PP3 rentabiliteit

1. Analyse van de jaarrekening
Rentabiliteit

2. Jaarrekening bestaat uit 2 delen
De balans
– foto !
– bezittingen en hoe
ze gefinancierd zijn
– activa (= bezittingen)
en passiva (=
financieringen)
De
exploitatierekening
( = de
resultatenrekening)
– film!
– wat komt er binnen
en wat gaat er buiten
– kosten en
opbrengsten -> winst
of verlies

3. De exploitatierekening
Opdracht : trio’s
– Maak een schatting over belangrijkste kosten en
opbrengstensoorten

4. De exploitatierekening
film
periode (meestal boekjaar)
na periode opnieuw van nul beginnen
zijn de opbrengsten dit jaar voldoende om alle kosten
te betalen?
Opbrengsten > Kosten => Winst
Opbrengsten < Kosten => Verlies

5. De kosten (6….)
Bedrijfskosten (60/64)
– 60: handelsgoederen,
grond- en hulpstoffen
– 61: diensten en diverse
goederen
– 62: bezoldigingen,
sociale lasten en
pensioenen
– 63: afschrijvingen,
waardeverminderingen,
voorzieningen voor
risico’s en kosten
– 64: diverse
Financiële kosten (65)
Uitzonderlijke kosten
(66)
Belastingen op het resultaat
(67)
Overboeking
/resultaatverwerking (69)

6. Afschrijvingen
Januari 2005: Een taxifiets-bedrijfje koopt 5 taxifietsen om
goederen en personen te vervoeren in Leuven. Men voorziet dat
deze na 4 jaar zullen moeten vervangen worden.
O
K
K
2005
O
K
2006
O
K
K
2009
O
K
2007
O
K
2008

7. Afschrijvingen
Probleem : geen enkel boekjaar geeft juist beeld over
winstgevendheid (rentabiliteit) van het bedrijfje
Oplossing: afschrijvingen = kost van investeringen
spreiden over verwachte levensduur (zie
waarderingsregels) = gespreid in kosten nemen
O
K
A
2005
O
K
A
2006
O
K
A
2007
O
K
A
2008
O
K
A
2009

8. De opbrengsten (7….)
Bedrijfsopbrengsten
(70/74)
– 70: omzet (verkoop,
cursusgelden, …)
– 73: lidgeld, schenkingen,
legaten en subsidies
– 74: overige
bedrijfsopbrengsten
Financiële opbrengsten
(75)
Uitzonderlijke
opbrengsten (76)
Regularisering belastingen (77)
Onttrekking of verwerking van
het resultaat (79)
– onttrekking aan overgedragen
resultaat
– onttrekking aan de bestemde
fondsen
– onttrekking aan fondsen
vereniging

9. Het resultaat = rentabiliteit grof
bekeken
Voldoende opbrengsten om kosten te dekken?
– Alle 7-rekeningen (excl 79) - alle 6-rekeningen (excl 69)

10. Een blik achter de schermen van
… de boekhouder
Factuur betalen € 1000
– passiefpost ‘handelsschulden’ daalt €1000
– actiefpost ‘bank’ daalt €1000
Lening aangaan voor €50000
– passiefpost ‘financiële schulden’ stijgt €50000
– actiefpost ‘bank’ stijgt met €50000
Kopen computer, cash betalen
– actiefpost ‘kas’ daalt €1250
– actiefpost ‘kantoormeubilair stijgt €1250

11. Een blik achter de schermen van
… de boekhouder
Fuif inkomgelden €1250
– opbrengsten stijgen met € 1250
– => virtueel overgedragen resultaat (passief) stijgt met €
1250
– kas (actief) stijgt met €1250
Huur betalen
– kosten stijgen
– => virtueel overgedragen resultaat (passief) daalt
– bank (actief) daalt

12. Link exploitatierekening - balans
Balans
A P
Exploitatierekening
Opbr
Kosten

13. Opgelet!!!
Periode?
Op het einde van een boekjaar - verschillende
versies?
– Einde boekjaar
• correctieboekingen
• boekingen om kosten en opbrengsten aan te passen aan
periode
• waarderingen (afschrijvingen, ….)
• te verwachten belastingen
• de winst toewijzen
– Welke versie heb je in je handen?

