Πρόγραμμα περιβαλλοντικής εκπαίδευσης για τη σχολική αυλή του νηπιαγωγείου που υλοποιήθηκε τη σχολική χρονιά 2016-2017 στα πλαίσια του τοπικού δικτύου "Σχολείο Αειφόρο" και του πανελληνίου προγράμματος "Αειφόρο Ελληνικό Σχολείο".

1. «Ολοκληρώνουμε παρέα, την αυλή μας την
ωραία!»
Περιβαλλοντικό Πρόγραμμα
ΥΠΕΥΘΥΝΗ Π.Ε. ΤΣΙΓΚΟΥ ΑΛΕΞΑΝΔΡΑ
ΝΗΠΙΑΓΩΓΟΙ:
Καραγιώτα Βαλεντίνα
Νταλλή Παρθενία
Παπαθανασίου Γεωργία
Νήπια 48
ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟ ΦΥΛΗΣ
ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ 2017 – ΜΑΪΟΣ 2017

2. ΣΚΟΠΟΣ:
Nα ολοκληρώσουμε τη διαμόρφωση της σχολικής μας αυλής που είχε ξεκινήσει από πέρυσι.
ΣΤΟΧΟΙ:
οι μαθητές:
- να ασκηθούν στη σωστή διαχείριση αυτού του πρώτου δημόσιου χώρου
-να εξυπηρετούν τις αισθητικές, τις κοινωνικές ανάγκες τους, καθώς και αυτές της ξεκούρασης και
του δημιουργικού παιχνιδιού μέσα στο αναβαθμισμένο σχολικό τους περιβάλλον.
- να αναδεικνύουν την αυλή του σχολείου τους ώστε αυτή να αποτελεί ένα περιβάλλον πλούσιο σε
μαθησιακές διαδικασίες, που διευκολύνει τις βιωματικές δράσεις.
-να διαμορφώνουν μικρά φυσικά οικοσυστήματα στα παρτέρια και στις γωνιές του κήπου και να
εξοικειωθούν με τη διαδικασία φύτευσης- μεταφύτευσης, φροντίδας και καλλιέργειας φυτών.
-να μειώνουν τις συγκρούσεις και την επιθετικότητά τους μέσω των γωνιών κοινωνικής
αλληλεπίδρασης.
- να διαχειρίζονται σωστά τα απορρίμματα, το νερό και την ενέργεια στη σχολική αυλή και στον
ευρύτερο σχολικό χώρο.
- να εμπλέξουμε τους γονείς στις δραστηριότητες του σχολείου. Να ανοιχθεί το σχολείο στην
κοινωνία.

3. Η Μεθοδολογία που χρησιμοποιήθηκε ανάγεται:
- στην Ενεργητική Βιωματική -επικοινωνιακή μέθοδο διδασκαλίας
(project)και στην ανακαλυπτική -διερευνητική μάθηση μέσα από
τη χρήση πρωτογενών πηγών(διεξαγωγή έρευνας, μελέτη πεδίου
κλπ.)
- στην μαθητοκεντρική διαδικασία και συνεργατική μάθηση,
εργασία σε μικρές ομάδες
- στο παιχνίδι ρόλων (role play)
- στη διεπιστημονική προσέγγιση και διαθεματικότητα
- στη δημιουργική και ελεύθερη έκφραση
- στην εμπλοκή της σχολικής και της ευρύτερης κοινότητας στην
εκπόνηση και στην παρουσίαση του προγράμματος.

4. Άξονες προσέγγισης του θέματος
1. Οργάνωση χώρου, διαμόρφωση σε γωνιές δραστηριοτήτων
2. Αισθητική παρέμβαση με ζωγραφική σε τοίχους, κατασκευές
από άχρηστα υλικά κλπ.
3. Πρασίνισμα του χώρου με παρτέρια από παλιά λάστιχα,
φύτεμα δέντρων και φυτών κλπ.

5. Διεξαγωγή έρευνας – μελέτη πεδίου. Τα παιδιά ερευνούν και
εκφράζουν τις απόψεις τους!!!
Εδώ χρειάζεται ένα δέντρο για σκιά και …ωραία
δεν θα ήταν να είχε ζωγραφιές ο τοίχος;
Τα παρτέρια μας χρειάζονται καθάρισμα και
καινούργια λουλούδια…

6. Διεξαγωγή έρευνας – μελέτη πεδίου. Τα παιδιά ερευνούν και
εκφράζουν τις απόψεις τους!!!
Τα παγκάκια μας θέλουν βάψιμο…
Τα επιδαπέδια παιχνίδια μας χρειάζονται
συντήρηση….

