ANTENATAL GEBE TAKİBİ  VE LABORATUAR TESTLERİ
Antenatal takip gebeliğin belirlenmesinden doğuma kadar geçen süre içinde annenin  ve fetusun periodik kontrollerinin  yapılmasıdır.
Antenatal takibin amacı mümkün olduğunca komplikasyonsuz bir gebelik geçirilmesini sağlamak ve bu süreci hem anne hem de bebeği için en sağlıklı biçimde sonuçlandırmaktır.
PREKONSEPSİYONEL DANIŞMA Maternal hastalıklar İleri yaş Etnik köken Teratojenle karşılaşma Aile hikayesi(doğumsal malformasyon,genetik hastalık)
İLK ANTENATAL DEĞERLENDİRME Fetusun ve annenin sağlık durumunu belirlemek Gestasyonel yaşı belirlemek Devam edecek vizitlerin sıklığını ve niteliğini planlamak
İLK ANTENATAL DEĞERLENDİRME Anamnez Fizik muayene Pelvik muayene Laboratuar  testleri
ANAMNEZ Yaş Önceki gebelikler Maternal tıbbi hikaye Aile hikayesi
FİZİK MUAYENE Maternal boy ve kilonun belirlenmesi Tansiyon arteriyel ölçümü Tüm organ ve sistemlerin gözden geçirilmesi
PELVİK MUAYENE PM  USG?  Servisitler Servikal yetmezlik Vulva, vajen ve serviks lezyonları
GESTASYONEL YAŞIN  BELİRLENMESİ SAT FM USG
LABORATUAR TESTLERİ CBC KAN GRUBU,RH İNDİREKT COOMBS TESTİ TİT İDRAR KÜLTÜRÜ BİOKİMYA RUBELLA SİFİLİZ SEROLOJİSİ HEPATİT-B HIV SERVİKAL SMEAR
CBC  TIT  idrarkültürü Hb:N Tekrar(-) Hb  24-28.hft  32-36.hft Her vizitte tekrar edilir.  12-16. Hafta rutin  Proteinüri  glukozüri Bakteriüri pyüri RUTİN TESTLER
RUTİN TESTLER SİFİLİZ Penisilin VDRL(+) İleri Tanı testleri HIV Zidovudin ANTİ HIV antikor HEPATİT-B HBIG Hepatit B aşısı
RUBELLA  Gebelik <16 hafta   IgG(+)IgM(+) Avidite(+)  Avidite(-)  Kordosentez IgM(+) TERMİNASYON geçirilmiş enfeksiyonTAKİP RUTİN TESTLER
ANTENATAL TAKİP VİZİTLERİ TA Maternal ağırlık İdrarda protein-glukoz Fundus –pubis mesafesi Ödem Varis
ANTENATAL TAKİP VİZİTLERİ Baş ağrısı Görme bozuklukları Karın ağrısı Bulantı-kusma Kanama Dizüri Membran rüptürü
ANTENATAL TAKİP VİZİTLERİ FKA LEOPOLD MANEVRALARI VAJİNAL MUAYENE
GLUKOZ YÜKLEME TESTİ 24-28.hafta  ilk antenatal muayene Tüm gebeler   Risk faktorü(+) normal
50gr glukoz yükleme  testi   140Mg/dl  100gr OGTT Açlık  >  95 1.Saat  >  180 2.saat  >  155 3.saat  > 140 190mg/dl   GDM AKŞ>95mg/dl İki değer(+) Tek değer(+) Bir ay sonra tekrar
İNDİREKT COOMBS TESTİ indirekt coombs(-)  indirekt coombs(+) Anti-D immunglobulin Doğumdan sonra  Direkt coombs(-) Rh(+) Titrasyon > 1/16 İnvaziv  non –invaziv testler 28. hafta
BİRİNCİ TRİMESTIR TARAMA TESTLERİ 1-MATERNAL SERUM BELİRTEÇLERİ -Serbest B-HCG -PAPP-A (Pregnancy Associated Plazma Protein-A) 2-ULTRASON - Nukhal geçirgenlik 3-KOMBİNE YAKLAŞIM
SERBEST B-HCG Down sendromlu  gebelikte MoM değeri 2.00 Down sendromu yakalama oranı  %46
PAPP-A Gebelikte 9 - 13. haftalarda kullanılan spesifik serum belirteçlerinden birisidir. Trofoblastlar tarafından salgılanan ve maternal serumda tespit edilebilen bir glikoproteindir.
