A ría de Foz está situada na Rasa Cantábrica, unha chaira litoral inclinada que se estende por parte da costa entre Galiza e Cantabria, ábrese entre as puntas dos Castelos (oeste), en Foz, e dos Prados (leste), en Barreiros. Nela desembocan o río Masma e o Centiño.

2. A RÍA de RIBADEO é alongada e
estreita (10 km de lonxitude e 800
m de anchura media).
Ábrese aproveitando unha falla
con orientación N-S entre a Punta
da Cruz, en Asturias e a Illa Pancha
en Ribadeo.
Illa Pancha Punta da Cruz

3. É unha ría case rectilínea, con
algúns entrantes na parte
asturiana. Está limitada por unha
costa de cantís rochosos de lousas,
xistos e areíscas.
O curso baixo do Eo forma chairas
aluviais moi planas e terrazas
dando lugar a un esteiro de
extensas marismas que quedan ao
descuberto na baixamar.
CONCELLOS:
Ribadeo (Galiza)
A Veiga e Castropol (Asturias)

4. Ría de Ribadeo (exterior) desde a punta da Cruz

5. Ría de Ribadeo (interior) desde a ponte dos Santos

6. Illa Pancha. Marca o límite oeste da Ría de Ribadeo.
Conta com dous faros.

7. Cantís da Illa Pancha

8. Porto do Cocho e Illa Pancha

9. Da Pena dos Apóstolos á Illa Pancha

10. Pena dos Apóstolos

11. Pena dos Apóstolos

12. As Carraias e a boca da Ría de Ribadeo

13. As Carraias e a Pena Furada

14. Pena Furada e A Pancha

15. Cantis da banda oeste da ría coa illa Pancha

16. Pena Furada

17. Punta do Castelo, As Carraias e Pena Furada

18. Punta do Castelo

19. Castelo de San Damián

20. O Cargadoiro

21. Praias do Cargadoiro

22. Ponte dos Santos (inaugurada en 1987) e O Cargadoiro

23. Boca da Ría do Eo desde a Ponte dos Santos.
(á dereita a beira galega e á esquerda a asturiana)

24. Mencer na Ría do Eo

25. RIBADEO
A vila de Ribadeo é un importante centro comercial e industrial e eixo dos servizos da comarca.
Conta cun porto comercial, pesqueiro e deportivo.
Foi fundada no ano 1183 polo rei Fernando II. O seu centro histórico é rico en edificios civís.
Un paseo permite percorrer toda a contorna costeira.

26. Ribadeo

27. Ribadeo. Porto.

28. Vista desde o monte de Santa Cruz, onde hai unha aula da
natureza, unha área de lecer e un miradoiro.

29. Porto do Porcillán

30. Porto pesqueiro de Ribadeo

31. Parque a carón da praia dos Bloques

32. Praia dos Bloques

33. No fondo da ría é onde se produce máis sedimentación, tanto das areas que trae o mar como dos
materiais achegados polo río. Isto da lugar a lameiros e bancos de area (tesos) que quedan ao
descuberto ao debalar o mar.

34. Seo de Vilavella. Ao fondo a Casa das Algas, unha antiga fábrica.

35. Punta da Torba. Muíños de marea As Aceñas (Ove)

36. Muíños de marea
As Aceas (Ove)

37. Ponte de Reme (río Grande)

38. Esteiro do río Grande na confluencia co Eo. O río Grande Baixa desde As Penelas e
xúntase co pequeno antes da desembocadura.

39. O Puntal

40. Xunqueiras do Eo

41. Esteiro do Eo

42. A Veiga

43. A Ponte do ferrocarril, entre Porto (Ribadeo) e A Veiga (Asturias)

44. O EO é un río compartido en grande parte con Asturias. Nace en Fonteo (Baleira) e
desemboca na ría do Eo, despois de 79 km de percorrido por Galiza. Ata a Ría de Abres
(Trabada) chega a influencia das mareas e alí comeza o esteiro.
Esteiro do Eo