7. Διεξαγωγή έρευνας – μελέτη πεδίου. Τα παιδιά ερευνούν και εκφράζουν
τις απόψεις τους!!!
Τα παρτέρια στην παιδική χαρά χρειάζονται
καθάρισμα, καινούργια λουλούδια και αρωματικά
φυτά!
Τι καλά που θα ήταν να είχαμε μια γωνιά βιβλιοθήκης
…..και τραπεζάκια για εργασίες και πικ-νικ!!!

8. Χρησιμοποιώντας τη μέθοδο του World café …
Συζητήσαμε στην τάξη, αυτά που θέλουμε για την αυλή μας, πίνοντας την
πορτοκαλάδα μας και τρώγοντας τα μπισκοτάκια μας!

9. Αποτυπώσαμε τις ιδέες μας στο χαρτί….

10. Μοιραζόμαστε κάποιες από αυτές…

11. Και αυτές το ίδιο….

12. Μερικές ιδέες ακόμα…..

13. Και τώρα …. περνάμε στην υλοποίησή τους!!!
Συνεργείο του δήμου τοποθετεί κοντάρι και
ιστό της σημαίας μας! Περήφανη πλέον κυματίζει στην αυλή μας!!!

14. Προμηθευτήκαμε φυτά και χώμα…..
Από το δήμο μας
Και την ευγενική προσφορά των γονιών του
σχολείου μας

15. Είχαμε τους καλύτερους βοηθούς, τις μαμάδες….

16. Τους μπαμπάδες και παππούδες….

17. Δουλέψαμε πολύ….

18. Όλοι μαζί …

19. Παρέα, μεγάλοι και μικροί….

20. Σιγά – σιγά το σχολείο μας αλλάζει όψη…

21. Τα παρτέρια μας γέμισαν λουλούδια,

22. αρωματικά φυτά και βότανα….

23. Φυτέψαμε σε όλα τα παρτέρια! Ακόμα και στις
ρόδες της εισόδου, 2 υπέροχες σεφλέρες!!!

24. Λουλουδένια ομορφιά….

25. Υπέροχα χρώματα, υπέροχα λουλούδια!!!

26. Συνεργείο του δήμου μας, τρύπησε με κομπρεσέρ το μπετό και
ανοίχτηκαν 2 μεγάλες τρύπες για να φυτέψουμε τα δέντρα μας!

27. Ο δήμος μας έφερε τις 2 καλλωπιστικές μουριές που φυτέψαμε
με τη βοήθεια γονέων μας! Πρώτα τη μία….

28. Την ποτίσαμε και την καμαρώνουμε!!!

29. Ύστερα την άλλη….

30. Την σκεπάσαμε καλά με χώμα και την ποτίσαμε…

31. Έτοιμες οι καλλωπιστικές μουριές μας!!!

32. Και μέσα στην τάξη φυτέψαμε!!! Αφού μάθαμε για τα
διαφορετικά είδη των σπόρων και τους τρόπους φυτέματος,
φυτέψαμε σβώλους με σπόρους και τους ποτίσαμε!!!

33. Παρατηρήσαμε το μεγάλωμά τους!!!

34. Επιβραβεύτηκαν οι προσπάθειές μας!!!

35. Φυτέψαμε σε ζαρντινιέρες…
Κουκιά και αρακά…. Σπανάκι….

36. Είχαμε και τη σοδειά μας!

37. Από την παραγωγή στην κατανάλωση! Μαθαίνοντας τα οφέλη της υγιεινής διατροφής
απολαμβάνουμε τη σαλάτα από τα φυτά που φυτέψαμε και φροντίσανε τα δικά μας
χεράκια!!!

38. Φυτέψαμε ντομάτες από βιολογικούς σπόρους, και
τις ξεχωρίσαμε μεταφυτεύοντας σε μικρά δοχεία …

39. Στη συνέχεια μεταφυτεύτηκαν σε μεγάλες γλάστρες

40. Περιμένοντας να μεγαλώσουν….. Αργούν
περισσότερο από τα άλλα μας φυτά…

41. Οι ντομάτες μας βγάλανε λουλούδια και σε λίγο καιρό
έκανε την εμφάνισή του το πρώτο μας ντοματάκι!!!

42. Μαμά μαθητή μας, μεγαλουργεί ζωγραφίζοντας τη μέσα
πλευρά της αυλής μας….

43. Γέμισε η αυλή μας παπαρούνες!!!

