf, pkfWoIf, ;lrj / sf]iffWoIf kbsf] pDd]bjf/ x'gsf] nflu slDtdf Ps
        sfo{sfn sfo{;ldltdf /x]/ sfd u/]sf] x'g' kg]{5 .
     ª_ ;fwf/0f ;efdf ;j{;Ddt eO{ sfo{;ldlt u7g ePdf dflysf] k|ltaGw :jtM lg:t]h x'g]5 .
     5_ ;j{;Ddt eP klg lgjf{rg k|lqmof k"/f u/fpg' clgjfo{ x'g]5 .
     h_ cWoIf nuftf/ @ sfo{sfn eGbf a9L x'g kfOg] 5}g .

@%= cljZjf;sf] k|:tfj M
!= cljZjf;sf] k|tfj lnlvt ?kdf s'g s'g kbflwsf/Lsf] lj?4df xf] :ki6 v'nfO{ b]xfo adf]lhdsf] l/t
k'¥ofO{ ;+:yfdf
     btf ug'{ kg]{5 .
s_ g]kfnL efifdf lzi6 zAbsf] k|of]u u/L n]lvPsf] x'g' k5{ .
v_ k|:tfjsf] ljifo :ki6 / Jojxf/Ls x'g' k5{ .
u_      ;fwf/0f ;ef ;b:ox? dWo] af6 sDtLdf !÷$-Ps rf}yfO{_ ;b:ox?sf] k|i6 gfd y/ / 7]ufgf
     ;lxt vnfO{ ;xL ePsf] x'g' k5{ .
@= pkbkmf ! adflhd ;+:yfdf btf{ ePsf] cljZjf;sf] k|:tfjsf] :ki6 ljifo v'nfO{ ;fwf/0f ;ef jf ljz]if
     ;fwf/0f ;ef a:g] :yfg,ldlt,;do ;d]t tf]sL ;+:yfsf] ;fwf/0f ;efsf] ;Dk"0f{ kbflwsf/L / ;b:ox?
     nfO{ ljwfgsf] bkmf !! -$_ adflhd ;fwf/0f ;ef jf ljz]if ;fwf/0f ;efa:g] ;"rgf lbOg] 5 .


# cljZjf;sf] k|:tfj dfyL 5nkmnsf] k|lqmof M
s_ ;fwf/0f ;efdf cWoIftf ug]{ JolQmn] ;fwf/0f ;efdf pk–bkmf ! adf]lhds] k|:tfj k]z ug{
     cg'dlt lbg]5 / k|:tfj k]z ug]{ ;b:ox? dWo] ! hgfn] cljZjf;sf] k|:tfj Nofpg' kg]{ sf/0f ;lxtsf]
     cfˆgf] cledt ;ef ;dIf k|:kt't ug]{ 5 .
v_ pk–bkmf #-s_ adf]lhd cljZjf;sf] k|:tfj, kIfsf ;b:on] cfˆgf] cledt k|:t't u/]kl5 ;f] k|:tfj pk/ dt
     k|s6 ug{ rfxg] a9Ldf cGo ltg hgf ;b:ox?nfO{ cWoIfn] cledt k|s6 ug{ cg'dlt lbg ;Sg]5 .
u_ pk–bkmf -!_ adf]lhd cljZjf;sf] k|:tfj h'g kbflwsf/Lx? lj?4 k|:t't ul/Psf] xf], cWoIftf ug]{
     JolQmn][ tL kbflwsf/Lx?nfO{ cfˆgf] ;kmfO{ k]z ug]{ df}sfsf] nflu cfˆgf] egfO{x? /fVg
  cg'dlt lbOg] 5 .
$= cljZjf;sf] k|:tfj dfly lg0f{o M
!    cljZjf;sf]k|:tfj pk/ cfˆgf] egfO{ k|:t't ug]{ qmd ;dfKt eP kl5 cWoIftf ug]{ JolQmn] ;f]
     cljZjf;sf] k|:tfjsf] ax'dt kIf jf ljkIfdf 5 eGg] lg0f{osf] nflu b]xfo adf]lhdsf] s'g} Ps tl/sf
     ckgfO{ cljZjfzsf] k|:tfjsf] lg0f{osf] 3f]if0f ug]{ 5 .
s_ cljZjf;sf] k|:tfjsf] kIfdf dt k|s6 ug]{ Ps ;d"xdf / ljkIfdf dt k|s6 ug]{ csf]{ ;d"xdf 5'6ofP/ jf
v_ ;fwf/0f efsf ;b:ox?nfO{ cljZjfzsf] k|:tfjsf]kIf / ljkIfdf uf]Ko dtbfg u/fP/ .
@= ;fwf/0f ;efsf] s'n ;b:o ;+Vofsf][ @÷$-b'O{ ltxfO{ _ axdtn] cljZjfzsf] k|:tfj kfl/t x'g] 5 .
     To:tf] k|:tfj kl/t ePdf k|:tfljt kIfsf JolQmx? kb d'Qm x'g]5g .
# lgjf{lrt ePsf] ^ dlxgf gk'uL jf k|:tfj ljkmn ePsf] ^ dlxgf gk'uL To:tf] JolQm pk/ k'g M
     cljZjf;sf] k|:tfj Nofpg kfOg] 5}g .

@^= ljwfg ;+zf]wg M–
     s"n ;b:o ;+Vofsf] b'O{ ltxfO{ ;fwf/0f ;ef ;b:ox¿n] cg'df]bg u/] kZrft dfq ;+:yfsf] s'g}
bkmf ;+zf]wg jf vf/]hsf nflu i:yfgLo clwsf/L ;dIf l;kmfl/z u/L k7fpg' kg]{5 . :yfgLo
clwsf/Laf6 :jLs[t eP kZrft dfq ;+:yfsf] s'g} bkmf jf vf/]h ePsf] dflgg]5 .
@&=lgod agfpg ;Sg] M–


    != ;+:yfn] cfˆgf] sfo{ ;Dkfbg ug]{ ;Gbe{df cfjZos lgod agfpg ;Sg]5 / ;f] lgod ;fwf/0f
     ;efaf6 kfl/t u/fO{ nfu" xg]5 / :yflgo clwsf/LnfO{ ;f] sf] hfgsf/L{ lbg'kg]{5 .
    @= of] ljwfg / cGt{ut ag]sf] lgodsf] clwgdf /xL ;+:yfsf] sfo{ ;+rfng / p2]Zo sfo{Gjogsf
     nflu sfo{;ldltn] sd{rf/L Joa:yf / cfly{s k|zf;g ;DalGw lgod agfO{ nfu' ug{ ;Sg]5 . To:tf]
     lgodx? ;fwf/0f ;efaf6 cg'df]bg u/fpg' kg]{5 .

@*= sd{ rf/Lsf] Joa:yf M
s_ ;+:yfsf] b}lgs sfo{ ;~rfng / of]hgf tyf sfo{qmd ;~rfngsf] nflu sd{rf/L b/aGbL l;h{gf,
   kfl/>lds, eQmf tyf cGo ;'ljwf / sd{rf/Lsf] ;]jf zt{x? ckgfpg' kg]{ sfo{ljwL tf]lsP adf]lhd
   x'g]5 .
v_ ;+:yfn] ljb]zL ;xof]u k|fKt u/L ;+:yfsf] ;+rfng ug]{ sfof{Gjog ljb]zL ;Nnfsf/ jf :jod ;]js
   /fVg] Jja:yf ePdf lghn] sfd ug{ cjlw k'¥ofpg] ;]jf, sfdsf] cf}lrTo, ;'ljwf / ltgsf] of]Uotf
  ;d]tsf] ljj/0f :yfgLo clwsf/L, lhNnf ljsfz ;ldlt / ;dfh sNof0f kl/ifbdf ;d]t hfgsf/L u/fOg] 5 .
@(=;+:yf vf/]hL M
!= ;fw/0f ;efn] cfjZos b]v]df ljz]if k|:tfj kfl/t u/L ;+:yf vf/]h ug{ ;Sg]5 .
@= pkbkmf ! adf]lhd ;+:yfsf] vf/]hLsf] k|:tfj kfl/t ubf{ ;fwf/0f ;efn] vf/]hLsf] sfdsf nflu Ps jf
   Ps eGbf al8 lnlSj8]6/x? / ;+:yfsf] lx;fa lstfj ug{sf] nfuL Ps jf Ps eGbf al9 n]vf kl/Ifsx?
   ljo'Qm ug]{ ;Sg] 5g .
#= pkf bkmf -@_ adf]lhd lnlSj8]6/ / n]vf kl/Ifsx?sf] kfl/>lds ;fwf/0f ;efn] tf]lslbP adf]lhd
   x'g]5 .
$= o;/L sf/0fj; ;+:yf lju6g eO{ vf/]h ePdf ;+:yfsf] bfloTjsf] km/kmf/s u/L afFsL /xg]
   ;Dk"0f{ hfo h]yf g]kfnL ;/sf/sf] x'g]5 .

