1. โครงการฝึกอบรมหลักสูตรการเพิ่มทักษะการสื่อสาร
สาหรับบุคลากรการท่องเที่ยว
(Developing Communication Skills
for Tourism Professionals)
วันที่ 17 พฤษภาคม 2557
บุคลิกภาพของบุคลากรการท่องเที่ยว 2
บรรยายโดย : คุณสมฤทธิ์ ไหคา

2. ความสาคัญของบุคลิกภาพ
ทำให้อยู่ในศีลธรรม มีควำมสุภำพอ่อนโยน มีมนุษยสัมพันธ์
ที่ดี ไม่เป็นปฏิปักษ์ต่อผู้อื่นหรือสังคมของผู้อื่น ต้องเป็นผู้ที่
รักกำรเข้ำสังคม
มีทัศนคติที่ดีต่อผู้อื่น กำรแสดงต่อเพื่อนฝูงที่ดีไม่เห็นแก่ตัว
มีน้ำใจ ไม่โอ้อวด อำรมณ์ดี ใจเย็น ไม่ฉุนเฉียว อดกลั้นโทสะ
เป็นคนที่มีกำลังใจ มีจิตใจเข้มแข็งไม่ท้อถอยง่ำย

3. ความสาคัญของบุคลิกภาพ
• ในสำยงำนของกำร
ท่องเที่ยวจะสังเกตได้ว่ำ
บุคลิกภำพจะมีควำม
เรียบร้อย ดูดี สำมำรถ
ดึงควำมเชื่อใจของ
นักท่องเที่ยวได้

4. 1. อำชีพเป็ นเครื่องแสดงออกทำง
บุคลิกภำพ บุคคลจะเลือกอำชีพใดย่อม
แสดงออกว่ำบุคลิกภำพของคนนั้นจะปรำกฏ
ออกมำในทิศทำงเดียวกัน เช่น อำชีพไกด์
จะต้องมีควำมรวดเร็วว่องไว มีควำมคล่องตัว มี
ควำมตื่นตัว
2. บุคลิกภำพของแต่ละบุคคลจะมี
ควำมสัมพันธ์ชนิดของสิ่งแวดล้อมในกำรทำงำน
ของบุคคลนั้น ดังนั้น บุคคลจึงมีแนวโน้มที่จะหัน
หำเข้ ำงำน หรือ อำชีพที่สอดคล้ องกับ
บุคลิกภำพของตน

5. 3. บุคคลจะค้นหำสภำพแวดล้อมที่เอื้ออำนวยให้คนนั้น
สำมำรถฝึกทักษะ ได้ใช้ควำมสำมำรถของตน เป็นกำรเปิดโอกำส
ให้บุคคลได้แสดงออกเจตนคติ ค่ำนิยม และบทบำท
4. บุคลิกภำพของสิ่งแวดล้อมจะเป็นตัวกำหนดพฤติกรรม
บุคคลจะเลือกลักษณะเด่นของสังคมมำเป็นองค์ประกอบของ
บุคลิกภำพตน ควำมสำเร็จในกำรเลือกนั้นๆอำชีพรวมทั้ง
พฤติกรรมต่ำงๆ กำรศึกษำ อำชีพ และสังคมด้วย

6. John L. Holland
ได้จำแนกลักษณะอำชีพของบุคคลได้เป็น 6 กลุ่มด้วยกัน
• 1. Realistic (R) บุคคลที่มีลักษณะ
จริงจังกับชีวิต ชื่นชอบกำรทำกิจกรรมที่
เกี่ยวข้องกับกำรควบคุม กำรทำงำนเกี่ยวกับ
เครื่องยนต์ อุปกรณ์ต่ำงๆ แก้ไขซ่อมแซมวัสดุ
ไม้ โลหะ มีควำมรู้ทำงคณิตศำสตร์ ชอบงำนที่
ใช้กำลังกำย ชอบงำนประเภทที่สำมำรถ
มองเห็นปัญหำที่จะแก้ไขได้ชัดเจน เลี่ยง
กิจกรรมที่ต้องใช้กำรเจรจำ บุคคลประเภทนี้
จะขำดทักษะในเรื่องของสังคม

