1. Confidential
Communicatie Break
1 oktober 2013
Het communicatieplan:
Koppen bij elkaar en
scrummen maar?

2. Confidential
1850 / 1955: Hoe het vak begon…
• Anderen een lichtje
voorhouden
• Ook PR maar wel
d.m.v. voorlichting!
• En daar los van: je
waren
aanprijzen, reclame
maken
• Communicatieplan:
niet nodig
©2013 Betteke van Ruler

3. Confidential
De crisis van 1980 veranderde alles
Voorlichting en pr
moeten afstemmen met
reclame en het moet tot
iets leiden dat goed is
voor de organisatie!
Niet alleen doen maar
nadenken over het doel
Het communicatieplan
is geboren….
©Betteke van Ruler, 2013

4. Confidential
1985: Orkestratie van alle uitingen werd
het nieuwe uitgangspunt
Beïnvloeding van
houding en
imago of gedrag
Het
communicatie-
plan was geboren

5. Org=Zender Boodschap Doelgroep Doelgroep+
Voor beïnvloeding van
kennis, houding en gedrag heb je
effect modellen nodig

6. Confidential
De doelgroep heeft wel wat anders
aan zijn hoofd…
• Onderzoek laat zien dat
beïnvloeding nauwelijks werkt
• Communicatieprofessionals
willen eerder worden
ingeschakeld en kiezen steeds
vaker voor interactie
• Maar ook daar moet de
doelgroep maar zin in hebben…

7. Confidential
1995: It takes two to tango…..
• Communicatie is pas
communicatie als het
interactie is
• Beleid begint met
communicatie, zeggen
com profs hoopvol
• En communicatie is dus
belangrijk vóór in de
beleidsontwikkeling
• Niet beleid begrijpelijk
maken maar begrijpelijk
beleid maken

8. Confidential
Schoorvoetend brengt het interactie
denken een ander communicatiemodel
organisatie
Boodschap / relatie
Boodschap / relatie
Publieken

9. ©Monique Juffermans, 2012
Ondertussen….
drie trends die
alles
veranderen

10. Confidential
Extra
kanalen
erbij? Dat zet
het vak
niet op
z’n kop
Trend 1: Digitalisering

11. Confidential
Control?
Dat is
het
echte
pro-
bleem!
©Maaike Hartjes, 2012

12. Van
trust me..
naar
show me..
naar
proof me..
Vertrouwen is
niet
automatisch
meer
Trend 2: De vertrouwenskwestie

14. Ook communicatie moet accountable
Accountability moet!
©Betteke van Ruler 2013
Logeion Trendonderzoek 2011, 2012, 2013
in top drie!
Kom
ik op
terug!

15. Het
maat-
schappelijk
humeur
pikt het
niet meer!
Trend 3: Ego communicatie?
©2013 Betteke van Ruler

16. Van 90% zenden naar 80% luisteren
Iedereen communiceert en maakt nieuws
De communicatieve organisatie
©2013 Betteke van Ruler

17. Focus Orkestratie van uitingen Ondersteuning van
gecommuniceer
Typering Imagomanagement Identiteitsmanagement
Kernvraag Hoe bewerk ik doelgroep Wat vinden mensen echt
Herkomst acties Communicatieplan Ontwikkelingen in de
samenleving
Rol Dirigent/uitvoerder Procesbegeleider /frame-
doctor
Opdrachtgeversrelatie Slaafs dienstbaar Professioneel dienstbaar
vandaag morgen
©2013 Betteke van Ruler
Het communicatievak

18. Zijn effect- en interactiemodellen nog
wel toereikend?
issues
issue
issue Z Z issue
Z Z Z Z
Org Z Z
Z Z Doelgroep Z
Z Z issue issue
issue Z
issue issue
issue issue
issue
©Betteke van Ruler, 2013
Transactiemodellen passen beter

19. Communicatie
is een
dynamisch
proces van
ontwikkeling
van meanings
(meervoud!)

20. Wat betekent dit
voor de planning
van communicatie-
interventies?
Betteke van Ruler © 2013

21. Diagnose
Doelstellingen
Doelgroep
Uitwerking
Evaluatie
Het traditionele
communicatieplan

22. Het traditionele plan is te statisch,
maar een methode is wel nuttig!
Ordent en structureert
Legitimeert (budget en menskracht)
Helpt nadenken over doelen
Houdt af van puur middelen denken
Helpt bij afstemming
Je hebt zoiets dus wel nodig…

23. Hoe dynamischer
de omgeving,
hoe flexibeler
het plan moet zijn, dat
vraagt om andere
vormen van evaluatie!

24. verbeteren
je laten
verrassen
controleren vernieuwen
Formatieve evaluatie
Summatieve evaluatie
Goal based Goal free
Vier aspecten van evaluatie

25. verbeteren
je laten
verrassen
controleren vernieuwen
Formatieve evaluatie
Summatieve evaluatie
Goal based Goal free
Anders denken over evaluatie

26. Agile (flexibel, wendbaar, slim)
Agile Manifesto (vrije vertaling)
Individuen en interacties boven protocollen
Functionaliteit boven doelstellingen
Samenwerking boven uitbesteding
Omgaan met verandering boven volgen van plan
“Agile relies on people, not documents”
Scrum is de meest succesvolle uitwerking van agile plannen

27. Gooi het communicatieplan maar in de sloot?
Scrum is ontwikkeld door Takeuchi & Nonaka (1986) voor
projectontwikkeling en is sinds 2005 hot in Nederland, eerst binnen
ICT, nu ook in andere disciplines

28. Kern van Reflectieve Communicatie Scrum
1. Niet aan einde maar tussentijds evalueren
2. Opdrachtgever doet mee in project
3. Co-creatie met stakeholders voor resultaat
4. Interventies programmeren in sprints
5. Op vaste momenten reflecteren in scrums
6. Validatie aan einde van iedere sprint
7. Werken met bijstelbare acties

30. Rollen in de Reflectieve Communicatie Scrum
De RCS-coach /
scrum master
Het (multidisciplinaire, zelfsturende)
ontwikkelteam in de scrum room
De
(gedelegeerde)
opdrachtgever
Stake-
holders

31. Het scrum bord
Portefeuille
met taken

32. Accountability is ingebakken
Accountability moet!
Professional
accounta-
bility
Een heldere
visie op je vak
en de
benodigde
prioriteiten
Decisional
accountability
Uitleggen
waarom je
doet wat je
doet, je acties
onderbouwen
Social accoun-
tability
Zullen je
interventies
ook als
legitiem
worden
ervaren?
Perfor-
mative
accoun-
tability
Verant-
woording
van je
resul-
taten

33. Koppen bij elkaar en scrummen maar?
aandeslagmetbetteke.nl
of bettekevanruler.nl

34. Veel positieve reacties maar ook vragen:
 Wie is opdrachtgever en hoe neem je die mee?
 Kun je opdrachtgever nog wel ontzorgen?
 Hoe neem je stakeholders mee?
 Wat zit er in de analyses? (social stories?)
 Waar zit stap van analyse naar concept/strategie?
 Hoe vast omlijnd is je sprint? (repertoire of vast plan?)
 Hoe vaak moet je scrummen?
 Wat is goed monitorsysteem voor het scrummen?
 Hoe werkt team-verantwoordelijkheid?
 Hoe doe je dit als je in meer projecten werkt?
 etc…