#)= JofVof =+


of] ljwfg / ljwfg cGt/ut ag]sf] lgod lalgodsf] AofVof ug]{ clwsf/ sfo{ ;ldltnfO{ x'g]5 .
#!= uf]Kotf e+u ug{ gx'g] M– o; ;+:yfsf s'g} klg kbflwsf/L jf ;b:on] ;+:yfsf] clxt x'g]
   sfo{ ug'{ x'b}g .
sfo{ ;ldltsf kbflwsf/L ;fwf/0f ;efsf ;:ox?n] j}7s jf ;fwf/0f c;Eo / clZnn zAbsf] k|of]u ug{
   kfO{g] 5}g .
#@= Pg cg';f/ x'g] M o; ljwfgdf pNn]v gePsf s'/fx? sfg'g adf]lhd x'g]5 / ;+:yf btf{ P]g
   lgod, / k|rlnt sfg'g ;+u aflemg uPdf aflemPsf] xb ;Dd :jt M lgis[o x'g]5g .
##= lgb}{zgsf] kfngf M g]kfn ;/sf/ jf :yflgo clwsf/Ln] ;do, ;dodf lbPsf] lgb}{zgsf]
  kfngf ug'{ ;+:yfsf] st{Jo x'g]5 .
#$= tby{ ;ldlt M–
 != of] ;+:yf :yfkgf u/L btf{ u/fpg]sf] nflu ul7t tby{ ;ldltn] ^ dlxgf leq ;fwf/0f ;ef af]nfO{
   ljwfg       cg';f/sf] lgjf{rg ;ldltsf] u7g u/L gof sfo{;ldltsf] lgjf{rg u/fpg] 5 / ;f]sf] hfgsf/L
   :yfgLo clwsf/LnfO{ lbOg ]5 .
@= k|yd k6s lgjf{rg ;DkGg geP;Ddsf] cj:yfdf sfo{;ldltn] u/sf sfd sf/jfxLx? o;} ljwfg ;/x
   ePsf] dflgg] 5 .




#%= xfdL ælxdfnog kmfp08]zg—g]kfn’’ sf lgDg ;+:yfksx¿ o; ljwfg adf]lhd sfo{
   ug{ d~h'/ e} lgDg ;fIfLsf] /f]xf]j/df ljwfgdf ;lx5fk ub{5f}F .
;+:yfkssf] gfd, y/, 7]ufgf                               ;fIfLsf] gfd, y/, 7]ufgf
qm=;            Gfd                  7]ufgf          x:tfI   ;fIfLsf]   7]ufgf x:tfIf/
     =                                                f/       gfd


!=       b]jL         nfn sNofgk'/       uf=lj=;=–

         k|;fO{           #,lrtjg
@=       Af'l4dfg         Hffd'g] uf=lj=;=, %,

         >]i7             tgx'F
#=       Kff;fª   s'df/ ;fªkfª          uf=lj=;=,&
                          ef]hk'/
         tfdfË
$=       V]fd k|;fO{      sNofgk'/ uf= lj= ;=

                          #, lrtjg
%=       Dffg axfb'/ U'fG;f uf= lj= ; , *

         uf]n]            l;Gw'kfnrf]s
^=       dw' b+ufn        kmlNkªsl§ uf=lj=;=,

                          ^ l;Gw'kfnrf]s
&=       s]zj         /fh sNofgk'/ uf=lj=;=, #

         kf}8]n           lrtjg
>Ldfg k|d'v lhNnf clwsf/LHo",
lhNnf k|zf;g sfof{no
sf7df8f} , g]kfn
                                ljifoM ;+:yf btf{ ug]{ af/] .
dxf]bo,
         xfdLn] ælxdfnog kmfp08]zg—g]kfn’’ gfds ;fdflhs ;+:yf, ;+:yf btf{ P]g
@)#$ adf]lhd btf{ ug{ rfx]sfn] ?=% l6s6 6fF;L k|:tfljt ljwfgsf]] $ -rf/_ k|lt, kbflwsf/Lx?sf]
gful/stfsf] k|dfl0ft k|ltlnlk !÷! k|lt;d]t o;};fy ;+nUg u/L b]xfosf] ljj/0f v'nfO{ lgj]bg u/]sf 5f}F
.

ljj/0f
!= ;+:yfsf] gfd M ælxdfnog kmfp08]zg—g]kfn’’ /xg] 5 .
@= ;+:yfsf] 7]ufgf M sf7df8f}F lhNnf wfkf;L uf=lj=;= j8f g+=–%
#=;+:yfsf] 3/ 6]lnkmf]g g+=)!–$#&^*$) kf]=aS; g+=*(&%Olk;L $)#)
$= ;+:yfsf] p2]Zo M
    s_ o; ;+:yf d'gfkmf /lxt hglxtsf/L ;+:yf x'g]5 .
    v_ o'jfzlQmnfO{ ;+ul7t u/L b]z ljsf;sf] If]qdf of]ubfg k'¥ofpg] .
    u_ ;dfhdf /x]sf blnt, pTkLl8t / ljkGg ju{sf hghfltx¿sf] hLjg :t/ p7fp“g] sfo{qmx¿ ;~rfng
         ug]{ .
    3_ ;dfhsf ljleGg hfthfltsf k/Dk/fut ;Lk ;f+:s[lts dfGotfsf] ;+/If0f / k|jw{g ug]{ .
    ª_ ;/sf/L tyf u}/ ;xsf/L ;+3 ;+:yf;“u ;'dw'/ ;DaGw :yfkgf u/L ljsf;sf sfo{qmdx¿ th'{df u/L
         sfof{Gjog ug]{ .
    r_ k]zfut ;Lksf] cfwf/df cfod"ns sfo{qmd¿ ;~rfng u/fpg] .
    5_ c;fo afnaflnsfsf] ;+/If0f ug{ afnu[x ;+~rfng ug]{
    h_ wfld{s s'/faf6 k|arg lbO{ dflg;nfO{ cflTds agfP/ b]zdf zflGt Nofpg] sfo{df ;Sbf]
         ;xof]u ug]{5 .
    em_ ;dfhdf /x]sf dlxnf, k'¿if tyf afnaflnsfsf] ;zlQms/0f k|lqmofdf ;xof]uLsf] e"ldsf lgjf{x
         ub}{ hgr]tgf hufpg] sfo{qmd ug]{ .




     %=      cfly{s ;|f]t
    s_ ;b:otf z'Nsaf6 k|fKt x'g] /sd
v_ s;}n] :jOR5fn] lbPsf] cg'bfg /sd




sfo{;ldltsf ;b:ox¿sf] gfdfjnL

    l;=g+       Kb          gfd y/                   7]ufgf            k]zf       b:tvt
      =
      !=       cWoIf     b]lj        nfn sNof0fk'/      uf=lj=;=—#, lzIfs
                         k|;fO{          lrtjg
     @=       pkfWoIf    a'l4 dfg >]i7   hfd"g]       uf=lj=;=]—%, lzIfs
                                         tgx"F
      #=         ;lrj    Kf;fË    s'df/ ;fªkfª uf=lj=;=–& ef]hk'/   ;dfh;]jL
                         tfdfª
      $=      sf]iffWoI v]d k|;fO{       sNof0fk'/      uf=lj=;=—#, Joj;fo
                  f                      lrtjg
      %=        ;b:o     Dfw' b+ufn      kmlNkªsl§       uf=lj=;—^, Joj;fo
                                         l;Gw'kfnrf]s
      ^=        ;b:o     Dffg     jxfb'/ U"fG;f         uf=lj=;=—*, hflu/
                         uf]n]           l;Gw'kfnrf]s
       &        ;b:o     s]zj        /fh sNof0fk'/      uf=lj=;=—#, lzIfs
                         kf}8]n          lrtjg


                                                                     lgj]bs


                                                         =======================
                                                                b]jL nfn k|;fO{
                                                                     cWoIf
cg';"lr—!
                                      ;+:yfsf] 5fk / lrGx

;+:yfsf] 5fk / lrGx
s= ;+:yfsf 5fk c08fsf/ ljrdf g]kfnsf] gS;fsf] dfly lxdfn ;fy} tf/f lrGx /x]sf] 5 . /+u o; k|sf/
   /x]sf] 5, lxdfnsf] sfnf] , g]kfnsf] / tf/fsf] xl/of]] /+u x'g]5g . c08fsf/df lxdfnog
   kmfpG8];g, g]kfn /ftf] /+udf / lardf @)^$ klg /ftf] /+udf x'g]5g . 7"nf] c08fsf/df xl/of]
   /+u / ;fgf] c08fsf/df cfsfz] lgnf] /+u x'g]5g . ;fy} b'O{ 5]pdf /ftf] /+usf] tf/f /xg]5 .
v= em08f ! × ! ld6/sf] lkmSsf xl/of] eF"O{, /ftf] af]8{/, lardf ;+yfsf] lrGx x'g]5 .