7. 2.Investigative (I)
• ชอบสอบสวน หรือ เฉลียวฉลำด ชอบกำร
วิเครำะห์ อยำกรู้อยำกเห็น ชอบคิดค้น
บุคคลนี้จะชอบกำรอ่ำนหนังสือจำพวก
วิทยำศำสตร์ ชอบทำงำนในห้องทดลอง
ชอบแก้ปัญหำทำงคณิตศำสตร์ รักวิชำ
คณิตศำสตร์ สำมำรถทำงำนด้วยกล้อง
จุลทรรศน์ได้ สำมำรถตรวจสอบผลควำมถี่
ของคลื่นวิทยุได้ มีควำมสำมำรถทำงด้ำน
กำรแพทย์ สำมำรถฝึกสมอง

8. 2.Investigative (I)
• นักเศรษฐศำสตร์ แพทย์ นัก
มนุษยศำสตร์ นักพยำธิ
ศำสตร์ ผู้ ช่วยแพทย์ใน
ห้ อ ง ท ด ล อ ง ค รู ส อ น
คณิตศำสตร์และวิชำทำง
ก ำ ย ภ ำ พ จัก ษุ แ พ ท ย์
นักจิตวิทยำ จิตแพทย์

9. 3.Artistic (A)
• มีลักษณะเป็นศิลปิน ชอบแสดงออก ไม่
ค่อยคล้อยตำมบุคคลอื่น ชอบกำร
ไตร่ตรอง ไม่ชอบกำรสัมพันธ์เป็นส่วนตัว
โดยตรงกับใคร ชอบคิดค้นเกี่ยวกับ
ปัญหำสิ่งแวดล้อม ชอบแสดงออกทำง
ศิลปกรรม มีควำมสำมำรถทำงด้ำน
ดนตรี อ่ำนหนังสือ แสดงออกควำมรู้สึก
ออกได้ ชอบฟั งเพลง ดูละคร มี
ควำมสำมำรถด้ำนกำรเขียนภำพ กำรปั้น

10. 3.Artistic (A)
• ผู้กำกับกำรแสดงละคร ครูสอน
ภำษำ ผู้สื่อข่ำว ครูสอนนำฏศิลป์ นัก
ปรัชญำ ครูสอนวรรณคดี ครูสอนคน
ตรี นักคนตรี ผู้ทำงำนทำงโฆษณำ
นักแสดงต่ำงๆ นักประชำสัมพันธ์
นำงแบบ ผู้ทำรำยกำรวิทยุ ผู้ตกแต่ง
อำคำรภำยใน นักวิจำรณ์ สถำปนิก
จิตรกร นักถ่ำยภำพ ผู้พิมพ์ นักแต่ง
เพลง นักเขียนบทภำพยนตร์

11. 4.Social (S)
• ชอบกำรเข้ำสังคม ชอบทำงำนกับบุคคล
อื่น ชอบช่วยเหลือผู้อื่นที่มีปัญหำทำง
จิตใจ แต่ไม่ชอบให้ใครมำสั่งสอน ชอบให้
ควำมรู้กับผู้อื่น ชอบพบปะสังสรรค์กับ
เพื่อนใหม่ ชอบดูกีฬำ ชอบร่วมกิจกรรม
บันเทิง เป็นสมำชิกองค์กำรหรือศูนย์
สถำนพยำบำลผู้อื่น แต่มักจะขำดทักษะ
ในเรื่องของเครื่องจักรกล หรือ
แอปพลิเคชั่น และ เทคโนโลยีใหม่ๆ

12. อำทิ
• ผู้อำนวยกำรทำงสังคมสงเครำะห์ นัก
ประวัติศำสตร์ ผู้จัดกำรร้ำนอำหำร
ผู้บริหำรงำนชุมชน ตัวแทนธุรกิจ ครู
พลศึกษำ ผู้ควบคุมกำรก่อสร้ำง
จิตแพทย์ อำจำรย์มหำวิทยำลัย นัก
รัฐศำสตร์ นักสังคมสงเครำะห์
พยำบำลผู้ทำงำนในชุมชน ครู
บรรณำรักษ์ ข้ำรำชกำรต่ำงประเทศ