PAPP-A Down sendromlu annelerin kanında normalden 2.5 kat daha düşük bulunmaktadır. Down sendromundan etkilenmiş gebeliklerle normal gebelikler arasındaki fark 14. haftadan itibaren kaybolduğu için testin güvenilir olması için gestasyonel yaş kesin olarak belirlenmelidir.
PAPP-A Down sendromlu gebelikte MoM değeri 0,47’dir. Down sendromu yakalama oranı %38
NUKHAL GEÇİRGENLİK 11 hafta 1 gün -13 hafta 6 gün aralığında uygulanır. Oksipital kemik ile fetal cilt arasındaki mesafe ölçülür. 0-3mm =normal Down sendromu yakalama oranı  %74
NUKHAL GEÇİRGENLİK Kromozomal anomali Kardiak defekt Diafragmatik herni Omfolosel Spinal musküler distrofi İkizden ikize transfüzyon sendromu
KOMBİNE YAKLAŞIM PROTOKOL    SINIR DEĞER  BELİRLEYİCİ ORAN  Serbest B-HCG+PAPP-A  1/140  %63 Serbest B-HCG+NT  1/240  %80 PAPP-A+NT  1/185  %81 SERBEST B-HCG+PAPP-A+NT  1/270  %91
BİRİNCİ TRİMESTIR TARAMA TESTİ 1998-2001 yılları arasında 12.339 gebe kadında yapılan prospektif çalışmada Anoploidi  %96(51/49) Trizomi-21  %92(25/23) Trizomi-13 ve trizomi-18  %100(15/15) Spencer K,Specer CE,Power M
İKİNCİ TRİMESTIR TARAMA TESTLERİ NTD - Ms-AFP - USG  KROZOMAL ANOMALİ -Maternal serum belirteçleri -USG
Ms-AFP 16-18. Haftalarda bütün gebelere rutin uygulanan bir tarama testidir. Erken gebelik haftalarında yolk sac ‘tan, ilerleyen gebelik haftalarında ise karaciğer ve bağırsaklardan sentez edilen bir glikoproteindir. Biofonksiyonu tam olarak bilinmeyen AFP fetusun major serum  proteininidir.
Ms-AFP Fetal serum ve amniotik sıvı AFP düzeyi ilk  trimestr boyunca artmakta sonra düşüşe geçmekte MS-AFP düzeyinde ise 12-32. haftalar arasında fetal kaynaklı AFP ‘in transplasental ve zar difüzyonu ile geçişine bağlı olarak artış görülmekte
Ms-AFP Maternal serum ve amnion sıvıdaki artmış AFP düzeyi genellikle açık NTD ile birlikte bulunmakta Abdominal duvar defektleri Konjenital cilt defektleri Plonidal sinüs Kistik higroma
Ms-AFP   Fetomaternal kanama Multifetal gebelik Düşük maternal ağırlık Maternal hepatom Karaciğer nekrozu Korianjioma Özefagal -intestinal obstruksiyon Renal anomaliler Oligohidroamnioz Üriner obstruksiyon Konjenital nefrozis Sacrococygeal teratom
Ms-AFP   USG SPESİFİK MALFORMASYON Non diagnostik USG + Multiple gebelik(-) Fetal ölüm(-) Yanlış gestasyonel yaş(-) AMNİOSENTEZ AFP  astiklolinesteraz Non-diagnostik *Preterm eylem *IUGR *Preeklampsi *Ablasyo plasenta *Fetal ölüm *oligohidroamnioz Aile kararı Aile kararı
Folik asit Yüksek doz proflaksi  Düşük doz proflaksi 4mg  0.4mg NTD’li çoçuk öyküsü   Antiepileptik kullananlar Aile öyküsü
İKİNCİ TRİMESTIR KROMOZOMAL ANOMALİ TARAMA TESTLERİ A-MATERNAL SERUM  BELİRTEÇLERİ   Ms-AFP uE-3 Serbest B hCG Dimerik İnhibin A Çentikli B hCG Üre rezistan nötrofil alkalen fosfataz Fetal hücrelerin belirlenmesi B-USG Major bulgular Minör bulgular
