Ερώτηση 1Ερώτηση 1ηη
Ποιοςείναι ο στόχος των λιπιδίωνΠοιος είναι ο στόχος των λιπιδίων σε αυτόνσε αυτόν
τον ασθενήτον ασθενή
1.1. LDL < 70 mg/dl,LDL < 70 mg/dl, ΗΗDLDL >> 4400 mg/dlmg/dl καικαι
τριγλυκερίδια <τριγλυκερίδια < 151500 mg/dlmg/dl
2.2. LDL < 100 mg/dl,LDL < 100 mg/dl, ΗΗDLDL >> 50 mg/dl50 mg/dl καικαι
τριγλυκερίδια < 150τριγλυκερίδια < 150 mg/dlmg/dl
3.3. LDL < 100 mg/dl,LDL < 100 mg/dl, ΗΗDLDL >> 40 mg/dl40 mg/dl καικαι
τριγλυκερίδια < 150τριγλυκερίδια < 150 mg/dlmg/dl
8.
Ερώτηση 1Ερώτηση 1ηη
Ποιοςείναι ο στόχος των λιπιδίωνΠοιος είναι ο στόχος των λιπιδίων σε αυτόνσε αυτόν
τον ασθενήτον ασθενή
1.1. LDL < 70 mg/dl,LDL < 70 mg/dl, ΗΗDLDL >> 4400 mg/dlmg/dl καικαι
τριγλυκερίδια <τριγλυκερίδια < 151500 mg/dlmg/dl
2.2. LDL < 100 mg/dl,LDL < 100 mg/dl, ΗΗDLDL >> 50 mg/dl50 mg/dl καικαι
τριγλυκερίδια < 150τριγλυκερίδια < 150 mg/dlmg/dl
3.3. LDL < 100 mg/dl,LDL < 100 mg/dl, ΗΗDLDL >> 40 mg/dl40 mg/dl καικαι
τριγλυκερίδια < 150τριγλυκερίδια < 150 mg/dlmg/dl
9.
Στόχος (mg/dl)
LDL-CLDL-C <100<100ή <70ή <70
HDL-CHDL-C
>40>40 στους άντρεςστους άντρες
>50>50 στις γυναίκεςστις γυναίκες
TGTG <150<150
Ελληνική Διαβητολογική Εταιρεία 2013
American Diabetes Association. Diabetes Care 2013; 36(Suppl 1): S11-S66
Στόχοι λιπιδίων για άτομαΣτόχοι λιπιδίων για άτομα με σακχαρώδημε σακχαρώδη
διαβήτηδιαβήτη
Οδηγίες ΕΔΕ 2013ΟδηγίεςΕΔΕ 2013
Απαιτείται επιθετική αντιμετώπιση τηςΑπαιτείται επιθετική αντιμετώπιση της LDLLDL
χοληστερόλης με στόχο:χοληστερόλης με στόχο:
• Εάν δεν υπάρχει καρδιοαγγειακή νόσος:Εάν δεν υπάρχει καρδιοαγγειακή νόσος:
LDLLDL χοληστερόλη <100χοληστερόλη <100 mgmg//dLdL ((AA))
• Εάν υπάρχει καρδιοαγγειακή νόσος:Εάν υπάρχει καρδιοαγγειακή νόσος:
LDLLDL χοληστερόλη <70χοληστερόλη <70 mgmg//dLdL ((BB))
• Σε αδυναμία επίτευξης του στόχου για τηνΣε αδυναμία επίτευξης του στόχου για την
LDLLDL χοληστερόλη με την μέγιστη ανεκτήχοληστερόλη με την μέγιστη ανεκτή
δόση στατίνης, η μείωση της κατά 30-40%δόση στατίνης, η μείωση της κατά 30-40%
από την αρχική τιμή της θεωρείται ωςαπό την αρχική τιμή της θεωρείται ως
εναλλακτικός θεραπευτικός στόχοςεναλλακτικός θεραπευτικός στόχος
13.
Ερώτηση 2Ερώτηση 2ηη
Αγωγήπρώτης επίσκεψηςΑγωγή πρώτης επίσκεψης
1.1. Δίαιτα – Άσκηση – Ρύθμιση σακχαρώδη διαβήτηΔίαιτα – Άσκηση – Ρύθμιση σακχαρώδη διαβήτη
2.2. Στατίνη + τα παραπάνωΣτατίνη + τα παραπάνω
3.3. Εζετιμίμπη + τα παραπάνωΕζετιμίμπη + τα παραπάνω
4.4. Φιμπράτη + τα παραπάνωΦιμπράτη + τα παραπάνω
5.5. Νιασίνη + τα παραπάνωΝιασίνη + τα παραπάνω
14.