13. 5.Enterprising (E)
• มีควำมก้ำวหน้ำทันสมัย ชื่นชอบ
กิจกรรมที่มีอิทธิพลต่อผู้อื่น ใช้
ทักษะกำรพูดจำสูง มองเห็นตนเอง
เ ป็ น ผู้ น ำ แ บ บ เ ต็ ม ตัว ช อ บ
ดำเนินกำรให้บรรลุเป้ ำหมำย ชอบ
อภิปรำย พูดจำตรงไปตรงมำ ชอบ
กิจกรรมเป็นกลุ่มและองค์กำร ชอบ
ควบคุมผู้ อื่น เป็ นผู้ ที่ชอบกำร
บรรยำยเรื่องรำวต่ำงๆ

14. อำทิ
• นักวิจัยตลำด นำยธนำคำร ผู้ขำยประกัน
ชีวิต นักวิศวกรทำงอุตสำหกรรม ผู้ทำ
สัญญำซื้อขำย ผู้ จัดกำรฝ่ ำยขำย
ทนำยควำม ผู้พิพำกษำ โฆษกสถำนี
วิทยุกระจำยเสียง ข้ำรำชกำร ผู้จัดกำร
บริษัทประกันชีวิต เจ้ำหน้ำที่รักษำควำม
ปลอดภัย ผู้จัดกำรสำนักงำนจัดหำงำน
ท่องเที่ยว ผู้จัดกำรร้ำนอำหำร/สำนักงำน
บริษัท/ห้ำงร้ำน ผู้ประเมิน

15. 6.Conventional (C)
• มีลักษณะยึดมั่น เป็นบุคลิกภำพ
ของบุคคลที่มีลักษณะที่ชอบทำงำน
เกี่ยวกับตัวเลข สมุดบัญชี กำรนับ
จำนวน อำชีพของคนกลุ่มนี้ได้แก่
สมุห์บัญชี ครูสอนบริหำรธุรกิจ
ผู้เชี่ยวชำญทำงกำรเงิน เสมียน
โต้ตอบติดต่อทำงกำรค้ำ ผู้ดูแล
เครื่องบัญชี เสมียนฝ่ำยบุคคล

16. การพัฒนาบุคลิกภาพ
เนื่องจำกกำรทำงำนทุกสำยงำนในอุตสำหกรรมกำรท่องเที่ยว ไม่ว่ำ
จะเป็นบริษัททัวร์ โรงแรม ธุรกิจกำรบิน กำรขนส่งทำงบก อำกำศ น้ำ ร้ำน
ภัตตำคำรอำหำร ที่พัก มัคคุเทศก์ ของที่ระลึก บุคคลที่เข้ำไปทำงำนในสำย
งำนเหล่ำนี้ต้องมีพื้นฐำนในเรื่องของควำมกระตือรือร้น บุคลิกภำพที่
แสดงออกทั้งภำยนอกและภำยใน ควำมสำมำรถทำงด้ำนภำษำต่ำงๆ เป็น
ต้น

17. ภาพลักษณ์
คำว่ำ ภำพลักษณ์ รูปลักษณ์ ที่คนอื่นคิดว่ำเรำเป็น หรือ ตัวเรำคิด
ว่ำเรำเป็น ในเรื่องของกำรแต่งกำยจะต้องให้เหมำะสมกับรูปร่ำงสรีระ วัย
และบทบำทหน้ำที่ โอกำส เวลำ และสถำนที่
เช่น โอกำสในงำนครบรอบ เวลำกลำงวันหรือกลำงคืน สถำนที่ในโรงแรม
หรือ สวนอำหำร โดยจะต้องแต่งกำยให้เหมำะสมกับรูปร่ำงและบุคลิกของ
เรำ กำรเลือกรูปแบบสีสันแต่งเติมให้มีกำรแต่งกำยที่ดูดี มีทรงผมเหมำะกับ
วัยและหน้ำที่กำรงำน

