1. «Ένα παράδειγμα δράσης του
Εργαστηρίου Γλώσσας του Π.Τ.Δ.Ε. –
Θερινά Τμήματα»
Γρηγόρης Στουρνάρας, Εκπαιδευτικός Θερινού
Τμήματος 2012, 17ο Δ.Σ. Βόλου

2.  28 /5: Πρόσκληση για συμμετοχή στο Πρόγραμμα.
 4/6 : Κατάθεση: Κείμενο Αρχών για την Πράξη
«Εκπαίδευση αλλοδαπών και παλιννοστούντων
μαθητών», Υποδράση 2.3 «Λειτουργία Θερινών
Τμημάτων»
 5/6 (17:00- 21:00) : on-line συνάντηση. Θέμα :
"Επιμόρφωση εκπαιδευτικών Θερινών Τμημάτων
2012".
 7/6: Επίσκεψη στο σχολείο/ επαφή με την
Διεύθυνση / γνωριμία με τους μαθητές
 11/6 (18:00- 21:00) : Δια ζώσης συνάντηση στο
Εργαστήριο Φυσικών Επιστημών
 18 -29/6 : ΘΕΡΙΝΑ ΤΜΗΜΑΤΑ
 8/7: Κατάθεση: Φακέλου Παραδοτέων
 Γενικός σκοπός των Θερινών Τμημάτων είναι η
ενίσχυση των αλλοδαπών μαθητών στο στάδιο της
μετάβασής τους από τη μία σχολική βαθμίδα σε
άλλη και η αποφυγή της σχολικής διαρροής.
 Το καλοκαίρι του 2012 υλοποιήθηκαν 100 Θερινά
Τμήματα πανελλαδικά.
 Την παιδαγωγική εποπτεία της δράσης έχει το
Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας.
 Τα μαθήματα πραγματοποιήθηκαν στο διάστημα
18 - 29 Ιουνίου, με ρυθμό 4 διδακτικών ωρών την
ημέρα για κάθε τμήμα.

3. 1. Παρουσιολόγιο.
2. Ημερολόγιο (βασικά στοιχεία σχεδιασμού και υλοποίησης της
διδασκαλίας)
3. Πορτφόλιο (προφίλ, γλωσσικές, κοινωνικές και μαθησιακές
ιδιαιτερότητες του κάθε παιδιού).
4. Ομαδικές και ατομικές παραγωγές της
ομάδας και κάθε παιδιού (επιλεκτικά // κειμενικές, εικόνας ή κειμένου-
εικόνας.
5. Υλικό καταγραφής της δραστηριότητας του Θερινού
Τμήματος.
6. Παραστατικά (τιμολόγια, εισιτήρια, κλπ.)
7. Αναφορά για τη συμμετοχή :
1. Σύνοψη της συμμετοχής στα Θερινά Τμήματα 2012
2. Καταγραφή προβλημάτων και διαδικασίας αντιμετώπισής
τους
3. Αποτίμηση των θερινών τμημάτων.
4. Προτάσεις για τα Θερινά Τμήματα 2013

4. ΑΛΕΞΑΝΔΕΡ
[Ε’ ΤΑΞΗ]
ΚΛΕΝΤΙΣΑ
Ε’ ΤΑΞΗ]
ΜΑΡΙΟ
[ΣΤ’ ΤΑΞΗ]
ΕΡΓΚΙ
[ΣΤ’ ΤΑΞΗ]
ΧΩΡΑ ΚΑΤΑΓΩΓΗΣ ΑΛΒΑΝΙΑ ΑΛΒΑΝΙΑ ΑΛΒΑΝΙΑ ΑΛΒΑΝΙΑ
ΗΛΙΚΙΑ ΕΛΕΥΣΗΣ
ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ
7 7 8 Γεννήθηκε στην
Ελλάδα
ΑΓΑΠΗΜΕΝΑ
ΜΑΘΗΜΑΤΑ
ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ,
ΓΥΜΝΑΣΤΙΚΗ,
ΕΙΚΑΣΤΙΚΑ
ΦΥΣΙΚΗ, ΙΣΤΟΡΙΑ,
ΕΙΚΑΣΤΙΚΑ,
ΓΥΜΝΑΣΤΙΚΗ
«Δε μου αρέσει
κανένα μάθημα».
ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ,
ΓΥΜΝΑΣΤΙΚΗ
Δεν μου αρέσει... ΓΕΩΓΡΑΦΙΑ,
ΙΣΤΟΡΙΑ
ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ ΙΣΤΟΡΙΑ
Άλλη γλώσσα /
Αγγλικά
Πιο δύσκολα από τα
ελληνικά
Πιο εύκολα από τα
ελληνικα
- Πιο δύσκολα από τα
ελληνικα
ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΑ λογοτεχνικά βιβλία,
κόμιξ , αθλητισμος
λογοτεχνικά βιβλία Ποδήλατο,
ποδόσφαιρο
Κόμιξ, αθλητισμός