Ερώτηση 2Ερώτηση 2ηη
Αγωγήπρώτης επίσκεψηςΑγωγή πρώτης επίσκεψης
1.1. Δίαιτα – Άσκηση – Ρύθμιση σακχαρώδη διαβήτηΔίαιτα – Άσκηση – Ρύθμιση σακχαρώδη διαβήτη
2.2. Στατίνη + τα παραπάνωΣτατίνη + τα παραπάνω
3.3. Εζετιμίμπη + τα παραπάνωΕζετιμίμπη + τα παραπάνω
4.4. Φιμπράτη + τα παραπάνωΦιμπράτη + τα παραπάνω
5.5. Νιασίνη + τα παραπάνωΝιασίνη + τα παραπάνω
15.
ΔίαιταΔίαιτα
• Μείωση τωνΜείωσητων
προσλαμβανομένωνπροσλαμβανομένων
θερμίδων κατά 500θερμίδων κατά 500
περίπου /ημέραπερίπου /ημέρα
• <7% κορεσμένα λίπη<7% κορεσμένα λίπη
• Πλούσια σε φυτικές ίνεςΠλούσια σε φυτικές ίνες
▼▼
↓↓ τριγλυκεριδίωντριγλυκεριδίων
↓↓ LDL: 8-15%LDL: 8-15%
16.
ΣτερόλεςΣτερόλες
• 2 γρτην ημέρα
• ↓ LDL κατά 9-13%
• Μεγαλύτερη ηλικία, καλύτερη δράση στερολών
Οδηγίες για τηνφαρμακευτική αντιμετώπιση
της δυσλιπιδαιμίας
1ος στόχος θεραπείας: LDL
1η επιλογή: Στατίνες
AHA 2001
American Diabetes Association. Position Statement. Diabetes Care 2013; 36(Suppl 1): S11-S66
Στατίνες και τρανσαμινασαιμίαΣτατίνεςκαι τρανσαμινασαιμία
• Δεν χορηγούνται στατίνες όταν οι τρανσαμινάσεςΔεν χορηγούνται στατίνες όταν οι τρανσαμινάσες
είναι πάνω από 3Χ αυξημένεςείναι πάνω από 3Χ αυξημένες
• Δεν αποτελεί αντένδειξη η χορήγηση τωνΔεν αποτελεί αντένδειξη η χορήγηση των
στατινών σεστατινών σε
– Χρόνια ηπατική νόσοΧρόνια ηπατική νόσο
– Μη αλκοολική στεατοηπατίτιδαΜη αλκοολική στεατοηπατίτιδα
– Λιπώδες ήπαρΛιπώδες ήπαρ
McKenney JM, et al. Am J Cardiol 2006; 97: 89C–94C
Pasternak RC, et al. J Am Coll Cardiol 2002; 40: 567–572
EEπίπί σοβαρήςυπερτριγλυκεριδαιμίας (>1000σοβαρής υπερτριγλυκεριδαιμίας (>1000mg/dlmg/dl))
κατά την οποία υπάρχει κινδυνος οξείαςκατά την οποία υπάρχει κινδυνος οξείας
παγκρεατίτιδας συνιστάται η χορήγηση φιμπράτης ήπαγκρεατίτιδας συνιστάται η χορήγηση φιμπράτης ή
ιχθυελαίων.ιχθυελαίων.
ΕπίΕπί μετρίας υπερτριγλυκεριδαιμίαςμετρίας υπερτριγλυκεριδαιμίας αρκεί ηαρκεί η
υγιεινοδιαιτητική αγωγήυγιεινοδιαιτητική αγωγή και η χορήγηση στατίνηςκαι η χορήγηση στατίνης
Εάν παρά την χορήγηση στατίνης ηΕάν παρά την χορήγηση στατίνης η
υπερτριγλυκεριδαιμία επιμένει (>200υπερτριγλυκεριδαιμία επιμένει (>200mg/dlmg/dl) και η) και η HDLHDL
παραμένει χαμηλήπαραμένει χαμηλή (<35mg/dl(<35mg/dl)) η προσθήκηη προσθήκη
φιμπράτης μπορεί να βελτιώσει την λιπιδαιμικήφιμπράτης μπορεί να βελτιώσει την λιπιδαιμική
εικόναεικόνα
ΕΔΕ 2013; Σελ 65-68
31.
