Tài liệu thảo luận về nguy cơ có thai ở phụ nữ có vết mổ cũ trên tử cung, nguyên nhân và cách theo dõi sức khỏe thai kỳ. Chú trọng vào việc đánh giá tình trạng vết mổ để quyết định phương pháp sinh nở an toàn, bao gồm mổ lấy thai hoặc sinh thường. Các yếu tố như lý do mổ trước, tình trạng vết sẹo và bất thường Thai kỳ là những khía cạnh quan trọng cần được xem xét.

1. VẾT MỔ CŨ MLT
Prior C-Section

2. MỤC TIÊU
Biết đƣơc nguy cơ của việc có
thai/TC có sẹo mổ cũ
Biết cách hỏi bệnh,khám và theo
dõi sản phụ/vết mổ cũ

3. ĐẠI CƢƠNG
I/Định nghĩa
Vết mổ cũ(VMC) bao gồm những
tổn thƣơng từng phần hoặc toàn
phần trên thành tử cung

4. Giải phẩu tử cung

5. II/Nguyên nhân
1) Mổ lấy thai:
Dọc thân TC
Ngang đoạn dưới TC
2) Sẹo khâu lại tử cung bị vỡ
3) Bóc nhân xơ tử cung
4) Phẫu thuật Strassman trên TC có vách ngăn
5) Phẫu thuật cắm vòi trứng vào TC
6) Sẹo mổ khâu tử cung do nạo phá thai
7) Thai ngoài tử cung vỡ ở đoạn kẽ

6. CÁC ĐƢỜNG MỔ LẤY THAI
Mổ ngang đoạn dƣới tử cung
Mổ dọc thân tử cung

8. Theo dõi sản phụ có VMC
 Những trƣờng hợp có sẹo ở TC do những
nguyên nhân kể trên,vết sẹo là chổ
yếu,rất dễ bị rạn nứt dƣới tác dụng của
những cơn co TC
 Do đó thai kỳ của những sản phụ có vết
mổ cũ ở TC cần phải đƣợc chăm sóc và
theo dõi

9. TRƢỚC MỘT TRƢỜNG HỢP
SẢN PHỤ CÓ VMC
Biết cách khai thác Bệnh Sử
Thăm khám Lâm Sàng đúng
Theo dõi,hƣớng xử trí thích hợp
Quản lý thai nghén

10. YẾU TỐ ĐÁNH GIÁ NÊN MỔ
LẠI HAY KHÔNG?
 Lý do,chỉ định mổ lấy thai lần trƣớc có còn
tồn tại?
 Vết sẹo có lành tốt không?
 Thai lần này có bình thƣờng?
 Có đủ điều kiện theo dõi và mổ lấy thai cấp
cứu kịp thời?
 Vấn đề tham vấn cho sản phụ cần đƣợc đảm
bảo

11. VẾT MỔ CŨ +BẤT THƯỜNG THAI KỲ
LẦN NÀY: MỔ LẤY THAI

12. 1)LÝ DO MỔ LẦN TRƢỚC
 Còn tồn tại:
Khung chậu hẹp hay méo
Tử cung dị dạng
 Không còn tồn tại:
Bất xứng đầu chậu
Giục sanh thất bại
Suy thai cấp trong chuyển dạ
Ngôi bất thƣờng
Nhau bong non,nhau tiền đạo

13. TIỀN CĂN
Lý do mổ lần trƣớc trên TC
Tốt nhất đề nghị sản phụ cho xem giấy xuất viện lần
trƣớc
Nếu không có giấy mổ,có thể hỏi một số vấn đề gợi ý
về lý do mổ:
Có chụp quang kích chậu?
Có đau nhiều trƣớc mổ và lên bàn rặn lâu?
Ra máu âm đạo nhiều trƣớc mổ?
Tuổi thai,có phải đặt máy theo dõi tim thai?
Ra nƣớc âm đạo lâu,có truyền thuốc giục sanh trƣớc
đó?

