Салстын үрэвсэлт өвчин
АУС-519 М.Дулмаа
Нүдний салстын үрэвсэл
Ерөнхий:
Нүдний салст улайх
/гипереми/
Усархаг
Салсархаг
Салсархаг идээрхэг
Идээрхэг нуух гарах шинж
зонхилно
Шалтгаан
• Халдвар / нян, вирус, хламид, мөөгөнцөр,
рикетси, спирохет, протоаз, паразит/
• Харшил
• Цочролын
• Арьс салстын эмгэгтэй холбоотой
• Гэмтлийн гаралтай
• Идиопатик
Бактерийн гаралтай конъюнтивит
Шалтгаан:
Урьдал хүчин зүйлс
нөхцөлдүүлэгчид
Халдварлах горим
Халдварлах эмгэг жам
Vascular response
Cellular response
Conjunctival tissue repsonse
Conjunctival discharge
Эмнэлзүйн хэлбэр:
• Acute catarrhal or mucopurulent
conjunctivitis.
• Acute purulent conjunctivitis
• Acute membranous conjunctivitis
• Acute pseudomembranous conjunctivitis
• Chronic bacterial conjunctivitis
• Chronic angular conjunctivitis
цочмог салсархаг идээт
конъюнктивит
• Staphylococcus aureus
• Koch-Weeks bacillus
• Pneumococcus
• Streptococcus.
• Нүд улайх
• Бага зэрэг гэрэлд гялбах
• нүднээс салсархаг
идээрхэг шингэн урсана
• Нүдний ирмэг хоорондоо
наалдамхай
• Бага зэрэг бүдэгшил
• Салстын бөглөрөл
• Хемоз
• Жижиг цэгэн цус харвалт
• Шар тунадас
Цочмог салсархаг идээт- эмчилгээ
• Антибиотик- chloramphenicol (1%),
gentamycin (0.3%) or framycetin
• Нулимсны хүүдийг цэвэрлэх
• Хар нүдний шил
• Боолт хийхгүй
• Үрэвслийн эсрэг, өвчин намдаах
Цочмог идээт конъюнктивит
Acute purulent conjunctivitis
• Насанд хүрэгчид, нярайн
• Үүсгэгч: Gonococcus; Staphylococcus
aureus or Pneumococcus
• Эмнэлзүй
- Нэвчилтэт үе
- blenorrhoea үе шат
- Удаан эдгэрэлт
Цочмог идээт конъюнктивит -
Эмчилгээ
1. Системийн эмчилгээ- Norfloxacin, Cefoxitim,
cefotaxime, ceftriaxone, Spectinomycin
2. Өвөрмөц антибиотик - ofloxacin,
ciprofloxacin, tobramycin дусаалга
3. Нүд усжуулалт
4. Бусад
ACUTE MEMBRANOUS CONJUNCTIVITIS
• Үүсгэгч: Corynebacterium
diphtheriae , Streptococcus
haemolyticus
• Эмнэлзүй
- Нэвчилтийн үе
- Идээт буглааны үе
- Эдгэх үе
Эмчилгээ:
- тусгаарлах
- Сахуугийн сийвэн – 6000-
12000 нэгж
- Антибиотик- дусаалга
Архаг конъюнктивит
Chronic bacterial conjunctivitis
Шалтгаан:
- Эрүүл ахуй
- Ариун цэвэр
- Ерөнхий өвчин
- Идээт голомт
- Хараа хугарлын
гажиг
Эмнэлзүй:
- Нүд амархан
улайх
- Чилэх
- Загатнах
- Аргах, хорсох
Үзлэгт: салст
улайсан хилэн мэт
үсэрхэг гадаргуутай
Залуу нас_ фолликул
туурсан
Chronic angular conjunctivitis
Moraxella Axenfeld- 'diplobacillary
Бохир ус, гар, бусад
Эмнэлзүй
• Нүд, зовхи загатнах
• Аргах
• Нүдний булангийн арьс улайсан
• Нурсан, заримдаа хагарна
Эмчилгээ:
0,25-0,5-1% хүхэр хүчлийн цинкийн
уусмал /дусаах/