5. Μιλάει με τους γονείς τα αδέλφια τους φίλους
Αλβανικά
μιλάει διαβάζει γράφει
ΜΑΡΙΟ Αλβανικά
Αλβανικά /
Ελληνικά
Ελληνικά + + +
ΕΡΓΚΙ
Αλβανικά /
Ελληνικά
Ελληνικά Ελληνικά +
ΑΛΕΞΑΝΔΕΡ Αλβανικά
Αλβανικά /
Ελληνικά Ελληνικά + + +
ΚΛΕΝΤΙΣΑ Αλβανικά
Αλβανικά /
Ελληνικά Ελληνικά + + +

6. ΓΡΑΦΗ:
 Χρήση κεφαλαιογράμματης γραφής και λιγότερο της μικρογράμματης.
ΤΟΝΙΣΜΟΣ:
 Παράλειψη τόνων (λόγοι βιασύνης, «ατονικό σύστημα»).
 Παρατονισμός
ΟΡΘΟΓΡΑΦΙΑ:
 Δυσκολία στη χρήση του «ει» (ρηματικοί τύποι) και γενικά των «η, ι, οι».
 Ανεπαρκής ή λανθασμένη χρήση δίφθογγων φωνηέντων π.χ: κυοζίνα (κουζίνα), Αφστρία
(Αυστρία).
ΣΥΝΤΑΞΗ:
 Μικρά προβλήματα στη σύνταξη σύνθετων προτάσεων.
ΑΝΑΓΝΩΣΗ:
 Η απροθυμία ανάγνωσης σε ομαδικό περιβάλλον οφείλεται συχνά σε αισθήματα αυτομειονεξίας
(τραυματικές εμπειρίες κατά τη διάρκεια παρακολούθησης των σχολικών μαθημάτων / χαμηλές
επιδόσεις, κ.ά.).

7.  Πρωταρχικός στόχος ήταν η μετάβαση από την προφορικότητα του
λόγου στην γραπτότητα. Διαπιστώθηκε ότι ήταν εξίσου σημαντική
όμως η καλλιέργεια του προφορικού λόγου και η ορθή χρήση του.
 Καλλιέργεια του προφορικού λόγου
› απλές μορφές (καθημερινή επικοινωνία, ερωταποκρίσεις)
› σύνθετες μορφές (αναδιήγηση δοθέντων κειμένων/ιστοριών, ολοκληρωμένες
αφηγήσεις, λογοπαίγνια)

8.  Το θέμα και ο τίτλος επιλέχτηκε από τους μαθητές μετά από μια
σύντομη συζήτηση, όπου εκφράστηκαν τα ενδιαφέροντά τους και
επεκτάθηκε το περιεχόμενο μέσα από την προσδοκία ότι με το
ταξίδι αυτό θα γνωρίσουμε διάφορες «περίεργες χώρες και
ανθρώπους».
 Το όνομα προέρχεται, όπως δήλωσαν οι μαθητές, από μια ταινία
που είχαν παρακολουθήσει με πειρατές και ιστορίες για
θησαυρούς.
 Οι μαθητές επέλεξαν νέα ονόματα σαν «πειρατές» και ανέλαβαν
καθήκοντα που όρισαν μόνοι τους (καπετάνιος, υπεύθυνος
προσωπικού, υπεύθυνος κανονιών, μάγειρας) μετά από κλήρωση.
 Εντάχθηκαν διάφορες δράσεις που είχαν ως στόχο την καλλιέργεια
της ελληνομάθειας μέσα από μια διαθεματική προσέγγιση.

9.  «Οι χάρτες με τα νησιά των θησαυρών»: κατασκευή χάρτη/ χρήση αξιοποίηση
γεωγραφικών γνώσεων (προφορική παρουσίαση)
 «Θάλασσα & Αλάτι : Βρίσκω λέξεις κι άλλες λέξεις» [εύρεση παράγωγων,
σύνθετων, αντίθετων, κλπ . ]
 «Το τραγούδι του Νικόστρατου» Αναζητούμε τραγούδια σχετικά με τη θάλασσα και
τα ταξίδια. / Δραματοποίηση
 «Ένα μήνυμα στο μπουκάλι»: οι «πειρατές» γράφουν ένα γράμμα στην οικογένειά
τους .
 «Στην χώρα των αλλότονων». Ανάγνωση κειμένου με εσκεμμένους παρατονισμούς.
Εντοπισμός λαθών. Διόρθωση. Αναδιήγηση.
 «Τι βλέπω από το φινιστρίνι του πλοίου»: Χρησιμοποιώντας τα παράθυρα της
τάξης σαν φινιστρίνια περιγράφουν τι βλέπουν [άσκηση παρατηρητικότητας /
ικανοτήτων περιγραφής].
 «Ναυαγοί σε ένα νησί»: Οι μαθητές διάλεγουν από ένα χάρτη και ως ναυαγοί εκεί
πρέπει να αντιμετωπίσουν τις δυσκολίες επιβίωσης.
 «Ο ελεύθερος χρόνος στο νησί.» Με αφορμή δυο σκηνές από την ταινία «Ο
Ναυαγός» παίζουμε τρίλιζα, ναυμαχία και κρεμάλα [μόνο λέξεις από ζώα και φυτά
που μπορεί να συναντήσουμε στο ερημικό νησί]