14. 2)VẾT SẸO CÓ LÀNH TỐT
TIÊU CHUẨN LÀNH TỐT:
1) Phải là vết mổ ngang ở đoạn dƣới TC mà
không phải là vết sẹo mổ dọc thân TC hay
mổ bóc nhân xơ trong cơ
2) Vết mổ không quá mới(<16-18th)
3) Mới là sẹo mổ một lần
4) Không phải sẹo vá lại thân tử cung vỡ lần
trƣớc
5) Lần mổ trƣớc không có NT ối và NT hậu
phẫu

15. SO SÁNH 2 ĐƢỜNG RẠCH
DA VÀO BỤNG
Đƣờng trắng giữa vệ
rốn
Đƣờng ngang trên
xƣơng vệ
1.Cơ động hơn,có thể
mở rộng vùng mổ dễ
dàng
1.Khó xẻ rộng hơn
Thuận lợi cho mổ ngang
trên TC
2.Mở bụng nhanh hơn 2.Mở bụng chậm hơn
3. Ít phạm vào bàng
quang
3.Có thể phạm bàng
quang

16. 4.Lần mổ sau dễ hơn 4.Lần mổ sau khó hơn
5.Hay dính 5. Ít dính
6.Dễ thoát vị thành bụng
sau mổ
6. Ít gây thoát vị thành
bụng sau mổ
7. Ít thẫm mỹ 7.Thẫm mỹ hơn

17. SO SÁNH 2 ĐƢỜNG MỔ
TRÊN THÂN TỬ CUNG
Mổ dọc thân TC Mổ ngang đoạn
dưới TC
1.MLT nhanh,dễ 1.Lấy thai chậm hơn
2. Ít tổn thương ĐMTC 2.Có thể đứt ĐMTC
3. Ít tổn thương BQ 3.Dễ tổn thương BQ
4.Chảy máu nhiều 4. Ít chảy máu hơn

18. 5.Khó phục hồi đúng
GPH
5.Dễ khâu phục hồi
đúng GPH hơn
6.Dễ dính vết mổ,dính
ruột,tắc ruột
6. Ít dính hơn
7.Nguy cơ VPM cao 7. Ít nguy cơ VPM
8.Lành seo xấu 8.Sẹo lành tốt hơn

19. Tiền căn
Thời gian mổ cách nay bao lâu?
Mổ mấy lần?
Thời gian hậu phẫu kéo dài bao nhiêu
ngày?

20. 3)THAI KỲ LẦN NÀY CÓ BÌNH
THƢỜNG KHÔNG?
 Có ra máu âm đạo?
 Có phát hiện bất thƣờng gì khác trong quá
trình khám thai: Thai,nhau,ối:thai to hay
nhỏ,ngôi thai…nhau tiền đạo trƣớc hay
sau?(nhau cài răng lƣợc),dƣ ối,thiểu ối?…
 Đau vùng vết mổ ?PB:Đau khớp vệ
VẾT MỔ CŨ + BẤT THƯỜNG THAI LẦN
NÀY = MỔ LẤY THAI

21. Lƣu ý thêm 2 vấn đề phụ kèm theo
nếu dự định cho sanh ngã ÂĐ
4)Có đủ điều kiện theo dõi và mổ lấy thai
cấp cứu kịp thời
5)Vấn đề tham vấn cho sản phụ cần đƣợc
đảm bảo

22. KHÁM LÂM SÀNG
Nhìn :
Vị trí
Kích thƣớc
Sự lành sẹo
Sờ :
Đau VMC ?
Dính VMC ?
P/Ƣ thành bụng
Khám AĐ :
Xác định độ dày mỏng của đoạn dƣới TC
Rút găng có máu dính theo?