14. Opgelet!!!!
Exploitatie zegt niets over betalingen
• kosten die gemaakt zijn, niet noodzakelijk reeds betaald
(voorbeeld factuur voor aankoop dranken)
– Kosten en uitgevan zijn verschillende begrippen
• opbrengsten die verdiend/gerealiseerd zijn, niet noodzakelijk
reeds ontvangen (subsidies)
– Opbrengsten en ontvangsten zijn verschillende begrippen
– Belangrijk: kosten moeten geboekt worden in periode
waarop ze betrekking hebben
– Belangrijk: consistentie in het boekhoudingsysteem
• vbd. loon + eindejaarspremie - wat als je kasboekhouding doet
en 2 verschillende momenten van betaling EJP

15. Opgelet!
Exploitatie en resultaat zeggen nog niks over
liquiditeitstekort
– winst, maar liquiditeitstekort (wanneer worden die subsidies
nu eindelijk eens uitbetaald)
• structureel ok, maar tijdelijke betalingsproblemen
– verlies, maar liquiditeitsoverschot (we hebben nog reserves)
• we kunnen zonder problemen onze rekeningen betalen, maar
we hebben een structureel probleem: spaarpot kan verliezen
niet blijven opvangen
– vbd. bedrijfje met mecenas…..

16. Opgelet!!!!
Niet alle uitgaven zijn kosten
– huurwaarborg : geen kost behalve als we een gedeelte niet
terugkrijgen
– terugbetaling lening (zie later)
– aankoop huis ( wel de afschrijvingen)
Niet alle ontvangsten zijn opbrengsten
– ontvangen lening (niet definitief van ons, moeten we
teruggeven)
=> kasboekhouding is geen exploitatierekening
– geeft enkel weer wat binnenkomt en buitengaat
– correcties nodig om beeld te krijgen van bepaalde periode

17. Opgelet!!!
Boekhouding werkt op basis van documenten
(facturen….)
– 29 december vorming gegeven - maar nog niet
gefactureerd… => overlopende rekening
– 29 december vorming gekregen - maar factuur nog niet
ontvangen…. => overlopende rekening
– 31 december - we moeten saldo subsidies nog krijgen
(bedrag al dan niet bekend) …. => overlopende rekening
• subsidie-inkomsten kan enorme puzzle worden als je niet
duidelijk boekt in juiste periode

18. Opgelet!!!!
Boekhouding geeft geen juist beeld want fiscale
opsmuk
– bedrijfje betaalt belasting op winst, dus winst proberen
verlagen
• winst opschuiven naar volgend jaar (facturen nog inet maken
en geen overlopende rekeningen)
• investeringen als kosten
Kortom: let goed op of je exploitatie rekening een
juist beeld geeft over de periode

19. Analyse rentabiliteit
Rentabiliteit grof bekeken = winst of verlies
Rentabiliteit fijner bekeken
– Resultaat verdelen

20. Analyse rentabiliteit
– Maatwerk
• Waar zitten zware belangrijke opbrengsten / kosten
• Eventueel bijhouden boordtabellen
• Interessant = horizontale en verticale analyse

21. Analyse rentabiliteit
Opbrengsten
– evolutie totaal
– zekerheid opbrengsten (op termijn, par accident, ...….)
– verticale analyse (belang van verschillende
opbrengstenbronnen, afhankelijkheid van één onzekere
factor?, ….)
– horizontale analyse (evolutie nominaal en relatief van
verschillende opbrengstenbronnen)

22. Analyse rentabiliteit
Kosten
– evolutie totaal
– verticale analyse (belang van verschillende kostensoorten,
….)
– horizontale analyse (evolutie nominaal en relatief van
verschillende kostensoorten)
Resultaat
– evolutie
– rentabiliteit
• tout court
• Relatief (ratio netto-winst / eigen vermogen)
– = eerder voor vennootschappen