45. O río Suarón na Veiga.
O Suarón nace na serra de Ouroso, nas Terras de Burón e xúntase co Eo no fondo da ría

46. Vista do fondo da ría desde a beira asturiana

47. Castropol

48. Castropol desde Ribadeo

49. Castropol desde Filgueras

50. Praia de Salías

51. Praia de Salías. Aquí desemboca o rego de Barbesa

52. Seo de Linera, entre Castropol e Figueras

53. Seo de Linera

54. Praia das Aceñas

55. Muíño de marea As Acías

56. Praia de Figueras

57. A ría de Ribadeo e o Tesón desde Figueras.
No fondo da ría é onde se produce máis sedimentación, tanto das areas que trae o mar
como dos mateiais achegados polo río. Isto da lugar a lameiros e bancos de area (tesos) que
quedan ao descuberto ao debalar o mar.

58. Ribadeo desde Figueras

59. Figueras

60. Figueras

61. Figueras

62. Ponte dos Santos

63. A Atalaia

64. Restos do castelo de Arroxo

65. Punta do Arroxo

66. Costa desde O Arnao ata a ponte dos Santos

67. Costa desde O Arnao ata a ponte dos Santos

68. O Barreiral e a punta do Arroxo

69. Praia do Arnao

70. Praia do Arnao

71. Seo de Arnao

72. Seo de Arnao

73. Punta Llan

74. Punta Llan e punta da Cruz

75. Punta da Cruz

76. Punta da Cruz

77. Punta da Cruz

78. XEOLOXÍA
A ría está limitada por unha costa de
cantís rochosos de lousas, limonitas,
cuarcitas, xistos e areiscas que datan
desde o cámbrico medio ao
ordovícico inferior.
O curso baixo do río Eo forma chairas
aluviais moi planas e terrazas dando
lugar a un esteiro de extensas
marismas que quedan ao descuberto
na baixamar.
mar Cantábrico

79. Na ría de Ribadeo podemos
atopar numerosas formas debidas
a procesos tectónicos (dobras,
fallas…) ou a procesos erosivos

80. Arco na Pena Furada (Ribadeo)

81. Furna

82. Praia de Arnao

83. Punta da Cruz

84. Punta da Cruz

85. LUGAR DE INTERESE XEOLÓXICO Ría do Eo/Ribadeo
Interese: Xeomorfológico. Estratigráfico. Paleontolóxico. Tectónico. Sedimentolóxico.
Unidade Xeolóxica: depósitos e formas de modelados costeiros e litorais.
Situación: No tramo final do Eo, compartido entre Galiza e Asturias.

86. LUGAR DE INTERESE XEOLÓXICO. Rasa costeira de Ribadeo
Interese: Xeomorfológico.
Unidade Xeolóxica: depósitos e formas de modelados costeiros e litorais.
Situación: ao norte da provincia de Lugo, nas comarcas das Mariñas.
Rasa de erosión de orixe mariña formada durante o último periodo interglaciar. Sitúase aproximadamente
a 30 m sobre o nivel das augas actuais e está construída sobre lousas e cuarcitas da Serie dos Cabos. A rasa
presenta unha pendente media cara ao mar de 1,8 %. Aínda que a rasa se extende por toda a costa
cantábrica, escolleuse Ribadeo como lugar de interese xeolóxico, por presentar esta zona outros moitos
aspectos de interese como a ría de Ribadeo, a plataforma de abrasión de Arnao e fenómenos erosivos nas
cuarcitas e lousas da Serie dos Cabos.

87. PROTECCIÓN
-Forma parte da RESERVA DA BIOSFERA “RESERVA DO RÍO EO, OSCOS E TERRAS DE BURÓN”
(Unesco o 17-9- 2007), espazo conxunto con Asturias que destaca polo seu valor
mediambiental e paisaxístico.
-LIC/ZEC “RÍA DO EO”. Espazo de 614 ha na ría de Ribadeo, nos concellos de Ribadeo e
Trabada.
-HUMIDAL DE IMPORTANCIA INTERNACIONAL (Convenio RAMSAR -563,44 ha) “RÍA DO EO”.
-ZONA DE ESPECIAL PROTECCIÓN PARA AS AVES (ZEPA ), “RÍA DE RIBADEO”
-Está incluída no Inventario de ÁREAS IMPORTANTES PARA AS AVES da Sociedade Española
de Ornitoloxía (SEO/BidLife).