12. «Ένα μήνυμα στο μπουκάλι»«Ημερολόγιο Καταστρώματος»

13. «Το τραγούδι του Νικόστρατου»

14. «Τι βλέπω από το φινιστρίνι του πλοίου;»

15.  «Ταξιδιώτες στο παρελθόν». Αναδιήγηση των μύθων της Αργοναυτικής
εκστρατείας, του Τρωικού Πολέμου και των ταξιδιών του Οδυσσέα / (είχε ζητηθεί να
συγκεντρώσουν στοιχεία από την προηγούμενη μέρα). Υπερπόντια ταξίδια στο
παρελθόν και το παρόν // μετανάστευση.
› Αίθουσα Η/Υ: Συγκέντρωση πληροφοριών για τις χώρες της Μεσογείου και τα λιμάνια τους στο παρελθόν
& το παρόν. Ο κάθε μαθητής επιλέγει μια χώρα που σχετίζεται με τους παραπάνω μύθους.
 «Ταξιδιώτες στην κυβερνοχώρα»: Μικρή εισήγηση για το διαδίκτυο [η «θάλασσα»
των πληροφοριών, οι «θησαυρούς» και οι κιίνδυνοι που κρύβει. Στήνουμε το
ιστολόγιο του Νικόστρατου. http://nikostratostherinosholeio.blogspot.gr/ (Παραγωγή
γραπτού λόγου: Σύνθεση της πρώτης ανάρτησης).
 «Το καράβι πίσω στο λιμάνι»: Ανασκόπηση των κυριότερων δράσεων που
υλοποιήθηκαν τις δυο διδακτικές εβδομάδες. // Συζήτηση και κατάθεση εμπειριών,
προτάσεων από τα παιδιά για τη βελτίωση του Προγράμματος

17.  Περιορισμένη χρήση κειμένων σε φωτοτυπίες (δυσφορία των
μαθητών καθώς παρέπεμπαν συνειρμικά στα τυπικά καθημερινά
μαθήματα του σχολείου)
 Για την ουσιαστική επαφή με τον γραπτό λόγο χρησιμοποιήθηκαν
λογοτεχνικά βιβλία με πλούσια εικονογράφηση, τα οποία
αποτέλεσαν τη βάση για να διαβάσουν, να καλλιεργηθεί η
αισθητική τους αντίληψη μέσα από την εικονογράφηση και να
μυηθούν στην ανάγνωση και τη βιβλιοφιλία.

18. Η/Υ: Επαφή με τη διάσταση του γραπτού λόγου στην ψηφιακή του
μορφή.
 Προβλήθηκε η αξία της ορθολογικής χρήσης του Η/Υ και του
διαδικτύου
 Η επαφή με τα ψηφιακά κείμενα και τις δυνατότητες άντλησης
πληροφοριών λειτούργησε διαδραστικά για τη χρήση του έντυπου
γραπτού λόγου, ενώ δεν υποβαθμίστηκε η αξία του χειρόγραφου
κειμένου

19. καπετάνιος Μέγας Αλέξανδρος
Πειρατίνα Τζορντίν
Ο πλαρχηγός Νασρί
μάγειρας Μάριος

20. το νησί Έργκι
το νησί της Νάρνιας
το νησί του Ρόμπεν
το νησί της Βαρεμάρας

21. Το πρόγραμμα αποτελεί ένα σημαντικό βήμα για:
 την εμπέδωση της ελληνομάθειας σε αλλοδαπούς και
παλιννοστούντες μαθητές.
 την καταπολέμηση των αισθημάτων αυτομειονεξίας των
μαθητών σχετικά με την ορθή χρήση της ελληνικής γλώσσας
σε προφορικό και γραπτό επίπεδο
 την ενίσχυση των αλλοδαπών μαθητών στο στάδιο της
μετάβασής τους από τη μία σχολική βαθμίδα σε άλλη
 την αποφυγή της σχολικής διαρροής.