44. Επειδή οι καθημερινές δεν μας φτάνουν ερχόμαστε και
Σαββατοκύριακα! Νηπιαγωγοί, γονείς, νονοί και παππούδες, εν
δράσει…

45. Συνεχίζουμε με αγάπη και συνεργασία….

46. Έτοιμο το παιχνιδιάρικο Νηπιαγωγείο Φυλής….

47. Νονοί μαθήτριάς μας ήρθαν Σαββατιάτικα να
βοηθήσουν!!!

48. Δουλεύουν επιμελώς ….

49. Και ιδού το ουράνιο τόξο μας, με τις τελικές πινελιές των
εκπαιδευτικών, έτοιμο… για παιχνίδι!

50. Άλλοι γονείς επιδιορθώνουν τα επιδαπέδια παιχνίδια μας!

51. Χρειάζεται πολλή δουλειά και συνεργασία…..

52. Και τις καθημερινές εξακολουθούν την εργασία οι γονείς…. Στο
κουτσό και τις διαδρομές…. Και στην κάμπια με τα γράμματα….

53. Έγινε απίθανη δουλειά!!!

54. Ώρα για παιχνίδι…..

55. Είμαστε εφευρετικοί…. Παίζοντας φιδάκι με το δικό
μας τρόπο!!!

56. Μαθαίνουμε, εκτονώνοντας την ενέργειά μας!!!

57. Οι Εργασίες συνεχίζονται…..

58. Με βοηθούς τους γονείς!!!

59. Πραγματικά αριστουργήματα….

60. Και επειδή στο Νηπιαγωγείο αποκτάμε τα
καλύτερα δώρα, ας το γνωρίζουν όλοι!!!

61. Επιδιορθώνουμε και τις περσινές επιτοίχιες
ζωγραφιές….

62. Μπογιατζήδες από το συνεργείο του δήμου μας, έκαναν την
προεργασία στα παγκάκια….

63. Μπαμπάς του σχολείου μας βοήθησε για ένα
τέλειο αποτέλεσμα!!!

64. Συγκεντρώσαμε υλικά για τη γωνιά της εξωτερικής
μας βιβλιοθήκης!
Καρούλια από καλώδια… Παλέτες….

65. Με μικρές παρεμβάσεις έτοιμη η εξωτερική μας
βιβλιοθήκη! Χρειάζεται μόνο βάψιμο….

66. Ο καιρός δεν είναι σύμμαχός μας… όταν προγραμματίζουμε
εργασίες με το συνεργείο του δήμου, βρέχει !!!

67. Επιτέλους, καταφέραμε να ξεκινήσουμε ….
Με την αμέριστη βοήθεια των γονέων….
πρώτα στο τρίψιμο και ύστερα στο πρώτο
χέρι…. Βελατούρα, προστασία και γέμισμα….

68. Για να προλάβουμε τον καιρό, ξανά στο σχολείο
Σαββατιάτικα….. Ευτυχώς, όπως αποδείχτηκε τελικά!!!

69. Μαμά μαθήτριάς μας, μαζί μας και εκείνη Σαββιατιάτικα, βάφει
για πρώτη φορά και τα καταφέρνει τέλεια!!! Υπέροχη έγινε η
βιβλιοθήκη μας!

70. Έτοιμη πλέον για πολλές αναγνώσεις!!!

71. Περνάμε υπέροχα στο χώρο της υπαίθριας βιβλιοθήκης
μας, διαβάζοντας βιβλία, παίζοντας παζλ, συζητώντας…..

72. Ακόμα και την ώρα του διαλείμματος κάποιοι επιλέγουν να
διαβάσουν…. Παρασύροντας κι’ άλλους….

73. Τόσο πολύ μας αρέσει αυτή η γωνιά, που τρώμε και το
πρωινό μας εκεί……

74. Είμαστε αειφόρο σχολείο και …. Τίποτα δεν
πετάμε! Συλλογή τηγανέλαιων…..

75. Από τα τηγανέλαια στο σαπούνι!!!
Με την υπεύθυνη Περ. Εκπ/σης Δυτ. Αττικής, κα Τσίγκου.
Ζυγίσαμε τα υλικά μας…. Λάδι και νερό! Μάθαμε ποιο είναι βαρύτερο….

76. Από τα τηγανέλαια στο σαπούνι!!! Με την υπεύθυνη Περ. Εκπ/σης Δυτ. Αττικής, κα
Τσίγκου
Για την παρασκευή του σαπουνιού χρειαζόμαστε εκτός
από λάδι και νερό, καυστική σόδα που μας την έφερε
έτοιμη η κα Αλεξάνδρα! Μας εξήγησε την επικινδυνότητα
του υλικού!!!
Τα υλικά πρέπει να έχουν ίδια θερμοκρασία!!! τη
μετρήσαμε με το ειδικό θερμόμετρο και τα παιδιά
διάβασαν την ένδειξη….

