พุทธปรัชญาเถรวาท
บทที่ ๑ ความรู้เบื้องต้นเกี่ยวกับพระพุทธศาสนาและปรัชญา
บทที่ ๑ ความรู้เบื้องต้นเกี่ยวกับพระพุทธศาสนาและปรัชญา
• ขอบข่ายเนื้อหา
• ๑) ลักษณะของพระพุทธศาสนา
• ๒) ลักษณะของปรัชญา
• ๓) ลักษณะของพุทธปรัชญา
What do you think about this?
ลักษณะของพระพุทธศาสนา
พระพุทธศาสนาเกิดจากอะไร?
พระพุทธศาสนาสอนเรื่องอะไร?
ลักษณะของพระพุทธศาสนา
พระพุทธศาสนาเกิดจากการตรัสรู้
ห รื อ ก า ร รู้ แ จ้ ง เ ห็น จ ริ ง ข อ ง
พระพุทธเจ้า มิได้เกิดจากการคิด
คาดคะเนหรือการใช้เหตุผล
พระพุทธศาสนาเป็ นผลของการ
ปฏิบัติ หรื อการลงมือพิสูจน์
ท ด ส อ บ ด้ ว ย ต น เ อ ง ข อ ง
พระพุทธเจ้า มิใช่เป็ นเพียงความ
เข้าใจหรือความรู้ที่ได้จากการคิด
เอาเท่านั้น
ลักษณะของพระพุทธศาสนา
พระพุทธศาสนาสอนเรื่องเดียว คือ เรื่องทุกข์แลการดับทุกข์
ลักษณะของพระพุทธศาสนา
• พระพุทธศาสนาสอนเน้นเรื่ อง
ปัญญา คือ สอนให้คนเกิดปัญญา
และรู้จักใช้เหตุผล
• มิได้สอนมุ่งให้คนเชื่อ เพราะความ
เชื่อที่ไร้ ปั ญญาหรือเหตุผลนั้น
มักนาไปสู่ ผลที่ ผิด จึงไม่ เป็ น
ประโยชน์ต่อการแก้ความทุกข์หรือ
ปัญหาของชีวิต
ลักษณะของปรัชญา
What is philosophy?
ลักษณะของปรัชญา
• ปรัชญาเกิดจากการใช้เหตุผล หรือการคิดคาดคะเนเอาตาม
ประสบการณ์ หรือข้อมูลเท่าที่จะสามารถหามาได้
• ความถูกต้องชัดเจนของความรู้หรือความจริงทางปรัชญา
จึงขึ้นอยู่กับประสบการณ์หรือข้อมูลในเรื่องนั้น ที่ผู้คิดสามารถ
หามาสนับสนุนความคิดความเข้าใจของตน
ลักษณะของปรัชญา
ปัญญาทางปรัชญานั้นมีลักษณะเป็ นการสนองความอยากรู้ของ
มนุษย์ และช่วยกระตุ้นให้มนุษย์อยากรู้ไปอย่างไม่มีที่สิ้นสุด ซึ่งทาง
ปรัชญาถือว่าเป็นสิ่งดี มีคุณค่าต่อมนุษย์
ลักษณะของปรัชญา
จะสนใจเฉพาะปัญหาเชิงปรัชญา อันหมายถึงเกี่ยวกับเรื่อง
เบื้องต้น (จุดกาเนิด) และที่สุดของจักรวาล ที่ปรัชญาเรียกว่า ความ
จริงสิ้นสุด หรืออันติมสัจจะ ซึ่งปัญหาลักษณะนี้ มักเป็ นเรื่องที่
ถกเถียงกันไม่รู้จบ
ขอบเขตของปรัชญา ปรัชญา
อภิปรัชญา
อะไรจริงแท้
ญาณวิทยา
รู้ได้อย่างไรว่าจริง
คุณวิทยา
มีคุณค่าอะไร
จักรวาลวิทยา
ลักษณะที่แท้
คือ อะไร
ภววิทยา
ภาวะที่แท้
คือ อะไร
จริยศาสตร์
ความประพฤติที่ดี
คือ อะไร
สุนทรียศาสตร์
ความงามที่แท้
คือ อะไร
เทวบัญชา ปราชญ์ สัมผัส หยั่งรู้ ตรรกะ
Is Buddhism
religion or philosophy?
ลักษณะของพุทธปรัชญา
• คาสอนของพระพุทธศาสนาตั้งอยู่บนฐาน คือ ความรู้เห็นตาม
ความเป็นจริง
• หลักความจริงดังกล่าวนี้เมื่อได้รับการอธิบายความให้กว้างขวาง
ออกไปเรียกว่า พุทธปรัชญา
• การนาเอาพุทธปรัชญานั้นมาปฏิบัติให้เป็ นจริงขึ้นในชีวิต
นั่นแหละคือด้านที่เป็นศาสนาของพระพุทธศาสนา
• และในด้านที่เป็นปรัชญา พุทธปรัชญาจัดอยู่ในประเภทสัจนิยม
จบบทที่ ๑
ดาวน์โหลดไฟล์นี้ได้ที่
www.philosophychicchic.com
สนุกกับการเรียนรู้ปรัชญาและศาสนาแบบชิคๆ เคียงคู่รอยยิ้ม

วิชาพุทธปรัชญา : ความรู้เบื้องต้นเกี่ยวกับพระพุทธศาสนาและปรัชญา