18. มารยาท
ไม่นำปัญหำส่วนตัวของตนเองมำเล่ำในที่ทำงำน หลีกเลี่ยง
กำรนำญำติหรือเพื่อนฝูงมำเยี่ยมในที่ทำงำน ระวังกิริยำ ภำษำ
ท่ำทำง ไม่ควรเคี้ยวหมำกฝรั่งในที่ทำงำน ระมัดระวังกำรสูบบุหรี่
ในบำงบริษัทจะมีกำรสัมภำษณ์ตั้งแต่ก่อนเข้ำทำงำน หำกสูบบุหรี่
จะไม่รับเข้ำทำงำนด้วย หรือ ในบำงหน่วยงำนหรือองค์กร บริษัท
จะไม่อนุญำตให้เพื่อนฝูงมำเยี่ยม

19. ภาษากาย
นอกจำกนี้บุคลำกรจะต้องมีกำรพัฒนำภำษำกำย ทั้งสีหน้ำที่จะต้อง
ออกมำในกำรแสดงออกที่ชัดเจน เรื่องของกำรนั่งที่เหมำะสม สำยตำ กำร
เดิน กำรยิ้ม กำรยืน กำรใช้ภำษำท่ำทำงในกำรประกอบกำรพูด

20. อารมณ์
รู้เท่ำทันอำรมณ์ของตนเอง บำงคนที่อำรมณ์ร้อนไม่ควรจะ
ปฏิบัติงำนอยู่ในตำแหน่ง Reception อำจจะต้องเข้ำไปควบคุมในส่วน
ของเครื่องจักรเครื่องยนต์ หรือ คนอำรมณ์ร้อนไม่ควรเป็นพ่อครัวเพรำะ
อำจจะส่งผลต่อรสชำติอำหำร
บุคลำกรจะต้องรู้จักเก็บอำรมณ์ ควบคุมอำรมณ์ ปลดปล่อยอำรมณ์
และระงับอำรมณ์ ต้องรู้วิธีกำรเก็บอำรมณ์และวิธีกำรปล่อยในสถำนกำรณ์
ที่เหมำะสม หำกพนักงำนสำมำรถระงับอำรมณ์ได้ก็จะเกิดผลดีต่อตนเอง
และลูกค้ำ

21. การทางาน
กำรที่ไม่มีมนุษยสัมพันธ์กับบุคคลอื่นจะทำให้เสียงำน หรือไม่
สำมำรถนำตนเองขึ้นไปสู่เป้ ำหมำยที่วำงไว้ได้ กำรประสำนงำนที่ดี เช่น
ประสำนงำนกันภำยในโรงแรมตำมควำมต้องกำรของลูกค้ำ เป็นต้น
กำรสื่อสำรที่มีคุณภำพ กำรทำงำนอย่ำงมีคุณภำพ สำมำรถทำงำน
แข่งขันกับผู้อื่นได้ จะต้องมีภำพลักษณ์ในกำรทำงำนร่วมกับผู้อื่นได้ดีไม่ยึด
ตัวเองเป็นใหญ่ มีควำมฉลำดทำงอำรมณ์ มีมำรยำทที่งดงำม มีน้ำใจที่ดี
เห็นอกเห็นใจผู้อื่น มีสุขภำพที่ดี จะทำให้แก่ช้ำ เป็นสุขในกำรทำงำน
ประสบผลสำเร็จในกำรทำงำน นับถือตนเอง

