Φωνές ονομάζονταιοι ομάδες των μορφολογικών τύπων των ρημάτων. Η γλώσσα μας έχει δύο φωνές : την ενεργητική και την παθητική ΕΝΕΡΓΗΤΙΚΗ ΚΑΙ ΠΑΘΗΤΙΚΗ ΦΩΝΗ
3.
ΕΝΕΡΓΗΤΙΚΗ ΚΑΙ ΠΑΘΗΤΙΚΗΦΩΝΗ Και πώς διακρίνουμε την ενεργητική από την παθητική φωνή; Από τις καταλήξεις. Η ενεργητική φωνή περιλαμβάνει το σύνολο των ρηματικών τύπων που στο πρώτο ενικό πρόσωπο της οριστικής του ενεστώτα έχουν κατάληξη –ω, π.χ. θέλω, ζω Η παθητική φωνή περιλαμβάνει το σύνολο των ρηματικών τύπων που στο πρώτο ενικό πρόσωπο της οριστικής του ενεστώτα έχουν κατάληξη –μαι , π.χ. γελιέμαι, μιμούμαι, μοιράζομαι, χαίρομαι. Σε πολλές περιπτώσεις το ίδιο ρήμα μπορεί να απαντά κ αι στις δύο φωνές. . Και προσέξτε! Η ενεργητική και η παθητική φωνή δεν ταυτίζονται πάντα με τη σημασία των ρημάτων, πχ., σκέφτομαι: παθητική φωνή, ενεργητική σημασία
4.
Όλα τα ρήματαέχουν και τις δύο φωνές; Όχι. Όλα τα ρήματα δεν έχουν και τις δύο φωνές. Τα ρήματα που έχουν μόνο παθητική φωνή λέγονται αποθετικά , π.χ. έρχομαι, γίνομαι
5.
Οι συζυγίες τουρήματος Όσα ρήματα κλίνονται κατά τον ίδιο τρόπο αποτελούν μία συζυγία . Τα ρήματα της νέας ελληνικής διακρίνονται σε δύο συζυγίες
6.
Οι συζυγίες τουρήματος Στην πρώτη συζυγία ανήκουν τα ρήματα που τονίζονται στο α’ πρόσωπο της οριστικής του ενεργητικού ενεστώτα στην παραλήγουσα , έχουν δηλαδή κατάληξη -ω και του παθητικού ενεστώτα στην προπαραλήγουσα, έχουν δηλαδή κατάληξη –ομαι , π.χ. λύνω-λύνομαι, βάφω-βάφομαι Στη δεύτερη συζυγία ανήκουν τα ρήματα που τονίζονται στο α’ πρόσωπο της οριστικής του ενεργητικού ενεστώτα στη λήγουσα, έχουν δηλαδή κατάληξη -ὠ (-ἀω), και του παθητικού ενεστώτα στην παραλήγουσα, έχουν δηλαδή καταλήξεις –ιέμαι ή ούμαι, -άμαι, π.χ. αγαπώ (αγαπάω)-αγαπιέμαι, θεωρώ-θεωρούμαι Πώς θα ξεχωρίζουμε τις συζυγίες ; ΣΥΖΥΓΙΕΣ Α΄ ΣΥΖΥΓΙΑ Β΄ΣΥΖΥΓΙΑ Ενεργ. Ενεστ . : - ω Ενεργ. Ενεστ . : -ώ Παθητ. Ενεστ . :- ομαι Παθητ. Ενεστ.: – ιέμαι, -ούμαι, -άμαι
7.
Οι συζυγίες τουρήματος Τα ρήματα της δεύτερης συζυγίας διαιρούνται σε δύο τάξεις: Β΄ΣΥΖΥΓΙΑ ΦΩΝΕΣ Α΄ΤΑΞΗ Β΄ΤΑΞΗ ΕΝΕΡΓΗΤΙΚΗ ΦΩΝΗ -ώ, -άς,-ά -ώ, -είς, -εί ΠΑΘΗΤΙΚΗ ΦΩΝΗ -ιέμαι, -ιέσαι, - ιέται -ούμαι ή –άμαι, -άσαι, -άται