Tema 9 - 3º ESO

1. O RELEVO E OS
PROCESOS XEOLÓXICOS
EXTERNOS.

2. A paisaxe
 O conxunto de
accidentes xeográficos
que podemos
contemplar sobre a
superficie terrestre,
como as montañas, as
ladeiras, os vales, as
chairas e as mesetas,
constitúen o relevo, que
xunto coa vexetación,
forma a paisaxe.
Relevo + Vexetación = Paisaxe

3. O relevo
 O relevo terrestre é
causado por:
 Os axentes
xeolóxicos externos:
ríos, vento,
glaciares, mar,
augas salvaxes.
 Os axentes
xeolóxicos internos:
terremotos,
movementos
tectónicos.

4. A enerxía solar na Terra
 Para levar a cabo a súa acción, os axentes xeolóxicos
externos necesitan enerxía, que, na maior parte dos casos,
procede do Sol.
 A enerxía do Sol repártese desigualmente na superficie
terrestre, debido á inclinación do eixe de rotación terrestre.

5. Dinámica da atmosfera e da
hidrosfera
 Debido ás diferenzas
de temperatura entre
o ecuador e os polos,
fórmanse correntes
atmosféricas e
oceánicas para
distribuír a calor.
 Ese movemento
forma correntes de
convección, e débese
a cambios na
densidade.

6. Dinámica da atmosfera
 Na atmosfera
fórmanse correntes
que conducen o aire
quente do ecuador
cara aos polos, e o
frío en sentido
contrario. Fórmase o
vento.
 As correntes dan
lugar a masas de aire
que ao entrar en
contacto orixinan as
zonas climáticas.

7. Dinámica da hidrosfera
 O ciclo da auga
mantén en
funcionamento
axentes xeolóxicos
como ríos, augas
subterráneas,
glaciares
encargados de
realizar a modelaxe
do relevo.
 Para o seu
funcionamento
precisa a enerxía

8. Meteorización
 Proceso responsable da rotura e
disgregación das rocas.
 Meteorización química:
orixina cambios na
composición química.
 Meteorización mecánica:
causa a rotura e desgaste das
rocas.
 Meteorización biolóxica:
provocada pola acción dos
seres vivos.

9. Meteorización
 A meteorización orixina
un conxunto de
fragmentos chamados
clastos, cando se
acumulan ao pé das
montañas forman
detritos ou regolitos.
 Cando son colonizados
pode formar un solo, e
cambia a súa
composición e
estrutura.

10. Erosión, transporte e
sedimentación
 Erosión: evacuación dos detritos e modelaxe
característica da paisaxe.
 Transporte: traslado de materiais ás concas
sedimentarias.
 Sedimentación: acumulación en capas, formación
de estruturas sedimentarias.

11. O solo
 Fracción mineral:
areas, arxilas.
 Fracción orgánica:
materia orgánica en
descomposición.

12. Formación do solo. Edafización
 1. Descomposición das
rochas polos axentes
xeolóxicos. Fungos,
bacterias e liques aceleran
a descomposición.
 2. Colonización das plantas
herbáceas e invertebrados,
que achegan materia
orgánica.
 3. Colonización por árbores
e biocenose propia,
formándose capas ou
horizontes ben
1 2 3

13. Factores que inflúen na formación
do solo
 O clima: favorece o
cálido e húmido.
 O tempo: proceso
moi lento para
acadar un solo
maduro.
 O tipo de rocha: as
arxilas favorecen a
formación.
 A pendente do
terreo: mellor zonas
chás.

14. Horizontes do solo
Horizonte cero formado pola follaxe
e restos vexetais e animais .
Horizonte A ou de lavado fórmase
pola infiltración de auga de chuvia,
que arrastra sales e materia
soluble.
Horizonte Bou de acumulación
contén os sales e a materia
orgánica soluble.
Horizonte C rocha orixinal sen
alterar.

15. Deterioración do solo
 Por contaminación por
substancias tóxicas.
 Por compactación que
provoca desertificación.
 Por salinización.
 As consecuencias son
 Desertización (natural)
 Desertificación (antrópico)

16. Factores que inflúen no relevo
 A natureza das rochas condiciona a forma do
relevo.
GRANITO
CALIZA

17. Factores que inflúen no relevo
 O clima condiciona en
gran medida o tipo de
paisaxe.
 Controla dous aspectos
clave na xénese do
relevo:
 Os axentes e procesos
externos que actúan.
 A cuberta vexetal
existente.

18. Sistema morfoclimático
 A cada clima correspóndenlle unhas formas de relevo e
un tipo de paisaxe característicos. Isto é o que se
denomina sistema morfoclimático.
Sistema
morfoclimático de
zonas glaciarias e
periglaciarias
Sistema
morfoclimático de
zonas desérticas e
subdesérticas
Sistema
morfoclimático de
zonas tropicais e
ecuatoriais
Sistema
morfoclimático de
zonas temperadas

19. O relevo e a súa representación
 A representación gráfica, plana e a escala dunha zona
do relevo da superficie terrestre chámase mapa
topográfico.

20. Mapas de curvas de nivel
 O relevo represéntase mediante
liñas que unen puntos coa
mesma altura chamadas curvas
de nivel.
 As curvas de nivel son sempre
equidistantes, non se cruzan
entre si.
 Deben ser liñas pechadas, canto
máis próximas maior é a
pendente.
 Nos relevos, as de menor
altitude envolven ás de maior
altitude. Ao revés nas
depresións.

21. O relevo e a súa representación
 A partir das curvas de nivel dun mapa pódense realizar
cortes topográficos, que non son mais que un gráfico
no que no eixe vertical localízanse as alturas e no
horizontal os lugares polos que pasa a curva de nivel.
Unindo os puntos aparece o perfil do relevo .

22. Mapas de códigos de altitude
 Cada intervalo de altitude represéntase cun
código, que se explican na lenda.

23. Modelos dixitais do terreo
 Os satélites artificiais, mediante radares,
determinan con precisión a altitude do relevo.
 Obtense deste xeito unha imaxe
tridimensional.