Σχεδιάζοντας εκπαιδευτικές
δραστηριότητες
• Ξεκινάμεπάντοτε από μία καλή ιδέα!
• Μία δραστηριότητα είναι ένα σύνολο
ενεργειών που εξελίσσονται μέσα σε μία τάξη
από τους μαθητές και τον καθηγητή
– Ρόλοι
– Βήματα
– Συγχρονισμός διαδικασιών
– Ενέργειες-δράσεις
3.
Δραστηριότητες vs Ασκήσεις
•Έμφαση στη διαδικασία
• Δεν υπάρχει η έννοια
του απόλυτα σωστού ή
λάθους
• Αξιολόγηση βάσει
κριτηρίων
• Γνώση που χτίζεται
• Έμφαση στο
αποτέλεσμα
• Η λύση της άσκησης
μπορεί να είναι είτε
σωστή είτε λάθος
• Βαθμολόγηση του
λάθους
• Γνώση που αξιολογείται
modularity and
scaleability
• Ηδραστηριότητα πάντοτε διεξάγεται σε
διακριτά βήματα (βαθμωτός χαρακτήρας)
• Τα οποία συνήθως είναι αυξανόμενης
δυσκολίας ή/και πολυπλοκότητας
• Το κάθε επόμενο βήμα επαυξάνει τα
προηγούμενα προσθέτοντας κάτι επιπλέον
στο τελικό αποτέλεσμα με αποτέλεσμα το
βαθμιαίο χτίσιμο της γνώσης
(scaffolding)
6.
βαθμοί απροσδιοριστίας
• Δίνεταιμία γενική περιγραφή του τελικού
αποτελέσματος χωρίς πολλές λεπτομέρειες
• Ο καθηγητής αφήνει επίτηδες ορισμένα «κενά» τα
οποία οι μαθητές καλούνται να «κλείσουν»
χρησιμοποιώντας γνώσεις, δημιουργικότητα και
φαντασία
• Οι βαθμοί απροσδιοριστίας μεταφράζονται επομένως
σε βαθμούς ελευθερίας
• Γενικός στόχος: καλλιέργεια της αυτονομίας, της
δημιουργικότητας και της ανάληψης πρωτοβουλιών
από τους μαθητές
7.
σκοπός-αποτέλεσμα
• Η κάθεδραστηριότητα πρέπει να οδηγεί κάπου:
σε ένα απτό αποτέλεσμα (παρουσίαση-παιχνίδι-
κάρτα, κλπ.). Οι μαθησιακοί στόχοι δεν
ενδιαφέρουν πολύ τα παιδιά. Με τον τρόπο αυτό:
– Νοηματοδοτείται το όλο εγχείρημα και απαντιέται
έμμεσα το ερώτημα: «γιατί όλα αυτά κυρία;»
– Ικανοποιείται η ανάγκη για δημιουργικότητα των
παιδιών και τονώνεται η αυτοπεποίθησή τους
– Προκαλείται ένα σχετικό άγχος στον διδάσκοντα
Προσοχή! Αξιολογούμε την προσπάθεια και όχι το
αποτέλεσμα.
8.
συνεργατικότητα
• Οι μαθητέςδουλεύουν σε ομάδες
• Τα παιδιά διαλέγουν τα ίδια με ποιον ή ποιους θα
δουλέψουν
• Κάθε ομάδα μπορεί να έχει μέχρι 3 μέλη
• Αν κάποιος θέλει, μπορεί να δουλέψει μόνος του,
αλλά ο καθηγητής τον ενημερώνει για τα
πλεονεκτήματα που θα έχει δουλεύοντας σε ομάδα,
πριν πάρει την οριστική του απόφαση
• Η συνεργατικότητα είναι απαραίτητος όρος της
εκτέλεσης των σύγχρονων δραστηριοτήτων: τα παιδιά
πρέπει να εκπαιδευτούν στο να δουλεύουν ομαδικά
και να συνεργάζονται για την επίτευξη ενός
αποτελέσματος, γιατί αυτή είναι η πραγματικότητα η
οποία θα αντιμετωπίσουν στην ενήλικη ζωή τους
9.
Η χρυσή διαθεματικότητα!
•Μετατρέπει την τεχνολογία από αυτοσκοπό
σε μέσο, τονίζοντας έτσι τον εργαλειακό της
χαρακτήρα
• Εμπλουτίζει τη μαθησιακή εμπειρία και τη
σχολική δραστηριότητα
• Τοποθετεί το μάθημα στο πλαίσιο του
πραγματικού κόσμου
Κρίμα που στα ελληνικά σχολεία δεν έχουμε
ακόμα πολλά περιθώρια εφαρμογής της!
10.
Μιλώντας για στόχους...
