Cross Care Cafe 21 maart 2013 Rick Kwekkeboom

1. Zorgen in de toekomst
Ontwikkelingen in praktijk en
opleiding

2. Opbouw
• Maatschappelijke en politieke ontwikkelingen
• Gevolgen voor praktijk en dus voor
praktijkopleiding(en)
• Eigen betrokkenheid/activiteiten

3. Opbouw
• Maatschappelijke en politieke ontwikkelingen
• Gevolgen voor praktijk en dus voor
praktijkopleiding(en)
• Eigen betrokkenheid/activiteiten

4. Tendensen in samenleving
• Liberalisering - minder overheidsbemoeienis
• Individualisering –geen deel meer van
collectieven
• En dus ook: maatwerk
• Keuzevrijheid - ook in zorg endienstverlening

5. Consequenties in wet-en regelgeving
• Verschuiving van collectief aanbod naar
individuele arrangementen
• Introductie (gecontroleerde) marktwerking
• Verschuiving verantwoordelijkheid overheid
naar burger

6. Nederland
• Mengvorm sociaal-democratisch en
corporatistisch
– Algemene toegankelijkheid
– Grote rol overheid
– Naast grote rol sociale partners (poldermodel)
• Groei naar liberaal model
– Vermindering algemene toegankelijkheid
– Grote invloed marktwerking

7. Wetgeving in Nederland
• Zorgverzekeringswet
– Maximalisering markt (zorgverzekeraars)
– Nominale premie (restitutie achteraf)
– Eigen risico
– Verplichting tot verzekering
• AWBZ (Algemene wet bijzondere ziektekosten)
– Beperking toegankelijkheid
– Uitvoerders/aanbieders risicodragend
– Verplichte bijdrage via belasting
– Eigen bijdrage bij gebruik
• Wmo (Wet maatschappelijke ondersteuning)
– Beleidsvrijheid gemeenten (maar budget begrensd….)
– Verantwoordelijkheidsladder
– ‘Compensatiebeginsel’
– Eigen bijdragen

8. En verder in het regeerakkoord
• Prioriteit curatieve zorg
• Ophogen norm ‘gebruikelijke zorg’
• Behoud drie wetten op terrein zorg
• Transities op drie terreinen– koppelen aan
bestuurlijke herindeling

9. Wat zoveel wil zeggen als
• Prioriteit curatieve zorg • Minder geld voor langdurige
zorg (vraag neemt niet af….)
• Ophogen norm gebruikelijke • Verschuiving norm mantelzorg
zorg…. dus verschuiving aanspraak
ondersteuning
• Vervallen/vermindering • ‘nieuwe gevallen’ geen of
aanspraken dagbesteding en moeilijker toegang AWBZ, maar
persoonlijke verzorging in nog geen alternatief bij Wmo
2014 (gemeente) - ???? Onderwerp
• Gemeenten verantwoordelijk van overleg
voor begeleiding,
dagbesteding en verzorging; • Daarnaast: scheiden wonen en
overheveling in 2015 zorg + hogere toelatingsdrempel
• Grotere verantwoordelijkheid intramuraal: zwaardere zorg in
gemeenten voor kwetsbare thuissituaties
burgers (preventie,
ondersteuning, meedoen) • Volstrekte onduidelijkheid over
hoe en wanneer…..

10. Conclusies rond beleid
• Liberale verzorgingsstaat: minder collectieve
middelen, minder collectief aanbod
• Risico’s afwenteling:
1) markt en lokale overheden
2) formele en informele steunstructuren

11. En dan nog dit:

12. Opbouw
• Maatschappelijke en politieke ontwikkelingen
• Gevolgen voor praktijk en dus voor
praktijkopleiding(en)
• Eigen betrokkenheid/activiteiten

13. Conclusies rond beleid
• Liberale verzorgingsstaat: minder collectieve
middelen, minder collectief aanbod
• Risico’s afwenteling:
1) markt en lokale overheden
2) formele en informele steunstructuren

14. ‘Community care’
Caring for Care in the community
(professionele zorg)
Caring about Care by the community
(mantelzorg en vrijwillige zorg)

15. ‘Community care’
Caring for Care in the community
(professionele zorg)
Caring about Care by the community
(mantelzorg en vrijwillige zorg)

16. ‘Community care’
Caring for Care in the community
(professionele zorg)
Caring about Care by the community
(mantelzorg en vrijwillige zorg)

17. Vormen van informele zorg
Informele zorg
intensief niet intensief
zelfzorg mantelzorg Vrijwillige zorg zelfzorg sociale steun lotgenotencontact Vrijwillige zorg
afstand afstand

18. Wat betekent dat voor praktijk?
• Zelfzorg en zelfhulp
-weten wat bestaat en durven verwijzen
• Mantelzorg
– (h)erkennen en samenwerken
• Netwerkversterking
- (h)erkennen, ontwikkelen en ondersteunen
• Sociale inclusie
– actief exploreren en
ondersteunen aanbod

19. En dus voor opleiding(en)?
• Kennis van aard, omvang en motieven
informele steunstructuren
• Competenties gericht op samenwerking en
afstemming (triade)
• Maar ook: samenwerking agogische en
gezondheidszorg opleidingen
• Integrale benadering, systeemgericht werken

20. Opbouw
• Maatschappelijke en politieke ontwikkelingen
• Gevolgen voor praktijk en dus voor
praktijkopleiding(en)
• Eigen betrokkenheid/activiteiten

22. Relatie met Onderwijs

24. Daarnaast
• Samenwerking lerarenopleiding Zorg en
Welzijn HvA
• Master Expert Beroepsonderwijs (MEB), profiel
Zorg en Welzijn (http://zorgenwelzijnblog.kennisnet.nl/?p=292)
• Trainingen en Masterclasses
• (In overleg met andere hogescholen en EIZ:
ontwikkelen onderwijslijn Informele zorg)
» Genoeg te doen dus….. Dank voor uw aandacht