22. อาเซียน
กำรทำงำนในอำเซียนในอุตสำหกรรมกำรท่องเที่ยว ถือได้ว่ำค่อนข้ำงเป็น
อันตรำยต่อประเทศไทยมำกพอสมควร ในปี พ.ศ. 2558 จะมีผู้คนหลั่งไหลเข้ำ
มำในประเทศจำนวนมำก เพื่อเข้ำมำทำงำน แรงงำนที่ดีจะถูกหลั่งไหลออกไป
นอกประเทศหำกอัตรำค่ำจ้ำงในประเทศไทยต่ำ แม้กระทั่งแรงงำนค่ำจ้ำง
คนงำนในปัจจุบันจ่ำยถึง 500 ต่อวันสำหรับแรงงำนก่อสร้ำง จำกกำรก่อสร้ำง
ห้ำงสรรพสินค้ำต่ำงๆทำให้เกิดกำรซื้อตัวแรงงำน จำกปัจจุบันที่แรงงำนขั้นต่ำ
เพียง 300 บำท แต่ห้ำงสรรพสินค้ำจ้ำงถึง 600 บำท แต่ปัจจุบันเศรษฐกิจที่ไม่ดี
ทำให้อุตสำหกรรมกำรก่อสร้ำงทรุดตัวลง โครงกำรก่อสร้ำงใหญ่จำกทำงภำครัฐ
หรือกำรลงทุนของเอกชนใหญ่ๆจะมีน้อย กำรสร้ำงสนำมบินแหล่งที่ 2 ของ
เชียงใหม่ก็ยังไม่เกิดขึ้นเนื่องจำกต้องลงทุนอีกหลำยร้อยล้ำน ดังนั้น เรื่อง
โครงสร้ำงพื้นฐำนเหล่ำนี้จึงยังไม่สำมำรถเกิดขึ้นได้

23. อาเซียน
• กำรทำงำนในอำเซียนในอุตสำหกรรมกำรท่องเที่ยว ถือได้ว่ำค่อนข้ำง
เป็นอันตรำยต่อประเทศไทยมำกพอสมควร
• ปี พ.ศ. 2558 จะมีผู้คนหลั่งไหลเข้ำมำในประเทศจำนวนมำก เพื่อเข้ำ
มำทำงำน แรงงำนที่ดีจะถูกหลั่งไหลออกไปนอกประเทศหำกอัตรำ
ค่ำจ้ำงในประเทศไทยต่ำ
• แม้กระทั่งแรงงำนค่ำจ้ำงคนงำนในปัจจุบันจ่ำยถึง 500 ต่อวันสำหรับ
แรงงำนก่อสร้ำง จำกกำรก่อสร้ำงห้ำงสรรพสินค้ำต่ำงๆทำให้เกิดกำรซื้อ
ตัวแรงงำน จำกปัจจุบันที่แรงงำนขั้นต่ำเพียง 300 บำท แต่
ห้ำงสรรพสินค้ำจ้ำงถึง 600 บำท

24. ประเทศฟิลิปปินส์ที่มีจุดมุ่งหมำยใน
กำรส่งแม่บ้ำน และนักร้องเข้ำไปใน
ประเทศในกลุ่มอำเซียนทั้งหมด
เนื่องจำกฟิลิปปินส์มีควำมถนัดมำก
นอกจำกนี้ยังมีควำมสำมำรถทำงด้ำน
ภำษำที่สำม เนื่องจำกเคยเป็นเมืองขึ้น
ของดัตช์และฮอลแลนด์จึงสำมำรถพูด
ภำษำที่สำมได้ และภำษำอังกฤษที่
ค่อนข้ำงคล่องแคล่ว

25. • ทำงประเทศเวียดนำมเองก็จะส่งบุคลำกร
ทำงด้ำนกำรท่องเที่ยวที่มีควำมสำมำรถ
ในกำรเป็ นล่ำม เป็ นไกด์ จะสำมำรถ
สังเกตได้ว่ำคนในเวียดนำมจะมำเรียนใน
ประเทศไทยเกี่ยวกับสำยวิชำกำร
ท่องเที่ยวโดยตรง โดยเฉพำะในสำย
ตะวันออกเฉียงเหนือที่จะมีกำรส่งนักเรียน
แลกเปลี่ยนเข้ำมำจำนวนมำก ซึ่งมี
จุดมุ่งหมำยที่จะเข้ำมำทำงำนในด้ำน
Tour Leader