88. Plantas de marismas: Halimione
portulacoides e Spartina maritima
FLORA
A RÍA DO EO é unha área con importantes
valores ecolóxicos. Podemos atopar varias
zonas diferenciadas cos seus ecosistemas
específicos: a costa rochosa da boca ría, a ría e
o esteiro, con zonas mais ou menos expostas
ou protexidas.

89. Sebas
O curso baixo do Eo forma chairas aluviais moi planas e terrazas dando lugar a un esteiro
de extensas marismas que quedan ao descuberto na baixamar no que abondan as sebas,
os xuncos, os carrizos e as canaveiras.

90. Nos cantís podemos atopar pirixel do mar, inula crithmoides, herba de namorar (Armeria
pubigera e A. Maritima), anxélica, limonio, paxariños, fentos ... e nas partes chans que coroan os
cantís que non están cultivadas mato de toxo e breixo. Nas rochas abondan as algas.

91. Algas nas pozas que quedan ao pé
dos cantís ao debalar o mar.

92. FAUNA
A fauna máis representativa da ría é a mariña, cunha enorme variedade de peixes,
moluscos, crustáceos, vermes... No litoral é moi importante a presenza estable ou temporal
das aves mariñas.
O Eo é dos poucos ríos galegos onde
se pesca habitualmente o salmón.
As lapas acóllense ao abrigo dos resaltes que se forman
ao desgastarse os estratos rochosos dos cantís.

93. Patos rabilongos (Anas acuta)
O esteiro do Eo acolle importantes poboacións de aves acuáticas invernantes. Destaca o
número de especies pouco comúns noutras áreas como o pato asubiador (Anas penelope), o
pato rabilongo (Anas acuta), o mazarico real (Numenius arquata), o mergullón de pescozo
negro e o bilurico escuro (Tringa erythropus).

94. Píllaras riscadas (Arenaria interpres)

95. Bilurico bailón (Actitis hypoleucos). Percorre as beiras do
esteiro buscando invertebrados para alimentarse

96. Garza real (Ardea cinerea)

97. Cullereiros (Platalea leucorodia)

98. -Pesca, marisqueo
-Navegación
-Turismo, lecer e deportes
-Industrias
USOS/APROVEITAMENTO
Porto Comercial (Mirasol, Ribadeo)
Os principais recursos explotados na ría son o percebe, o longueirón, o ourizo do
mar, o polbo, a nécora, o salmonete...

99. Porto e estaleiros de Figueras

100. HISTORIA-PATRIMONIO CULTURAL
O litoral da ría estivo habitado desde
tempos moi antigos como se comproba
pola existencia de mamoas e castros. O
porto de Ribadeo pode ser de orixe fenicia
e chegou a ser un dos portos máis
importantes do Cantábrico noutros
tempos. Da intensidade de tráfico mariño
quedan alguns os restos de naufraxios:
o galeón San Giacomo di Galizia (1597),
a fragata Casas (1857), ou a corveta
Juliana González.
Arredor da ría consérvase un rico
patrimnio histórico-artístico (igrexas,
pazos, castelos, casas tradicionais...) e
etnográfico (faros, peiraos, muíños de
marea, embarcadoiros de mineral...)
De Pedro Teixeira - Teixeira: "Descripción de España y de las
costas y puertos de sus reinos", Dominio público,
https://commons.wikimedia.org/w/index.php?curid=2850718
Ría de Ribadeo en 1634

101. Antigo cargadoiro de mineral no Porto Estreito.
O mineral era transportado por ferrocarril a través dunha liña ferroviaria duns 32 km de longo A
Chocolateira) , que a comezos do século XX conectaba Ribadeo cos fornos da zona mineira de
Vilaodriz, na Pontenova.

102. Faros da Illa Pancha. O antigo, de planta cuadrada, actualmente aloxamento
turístico, foi construido no 1857 e o actual de 1983.

103. PROBLEMAS
-Construcións na liña de costa, dragados, recheos
-Presión humana nos espazos naturais e sobre as especies
-Especies invasoras
-Contaminación

104. Montaxe e fotos: Adela Leiro, Mon Daporta
Agosto 2020