77. Από τα τηγανέλαια στο σαπούνι!!! Με την υπεύθυνη Περ. Εκπ/σης Δυτ. Αττικής, κα
Τσίγκου
Ανακατέψαμε τα υλικά με τη βοήθεια
ηλεκτρικού αναδευτήρα!
Είδαμε σαπούνια διαφόρων μορφών και χρωμάτων!
Διαλέξαμε αυτά που μας άρεσαν και ……

78. Από τα τηγανέλαια στο σαπούνι!!! Με την υπεύθυνη Περ. Εκπ/σης Δυτ.
Αττικής, κα Τσίγκου
…στο μισό μείγμα ρίξαμε σπόρους
λεβάντας…. Στο υπόλοιπο σκόνη κακάο…

79. Από τα τηγανέλαια στο σαπούνι!!! Με την υπεύθυνη Περ. Εκπ/σης Δυτ. Αττικής, κα
Τσίγκου
Στη συνέχεια τοποθετήθηκαν σε κουτί, που στρώσαμε
λαδόκολλα, πρώτα το μείγμα λεβάντας και από πάνω το
μείγμα κακάο…. Απλώθηκαν και …. Περιμένουμε!

80. Το σαπούνι όταν σταθεροποιήθηκε, κόπηκε σε κομμάτια
και συσκευάστηκε με οδηγίες χρήσης…..

81. Μοιράστηκε στους μαθητές…. Θα είναι έτοιμο για
χρήση σε….2 μήνες περίπου!!!

82. Πήγαμε και επισκέψεις….. Στο πάρκο paradise!
Γίναμε γεωργοί! Φορέσαμε ποδιές …. ….και καπέλα!

83. Είδαμε, μάθαμε και χρησιμοποιήσαμε τα εργαλεία
του γεωργού!

84. Κάνοντας αγροτικές εργασίες….
Το μάζεμα της ελιάς…. Το ξεκαθάρισμα….

85. Στο Μουσείο Φυσικής Ιστορίας Γουλανδρή
Θαυμάσαμε ζώα παλαιότερων και τωρινών εποχών!

86. Είδαμε ζώα της Αυστραλίας και διάφορα είδη αρπακτικών πτηνών!

87. Στο Βοτανικό κήπο Διομήδους είδαμε ζωντανά
αρπακτικά πτηνά!!!

88. Μάθαμε για τις συνήθειές τους και μπορέσαμε να
τα αγγίξουμε….

89. Επηρεαστήκαμε από την επίσκεψη και τώρα …. ταΐστρες για
πουλιά κρέμονται σε δέντρο της αυλής μας!!!»

90. Στην ίδια επίσκεψη, στο πρόγραμμα για τα φυτά,
γνωρίσαμε πολλά είδη φυτών και δέντρων…
Νούφαρα…. Πάπυρους….

91. Ο υπεύθυνος του προγράμματος μας εξήγησε γι’ αυτά….
Μπαμπού…. Αιωνόβια ελιά…

92. Οι κόποι μας δεν πάνε χαμένοι,
Βραβευτήκαμε με τη σημαία του
αειφόρου σχολείου και συνεχίζουμε….!

93. Αξιολόγηση
• Οι αρχικοί στόχοι επιτεύχθηκαν σε σημαντικό βαθμό.
• Η συμπαράσταση των γονέων και του δήμου μας ήταν καθοριστική για τη
διενέργεια όλων των εργασιών.
• Υπήρχε φανερά ευχάριστο κλίμα καθ’ όλη τη διάρκεια του προγράμματος και τα
νήπια έδειχναν να απολαμβάνουν τη συμμετοχή τους στις δραστηριότητες.
• Ικανοποιήθηκαν οι αισθητικές, κοινωνικές και μαθησιακές ανάγκες των μαθητών
μας μέσα από το δημιουργικό παιχνίδι στο αναβαθμισμένο σχολικό τους
περιβάλλον
• Η βράβευση του σχολείου μας επηρέασε τους μαθητές μας, καθώς έμπρακτα
διαπίστωσαν ότι οι θετικές ενέργειές μας επιβραβεύονται, δίνοντάς τους
ταυτόχρονα το έναυσμα για συνέχιση των προσπαθειών τους.