•Μια δραστηριότητα είναι μια πολυεπίπεδη
αλληλεπιδραστική διαδικασία και επομένως το
αποτέλεσμά της (οι στόχοι που αυτή θα πετύχει), είναι
δύσκολο να προβλεφθεί και να οριστεί πλήρως.
• Μερικούς από τους στόχους μιας δραστηριότητας, δεν
τους έχουμε καν σκεφτεί όταν σχεδιάζουμε τη
δραστηριότητα, ίσως ούτε και όταν την υλοποιούμε
• Επομένως καλό είναι να ξεκινούμε το σχεδιασμό από την
ιδέα και στη συνέχεια να προσπαθούμε να
οριοθετήσουμε τους στόχους που πιθανόν να
επιτευχθούν μέσα από αυτήν
• Το τι κερδίζει το κάθε παιδί από την πραγματοποίηση
της δραστηριότητας, δεν το γνωρίζουμε και αυτό συνιστά
και την μαγεία της μάθησης που πάνω απ’ όλα είναι μια
ανθρώπινη λειτουργία
11.
Κατηγορίες στόχων
• Απόκτησηγνώσεων
• Αλλαγή συμπεριφορών
• Καλλιέργεια διανοητικών ικανοτήτων
• Καλλιέργεια κινητικών ικανοτήτων
• Ανάπτυξη στρατηγικών μάθησης
(R.Gagné et all, principles of Instructional Design)
Οι στόχοι έχουν εμβέλεια (ως προς το πότε
επιτυγχάνονται): διδακτική ώρα, δραστηριότητα,
τρίμηνο, διδακτικό έτος, σχολική βαθμίδα, σχολική
ζωή, κλπ.)
12.
Μερικά παραδείγματα:
• Ναμάθει να κάνει αντιγραφή επικόλληση
• Να μάθει τη λειτουργία του μενού
• Να μάθει να οργανώνει τους φακέλους και τα
αρχεία του
• Να μάθει να λύνει τις διαφορές /αντιθέσεις
που προκύπτουν μέσα στην ομάδα
• Να μάθει να ολοκληρώνει τη δουλειά του
• Να αναζητά μόνος του λύσεις για τα
προβλήματα που του προκύπτουν, κλπ.
Στόχοι
Οι δραστηριότητες πουθα αναπτύξουμε χρησιμοποιούν
το περιβάλλον Movie Maker και το διαδίκτυο. Το
γενικό πλαίσιο στόχων είναι:
– Να μάθουν τα παιδιά να κατασκευάζουν μικρά videos,
συλλέγοντας και συνθέτοντας πολυμεσικό υλικό
– Να μάθουν να οργανώνουν το υλικό σε αρχεία και φακέλους
– Να αποκτήσουν εξοικείωση με την συλλογή, επιλογή και
διαχείριση υλικού από το διαδίκτυο
– Να μάθουν να δουλεύουν σε ομάδες και να συνεργάζονται
προκειμένου να επιτύχουν ένα κοινό αποτέλεσμα
– (σε μεγαλύτερες τάξεις: να αποκτήσουν βασικές δεξιότητες
για την επεξεργασία ήχου, video και εικόνας)
Ροή δραστηριότητας
1η
φάση -Προετοιμασία
• Παρουσίαση της ιδέας – Να φτιάξουμε ένα μικρό video με
συγκεκριμένο θέμα για να το παρουσιάσουμε στη Χριστουγεννιάτική
γιορτή του σχολείου
• Αναζήτηση θέματος – συζήτηση στην τάξη
• Μέθοδοι επίτευξης συναίνεσης:
• Η λύση του αρχηγού (μία καλή ιδέα που υιοθετήθηκε από όλους)
• Ψηφοφορία
• Έξωθεν απόφαση (καθηγητής)
4 τμήματα της Β Γυμνασίου – 4 ομάδες παιδιών – 4 διαφορετικά videos
Θεματολογία: Το περιβάλλον – Parcour – Τα δικαιώματα των παιδιών –
Χριστούγεννα
1-2 διδακτικές ώρες
17.
Προετοιμασία στο σπίτι
•Να βρούνε υλικό για το θέμα:
• Ιστοσελίδες, φωτογραφίες, videos, εικόνες,
κείμενα, κλπ.
• Υλικό από διάφορες πηγές και σε διάφορες
μορφές (κινητά τηλέφωνα, διαδίκτυο, βιβλία,
περιοδικά, φωτογραφικές μηχανές, CDs,
κλπ.)
• (Καθηγητής και παιδιά)
18.