26. สิงคโปร์เองก็มีควำมต้องกำรเข้ำ
มำทำงำนในประเทศไทยในด้ำน
วิศวกร กำรเงิน เนื่องจำกค่อนข้ำง
มีควำมสำมำรถ ส่วนกัมพูชำนั้น
จ ะ เ ข้ ำม ำ เ ป็ น แ ร งง ำ น ใ น
อุตสำหกรรมผ้ำต่ำงๆ พม่ำเองก็
จะเข้ำมำลงทุนในเรื่องของแก๊ส
น้ำมัน

27. • ดังนั้น 10 ประเทศในอำเซียนที่จะเข้ำมำ
ทำงำนในแต่ละสำขำ จะต้องมีกำร Test
เพื่อที่จะนำเอำใบ Certification จำกไป
สมัครงำนในประเทศต่ำงๆ ได้ เรียกว่ำ
ASEAN Common Competency
Standard of Tourism
Professional
• มีเพียงแรงงำนระดับล่ำงเท่ำนั้นที่สำมำรถ
เคลื่อนย้ำยระดับล่ำงได้โดยไม่มีกำรทดสอบ

28. ACCSTP
• ในภำคเหนือนั้นมหำวิทยำลัยนเรศวรเป็ นผู้รับผิดชอบ ดังนั้น
ACCSTP จะต้องระบุถึงสมรรถนะพื้นฐำนขั้นต่ำของบุคลำกรวิชำชีพ
ท่องเที่ยวในสำขำต่ำงๆ
• บุคลำกรที่ได้รับประกำศนียบัตรสมรรถนะวิชำชีพบริกำรด้ำนกำร
ท่องเที่ยวในสำขำที่ระบุในของ ACCSTP จำกหน่วยงำนที่รับผิดชอบ
ของแต่ละประเทศหนึ่ง ก็จะสำมำรถทำงำนในประเทศสมำชิกอำเซียน
ได้โดยได้รับสิทธิกำรทำงำนโดยอยู่ภำยใต้ข้อบังคับและกฎหมำยของ
ประเทศที่บุคคลนั้นถูกจ้ำง

29. ซึ่งมำตรฐำน ACCSTP มุ่งให้
สำหรับกลุ่มธุรกิจสัมพันธ์เพียง 2
กลุ่มเท่ำนั้น นั่นคือ กลุ่มธุรกิจโรงแรม
(Hotel Service) และ กลุ่ม
ธุรกิจด้ำนบริกำรท่องเที่ยว นั่นคือ
Travel Agency

30. 1. Hotel Service
- Front Office Manager
- Front Office Supervisor
- Receptionist
- Telephone Operator
- Bell Boy
- Excusive House Keeper
- Laundry Manager
- Floor Supervisor
- Laundry Attendant
- Room Attendant
- Public Area
- Cleaner
- Excusive Chef
- Demi Chef
- Commis Chef
- Chef De partie
- Food and Beverage
Director
- Food and Beverage
Outlet Manager
- Head Waiter
- Bartender
- Waiter

31. 2. Travel Agency
- Assistant General Manager
- Senior Travel Consultant
- Travel Consultant
- Product Manager
- Sale and Marketing Manager
- Predict Manager
- Ticketing Manager
- Tour Manager

32. ดังนั้นกำรทำงำนร่วมกับ
กลุ่มคนในสำยงำนกำร
ท่องเที่ยวและบริกำรนี้สิ่ง
ส ำ คั ญ ที่ สุ ด คื อ ก ำ ร
สำมำรถสื่อสำรโต้ตอบกับ
ผู้อื่นได้

33. Thai Hospitality
• คนไทยมีสิ่งที่โดดเด่นในแบบ
คนไทยเอง เป็นผู้ที่สำมำรถ
เข้ำกับผู้อื่นได้ และที่สำคัญ
ค น ไ ท ย มี Service
Mind ทำให้นักท่องเที่ยว
กลับเข้ำมำในประเทศไทย
หลำยๆครั้ง