23. THEO DÕI,PHÁT HIỆN NỨT
VMC,VỠ TC/VMC
ĐẶC ĐIỂM
 Vỡ TC/VMC không có dấu hiệu doạ vỡ
nhƣ TC trong chuyển dạ
 Triệu chứng đột ngột
 Đau trên VMC cả trong lẫn ngoài cơn
gò,trong cơn gò đau nhiều hơn

24. Triệu chứng cơ năng
Đột ngột đau chói vùng VMC
Ra huyết âm đạo đỏ tƣơi
Có thể choáng nặng

25. Triệu chứng thực thể
Dấu hiệu của choáng
Bụng lình phình
Sờ nắn không còn ranh giới rõ của TC mà sờ đƣợc
các phần thai ngay dƣới thành bụng
Phản ứng thành bụng
Nếu mới chỉ rạn nứt vết sẹo ở TC,sờ nắn có thể phát
hiện điểm đau chói và thai nhi vẩn còn nằm trong TC
Gõ đục vùng thấp hay toàn bộ bụng
Tim thai suy hoặc mất tim thai
Khám AĐ:không thấy ngôi thai trong TC
rút găng có máu đỏ tƣơi

26. DẤU HIỆU DOẠ VỠ TỬ CUNG

27. VỠ TỬ CUNG/SẸO MỔ CŨ

28. CẬN LÂM SÀNG
 CTM:
Số lượng HC giảm
Hct giảm
Số lượng BC tăng nếu có NT
 Nhóm máu,thời gian máu chảy,máu
đông để chuẩn bị cho cuộc mổ

29. HƢỚNG XỬ TRÍ
Mổ lấy thai
hay
Sanh ngả âm đạo

30. QUAN ĐIỂM HIỆN NAY:
Khuyến khích thử thách sanh ngả âm đạo
đối với VMC:
Giảm chi phí điều trị
Giảm nguy cơ BHSS
Giảm tỷ lệ NT

31. Mổ lấy thai lại nếu:
Lý do mổ lần trƣớc còn tồn tại
Vết mổ lần trƣớc là vết mổ dọc thân
VMC bóc nhân xơ lớn hoặc vá lại TC thủng
Số lần mổ từ 2 lần trở lên
Thời gian mổ dƣới 2 năm (16-18 tháng)
NT hậu phẩu lần mổ trƣớc: NTTC,Viêm NMTC
VMC + Bất thƣờng thai lần này
Đau VMC???

32. Chọn đƣờng mổ
 Đƣờng rạch da giống lần mổ trƣớc,bóc bỏ
sẹo cũ
 Nên mổ ngang đoạn dƣới TC
 Mổ dọc thân TC khi:
VMC quá dính không thể vào đƣợc phần
dƣới TC
Ngôi ngang
Nhau tiền đạo mặt trƣớc đoạn dƣới TC
MLT / Mẹ vừa mới tử vong

33. Thời điểm mổ
 Mổ cấp cứu trong các trƣờng hợp:
1)Sa dây rốn,tim thai suy
2)Nhau tiền đạo ra huyết
3)Nứt hay vỡ sẹo mổ cũ
 Mổ chủ động nếu chất lƣợng sẹo mổ cũ xấu
 Mổ khi vào chuyển dạ:các trƣờng hợp còn
lại

34. SANH NGẢ ÂM ĐẠO
ĐIỀU KIỆN
Không có những chỉ định trong MLT lại
Ngôi chỏm đầu cúi tốt
Có điều kiện phòng mổ can thiệp PT khi
có BC
Phải có ngƣời kinh nghiệm TD
Sản phụ đƣợc giải thích và chấp nhận khi
có biến chứng

35. Thực hiện
Theo dõi sát tim thai và cơn gò vì có thể nứt
TC khi vào chuyển dạ
Tránh để chuyển dạ kéo dài,nếu tăng co cần
TD với monitoring
Giai đoạn sổ thai:khi CTC mở trọn, đầu
xuống thấp nên giúp sanh bằng Forceps
Nhau sổ tự nhiên,hạn chế bóc nhau nhau
nhân tạo.Kiểm tra TC,CTC sau đó

36. QUẢN LÝ THAI NGHÉN/VMC
Khám thai định kỳ/cơ sở có đk PT
Giữ kỹ giấy XV và luôn mang theo khi đi khám thai và
đi sanh
Cho NV sớm trƣớc 2 tuần dự sanh
Dặn BN nhập viện ngay nếu có đau VMC,ra huyết âm
đạo
Khi BN nhập viện cần TD sát tim thai và cơn gò
Nếu đã mổ 2 lần và bệnh nhân đã đủ số con,lớn tuổi
thì khuyên nên triệt sản

37. Prior C - section