22ηη
Επίσκεψη μετά τρίμηνοΕπίσκεψημετά τρίμηνο
Ο ασθενής έχασε 5 κιλά και άρχισε γυμναστήριοΟ ασθενής έχασε 5 κιλά και άρχισε γυμναστήριο
τρεις φορές την εβδομάδα. Περιόρισε τοτρεις φορές την εβδομάδα. Περιόρισε το
κάπνισμα. Πίνει κοινωνικάκάπνισμα. Πίνει κοινωνικά
Εργαστηριακά:Εργαστηριακά:
Γλυκόζη 1Γλυκόζη 11188mg/dl, HbAmg/dl, HbA1c1c:: 6.76.7%,%,
Χοληστερόλη: 179Χοληστερόλη: 179mg/dlmg/dl, Τριγλυκερίδια: 162, Τριγλυκερίδια: 162mg/dlmg/dl,,
HDL:HDL: 4141mg/dl, LDL: 1mg/dl, LDL: 10606mg/dl,mg/dl,
γγGT:GT: 6767U/L, SGOT:U/L, SGOT: 3939U/L, SGPT:U/L, SGPT:4444U/L.U/L.
32.
Ερώτηση 5Ερώτηση 5ηη
Αγωγήδεύτερης επίσκεψηςΑγωγή δεύτερης επίσκεψης
1.1. Συνέχιση προηγούμενης αγωγής. Επιμονή σεΣυνέχιση προηγούμενης αγωγής. Επιμονή σε
δίαιτα – άσκησηδίαιτα – άσκηση
2.2. Αύξηση δόσης στατίνηςΑύξηση δόσης στατίνης
3.3. Φιμπράτη + τα παραπάνωΦιμπράτη + τα παραπάνω
4.4. Νιασίνη + τα παραπάνωΝιασίνη + τα παραπάνω
5.5. Ω 3 λιπαρά οξέα + τα παραπάνωΩ 3 λιπαρά οξέα + τα παραπάνω
33.
Ερώτηση 5Ερώτηση 5ηη
Αγωγήδεύτερης επίσκεψηςΑγωγή δεύτερης επίσκεψης
1.1. Συνέχιση προηγούμενης αγωγής. Επιμονή σεΣυνέχιση προηγούμενης αγωγής. Επιμονή σε
δίαιτα – άσκησηδίαιτα – άσκηση
2.2. Αύξηση δόσης στατίνηςΑύξηση δόσης στατίνης
3.3. Φιμπράτη + τα παραπάνωΦιμπράτη + τα παραπάνω
4.4. Νιασίνη + τα παραπάνωΝιασίνη + τα παραπάνω
5.5. Ω 3 λιπαρά οξέα + τα παραπάνωΩ 3 λιπαρά οξέα + τα παραπάνω
34.
Οδηγίες ΕΔΕ 2013ΟδηγίεςΕΔΕ 2013
• Εφόσον δεν πετυχαίνουμε τον στόχο αυξάνουμεΕφόσον δεν πετυχαίνουμε τον στόχο αυξάνουμε
την δόση της στατίνης μέχρι την μέγιστη ανεκτήτην δόση της στατίνης μέχρι την μέγιστη ανεκτή
δόση (Ε)δόση (Ε)
• Εάν και πάλι δεν πετύχουμε τον στόχοΕάν και πάλι δεν πετύχουμε τον στόχο
προσθέτουμε άλλης κατηγορίας υπολιπιδαιμικόπροσθέτουμε άλλης κατηγορίας υπολιπιδαιμικό
φάρμακοφάρμακο:: Εζετιμίμπη, νιασίνη, χολεσεβελάμη,Εζετιμίμπη, νιασίνη, χολεσεβελάμη,
φενοφιμπράτη (φενοφιμπράτη (EE))
Οδηγίες ΕΔΕ 2013 σελ. 65-68
35.
Μελέτη ACCORD –Lipids
(Σιμβαστατίνη + Φενοφιμπράτη)
NEJM March 14 2010
36.
Απόσυρση νιασίνης/λαροπιπράντηςΑπόσυρση νιασίνης/λαροπιπράντης
(18/1/2013)(18/1/2013)
ΕΜΕΑ
Duringits January 2013 meeting, the
European Medicines Agency’s
Pharmacovigilance Risk Assessment
Committee (PRAC) concluded that the
risks are greater than the benefits for
Tredaptive, Pelzont and Trevaclyn,
identical medicines used to treat adults
with dyslipidaemia (abnormally high blood
levels of fats such as triglycerides and
cholesterol), and it recommended that
these medicines should be suspended.