Third Eye Volunteer Nepal

  • 1.
    >L ælxdfnog kmfp08]zg—g]kfnÆsf] ljwfg k|:tfjgf ljsf;Gd'v b]zsf ¿kdf kl/lrt g]kfnsf x/]s ;dfh, 6f]n, ufpF cfh ljsf;sf] b[li6b]lv cf]em]ndf k/]sf 5g . ufpFsf] ljsf; ljgf Pp6f ljsfl;t zx/sf] kl/sNkgf ug'{ nHhfikb s'/f] xf] . To;}n] g]kfnsf sd{of]uL xftx? ljsf;sf] If]qdf nufpg ;s] g]kfn ;Ifd /fi6«sf ¿kdf lrlgg ;S5 . cfh g]kfn /fi6«nfO{ ljsf;sf] lzv/df k'¥ofpg x/]s ;r]t o'jf gful/sn] cu|;/tf b]vfP/ cufl8 a9g' lgtfGt cfjZos 5. To;n]}, ;d'Ggt ;dfhsf] kl/sNkgf gug]{ ;fob sd} xf]nfg . ha;Dd ;dfhsf] pGglt x'Fb}g ta;Dd To; ;dfhsf afl;Gbfx?n] :jtGq / zflGt;Fu afFRg kfpFb}gg . To;sf] nflu ;fd'lxstfsf] efjgf ePsf] ;+u7gsf] cfjZostf kb{5 . To;}n] ;d'Ggt ;dfhsf] kl/sNkgf o'jfx?sf] rfxgf eGg] d"n dGq lnP/ Pp6} dfnfdf ufFl;Psf xfdL o'jfx? dg, jrg / sd{n] nflu k/]sf] x'gfn] xfdL o; sfddf ;kmn x'g]5f}F eGg] b[9 ljZjf;sf ;fy cufl8 a9]sf 5f}F . ha;Dd Pp6} dfnfdf plgP/ xf]:t]df x};]+ ub}{gf} eg] ta;Dd b]zdf ljsf;sf] nx/ cfpg ;Sb}g . k|hftflGqs k4ltåf/f ;/sf/sf] d'v tfs]/ xf]Og o'jfx?n] leq}b]lv s]xL ug'{ kb{5 eGg] phf{ k|km':6g u/fpg] p2]Zo cg'¿k æ‘lxdfno kmfpi8]zg–g]kfnÆ sf] ljwfg @)^$ th'{df ul/Psf] xf] . kl/R5]b !—k|f/De != ;+:yfsf] gfd M o; ;+:yfsf] gfd ælxdfno kmfpi8]zg–g]kfnÆ x'g]5 . s_ ;+:yfsf] sfof{no /xg] 7]ufgf M o; ;+:yfsf] sfof{no sf7df8f}sf] wfkf;Ldf j8f g++ % df /xg] 5 . v_ ;+:yfsf] sfo{If]q M o; ;+:yfsf] sfo{If]q g]kfn clw/fHoel/ /xg]5 . ;DalGwt :yflgo clwsf/Lsf] :jLs[t lnO{ . -u_ k|f/De M of] ljwfg ;+:yf btf{ ePsf] ldltb]lv k|f/De x'g]5. 3_ ;+:yfsf] cl:tTj M– of] ;+:yf Ps cljlR5Gg pQ/lwsf/jfnf, ;+ul7t, :jzfl;t, u}/–gfkmfd'ns, u}/–/fhlglts tyf u}/–;/sf/L ;fdflhs ;+:yf x'g]5 . ;+:yfaf6 cfkmgf] p4]Zo afx]s cfo ug]{ tyf s'g} k|sf/sf] z'Ns lnO{ jf glnO{ k/fdz{ k|bfg ug]{ sfo{ u/Lg] 5}g .
  • 2.
    @= kl/efiff Mljifo jf k|;un] csf]{ cy{ gnfu]df s_ æljwfgÆ eGgfn] ælxdfno kmfpi8]zg–g]kfnÆsf] ljwfgnfO{ ;+emg'kb{5 . v æ;:yfÆeGgfn] ælxdfno kmfp08]zg –g]kfnÆ nfO{ hgfpFb5 . u_ æ;ldltÆ eGgfn] o; ljwfgsf] bkmf !# adf]lhd ul7t sfo{ ;ldltnfO{ hgfpFb5 . 3_ æ;efÆ eGgfn] o; ljwfg adf]lhd a;]sf] ;fw/0f ;ef / laz]if ;fw/0f ;efnfO{ ;d]t hgfpFb5 . ª_ kbflwsf/L eGgfn] ;+:yfsf kbflwsf/Lx?nfO{ ;Demg'kb{5 . r_ lgod,ljlgod eGgfn] o; ljwfg cGtu{t jGg] lgod ljlgodnfO{ hgfpF5 . 5_ :yfgLo clwsf/L eGgfn] k|d'v lhNnf clwsf/LnfO{ hgfpF5 . h_ tf]lsPsf] jf tf]lsP adf]lhd eGgfn] of] ljwfg / o; ljwfg cGtu{t ag]sf] lgod ljlgoddf tf]lsPsf] jf tf]lsP adf]lhd ;Demg' kb{5 . em_ :yfgLo lgsfo eGgfn] uf=lj=; dxfgu/ / pkgu/ / gu/kflnsf / lh=lj=; nfO{ hgfpg] 5 . #= ;+:yfsf] 5fk / lrGx ;+:yfsf] 5fk / lrGx s= ;+:yfsf 5fk c08fsf/ ljrdf g]kfnsf] gS;fsf] dfly lxdfn ;fy} tf/f lrGx /x]sf] 5 . /+u o; k|sf/ /x]sf] 5, lxdfnsf] sfnf] , g]kfnsf] / tf/fsf] xl/of]] /+u x'g]5g . c08fsf/df lxdfnog kmfpG8];g, g]kfn /ftf] /+udf / lardf @)^$ klg /ftf] /+udf x'g]5g . 7"nf] c08fsf/df xl/of] /+u / ;fgf] c08fsf/df cfsfz] lgnf] /+u x'g]5g . ;fy} b'O{ 5]pdf /ftf] /+usf] tf/f /xg]5 . v= em08f ! × ! ld6/sf] lkmSsf xl/of] eF"O{, /ftf] af]8{/, lardf ;+yfsf] lrGx x'g]5 .
  • 3.
    kl/R5]b–@ p2]Zo $= ;+:yfsf] p2]Zo M o; ;+:yfsf] p2]Zo b]xfo adf]lhd x'g]5M. s_ of] ;+:yf d'gfkmf /lxt hglxtsf/L ;+:yf x'g]5 . v_ o'jfzlQmnfO{ ;+ul7t u/L b]z ljsf;sf] If]qdf of]ubfg k'¥ofpg] . u_ ;dfhdf /x]sf blnt, pTkLl8t / ljkGg ju{sf hghfltx¿sf] hLjg :t/ p7fpg] sfo{qmx¿ ;~rfng ug]{ . 3_ ;dfhsf ljleGg hfthfltsf k/Dk/fut ;Lk ;f+:s[lts dfGotfsf] ;+/If0f / k|jw{g ug{ ;xof]u ug{ . ª_ ;/sf/L tyf u}/ ;xsf/L ;+3 ;+:yf;+u ;'dw'/ ;DaGw :yfkgf u/L ljsf;sf sfo{qmdx¿ th'{df u/L sfof{Gjog ug]{ . r_ lk5l8Psf hfthftL, dlxnfx?sf] k]zfut ;Lksf] cfwf/df cfod'ns sfo{qmdx? ;+rfng u/fpg ;xof]u ug]{ . 5_ c;fo afnaflnsfsf] ;+/If0f ug{ afnu[x ;+~rfng ug]{ . h_ wfld{s s'/faf6 k|arg lbO{ dflg;nfO{ cflTds agfP/ b]zdf zflGt Nofpg] sfo{df ;Sbf] ;xof]u ug]{5 . em_ ;dfhdf /x]sf dlxnf, k'¿if tyf afnaflnsfsf] ;zlQms/0f k|lqmofdf ;xof]uLsf] e"ldsf lgjf{x ub}{ hgr]tgf hufpg] sfo{qmd ug]{ . %= ;+:yfsf] p2]Zo k|fKt ug{ ul/g] sfdx¿ M o; ;+:yfsf] pk/f]Qm p2]Zo k|fKt ug{ b]xfosf sfdx¿ ug]{5 . s_ ;+:yfn] k|rlnt g]kfn sfg"g adf]lhd ;DalGwt lgsfoaf6 cg'dlt jf Ohfht k|fKt u/L dfq pk/f]Qm p2]Zo sfof{Gjog ug]{5 . v_ ;+:yfnfO{ cfjZos kg]{ ejg lgdf{0f ug]{ jf ef8fdf jf lnhdf lng] 5 / sDKo'6/ 6]lnkmf]g, 6fOk/fO{6/, ˆofS;h:tf sfof{no ;fdfg tyf ;jf/L ;fwg vl/b ug]{5 jf ef8fdf lnO{ k|of]u ug] {5 . u_ ;+:yfnfO{ cfjZos kg]{ sd{rf/L lgo'Qm ug]{ tyf ltgsf] ;]jfsf zt{x¿ lgwf{/0f ug]{5 . 3_ ;+:yfdf k|fKt /sd a}+sdf hDdf u/L a}+s vftf ;~rfng ug]{5 . ª_ cGo cfjZos s'/fx¿ .