Зовхинд 1-5% цинк сульфат тос
Өргөн хүрээний антибиотик
Вирусын гаралтай нүдний салстын
үрэвсэл
• Adenovirus conjunctivitis
• Herpes simplex
keratoconjunctivitis
• Herpes zoster conjunctivitis
• Pox virus conjunctivitis
• Myxovirus conjunctivitis
• Paramyxovirus conjunctivitis
• ARBOR virus conjunctivitis
Үүсгэгчээр нь:
1. Acute serous conjunctivitis
2. Acute haemorrhagic
conjunctivitis
3. Acute follicular
conjunctivitis
Эмнэлзүйн илрэл:
1. Цочмог серозон конъюктивит
Шалтгаан: хөнгөн халдвар
Эмнэлзүй: хөнгөн зэргийн цус
дүүрэлт, усархаг нуух, салстын
хаван
Оношлогоо:
• Асуумж
• Бодит үзлэг
• Лаборатори
Эмчилгээ:
- өөрөө аяндаа эдгэнэ
- Хоёрдогч халдвараас
сэргийлэх: антибиотиктой
нүдний дусаалга
2. Цочмог цусархаг конъюктивит
Шалтгаан: picornavirus
Эмнэлзүй: эпипеми хэлбэрийн
цусархаг конъюктивит
Нууц үе: 1-2 өдөр
Шинж тэмдэг: өвдөх, улайх, нулимс
гоожих, гэрэлд мэдрэг, нүдний
харааны зохирол алдагдах, зовхи
хавагнах
Бодит үзлэг:
салстын хаван, хемоз, цус харвалт,
бага цэврүүт гиперплази, зовхины
хаван, чихний өмнөх тунгалагын
булчирхай томрох
Эпителийн кератит
Эмчилгээ: хоердогч халдвараар
сэргийлэх
3. Цэврүүт конъюктивит
follicular conjunctivitis
Цочмог цэврүүт конъюктивит
Архаг цэврүүт конъюктивит
Цэврүүт конъюктивитийн төрөл
Цочмог цэврүүт конъюктивит
Шалтгаан:
• Adult inclusion conjunctivitis
• Epidemic keratoconjunctivitis
• Pharyngoconjunctival fever
• Newcastle conjunctivitis
• Acute herpetic conjunctivitis
Эмнэлзүй: улайх, нулимс
гоожих, бага зэргийн салсархаг
нуух, гэрэл бага мэдрэх, эвгүй
оргих, гадны зүйл
Үзлэгт: салстын гипереми,
цэврүү
Epidemic Keratoconjunctivitis (EKC)
Шалтгаан: adenovirus -8,19
Эмнэлзүй:
• Гипереми, фемоз, нулимс
гарах
• Доод зовхинд цэврүү
• Хуурамч хальс
• Эвэрлэгийн гэмтэл
• Чихний өмнө тунгалагын
булчирхай томрох
Эмчилгээ: дэмжих эмчилгээ,
Ara-A, кортикостеройд
Pharyngoconjunctival fever (PCF)
Шалтгаан: adenovirus – 3,7
Эмнэлзүй:
• Залгиурын үрэвсэл
• Халууралт
• Чихний өмнөх
лимфаденопати
• Хүүхдүүд-анхдагчаар
Эмчилгээ: дэмжих эмчилгээ
Newcastle conjunctivitis
Шалтгаан: newcastle virus – шувуу
Эмнэлзүй. Залгиур-нүдний салстын
халууралттай ижил
Ялган оношлогоо
Эмнэлзүйн шинж тэмдэг Бактери вирус
Цус дүүрэлт Илт Дунд зэргийн
Chemosis ++ ±
Салстын дээрхи цусархагшил ± ±
Ялгарах шингэн Идээт/ идээт салст Усархаг
хөхлөг ± –
Цэврүү – +
Хуурамч хальсархаг ± ±
Pannus – –
Чихний өмнөх тунгалагын + ++
Ном зүй
• Comprehensive ophthalmology 4 𝑡ℎ
edition
2007, K Khurana
• Р. Нямаа Т.Булган Нүдний өвчин 2007

салстын үрэвсэлт өвчин

  • 1.