MATERNAL SERUM BELİRTEÇLERİ Düşük  Ms-AFP düzeyi başta Down sendromu olmak üzere kromozomal anomalili fetus ile ilişkilidir Fetus ölümü İnsülin bağımlı diabet (%20-40) Maternal ağırlık (artan) Gestasyonel trofoblastik hastalıklar
Serbest B-HCG, unkonjge estriol ve Ms-AFP in kombinasyonundan oluşan üçlü test  %5 yanlış (+)’likle %67 oranında Down sendromu yakalama oranına sahiptir. Risk >1/270  KARYOTİP ANALİZİ MATERNAL SERUM BELİRTEÇLERİ
ULTRASON MAJOR BULGULAR Kistik higroma%70  Kardiak anomali%5-30 Omfolosel%35 Duodenal atrezi%25 Diafragmatik herni%20 Hidrosefali%5 MİNÖR BULGULAR Hiperekojenik bağırsaklar %11 Ventriküler dilatasyon %6 Pyelektazi%19 5.parmak orta falanx Hipoplazisi%75
Fetal değerlendirme   28.hafta fetal hareket NST,ASİ 36.hafta Haftalık NST takibi Riskli gebelerde NST takibine 32. haftadan itibaren başlanır ve test sıklığı artırılır. NRNST Akustik stimulasyon  Glukoz  Süreyi uzatma  FBP REAKTİF
ANTENATAL  DÖNEMDE  USG 11-14. Hafta Gestasyonel kese CRL FKA Fetus sayısı Nuchal kalınlık 18-23.hafta Gebelik haftası  Plasenta lokalizayonu Konjenital anomali taraması Amniotik sıvı
İLK TRİMESTIR USG Klinik şüphe edildiğinde intrauterin ve extrauterin gebelik ayrımı İlk trimestrde kanama şikayeti ile başvuran bir gebede erken gebelik patolojilerinin değerlendirilmesi Erken gebelikte RIA lokalizasyonu Fetal ölüm şüphesi durumunda fetal canlılığın değerlendirilmesi
İKİNCİ VE ÜÇÜNCÜ TRİMESTIRDA USG FM’de uterus boyutu ile klinik gestasyonel yaş arasında uyumsuzluk Polihidroamnioz ve oligohidroamnioz şüphesi Gebelikte sebebi bilinmeyen kanama  Preterm eylem ve PPROM durumlarında fetal ağırlığın ve prezentasyonun tahmini
İKİNCİ VE ÜÇÜNCÜ  TRİMESTIRDA USG   28.gebelik haftasından sonra fetal biofizik profilin bir parçası olarak Klinik olarak uteroplasental yetmezlik şüphesinin olduğu durumlarda fetal gelişimin takibi  Uterin anomali ,mol hidatiform,pelvik kitle şüphesi
İKİNCİ VE ÜÇÜNCÜ TRİMESTIRDA USG Klinik gestasyonel yaşa göre anormal serum AFP düzeyi İnvaziv bazı antenatal girişimlerde yardımcı olmak Çoğul gebeliklerde fetal gelişmenin seri değerlendirilmesi
Antenatal dönemde beslenme Gebelik öncesi BMI Düşük BMI(<19.8) Normal BMI(19,8-26) Artmış BMI(26-29) Obez BMI(>29) Önerilen kilo artışı 12.5-18kg 11.5-16kg 7-11.5kg <7kg
Antenatal dönemde beslenme Rutin mulltivitamin  Fe preperatı Çoğul gebelik  Tüm gebeler Komplet vejeteryanlık  Madde bağımlılığı Epilepsi Hemoglinopati
Antenatal dönemde bağışıklama İdeali gebelik öncesi bağışıklama yapılmalıdır Canlı virüs aşıları Canlı bakteri aşıları  İnaktif virüs ve bakteri aşıları Toxoidler Hiperimmunglobulinler
Sağlıklı kalın…

Antenatal Gebelik Takibi - www.jinekolojivegebelik.com

  • 1.
    ANTENATAL GEBE TAKİBİ VE LABORATUAR TESTLERİ
  • 2.
    Antenatal takip gebeliğinbelirlenmesinden doğuma kadar geçen süre içinde annenin ve fetusun periodik kontrollerinin yapılmasıdır.