  • 4.
    kl/R5]b—# ;b:otf ^= ;b:otfsf] juL{s/0f o; ;+:yfsf b]xfo ad]flhd $ k|sf/sf ;b:ox?sf] jlu{s/0f ul/Psf] 5 M s_ ;fwf/0f ;b:o M– o; ljwfgsf] bkmf & adf]lhd of]Uoftf k'u]sf s'g} klg g]kfnL gful/sn] tf]lsPsf] k|s[of cGtu{t /xL cfj]bg u/]df ;+:yfsf] ;b:otf k|Kt ug]{ JolQmx? ;fw/0f ;b:o x'g] 5}g . v_ ;+:yfks ;b:ox? M– o; ;+:yf btf{ x'Fbfsf] avtsf kbflwsf/Lx? ;+:yfks ;b:o x'g]5g . ;+:yfks ;b:ox?n] ;fwf/0f jf cflhjg ;b:otf lnP/ ljwfg adf]lhdsf] zNs a'emfpg' kg]{5 . u_ cfhLjg ;b:o M– ;+:yfsf] ljsf;sf] nflu ljz]if ;xof]u bfg k'¥ofpg] JolQmx?nfO{ tf]lsPsf] k|s[of cGtu{t cflhjg ;b:otf k|bfg ul/g] 5 . 3_ dfggy{ kb:o M– pko'Qm 7x/ u/]sf] ljl/i7 ;dfh;f]jL tyf k|ltli7t g]kfnL gful/s nfO{ ;+:yfsf] dfgfy{ ;b:o k| bfg ug{ ;Sg]5 t/ dfgfy{ ;b:ox?sf] dtflwsf/ /xg] 5}g . &= ;b:otf k|flKtsf] nflu cfjZos of]Uotf M– s_g]kfnL gful/s ePsf] . v_ !^ jif{ pd]/ k'/f u/]sf] u_ dfgl;s ;Gt'ng gu'dfPsf] . 3_ ;fj{hlgs ;DkQL lxgfjLgf u/]sf] g7x/]sf] ª_ g}lts ktg b]lvg} kmf}hbf/L / e|i6«frf/Lsf] cleof]udf ;hfo gkfPsf] .
  • 5.
    *= ;+:yfsf] ;b:olgo'lQm x'g jf axfn /xg g;Sg] cj:yf M b]xfosf] cj:yfdf s'g} JolQm ;+:yfsf] ;b:o kbdf lgo'lQm x'g ;Sg] 5}g . s_ u}/ g]kfnL gful/s v_ !^ jif{ pd]/ k"/f gu/]sf], u_ duh lau|]sf] jf af}nfPsf] 3_ ;fdflhs ;Dklt lxgfljgf u/]sf] 7x/]sf] . ª_ g}lts ktg b]lvg] kmf}bf/L / e|i6rf/Lsf] cleof]usf ;hfo gkfPsf] . r_ ;DalGwt ;+:yfsf] Joj;fodf lghL :jfy{ ePsf] . 5_ ;fx'sf] bfdf;fxLdf k/]sf] . h_ s'g} k|sf/sf] rf]/L, 7uL, lst]{ jf hfn;femL u/]sf] jf cfˆgf] lhDdfsf] wgdfn cglws[t tj/n] df;]sf] jf b'?kof]u u/]sf] jf e|i6rf/ u/]sf] cleof]udf cbfntaf6 s;'/bf/ 7x/L ;hfo kfO{ ;hfo kfPsf] Ps jif{ leq . (= ;b:otfsf] ;dflKt M != b]xfosf] cj:yfdf s'g} JolQm ;+:yfsf] ;b:odf axfn /xg] 5}g . s_ o; ljwfgsf] bkmf * adf]lhd ;b:o kbdf lgo'lQm x'g g;Sg] ePdf . v_ ;fwf/0f ;efaf6 &%Ü sf] ax'dtn] ;+:yfsf] ;b:o kbaf6 x6fpg] k|:tfj kf; u/]df . u_ ;b:on] cfˆgf] kbaf6 lbPsf] /flhgfdf :jLs[t ePdf . 3_ ;+:yfsf] sfd sf/jfxLdf a]OdfgL jf jbgLot u/]sf] s'/f cbfntaf6 k|dfl0ft ePdf . ª_ o; ljwfg adf]lhd ;+:yfn] ug{ gx'g] egL tf]lsPsf] s'g} sfo{ u/]df . r_ ;b:otf z'Ns a'emfpg afFsL ePsf] . 5_ ;+:yf lj36g e} vf/]h ePdf . @= s'g} JolQm ;+:yfsf] ;b:otf k|fKt ug{ jf jxfn /xg cof]Uo 7x/fpg' eGbf cl3 ;+:yfn] lghnfO{ ;f] s'/fsf] ;"rgf lbO{, ;kmfO{sf] ;a'b k]z ug{ df}sf lbOg] 5 . !)= ;b:otf z'Ns / ;b:otf k|bfg ug]{ ljlw M–
  • 6.
    o; ljwfgsf] bkmf^ adf]lhdsf] ;b:dox?n] b]xfo adflhdsf] pkbkmfdf tflsPsf] z'Ns lt/L, ;b:otf k|fKt ug{ ;Sg ;Sg]5g . != ;fwf/0f ;b:o M s_ ;fwf/0f ;b:o k|fKt ug{ rfxg] JolQmn] k|j]z z'Ns afkt ?=!)! / aflif{s z'Ns afkt ?=!%! a'emfO{ tf]lsPsf] k|lqmof cg';f/ cfj]bg k]z ug]{nfO{ sfo{ ;ldltsf] lg0f{on] ;fwf/0f ;b:otf k|bfg ug{ ;lsg] 5 . v_ To:tf ;fwf/0f ;b:on] aflif{s gljs/0f z'Ns ?= &%===a'empg' kg]{5 . u_ ;fwf/0f ;b:o k|fKt ug]{ ;b:on] k|To]s jif{sf] c;f/ dlxgfsf] d;fGt leq gljs/0f u/fO ;Sg' kg]{5 / To;k5Lsf] xsdf tf]lsP adf]lhdsf] yk b:t''''/ a'emfO{ gljs/0f ug{ ;Sg] 5 . @= ;+:yfks ;b:o M s_ of] ;+:yf btf{ x'bfsf] avtsf] tby{ ;ldltsf kbflwsf/Lx? ;+:yfks ;b:o x'g]5g . v_ ;+:yfks ;b:ox?n] ljwfgdf pNn]v eP adflhdsf] z'Ns a'emfO{ ;fwf/0f ;b:o jf cflhjg ;b:o k| fKt ug{ ;Sg] 5g . #= cflhjg ;b:o M ;+:yfdf Psd'i6 ?=%))!==a'emO{ tf]lsPsf] k|ls|of cGt/ut cfj]bg lbg] JolQmx?nfO{ sfo+{ ;lodltsf] lg0f{on] cflhjg ;b:otf k|bfg ug{ ;Sg] 5 . $= dfgfy{ ;b:o M ;fwf/0f ;efsf] lg0f{on] pko'St 7fg]sf];dfh;]jL ljlzi7 JolQm tyf k|ltli7 g]kfnL gful/sx?nfO{ dfgfy{ ;b:o k|bfg ug{ ;Sg] 5, t/ dfgfy{ ;b:osf] dtflwsf/ /xg] 5}g . % s'g} cfj]bsnfO{ ;b:o glbg] lg0f{o u/]df ;f] sf] sf/0f ;lxt sf] hfgsf/L cfj]bs nfO{ lbO{g] 5 . ^= ;a} ;b:ox?n] lawfg / ljwfg cGt/ut ag]sf] lgod / ljlgod adf]lhd ePsf] Joj:yfsf] kfngf ug'{ kg]{ 5 . &=;+:yfn]] k|bfg u/]sf] pkbkmf !, @, # / $ cg';f/sf] ;b:ox?sf] tf]lsPsf] 9f+rfdf 5'§} clen]v k'l:tsf /xg] 5 . kl/R5]b—$ ;fwf/0f ;ef tyf a}7s ;DaGwL Joj:yf !!= ;+:yfsf] ;ef af]nfpg] tl/sf / ;efsf nflu lbg'kg]{ ;"rgf ;DaGwL s'/fx¿ M–
  • 7.