  • 2.
    Нүдний салстын үрэвсэл Ерөнхий: Нүднийсалст улайх /гипереми/ Усархаг Салсархаг Салсархаг идээрхэг Идээрхэг нуух гарах шинж зонхилно
  • 3.
    Шалтгаан • Халдвар /нян, вирус, хламид, мөөгөнцөр, рикетси, спирохет, протоаз, паразит/ • Харшил • Цочролын • Арьс салстын эмгэгтэй холбоотой • Гэмтлийн гаралтай • Идиопатик
  • 4.
    Бактерийн гаралтай конъюнтивит Шалтгаан: Урьдалхүчин зүйлс нөхцөлдүүлэгчид Халдварлах горим
  • 5.
    Халдварлах эмгэг жам Vascularresponse Cellular response Conjunctival tissue repsonse Conjunctival discharge
  • 6.
    Эмнэлзүйн хэлбэр: • Acutecatarrhal or mucopurulent conjunctivitis. • Acute purulent conjunctivitis • Acute membranous conjunctivitis • Acute pseudomembranous conjunctivitis • Chronic bacterial conjunctivitis • Chronic angular conjunctivitis
  • 7.
    цочмог салсархаг идээт конъюнктивит •Staphylococcus aureus • Koch-Weeks bacillus • Pneumococcus • Streptococcus. • Нүд улайх • Бага зэрэг гэрэлд гялбах • нүднээс салсархаг идээрхэг шингэн урсана • Нүдний ирмэг хоорондоо наалдамхай • Бага зэрэг бүдэгшил • Салстын бөглөрөл • Хемоз • Жижиг цэгэн цус харвалт • Шар тунадас
  • 8.
    Цочмог салсархаг идээт-эмчилгээ • Антибиотик- chloramphenicol (1%), gentamycin (0.3%) or framycetin • Нулимсны хүүдийг цэвэрлэх • Хар нүдний шил • Боолт хийхгүй • Үрэвслийн эсрэг, өвчин намдаах
  • 9.
    Цочмог идээт конъюнктивит Acutepurulent conjunctivitis • Насанд хүрэгчид, нярайн • Үүсгэгч: Gonococcus; Staphylococcus aureus or Pneumococcus • Эмнэлзүй - Нэвчилтэт үе - blenorrhoea үе шат - Удаан эдгэрэлт
  • 10.
    Цочмог идээт конъюнктивит- Эмчилгээ 1. Системийн эмчилгээ- Norfloxacin, Cefoxitim, cefotaxime, ceftriaxone, Spectinomycin 2. Өвөрмөц антибиотик - ofloxacin, ciprofloxacin, tobramycin дусаалга 3. Нүд усжуулалт 4. Бусад
  • 11.
    ACUTE MEMBRANOUS CONJUNCTIVITIS •Үүсгэгч: Corynebacterium diphtheriae , Streptococcus haemolyticus • Эмнэлзүй - Нэвчилтийн үе - Идээт буглааны үе - Эдгэх үе Эмчилгээ: - тусгаарлах - Сахуугийн сийвэн – 6000- 12000 нэгж - Антибиотик- дусаалга
  • 12.
    Архаг конъюнктивит Chronic bacterialconjunctivitis Шалтгаан: - Эрүүл ахуй - Ариун цэвэр - Ерөнхий өвчин - Идээт голомт - Хараа хугарлын гажиг Эмнэлзүй: - Нүд амархан улайх - Чилэх - Загатнах - Аргах, хорсох Үзлэгт: салст улайсан хилэн мэт үсэрхэг гадаргуутай Залуу нас_ фолликул туурсан
  • 13.
    Chronic angular conjunctivitis MoraxellaAxenfeld- 'diplobacillary Бохир ус, гар, бусад Эмнэлзүй • Нүд, зовхи загатнах • Аргах • Нүдний булангийн арьс улайсан • Нурсан, заримдаа хагарна Эмчилгээ: 0,25-0,5-1% хүхэр хүчлийн цинкийн уусмал /дусаах/ Зовхинд 1-5% цинк сульфат тос Өргөн хүрээний антибиотик
  • 14.