  • 3.
    Antenatal takibin amacımümkün olduğunca komplikasyonsuz bir gebelik geçirilmesini sağlamak ve bu süreci hem anne hem de bebeği için en sağlıklı biçimde sonuçlandırmaktır.
  • 4.
    PREKONSEPSİYONEL DANIŞMA Maternalhastalıklar İleri yaş Etnik köken Teratojenle karşılaşma Aile hikayesi(doğumsal malformasyon,genetik hastalık)
  • 5.
    İLK ANTENATAL DEĞERLENDİRMEFetusun ve annenin sağlık durumunu belirlemek Gestasyonel yaşı belirlemek Devam edecek vizitlerin sıklığını ve niteliğini planlamak
  • 6.
    İLK ANTENATAL DEĞERLENDİRMEAnamnez Fizik muayene Pelvik muayene Laboratuar testleri
  • 7.
    ANAMNEZ Yaş Öncekigebelikler Maternal tıbbi hikaye Aile hikayesi
  • 8.
    FİZİK MUAYENE Maternalboy ve kilonun belirlenmesi Tansiyon arteriyel ölçümü Tüm organ ve sistemlerin gözden geçirilmesi
  • 9.
    PELVİK MUAYENE PM USG? Servisitler Servikal yetmezlik Vulva, vajen ve serviks lezyonları
  • 10.
    GESTASYONEL YAŞIN BELİRLENMESİ SAT FM USG
  • 11.
    LABORATUAR TESTLERİ CBCKAN GRUBU,RH İNDİREKT COOMBS TESTİ TİT İDRAR KÜLTÜRÜ BİOKİMYA RUBELLA SİFİLİZ SEROLOJİSİ HEPATİT-B HIV SERVİKAL SMEAR
  • 12.
    CBC TIT idrarkültürü Hb:N Tekrar(-) Hb 24-28.hft 32-36.hft Her vizitte tekrar edilir. 12-16. Hafta rutin Proteinüri glukozüri Bakteriüri pyüri RUTİN TESTLER
  • 13.
    RUTİN TESTLER SİFİLİZPenisilin VDRL(+) İleri Tanı testleri HIV Zidovudin ANTİ HIV antikor HEPATİT-B HBIG Hepatit B aşısı
  • 14.
    RUBELLA Gebelik<16 hafta IgG(+)IgM(+) Avidite(+) Avidite(-) Kordosentez IgM(+) TERMİNASYON geçirilmiş enfeksiyonTAKİP RUTİN TESTLER
  • 15.
    ANTENATAL TAKİP VİZİTLERİTA Maternal ağırlık İdrarda protein-glukoz Fundus –pubis mesafesi Ödem Varis
  • 16.
    ANTENATAL TAKİP VİZİTLERİBaş ağrısı Görme bozuklukları Karın ağrısı Bulantı-kusma Kanama Dizüri Membran rüptürü
  • 17.
    ANTENATAL TAKİP VİZİTLERİFKA LEOPOLD MANEVRALARI VAJİNAL MUAYENE
  • 18.
    GLUKOZ YÜKLEME TESTİ24-28.hafta ilk antenatal muayene Tüm gebeler Risk faktorü(+) normal
  • 19.
    50gr glukoz yükleme testi 140Mg/dl 100gr OGTT Açlık > 95 1.Saat >  180 2.saat >  155 3.saat > 140 190mg/dl GDM AKŞ>95mg/dl İki değer(+) Tek değer(+) Bir ay sonra tekrar
  • 20.
    İNDİREKT COOMBS TESTİindirekt coombs(-) indirekt coombs(+) Anti-D immunglobulin Doğumdan sonra Direkt coombs(-) Rh(+) Titrasyon > 1/16 İnvaziv non –invaziv testler 28. hafta
  • 21.
    BİRİNCİ TRİMESTIR TARAMATESTLERİ 1-MATERNAL SERUM BELİRTEÇLERİ -Serbest B-HCG -PAPP-A (Pregnancy Associated Plazma Protein-A) 2-ULTRASON - Nukhal geçirgenlik 3-KOMBİNE YAKLAŞIM
  • 22.
    SERBEST B-HCG Downsendromlu gebelikte MoM değeri 2.00 Down sendromu yakalama oranı  %46
  • 23.