    != o; ;+:yfsf]ljwfgsf] bkmf & cg';f/ ;b:otf k|fKt ug]{ dfgfy{ ;b:ox? afx]s cGo ;b:ox? ; +:yfsf] ;fwf/0f ;ef u7g x'g] 5 . dfgfy{ ;;b:ox? cfdlGqt x'g] 5g . ;fwf/0f ;ef ;+:yfsf] ;jf] {Rr c+u x'g]5 . @= o; ;+:yfsf] ;fwf/0f ;ef, b]xadf]lhd x'g]5 . s_ jflif{s ;fwf/0f ;ef M jif{sf] Ps k6s aflif{s ;fwf/0f ;ef a:g] 5 . v_ ljz]if ;fwf/0f ;ef M ;+:yfsf]s"n ;b:o ;+Vofsf] !÷$-Ps rf}yfO{_ ;b:ox?n] sf/0f hgfO{ ljz]if ;fwf/0f ;ef dfu u/]df ljif]z ;fwf/0f ;ef, sfo{;ldltn] sDtLdf & -;ft_ lbgleq clgjfo{ ?kdf af]nfpg' kb{5 . t/ ;fwf/0f ;ef jf ljz]f ;ef a;]sf] 5 dlxgf leq k'g M ljz]if ;fwf/0f ;ef a:g ;Sg] 5}g . #= o; ;+:yfsf] k|yd aflif{s ;fwf/0f ;ef ;+:yf :yfkgf ePsf] cf=j= ;dfKt ePsf] ldltn] b'O{ dlxgf leqdf ul/g] / To;kl5sf aflif{s ;fwf/0f ;efx? cfly{s aif{ ;dfKt ePsf] ldltn] @-b'O{_ dlxgf leq ul/g] 5 . $= o; ;+:yfsf] aflif{s ;fwf/0f ;ef ug{sf] nflu sDtLdf !% lbg cufj} / ljz]if ;fwf/0f ;ef ug{sf nflu sDtLdf & -;ft_ lbg cufj} ;ef x'g] :yfg, ldlt, ;do, / 5nkmn ug]{ ljifo vf]nL ;a} ;fwf/0f ;b:ox?nfO{ clgjfO{ ?kn] ;"rgf lbOg]5 . %= pk–bkmf $ adf]lhd af]nfOPsf] ;fwf/0f ;ef jf ljz]if ;fwf/0f ;efdf ljwfgsf] bkmf !* adf]klhdsf] u0f k"/s ;+Vof gk'uL ;ef x'g g;s]df sDtLdf & -;ft_ lbgsf] Dofb lbg k'gM;fwf/0f ;ef af]nfOg] 5 . ^= ;fwf/0f ;ef / ljz]if ;fwf/0f ;efsf] 5'§} lg0f{o k'l:tsf /flvg] 5 . !@= ;fwf/0f ;efsf] sfd st{Jo / clwsf/ M ;fwf/0f ;efsf] sfd st{Jo / clwsf/ b]xfo adf]lhd x'g] 5 . s_ sfo{ ;ldltn] k]z u/]sf] of]hgf sfo{qmdx? / aflif{s ah]6 kfl/t ug]{ . v_ n]vf k/LIfsaf6 k|fKt ePsf] aflifs n]vf k/LIf0f–k|ltj]bg dfly 5nkmn u/L cg'df]b ug]{ / n]vf k/LIf0f k|ltj]bgaf6 b]lvPsf clgoldt a]?h' /sdx? dfyL 5nkmn u/L lgoldt ug{ gldNg] a]?h' /sdx? cz'n pk/ u/L km6of}6 ug{sf] nflu sfo{ ;ldltnfO{ lgb]{zg lbg] . u_ cfufdL aif{sf] nflu n]vf k/Lifssf] lgo'lQm ug]{ . 3_ ;+:yfsf] aflif{s sf{o k|utL ljj/0f / ;+:yfn] u/]sf] sfo{x?sf] d"Nof+sg u/L sfo{;ldltnfO{ cfjZos lgb]{zg lbg] .
  • 8.
    ª_ ;+:yfsfsf] sfo{;ldltsf kbflwsf/Lx?sf] kbfjlw k'u]sf] cj:yfdf sfo{ ;ldltsf kbflwsf/Lx?sf] ljwfg adf]lhdsf] k|lqmof cGt/ut /xL lgjf{rg ug]{ . r_ sfo{ ;ldlt4f/f k]z ePsf ljwfg ;+zf]wg, lgod tyf ljlgod :jLs[t ug]{ . 5_ dfgfy{ ;b:otf k|bfg ug]{ . h_ sfo{ ;ldltaf6 ;:yfsf] lxt cg's'n ePsf sfd–sf/jfxLx?sf], cf}lrTo x]/L cg/df]bg ug]{ . em_ ;+:yfsf] cfˆg} cfGtl/s >f]taf6 Joxf]g]{ u/L sfo{;ldltn] k]z u/]sf] sd{rf/Lx?sf] b/aGbL, kfl/>lds eQf, tyf cGo ;'ljwfx?df cfjzostf cg'?k :jLs[lt k|bfg ug]{ . !#=sfo{ ;ldlt u7g M s_ sfo{;ldltsf] lgo'lQm jflif{s ;fwf/0f ;efaf6 x'g]5 . t/, k|yd jflif{s ;fwf/0f ;ef geP;Ddsf] nflu lgDg adf]lhd cWoIf tyf ;b:o /x]sf] sfo{;ldlt /xg]5 . != cWoIf ! @= pkfWoIf ! #= ;lrj ! $= sf]iffWoIf ! %= ;b:o % s"n ;b:o hDdf ( o; ;+:yfdf ( hgfsf] sfo{;ldlt x'g]5 . @ sfo{;ldltsf] sfo{sfn @ jif{ x'g]5 . # jflif{s ;fwf/0f ;ef x'g'eGbf cufj} s'g} sfo{;ldltdf /x]sf] ;b:osf] kb l/Qm x'g cfPdf afFsL cjlwsf nflu sfo{;ldltsf ;b:osf] lgo'lQm sfo{;ldltåf/f ug{ ;lsg]5 . s'g} ;b:osf] kb aLrdf l/Qm ePdf ;f] kbdf lgo'Qm ePsf] ;b:osf] sfo{sfn ;f] ;b:o h'g ;b:o kb l/Qm eO{ lgo'Qm ePsf] xf] ;f] ;b:o afFsL sfo{sfn;Ddsf nflu dfq x'g]5 . $ sfo{;ldltsf] a}7s cfjZostfg';f/ sfo{;ldltsf] cWoIfn] af]nfpg]5 . hDdf ;b:o ;+Vofsf] %! k|ltzt ;b:on] dfu u/]df cWoIfn] sfo{;ldltsf] a}7s af]nfpg' kg]{5 . % ;b:ox¿sf] hDdf ;+Vofsf] slDtdf %! k|ltzt ;b:ox¿ pkl:yt geO{ sfo{;ldltsf] a}7s x'g] 5}g . ^ sfo{ ;ldltsf] a}7sdf cWoIfn] cWoIftf ug]{ 5 / lghsf] cg'kl:ytdf pkfWoIfn] / pkfWoIfsf] klg cg'kl:ylt
  • 9.
    /x]df a}7sdf pkl:ytePdf cGo a}7sdf pkl:yt ;b:on] 5fg]sf] jf h]i7 ;b:on] cWoIftf ug]{5 . &= sfo{ ;ldltsf] a}7sdf ax'dtsf] lg0f{o dfGo x'g]5 / dt a/fa/ ePdf cWoIfn] lg0f{odt lbg ;Sg]5 . *= sfo{ ;ldltsf] a}7sdf 5nkmn ePsf] ljifosf] 5'§} lg0f{o lstfadf n]vL /flvg]5 / ;f] lg0f{o ljj/0fdf a}7sdf pkl:yt ;Dk"0f{ ;b:ox?n] ;xL ug'{ kg]{ 5 t/ lg0f{odf c;xdlt hgfpg]x?n] s}lkmot vf]nL ;xL ug''{ kg]{ 5 . (= ;+:yfn] ug{ eg]sf] ;Dk"0f{ sfo{ sfo{ ;ldltsf] lg0f{oaf6 x'g]5 . !) dflysf bkmfx? h'g;'s} s'/f n]lvPsf] eP tfklg sfo{;ldltn] ug{ kfpg] s'g} sfo{sf] ;DaGwdf sfo{;ldltsf ;a} kbflwx?sf lnlvt ¿kdf ;xdt ePdf To:tf] ;xdltnfO{ lg0f{o k'l:tsfdf ;+nUg u/L To:tf] sfd a}7s ljgf klg ug{ ;lsg]5 . pk/f]Qm adf]lhdsf] ;dxltnfO{ sfo{;ldltsf] a}7ssf] lg0f{o ;/x dflgg]5 . !$= sfo{;ldltsf] sfd, st{Jo / clwsf/ M sfo {;ldltsf] sfd, st{Jo / clwsf/ != ;+:yfsf] cfufdL jif{sf] aflif{s sfo{qmd tyf cGodflgt ah]6 agfO{ ;fw/0f ;efdf k|:t't ug]{ . @= ljwfg jdf]lhdsf] Joj:yf kfngf u/L ;fw/0f ;efsf] lg0f{o sfo{Gjogsf] ug]{ u/fpg] . #= ;+:yfsf] lxtdf x'g] sfo{qmdx? ;+rfng ug]{ . $= ;fw/0f ;ef k|lt pQ/ bfoL /xg] . %= ;+:yfsf] p2]Zo k|flKtsf nflu pknJw ;fwg >f]tsf] clwstd pkef]u / k|of]u ug]{ . ^= ;+:yfsf] sfo{ ;Dkfbg ug]{ sfo{ of]hgf agfpg], >f]t h'6fpg], sfo{Gjog, ;[k/Lj]If0f / cg'udg ug]{ . &= ;+:yfsf] sf]if / ;Dklt ;'/lIft tl/sfn] /fVg nufpg] / a}Fs vftf vf]nL ;+rfng ug]{ . *= ;+:yfsf] sd{rf/Lsf] ;]jf zt{ / ;'ljwf cfbL ;DalGwt sd{rf/L lgodfjnL agfO{ ;fwf/0f ;efaf6 :jLs[t u/fO{ nfu' ug]{ u/fpg] . (= ;+:yfsf] pb]Zo kl/k'lt{sf] nflu cfkmgf] sfo{ cjlwdf pko'Qm JoflQmx?sf] ;Nnfxsf/ ;ldltsf cGo ;ldlt pk ;ldlt u7g ug]{ / cfj:ostf cg'?k sfo{sf] af+8km+f8 ul/ lbg] . !)= ;+:yfsf] g]t[TjbfoL e'ldsf lgjf{x ug]{ .