Editor's Notes
#4 Slide 9. Mechanisms Relating Insulin Resistance and Dyslipidemia (I) The pathophysiologic basis for diabetic dyslipidemia and its relation to insulin resistance is presented over the next four slides. In the first, we see that insulin-resistant fat cells undergo greater breakdown of their stored triglycerides and greater release of free fatty acids into the circulation. This is a common abnormality seen in both obese and nonobese insulin-resistant subjects and those with type 2 diabetes. Increased fatty acids in the plasma leads to increased fatty acid uptake by the liver; in the fed state and in the presence of adequate glycogen stores, which is the common situation in patients with type 2 diabetes that is reasonably well controlled and certainly the case in the insulin-resistant nondiabetic subject, the liver takes those fatty acids and synthesizes them into triglycerides.
#5 Mechanisms Relating Insulin Resistance and Dyslipidemia (II) The presence of increased triglycerides stimulates the assembly and secretion of the apolipoprotein (apo) B and very low density lipoprotein. The result is an increased number of VLDL particles and increased level of triglycerides in the plasma, which leads to the rest of the diabetic dyslipidemic picture.
#6 Mechanisms Relating Insulin Resistance and Dyslipidemia (IV) On the last slide in this series, we see a similar phenomena leading to small, dense LDL. Increased levels of VLDL triglyceride in the presence of CETP can promote the transfer of triglyceride into LDL in exchange for LDL cholesteryl ester. The triglyceride-rich LDL can undergo hydrolysis by hepatic lipase or lipoprotein lipase, which leads to a small, dense, cholesterol-depleted—and, in general, lipid-depleted—LDL particle.
#11 Treatment Strategies for Diabetic Dyslipidemia According to the American Diabetes Association (ADA), the primary strategy in the treatment of diabetic dyslipidemia is to lower low-density lipoprotein (LDL) cholesterol, and the secondary strategy is to raise high-density lipoprotein (HDL) cholesterol and lower triglycerides. In addition, there are a number of other approaches, including reducing non-HDL cholesterol, which will probably be adopted as a secondary target by the National Cholesterol Education Program (NCEP) in their Adult Treatment Panel III recommendations. A number of investigators believe that apolipoprotein (apo) B may be even a better target than LDL cholesterol, but the measurement of apo B is not sufficiently standardized, at least according to the NCEP. A number of individuals also think that remnants may be better predictors of CHD, but lack of standardization of measurement presents potential problems with this target as well. References: American Diabetes Association. Management of dyslipidemia in adults with diabetes. Diabetes Care 2000;23 (suppl 1):S57-S60. Chait A, Brunzell JD. Diabetes, lipids, and atherosclerosis. In: LeRoith D, Taylor SI, Olefsky JM, eds. Diabetes Mellitus: a Fundamental and Clinical Text. Philadelphia: Lippincott-Raven, 1996:772-779. European Diabetes Policy Group 1999. A desktop guide to Type 2 diabetes mellitus. Diabet Med 1999;16:716-730.
#12 Slide 24. Stepwise Selection of Risk Factors in 2693 White Patients with Type 2 Diabetes with Dependent Variable as Time to First Event: UKPDS In the large UKPDS, CHD risk factors were evaluated by their inclusion in a Cox proportional hazards model. In order, the variables included in the model were LDL cholesterol, HDL cholesterol, hemoglobin A 1C , systolic blood pressure, and smoking. While hemoglobin A 1C was highly statistically significant, so were conventional cardiovascular risk factors, the most important of which seem to be LDL and HDL. Triglyceride did not enter the multivariate analysis and was not a powerful predictor even when HDL was not in the model. In fact, preliminary data from UKPDS in which all the triglyceride levels were averaged across the 10-year trial suggest that triglyceride remains much less powerful than HDL. This finding challenges the earlier assumption that triglyceride level is a principal determinant of CHD in diabetics. Reference: Turner RC, Millns H, Neil HA, Stratton IM, Manley SE, Matthews DR, Holman RR. Risk factors for coronary artery disease in non-insulin dependent diabetes mellitus: United Kingdom Prospective Diabetes Study. BMJ 1998;316:823-828. http//www.ncbi.nlm.nih.gov80/entrez/query.fcgi?cmd=Retrieve&db=PubMed&list_uids=9549452&dopt=Abstract Keywords: coronary heart disease, diabetes, risk factors, UKPDS Slide type: table