    PAPP-A Gebelikte 9- 13. haftalarda kullanılan spesifik serum belirteçlerinden birisidir. Trofoblastlar tarafından salgılanan ve maternal serumda tespit edilebilen bir glikoproteindir.
  • 24.
    PAPP-A Down sendromluannelerin kanında normalden 2.5 kat daha düşük bulunmaktadır. Down sendromundan etkilenmiş gebeliklerle normal gebelikler arasındaki fark 14. haftadan itibaren kaybolduğu için testin güvenilir olması için gestasyonel yaş kesin olarak belirlenmelidir.
  • 25.
    PAPP-A Down sendromlugebelikte MoM değeri 0,47’dir. Down sendromu yakalama oranı %38
  • 26.
    NUKHAL GEÇİRGENLİK 11hafta 1 gün -13 hafta 6 gün aralığında uygulanır. Oksipital kemik ile fetal cilt arasındaki mesafe ölçülür. 0-3mm =normal Down sendromu yakalama oranı  %74
  • 27.
    NUKHAL GEÇİRGENLİK Kromozomalanomali Kardiak defekt Diafragmatik herni Omfolosel Spinal musküler distrofi İkizden ikize transfüzyon sendromu
  • 28.
    KOMBİNE YAKLAŞIM PROTOKOL SINIR DEĞER BELİRLEYİCİ ORAN Serbest B-HCG+PAPP-A 1/140 %63 Serbest B-HCG+NT 1/240 %80 PAPP-A+NT 1/185 %81 SERBEST B-HCG+PAPP-A+NT 1/270 %91
  • 29.
    BİRİNCİ TRİMESTIR TARAMATESTİ 1998-2001 yılları arasında 12.339 gebe kadında yapılan prospektif çalışmada Anoploidi  %96(51/49) Trizomi-21  %92(25/23) Trizomi-13 ve trizomi-18  %100(15/15) Spencer K,Specer CE,Power M
  • 30.
    İKİNCİ TRİMESTIR TARAMATESTLERİ NTD - Ms-AFP - USG KROZOMAL ANOMALİ -Maternal serum belirteçleri -USG
  • 31.
    Ms-AFP 16-18. Haftalardabütün gebelere rutin uygulanan bir tarama testidir. Erken gebelik haftalarında yolk sac ‘tan, ilerleyen gebelik haftalarında ise karaciğer ve bağırsaklardan sentez edilen bir glikoproteindir. Biofonksiyonu tam olarak bilinmeyen AFP fetusun major serum proteininidir.
  • 32.
    Ms-AFP Fetal serumve amniotik sıvı AFP düzeyi ilk trimestr boyunca artmakta sonra düşüşe geçmekte MS-AFP düzeyinde ise 12-32. haftalar arasında fetal kaynaklı AFP ‘in transplasental ve zar difüzyonu ile geçişine bağlı olarak artış görülmekte
  • 33.
    Ms-AFP Maternal serumve amnion sıvıdaki artmış AFP düzeyi genellikle açık NTD ile birlikte bulunmakta Abdominal duvar defektleri Konjenital cilt defektleri Plonidal sinüs Kistik higroma
  • 34.
    Ms-AFP Fetomaternal kanama Multifetal gebelik Düşük maternal ağırlık Maternal hepatom Karaciğer nekrozu Korianjioma Özefagal -intestinal obstruksiyon Renal anomaliler Oligohidroamnioz Üriner obstruksiyon Konjenital nefrozis Sacrococygeal teratom
  • 35.
    Ms-AFP USG SPESİFİK MALFORMASYON Non diagnostik USG + Multiple gebelik(-) Fetal ölüm(-) Yanlış gestasyonel yaş(-) AMNİOSENTEZ AFP astiklolinesteraz Non-diagnostik *Preterm eylem *IUGR *Preeklampsi *Ablasyo plasenta *Fetal ölüm *oligohidroamnioz Aile kararı Aile kararı
  • 36.
    Folik asit Yüksekdoz proflaksi Düşük doz proflaksi 4mg 0.4mg NTD’li çoçuk öyküsü Antiepileptik kullananlar Aile öyküsü
  • 37.