    Вирусын гаралтай нүднийсалстын үрэвсэл • Adenovirus conjunctivitis • Herpes simplex keratoconjunctivitis • Herpes zoster conjunctivitis • Pox virus conjunctivitis • Myxovirus conjunctivitis • Paramyxovirus conjunctivitis • ARBOR virus conjunctivitis Үүсгэгчээр нь: 1. Acute serous conjunctivitis 2. Acute haemorrhagic conjunctivitis 3. Acute follicular conjunctivitis Эмнэлзүйн илрэл:
  • 15.
    1. Цочмог серозонконъюктивит Шалтгаан: хөнгөн халдвар Эмнэлзүй: хөнгөн зэргийн цус дүүрэлт, усархаг нуух, салстын хаван Оношлогоо: • Асуумж • Бодит үзлэг • Лаборатори Эмчилгээ: - өөрөө аяндаа эдгэнэ - Хоёрдогч халдвараас сэргийлэх: антибиотиктой нүдний дусаалга
  • 16.
    2. Цочмог цусархагконъюктивит Шалтгаан: picornavirus Эмнэлзүй: эпипеми хэлбэрийн цусархаг конъюктивит Нууц үе: 1-2 өдөр Шинж тэмдэг: өвдөх, улайх, нулимс гоожих, гэрэлд мэдрэг, нүдний харааны зохирол алдагдах, зовхи хавагнах Бодит үзлэг: салстын хаван, хемоз, цус харвалт, бага цэврүүт гиперплази, зовхины хаван, чихний өмнөх тунгалагын булчирхай томрох Эпителийн кератит Эмчилгээ: хоердогч халдвараар сэргийлэх
  • 17.
    3. Цэврүүт конъюктивит follicularconjunctivitis Цочмог цэврүүт конъюктивит Архаг цэврүүт конъюктивит Цэврүүт конъюктивитийн төрөл
  • 18.
    Цочмог цэврүүт конъюктивит Шалтгаан: •Adult inclusion conjunctivitis • Epidemic keratoconjunctivitis • Pharyngoconjunctival fever • Newcastle conjunctivitis • Acute herpetic conjunctivitis Эмнэлзүй: улайх, нулимс гоожих, бага зэргийн салсархаг нуух, гэрэл бага мэдрэх, эвгүй оргих, гадны зүйл Үзлэгт: салстын гипереми, цэврүү
  • 19.
    Epidemic Keratoconjunctivitis (EKC) Шалтгаан:adenovirus -8,19 Эмнэлзүй: • Гипереми, фемоз, нулимс гарах • Доод зовхинд цэврүү • Хуурамч хальс • Эвэрлэгийн гэмтэл • Чихний өмнө тунгалагын булчирхай томрох Эмчилгээ: дэмжих эмчилгээ, Ara-A, кортикостеройд
  • 20.
    Pharyngoconjunctival fever (PCF) Шалтгаан:adenovirus – 3,7 Эмнэлзүй: • Залгиурын үрэвсэл • Халууралт • Чихний өмнөх лимфаденопати • Хүүхдүүд-анхдагчаар Эмчилгээ: дэмжих эмчилгээ
  • 21.
    Newcastle conjunctivitis Шалтгаан: newcastlevirus – шувуу Эмнэлзүй. Залгиур-нүдний салстын халууралттай ижил
  • 22.
    Ялган оношлогоо Эмнэлзүйн шинжтэмдэг Бактери вирус Цус дүүрэлт Илт Дунд зэргийн Chemosis ++ ± Салстын дээрхи цусархагшил ± ± Ялгарах шингэн Идээт/ идээт салст Усархаг хөхлөг ± – Цэврүү – + Хуурамч хальсархаг ± ± Pannus – – Чихний өмнөх тунгалагын + ++
  • 23.
    Ном зүй • Comprehensiveophthalmology 4 𝑡ℎ edition 2007, K Khurana • Р. Нямаа Т.Булган Нүдний өвчин 2007

Editor's Notes

  • #12 өөөөөөөөөөөөөөөзовхи улайж, хатуу хаван, саарал зузаан өнгөр, симблефарон,