  • 10.
    !%= kb Touug{ ;Sg] M cWoIfon] pkfWoIf dfkm{t sfo{;ldlt ;dIf / pkfWoIf tyf cGo kbflwsf/Lx?n] cWoIf ;dIf /flhgfd lbO{ kb Tofu ug{ ;Sg] 5g . !^= cGo ;ldltx? M– != o; ljwfgsf] kl/wL leq /x]/ ;+:yfsf] ;+rfngsf] nflu sfo{ ;ldltn] cfjZjostf cg';f/ cGo ;ldlt jf pk– ;ldltx? u7g ug{ ;Sg] 5 t/ ;fwf/0f ;efsf] a}7s4f/f cg'df]bg u/fpg' ug]{ 5 . @= pk–;ldltsf] sfo{x? sfo{ ;ldltn] tf]sL lbP adf]lhd x'g] 5 . kl/R5]b –% kbflwsf/Lx?sf] sfd, st{Jo / clwsf/ M !&= kbflwsf/Lx?sf] sfd, st{Jo / clwsf/ M sfo{ ;ldltsf kbflwsf/Lx?sf] sfd st{Jo / clwsf/ b]xfo adf]lhd x'g]5 . !_ cWoIfsf] sfd st{Jo / clwsf/ M s_ ;ldlt / ;efsf] a}7ssf] cWoIftf ug]{, a}7s ;~rfng ug]{ v_ lg0ff{os dt lbg] . u_ ;+:yfsf] tkm{af6 k|ltlglwTj ug]{ jf k|ltlglw tf]Sg] . 3_ ;+:yfsf] g]t[Tj lng] . ª_ cfjZostf cg';f/ a}7sx? af]nfpg dxf;lranfO{ lgb]{zg lbg] . r_ cGo kbflws/L P+j ;B:ox?nfO{ sfdsf] aFf8kmfF8 ug]{ 5_ clen]v k|dfl0ft ug]{ . @_ pkfWoIfsf] sfd st{Jo / clwsf/ M s_ cWoIfnfO{ ;xof]u ug]{ . v_ cWoIfn] lbPsf] lhDd]jf/L k'/f ug]{ . u_ cWoIfsf] cg'kl:ytdf lghsf] sfo{ ug]{ . 3_
  • 11.
    #_ ;lrj sfdst{Jo / clwsf/ M s_ ;:yfsf] ;lrjfnosf] /]vb]v / ;+rfng ug]{ . v_ cWoIfsf] lgb]{zg cg';f/ a}7s / ;ef af]nfpg] . u_ clen]v ;'/lIft /fVg] . 3_ cWoIfn] lbPsf] cGo lhDd]jf/L k'/f ug]{ . $_ sf]iffWoIf sfd st{Jo / clwsf/ M s_ ;+:yfsf] sf]ifsf] /]vb]v / ;+rfng ug]{ . v_ ;fwf/0f ;efdf aflif{s sfo{qmd / ah]6 k]; ug]{ . u_ n]vf b'?:t /fVg] . 3_ lgoldt ?kdf aflif{s n]vfk/LIf0f u/fpg] . %_ ;b:ox¿ sfd st{Jo / clwsf/ M s_ ;ldltsf] a}7sdf ;lqmo ;xeflutf hgfpg] . v_ ;:yfsf] sfo{df /rgfTds e'ldsfsf] lgjf{x ug]{ . !*= u0fk'/s ;+Vof M s_ s"n ;b:o ;+Vofsf] ^) k|ltztsf] u/L ;fwf/0f ;b:ox¿ pkl:yt geO{ ;fwf/0f ;efsf] sfd sf/jfxL x'g] 5}g . v_ t/ ljwfgsf] bkmf !! sf] -%_ df pNn]v eP adf]lhd k'gM af]nfOPsf] ;fwf/0f ;efdf s"n ;b:o ;+Vofsf] %! k|ltzt pkl:yt ePdf ;ef ug{ jfwf kg]{ 5}g . kl/R5]b–^ cfly{s Joj:yf !(= ;+:yfsf] sf]if M– != ;+:yfsf] cfˆgf] Pp6f 5'§} sf]if x'g]5 / ;f] sf]ifdf b]xfo adf]lhd k|fKt /sdx¿ hDdf x'g] 5g . s_ ;b:otf jfkt k|fKt k|j]z z'Ns / ;b:otf z'Nssf] /sd . v_ s;}n] :j]R5fn] lbPsf] cg'bfg, ;xfPtf jfkt k|fKt /sd . u_ ;:yfsf] rncrg ;Dklt jf cGo a:t'sf] lalqmjf6 k|fKt /sd . 3_ ljb]zL ;:yf JolQm j cGt/fli6«o ;+3 ;:yfjf6 ;xof]u jfkt k|fKt /sd . ª_ :yflgo lgsfojf6 k|fKt cg'bfg jf ;xof]u jfkt k|fKt /sd @= ljb]zL ;+3–;+:yf jf JolQmaf6 cfly{s ;xof]u tyf cg'bfg lng] eP ;+:yfn] g]kfn ;/sf/ cy{ dGqfnojf6 :jLs[lt lng]5 .
  • 12.
    #= ;:yfdf kf|Kt/sd :yflgo a+}sdf hDdf ul/ a}+s vftf ;+rfng ul/g] 5 . @)= vftf ;~rfng M ;+:yfsf] cWoIf / sf]iffWoIfsf] -clgjfo{_;+o'Qm b:tvtaf6 ;~rfng x'g]5 . k|rlnt P]g lgod cg';f/ vr{ ug]{ tyf vr{sf] >]:tf /fVg] Joj:yf ldnfpg'kg]{ Joj:yf ul/g]5 . @!= sf]ifsf] /sd vr{ ug]{ tl/sf =+ ;+:yfsf] sf]ifdf hDdf ePsf] /sd vr{ ubf{ b]xfo adf]lhd tl/sf ckgfO{ vr{ u/Lg] 5 . s_ ;+:yfsf] aflif{s jh]6 of]hgf / sfo{qmd :jLs[t gu/L sf]ifaf6 vr{ ug{ ;lsg] 5}g . v_ ;fwf/0f ;ef af6 kf/Lt jh]6 / sfo{qmdsf] clwgdf /xL sf]ifaf6 /sd vr{ ug{ ;lsg] 5 . u_ sf]ifaf6 vr{ ePsf] /sd cfly{s k|ltj]bg ;fwf/0f ;efdf clgjfo{ ?kn] k]z ug'{ kg]{ 5 . 3_ sf]ifsf] /sd vr{ ubf{ tf]lsP adf]lhd vr{ ug'{ kg]{ 5 . @@=;+:yfsf] n]vf / n]vf kl/If0f M != ;+:yfsf] cfo Joosf] n]vf k|rlnt sfg"g adf]lhd :ki6 tj/n] /flvg] 5 . @= ;+:yfsf] n]vf kl/If0f k|rlnt sfg"g adf]lhd /lhi68{ n]vfkl/If0faf6 x'g]5 . #= g]kfn ;/sf/ jf :yfgLo clwsf/Ln] rfx]df h'g;'s} jvtdf klg cfkm} jf dftxtsf sd{rf/Lx? v6fO{ ;+:yfsf] lx;fa lstfa hfFr ug{ jf u/fug ;Sg]5 . $= n]vf kl/Ifssf] lgo'lQm;fwf/0f ;efaf6 x'g]5 . t/ k|yd jflif{s ;fwf/0f ;ef geP;Dd n]vf kl/Ifssf] lgo'lQm sfo{;ldltaf6 x'g]5 . %= ;:yfsf] n]vf kl/If0f k|ltj]bg / aflif{s sfo{ k|ult ljj/0fsf] !÷! k|lt :yflgo clwsf/L, lh= lj= ;=, ;dfh sNof0f kl/ifb / ;DalGwt lgsfodf k]z ul/g] 5 . kl/R5]b–& lgjf{rg,cljZjf;sf] k|:tfj, ljwfg ;+zf]wg ;DjGwLt Joj:yf @#= lgjf{rg ;DaGwL Joj:yf M–
  • 13.