    İKİNCİ TRİMESTIR KROMOZOMALANOMALİ TARAMA TESTLERİ A-MATERNAL SERUM BELİRTEÇLERİ Ms-AFP uE-3 Serbest B hCG Dimerik İnhibin A Çentikli B hCG Üre rezistan nötrofil alkalen fosfataz Fetal hücrelerin belirlenmesi B-USG Major bulgular Minör bulgular
  • 38.
    MATERNAL SERUM BELİRTEÇLERİDüşük Ms-AFP düzeyi başta Down sendromu olmak üzere kromozomal anomalili fetus ile ilişkilidir Fetus ölümü İnsülin bağımlı diabet (%20-40) Maternal ağırlık (artan) Gestasyonel trofoblastik hastalıklar
  • 39.
    Serbest B-HCG, unkonjgeestriol ve Ms-AFP in kombinasyonundan oluşan üçlü test %5 yanlış (+)’likle %67 oranında Down sendromu yakalama oranına sahiptir. Risk >1/270  KARYOTİP ANALİZİ MATERNAL SERUM BELİRTEÇLERİ
  • 40.
    ULTRASON MAJOR BULGULARKistik higroma%70 Kardiak anomali%5-30 Omfolosel%35 Duodenal atrezi%25 Diafragmatik herni%20 Hidrosefali%5 MİNÖR BULGULAR Hiperekojenik bağırsaklar %11 Ventriküler dilatasyon %6 Pyelektazi%19 5.parmak orta falanx Hipoplazisi%75
  • 41.
    Fetal değerlendirme 28.hafta fetal hareket NST,ASİ 36.hafta Haftalık NST takibi Riskli gebelerde NST takibine 32. haftadan itibaren başlanır ve test sıklığı artırılır. NRNST Akustik stimulasyon Glukoz Süreyi uzatma FBP REAKTİF
  • 42.
    ANTENATAL DÖNEMDE USG 11-14. Hafta Gestasyonel kese CRL FKA Fetus sayısı Nuchal kalınlık 18-23.hafta Gebelik haftası Plasenta lokalizayonu Konjenital anomali taraması Amniotik sıvı
  • 43.
    İLK TRİMESTIR USGKlinik şüphe edildiğinde intrauterin ve extrauterin gebelik ayrımı İlk trimestrde kanama şikayeti ile başvuran bir gebede erken gebelik patolojilerinin değerlendirilmesi Erken gebelikte RIA lokalizasyonu Fetal ölüm şüphesi durumunda fetal canlılığın değerlendirilmesi
  • 44.
    İKİNCİ VE ÜÇÜNCÜTRİMESTIRDA USG FM’de uterus boyutu ile klinik gestasyonel yaş arasında uyumsuzluk Polihidroamnioz ve oligohidroamnioz şüphesi Gebelikte sebebi bilinmeyen kanama Preterm eylem ve PPROM durumlarında fetal ağırlığın ve prezentasyonun tahmini
  • 45.
    İKİNCİ VE ÜÇÜNCÜ TRİMESTIRDA USG 28.gebelik haftasından sonra fetal biofizik profilin bir parçası olarak Klinik olarak uteroplasental yetmezlik şüphesinin olduğu durumlarda fetal gelişimin takibi Uterin anomali ,mol hidatiform,pelvik kitle şüphesi
  • 46.
    İKİNCİ VE ÜÇÜNCÜTRİMESTIRDA USG Klinik gestasyonel yaşa göre anormal serum AFP düzeyi İnvaziv bazı antenatal girişimlerde yardımcı olmak Çoğul gebeliklerde fetal gelişmenin seri değerlendirilmesi
  • 47.
    Antenatal dönemde beslenmeGebelik öncesi BMI Düşük BMI(<19.8) Normal BMI(19,8-26) Artmış BMI(26-29) Obez BMI(>29) Önerilen kilo artışı 12.5-18kg 11.5-16kg 7-11.5kg <7kg
  • 48.
    Antenatal dönemde beslenmeRutin mulltivitamin Fe preperatı Çoğul gebelik Tüm gebeler Komplet vejeteryanlık Madde bağımlılığı Epilepsi Hemoglinopati
  • 49.
    Antenatal dönemde bağışıklamaİdeali gebelik öncesi bağışıklama yapılmalıdır Canlı virüs aşıları Canlı bakteri aşıları İnaktif virüs ve bakteri aşıları Toxoidler Hiperimmunglobulinler
  • 50.