2η
φάση – χωρισμόςσε
ομάδες κατανομή
αρμοδιοτήτων
• 2η
-3η
διδακτική ώρα: χωρισμός σε
ομάδες:
• Η ομάδα των εικόνων/ φωτογραφιών
• Η ομάδα των τραγουδιών
• Η ομάδα των videos
• H ομάδα του PPT
19.
tasks
• Οι ομάδεςεικόνων/φωτογραφιών/μουσικής/videos
πρέπει να:
• Συλλέξουν και επιλέξουν το υλικό τους
• Ψηφιοποιήσουν και αποθηκεύσουν στο σωστό φάκελο
• H ομάδα κατασκευής νέων videos: να φτιάξουν τα
videos με τις ευχές
• Η ομάδα κατασκευής του ppt: να φτιάξουν ένα μικρό
ppt με τα μηνύματα και την παρουσίαση του θέματος
που έχει επιλεγεί
20.
Οργάνωση και διαχείριση
τουυλικού
• Επιλογές – αποφάσεις
• Ψηφιοποίηση
• Άντληση υλικού από διάφορα μέσα
• Ομαδοποίηση και κατηγοριοποίηση
• Viewers/players μετατροπείς
21.
Συνάφεια με τοβιβλίο
• Φάκελοι - αρχεία – οργάνωση αρχείων
• Διαδίκτυο – Υπηρεσίες αναζήτησης
στον παγκόσμιο Ιστό
• Πολυμέσα (τύποι μορφές μέσα
αποθήκευσης
• Γραφήματα και παρουσιάσεις
22.
Δυσκολίες και
πλεονεκτήματα
• --Συγχρονισμόςομάδων
• --Έλλειψη τεχνικών γνώσεων
• --Δυσκολία αντιμετώπισης τεχνικών
προβλημάτων
• + δέσμευση σε αυτό που έκαναν
• + Προσπάθεια να προστατέψουν και να
αναδείξουν τη δουλειά τους
• +Κινητοποίηση και αδύνατων μαθητών
23.
3η
φάση – κατασκευή
•Movie maker – video editing
• Φιλοσοφία της διαδικασίας – κατασκευή νέου έργου -
εισαγωγή υλικού - γραμμή του χρόνου – ενσωμάτωση
υλικού – τρόποι μετάβασης – preview – προσθήκη
ήχων
• Επίδειξη βασικών λειτουργιών (καθηγητής)
• Δεν μπορεί να γίνει ομαδικά
• Αποφάσεις για τη σειρά παρουσίασης (τι θα μπει
πρώτο – τι δεύτερο, κλπ. δοκιμές )
• Τελικό editing από τον καθηγητή
24.
Εξηγώντας τις τεχνικές
λεπτομέρειες...
•Αναφερόμαστε μόνο σε όσα θα απαιτηθούν για τη
συγκεκριμένη δραστηριότητα
• Δεν λέμε τα πάντα μόνο τα βασικά, τα υπόλοιπα θα
βρεθούν στην πορεία. Σε κάποιο συγκεκριμένο
σημείο της δραστηριότητας ζητάμε την προσοχή τους
για να εξηγήσουμε /διδάξουμε.
• Με τον τρόπο αυτό οι μαθητές:
– δεν κουράζονται / δεν πελαγώνουν
– μπαίνουν στη διαδικασία να αναρωτηθούν κι εκείνοι τι τους
χρειάζεται για να ολοκληρώσουν τη δουλειά τους : Η χρυσή
ερώτηση «Κυρία, πώς μπορώ να κάνω αυτό;»
25.
4η
φάση - Παρουσίαση
•Η παρουσίαση έγινε την τελευταία μέρα του
σχολείου στο αμφιθέατρο. Χρησιμοποιήθηκε
το προβολικό του σχολείου.
• Τρόποι διάδοσης: Είχαν τοποθετηθεί μικρές
αφίσες που διαφήμιζαν τη γιορτή (στους
διαδρόμους και στις τάξεις) και φυσικά είχε
ενημερωθεί και ο σύλλογος των καθηγητών
από τα παιδιά.
26.
Πηγές υλικού
• Έτοιμο
•Διαδίκτυο (εικόνες, videos, τραγούδια)
• Βιβλία – Περιοδικά
• Κατασκευασμένο
• Videos που έφτιαξαν με την webcam του
εργαστηρίου – φωτογραφίες που τράβηξαν τα παιδιά
με το κινητό τους τηλέφωνο
• Διαφάνιες που κατασκεύασαν με το PPT
• Κείμενα που έγραψαν (π.χ. συνταγές) και στη
συνέχεια ψηφιοποίησαν με τη βοήθεια scanner
Ανταπόκριση από την
υπόλοιπησχολική κοινότητα
• Η ανταπόκριση ήταν πολύ θετική,
πολλοί συνάδελφοι ενδιαφέρθηκαν να
μάθουν πώς θα μπορούσαν να φτιάξουν
και οι ίδιοι με τους μαθητές του τέτοια
videos για διάφορα θέματα.