    != sf{o ;ldltsf]lgjf{rg k|of]hgsf] nflu a9Ldf=# hgf Ps lgjf{rg ;ldlt sfo{ ;ldltsf] ;xdlt4f/f u7g ul/g] 5 . @= lgjf{rg ;ldltn] k|rlnt sfg"gsf] kl/wL leq /x]/ lgjf{rg sfo{ljwL cfkm} Jojl:y ug]{ 5 . #= lgjf{rg ;DaGwL ljjfb pTkGg ePdf ljjfbgsf] 6'Ëf] lgjf{rg ;ldltn] u/ ul/g]5 . $= lgjf{rg ;DaGwL ePsf] ef]ln kN6 lgjf{rg ;ldltsf] :jtM lj36g x'g]5 . @$= pDd]bjf/ x'g] of]Uotf M sfo{ ;ldltsf] pDd]bjf/ x'g b]xfo adf]lhdsf] of]Uotf k'u]sf] x'g kg]{ 5 . s_ o; ;+:yfsf] ;fwf/0f ;b:otf k|fKt u/]sf] x'g'kb{5 . v_ ;b:otf k|fKt ugf{;fy dtflwsf/ k|of]u ug{ kfpg]5 . u_ ljwfgtM ;+:yfsf] lgodfg';f/ ;b:otf gjLs/0f u/]sf] x'g' kg]{5 . 3_ o; ;+:yfsf] cWoIf, pkfWoIf, ;lrj / sf]iffWoIf kbsf] pDd]bjf/ x'gsf] nflu slDtdf Ps sfo{sfn sfo{;ldltdf /x]/ sfd u/]sf] x'g' kg]{5 . ª_ ;fwf/0f ;efdf ;j{;Ddt eO{ sfo{;ldlt u7g ePdf dflysf] k|ltaGw :jtM lg:t]h x'g]5 . 5_ ;j{;Ddt eP klg lgjf{rg k|lqmof k"/f u/fpg' clgjfo{ x'g]5 . h_ cWoIf nuftf/ @ sfo{sfn eGbf a9L x'g kfOg] 5}g . @%= cljZjf;sf] k|:tfj M != cljZjf;sf] k|tfj lnlvt ?kdf s'g s'g kbflwsf/Lsf] lj?4df xf] :ki6 v'nfO{ b]xfo adf]lhdsf] l/t k'¥ofO{ ;+:yfdf btf ug'{ kg]{5 . s_ g]kfnL efifdf lzi6 zAbsf] k|of]u u/L n]lvPsf] x'g' k5{ . v_ k|:tfjsf] ljifo :ki6 / Jojxf/Ls x'g' k5{ . u_ ;fwf/0f ;ef ;b:ox? dWo] af6 sDtLdf !÷$-Ps rf}yfO{_ ;b:ox?sf] k|i6 gfd y/ / 7]ufgf ;lxt vnfO{ ;xL ePsf] x'g' k5{ . @= pkbkmf ! adflhd ;+:yfdf btf{ ePsf] cljZjf;sf] k|:tfjsf] :ki6 ljifo v'nfO{ ;fwf/0f ;ef jf ljz]if ;fwf/0f ;ef a:g] :yfg,ldlt,;do ;d]t tf]sL ;+:yfsf] ;fwf/0f ;efsf] ;Dk"0f{ kbflwsf/L / ;b:ox? nfO{ ljwfgsf] bkmf !! -$_ adflhd ;fwf/0f ;ef jf ljz]if ;fwf/0f ;efa:g] ;"rgf lbOg] 5 . # cljZjf;sf] k|:tfj dfyL 5nkmnsf] k|lqmof M
  • 14.
    s_ ;fwf/0f ;efdfcWoIftf ug]{ JolQmn] ;fwf/0f ;efdf pk–bkmf ! adf]lhds] k|:tfj k]z ug{ cg'dlt lbg]5 / k|:tfj k]z ug]{ ;b:ox? dWo] ! hgfn] cljZjf;sf] k|:tfj Nofpg' kg]{ sf/0f ;lxtsf] cfˆgf] cledt ;ef ;dIf k|:kt't ug]{ 5 . v_ pk–bkmf #-s_ adf]lhd cljZjf;sf] k|:tfj, kIfsf ;b:on] cfˆgf] cledt k|:t't u/]kl5 ;f] k|:tfj pk/ dt k|s6 ug{ rfxg] a9Ldf cGo ltg hgf ;b:ox?nfO{ cWoIfn] cledt k|s6 ug{ cg'dlt lbg ;Sg]5 . u_ pk–bkmf -!_ adf]lhd cljZjf;sf] k|:tfj h'g kbflwsf/Lx? lj?4 k|:t't ul/Psf] xf], cWoIftf ug]{ JolQmn][ tL kbflwsf/Lx?nfO{ cfˆgf] ;kmfO{ k]z ug]{ df}sfsf] nflu cfˆgf] egfO{x? /fVg cg'dlt lbOg] 5 . $= cljZjf;sf] k|:tfj dfly lg0f{o M ! cljZjf;sf]k|:tfj pk/ cfˆgf] egfO{ k|:t't ug]{ qmd ;dfKt eP kl5 cWoIftf ug]{ JolQmn] ;f] cljZjf;sf] k|:tfjsf] ax'dt kIf jf ljkIfdf 5 eGg] lg0f{osf] nflu b]xfo adf]lhdsf] s'g} Ps tl/sf ckgfO{ cljZjfzsf] k|:tfjsf] lg0f{osf] 3f]if0f ug]{ 5 . s_ cljZjf;sf] k|:tfjsf] kIfdf dt k|s6 ug]{ Ps ;d"xdf / ljkIfdf dt k|s6 ug]{ csf]{ ;d"xdf 5'6ofP/ jf v_ ;fwf/0f efsf ;b:ox?nfO{ cljZjfzsf] k|:tfjsf]kIf / ljkIfdf uf]Ko dtbfg u/fP/ . @= ;fwf/0f ;efsf] s'n ;b:o ;+Vofsf][ @÷$-b'O{ ltxfO{ _ axdtn] cljZjfzsf] k|:tfj kfl/t x'g] 5 . To:tf] k|:tfj kl/t ePdf k|:tfljt kIfsf JolQmx? kb d'Qm x'g]5g . # lgjf{lrt ePsf] ^ dlxgf gk'uL jf k|:tfj ljkmn ePsf] ^ dlxgf gk'uL To:tf] JolQm pk/ k'g M cljZjf;sf] k|:tfj Nofpg kfOg] 5}g . @^= ljwfg ;+zf]wg M– s"n ;b:o ;+Vofsf] b'O{ ltxfO{ ;fwf/0f ;ef ;b:ox¿n] cg'df]bg u/] kZrft dfq ;+:yfsf] s'g} bkmf ;+zf]wg jf vf/]hsf nflu i:yfgLo clwsf/L ;dIf l;kmfl/z u/L k7fpg' kg]{5 . :yfgLo clwsf/Laf6 :jLs[t eP kZrft dfq ;+:yfsf] s'g} bkmf jf vf/]h ePsf] dflgg]5 . @&=lgod agfpg ;Sg] M– != ;+:yfn] cfˆgf] sfo{ ;Dkfbg ug]{ ;Gbe{df cfjZos lgod agfpg ;Sg]5 / ;f] lgod ;fwf/0f ;efaf6 kfl/t u/fO{ nfu" xg]5 / :yflgo clwsf/LnfO{ ;f] sf] hfgsf/L{ lbg'kg]{5 . @= of] ljwfg / cGt{ut ag]sf] lgodsf] clwgdf /xL ;+:yfsf] sfo{ ;+rfng / p2]Zo sfo{Gjogsf nflu sfo{;ldltn] sd{rf/L Joa:yf / cfly{s k|zf;g ;DalGw lgod agfO{ nfu' ug{ ;Sg]5 . To:tf] lgodx? ;fwf/0f ;efaf6 cg'df]bg u/fpg' kg]{5 . @*= sd{ rf/Lsf] Joa:yf M
  • 15.
    s_ ;+:yfsf] b}lgssfo{ ;~rfng / of]hgf tyf sfo{qmd ;~rfngsf] nflu sd{rf/L b/aGbL l;h{gf, kfl/>lds, eQmf tyf cGo ;'ljwf / sd{rf/Lsf] ;]jf zt{x? ckgfpg' kg]{ sfo{ljwL tf]lsP adf]lhd x'g]5 . v_ ;+:yfn] ljb]zL ;xof]u k|fKt u/L ;+:yfsf] ;+rfng ug]{ sfof{Gjog ljb]zL ;Nnfsf/ jf :jod ;]js /fVg] Jja:yf ePdf lghn] sfd ug{ cjlw k'¥ofpg] ;]jf, sfdsf] cf}lrTo, ;'ljwf / ltgsf] of]Uotf ;d]tsf] ljj/0f :yfgLo clwsf/L, lhNnf ljsfz ;ldlt / ;dfh sNof0f kl/ifbdf ;d]t hfgsf/L u/fOg] 5 . @(=;+:yf vf/]hL M != ;fw/0f ;efn] cfjZos b]v]df ljz]if k|:tfj kfl/t u/L ;+:yf vf/]h ug{ ;Sg]5 . @= pkbkmf ! adf]lhd ;+:yfsf] vf/]hLsf] k|:tfj kfl/t ubf{ ;fwf/0f ;efn] vf/]hLsf] sfdsf nflu Ps jf Ps eGbf al8 lnlSj8]6/x? / ;+:yfsf] lx;fa lstfj ug{sf] nfuL Ps jf Ps eGbf al9 n]vf kl/Ifsx? ljo'Qm ug]{ ;Sg] 5g . #= pkf bkmf -@_ adf]lhd lnlSj8]6/ / n]vf kl/Ifsx?sf] kfl/>lds ;fwf/0f ;efn] tf]lslbP adf]lhd x'g]5 . $= o;/L sf/0fj; ;+:yf lju6g eO{ vf/]h ePdf ;+:yfsf] bfloTjsf] km/kmf/s u/L afFsL /xg] ;Dk"0f{ hfo h]yf g]kfnL ;/sf/sf] x'g]5 . #)= JofVof =+ of] ljwfg / ljwfg cGt/ut ag]sf] lgod lalgodsf] AofVof ug]{ clwsf/ sfo{ ;ldltnfO{ x'g]5 . #!= uf]Kotf e+u ug{ gx'g] M– o; ;+:yfsf s'g} klg kbflwsf/L jf ;b:on] ;+:yfsf] clxt x'g] sfo{ ug'{ x'b}g . sfo{ ;ldltsf kbflwsf/L ;fwf/0f ;efsf ;:ox?n] j}7s jf ;fwf/0f c;Eo / clZnn zAbsf] k|of]u ug{ kfO{g] 5}g . #@= Pg cg';f/ x'g] M o; ljwfgdf pNn]v gePsf s'/fx? sfg'g adf]lhd x'g]5 / ;+:yf btf{ P]g lgod, / k|rlnt sfg'g ;+u aflemg uPdf aflemPsf] xb ;Dd :jt M lgis[o x'g]5g . ##= lgb}{zgsf] kfngf M g]kfn ;/sf/ jf :yflgo clwsf/Ln] ;do, ;dodf lbPsf] lgb}{zgsf] kfngf ug'{ ;+:yfsf] st{Jo x'g]5 . #$= tby{ ;ldlt M– != of] ;+:yf :yfkgf u/L btf{ u/fpg]sf] nflu ul7t tby{ ;ldltn] ^ dlxgf leq ;fwf/0f ;ef af]nfO{ ljwfg cg';f/sf] lgjf{rg ;ldltsf] u7g u/L gof sfo{;ldltsf] lgjf{rg u/fpg] 5 / ;f]sf] hfgsf/L :yfgLo clwsf/LnfO{ lbOg ]5 .
  • 16.
    @= k|yd k6slgjf{rg ;DkGg geP;Ddsf] cj:yfdf sfo{;ldltn] u/sf sfd sf/jfxLx? o;} ljwfg ;/x ePsf] dflgg] 5 . #%= xfdL ælxdfnog kmfp08]zg—g]kfn’’ sf lgDg ;+:yfksx¿ o; ljwfg adf]lhd sfo{ ug{ d~h'/ e} lgDg ;fIfLsf] /f]xf]j/df ljwfgdf ;lx5fk ub{5f}F . ;+:yfkssf] gfd, y/, 7]ufgf ;fIfLsf] gfd, y/, 7]ufgf
  • 17.
    qm=; Gfd 7]ufgf x:tfI ;fIfLsf] 7]ufgf x:tfIf/ = f/ gfd != b]jL nfn sNofgk'/ uf=lj=;=– k|;fO{ #,lrtjg @= Af'l4dfg Hffd'g] uf=lj=;=, %, >]i7 tgx'F #= Kff;fª s'df/ ;fªkfª uf=lj=;=,& ef]hk'/ tfdfË $= V]fd k|;fO{ sNofgk'/ uf= lj= ;= #, lrtjg %= Dffg axfb'/ U'fG;f uf= lj= ; , * uf]n] l;Gw'kfnrf]s ^= dw' b+ufn kmlNkªsl§ uf=lj=;=, ^ l;Gw'kfnrf]s &= s]zj /fh sNofgk'/ uf=lj=;=, # kf}8]n lrtjg
  • 18.
    >Ldfg k|d'v lhNnfclwsf/LHo", lhNnf k|zf;g sfof{no sf7df8f} , g]kfn ljifoM ;+:yf btf{ ug]{ af/] . dxf]bo, xfdLn] ælxdfnog kmfp08]zg—g]kfn’’ gfds ;fdflhs ;+:yf, ;+:yf btf{ P]g @)#$ adf]lhd btf{ ug{ rfx]sfn] ?=% l6s6 6fF;L k|:tfljt ljwfgsf]] $ -rf/_ k|lt, kbflwsf/Lx?sf] gful/stfsf] k|dfl0ft k|ltlnlk !÷! k|lt;d]t o;};fy ;+nUg u/L b]xfosf] ljj/0f v'nfO{ lgj]bg u/]sf 5f}F . ljj/0f != ;+:yfsf] gfd M ælxdfnog kmfp08]zg—g]kfn’’ /xg] 5 . @= ;+:yfsf] 7]ufgf M sf7df8f}F lhNnf wfkf;L uf=lj=;= j8f g+=–% #=;+:yfsf] 3/ 6]lnkmf]g g+=)!–$#&^*$) kf]=aS; g+=*(&%Olk;L $)#) $= ;+:yfsf] p2]Zo M s_ o; ;+:yf d'gfkmf /lxt hglxtsf/L ;+:yf x'g]5 . v_ o'jfzlQmnfO{ ;+ul7t u/L b]z ljsf;sf] If]qdf of]ubfg k'¥ofpg] . u_ ;dfhdf /x]sf blnt, pTkLl8t / ljkGg ju{sf hghfltx¿sf] hLjg :t/ p7fp“g] sfo{qmx¿ ;~rfng ug]{ . 3_ ;dfhsf ljleGg hfthfltsf k/Dk/fut ;Lk ;f+:s[lts dfGotfsf] ;+/If0f / k|jw{g ug]{ . ª_ ;/sf/L tyf u}/ ;xsf/L ;+3 ;+:yf;“u ;'dw'/ ;DaGw :yfkgf u/L ljsf;sf sfo{qmdx¿ th'{df u/L sfof{Gjog ug]{ . r_ k]zfut ;Lksf] cfwf/df cfod"ns sfo{qmd¿ ;~rfng u/fpg] . 5_ c;fo afnaflnsfsf] ;+/If0f ug{ afnu[x ;+~rfng ug]{ h_ wfld{s s'/faf6 k|arg lbO{ dflg;nfO{ cflTds agfP/ b]zdf zflGt Nofpg] sfo{df ;Sbf] ;xof]u ug]{5 . em_ ;dfhdf /x]sf dlxnf, k'¿if tyf afnaflnsfsf] ;zlQms/0f k|lqmofdf ;xof]uLsf] e"ldsf lgjf{x ub}{ hgr]tgf hufpg] sfo{qmd ug]{ . %= cfly{s ;|f]t s_ ;b:otf z'Nsaf6 k|fKt x'g] /sd
  • 19.
    v_ s;}n] :jOR5fn]lbPsf] cg'bfg /sd sfo{;ldltsf ;b:ox¿sf] gfdfjnL l;=g+ Kb gfd y/ 7]ufgf k]zf b:tvt = != cWoIf b]lj nfn sNof0fk'/ uf=lj=;=—#, lzIfs k|;fO{ lrtjg @= pkfWoIf a'l4 dfg >]i7 hfd"g] uf=lj=;=]—%, lzIfs tgx"F #= ;lrj Kf;fË s'df/ ;fªkfª uf=lj=;=–& ef]hk'/ ;dfh;]jL tfdfª $= sf]iffWoI v]d k|;fO{ sNof0fk'/ uf=lj=;=—#, Joj;fo f lrtjg %= ;b:o Dfw' b+ufn kmlNkªsl§ uf=lj=;—^, Joj;fo l;Gw'kfnrf]s ^= ;b:o Dffg jxfb'/ U"fG;f uf=lj=;=—*, hflu/ uf]n] l;Gw'kfnrf]s & ;b:o s]zj /fh sNof0fk'/ uf=lj=;=—#, lzIfs kf}8]n lrtjg lgj]bs ======================= b]jL nfn k|;fO{ cWoIf
  • 20.
    cg';"lr—! ;+:yfsf] 5fk / lrGx ;+:yfsf] 5fk / lrGx s= ;+:yfsf 5fk c08fsf/ ljrdf g]kfnsf] gS;fsf] dfly lxdfn ;fy} tf/f lrGx /x]sf] 5 . /+u o; k|sf/ /x]sf] 5, lxdfnsf] sfnf] , g]kfnsf] / tf/fsf] xl/of]] /+u x'g]5g . c08fsf/df lxdfnog kmfpG8];g, g]kfn /ftf] /+udf / lardf @)^$ klg /ftf] /+udf x'g]5g . 7"nf] c08fsf/df xl/of] /+u / ;fgf] c08fsf/df cfsfz] lgnf] /+u x'g]5g . ;fy} b'O{ 5]pdf /ftf] /+usf] tf/f /xg]5 . v= em08f ! × ! ld6/sf] lkmSsf xl/of] eF"O{, /ftf] af]8{/, lardf ;+yfsf] lrGx x'g]5 .